Regulation on method of monitoring quantity of substances emission included in the emission allowance trading system of the Community

Dziennik Ustaw Nr 16 - 641 124 ROZPORZ~DZENIE MINISTRA SRODOWISKA1) z dnia 12 stycznia 2006 r. Poz. 123 i 124 w sprawie sposobu monitorowania wielkosci emisji substancji obj(ttych wsp61notowym systemem handlu uprawnieniami do emisji Na podstawie art. 41 ustawy z dnia 22 grudnia 2004 r. 0 handlu uprawnieniami do emisji do powie trza gaz6w cieplarnianych i innych substancji (Dz, U. Nr 281, poz. 2784) zarzadza sle, co nastepu]e: 1) Minister Srodowiska kieruje dziatem administracji rzado wej - srodowlsko, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 2 rozporza dzenia Prezesa Rady Ministrow z dnia 31 pazdziemika 2005 r. w sprawie szczeqotoweqo zakresu dziatania Mini stra Srodowiska (Dz. U. Nr 220, poz. 1899). § 1. Rozporzqdzenie okresla: 1) spos6b monitorowania wielkosci emisji; 2) czestotliwosc przekazywania danych dotyczqcych monitorowanych wlelkosci emisji; 3) zakres informacji zawartych w rocznym raporcie; 4) forme i uktad rocznego raportu; 5) spos6b weryfikacji rocznych raport6w. Oziennik Ustaw Nr 16 - 642- Poz. 124 § 2. llekroc w rozporzqdzeniu jest mowa 0: 1) czystej biomasie - rozumie sie przez to niekopal ny materiaf biologiczny ulegajqcy biodegradacji, powstajqcy z proces6w iyciowych roslin, zwierzat i mikroorganizm6w; wykaz materiaf6w uznawa nych za czvsta biornase jest okreslonv w cze sci F zatacznika nr 1 do rozporzqdzenia; wskainik emisji czystej biomasy wynosi zero [Mg COlTJ lub Mg, lub m3); 2) frakcji biomasy - rozumie sle przez to procento Wq zawartosc w~gla pierwiastkowego, zwanego dalej "w~glem [C)", w taczne] masie w~gla w spa lanej czystej biomasie; 3) gf6wnych ir6dfach w instalacji, tacznle z gf6wny mi strumieniami paliw i materiaf6w - rozumie sie przez to ir6dfa, na kt6re po ich ustawieniu wedfug malejqcej wielkosci przypada nie mniej nii 95 % fqcznej wielkosci rocznej emisji CO2 z danej insta lacji; 4) grupie emisji - rozumie sie przez to przedziaf, w jakim znajduje sie dana instalacja, ustalony dla: a) pierwszego okresu rozliczeniowego zgodnie ze srednioroczna liczba uprawnieri do emisji CO2, z podziafem na grupy, gdzie: grupa A oznacza srednioroczna llczbe upraw nien s 50 tys. Mg CO2, grupa B oznacza srednioroczna llczbe upraw nien > 50 tys. i s 500 tys. Mg CO2, grupa C oznacza srednioroczna llczbe upraw nien > 500 tys. Mg CO2, b) kolejnych okres6w rozliczeniowych zgodnie z fqcznq wielkoscia rocznej emisji CO2 z cafej in stalacji, gdzie: grupa A oznacza fqcznq wielkosc rocznej emi sji s 50 tys. Mg CO2, grupa B oznacza taczna wlelkosc rocznej emi sji > 50 tys. Mg CO2 i s 500 tys. Mg CO2, grupa C oznacza fqcznq wlelkosc rocznej emi sji > 500 tys. Mg CO2; 5) metodyce monitorowania - rozumie sle przez to metodvke stosowana do ustalenia wlelkosci emi sji, fqcznie z doborem poziom6w doktadnosci: 6) mikroir6dfach - rozumie sie przez to pomniej sze ir6dfa, kt6re ernituja fqcznie nie wiece] niz 0,5 tys. Mg CO2 rocznie tub na kt6re przypada mniej nii 1 % fqcznej wielkosci rocznej emisji CO2 z danej instalacji; 7) nadmiernych kosztach - rozumie sle przez to koszty niewsp6fmierne do spodziewanego przez prowadzqcego instalacje efektu w postaci podnie sienia poziomu dokladnosci monitorowania wiel kosci emisji CO2, kt6re prowadzqcy instalacje po ni6sfby w przypadku zastosowania poziomu do ktadnosci, z tym ie zostafo to ekonomicznie uza sadnione w rocznym raporcie z zachowaniem na leiytej starannosci: 8) niepewnosci pomiaru - rozumie si~ przez to para metr zwiqzany z wynikiem pomiaru charakteryzu [acvrn rozrzut wartosci, kt6re moina w uzasadnio ny spos6b przvpisac wielkosci mierzonej; 9) nieracjonalnosci technicznej - rozumie si~ przez to dziafania nieuzasadnione pod wzgl~demwyko nalnosci technicznej, niewsp6fmierne do spodzie wanego przez prowadzqcego instalacje efektu, w postaci podniesienia poziomu doktadnosci rno nitorowania wielkoscl emisji CO2, kt6re zostafy stwierdzone i udokumentowane przez prowadza cego instalacje w rocznym raporcie; 10) organie wtasclwvrn - rozumie sle przez to organ wtasclwv do wydania pozwolenia zintegrowanego lub pozwolenia na wprowadzanie gaz6w lub py f6w do powietrza, 0 kt6rych mowa w ustawie z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony srodo wiska (Oz. U. Nr 62, poz. 627, z pozn, zm.2)); 11) partii paliwa (surowca, materiafu) - rozumie sle przez to taka llosc paliwa, surowca, materiafu, do starczana jednorazowo lub w spos6b ciqgfy w okreslone] jednostce czasu, poddawanq repre zentatywnemu pobieraniu pr6bek, dla kt6rych okresla sie kalorvcznosc i zawartosc w~gla oraz in ne cechy skfadu chemicznego; 12) poziomie doktadnoscl - rozumie si{l przez to me todvke ustalania danych dotyczqcych rodzaju in stalacji i ir6def w ramach instalacji, wskainik6w emisji oraz wsp6fczynnik6w utleniania lub kon wersji, w poszczeg61nych grupach emisji, w celu jak najdokfadniejszego okreslenla wlelkosci emi sji CO2; poziom dokladnosci oznaczony jest kolej nymi liczbami od 1 do 4, z tym ie im wieksza licz ba, tym poziom dokladnosci jest wyiszy; r6w nowaine poziomy doktadnosci oznaczone Sq lit. a lub b; 2) Zmiany wymienionej ustawy zostaty ogtoszone w Oz. U. z 2001 r, Nr 115, poz. 1229, z 2002 r. Nr 74, poz.676, Nr 113, poz. 984, Nr 153, poz. 1271 i Nr 233, poz. 1957, z 2003 r. Nr 46, poz. 392, Nr 80, poz. 717 i 721, Nr 162, poz. 1568, Nr 175, poz. 1693, Nr 190, poz. 1865 i Nr 217, poz. 2124, z 2004 r, Nr 19, poz. 177, Nr 49, poz. 464, Nr 70, poz. 631, Nr 91, poz. 875, Nr 92, poz. 880, Nr 96, poz, 959, Nr 121, poz. 1263, Nr 273, poz. 2703 i Nr 281, poz. 2784 oraz z 2005 r. Nr 25, poz. 202, Nr 62, poz. 552, Nr 113, poz. 954, Nr 130, poz, 1087, Nr 132, poz. 1110, Nr 163, poz. 1362, Nr 167, poz. 1399, Nr 169, poz. 1420, Nr 175, poz. 1458 i 1462, Nr 180, poz. 1495 i Nr 249, poz. 2104. Dziennik Ustaw Nr 16 - 643- Poz. 124 13) poziomie wagi bt~dow - rozumie sie przez to okreslenie zroznicowanla wagi bt~dow, gdzie: a) istotny btad oznacza blad 2: 5 %, b) znaczacv btad oznacza blad 2: 2 % i < 5 %, c) nieznaczacv btad oznacza blad < 2 %; 14) pomniejszych zrodtach - rozumie si~ przez to zrodta, ktore emituja rocznie 2,5 tvs. Mg CO2 lub mniej lub na ktore przypada nie wiece] nii 5 % t(lcznej wielkosci rocznej emisji CO2 z danej insta lacji; w zaleznosci od tego, ktora z tych wielkosci jest wieksza w kategoriach Iiczbowych; 15) urzadzeniu pomiarowym - rozumie sie przez to zespol urzadzen stuzacvch do bilansu energe tycznego danego zrodta w ramach rodzaju insta lacji; 16) zestawie danych - rozumie si~ przez to nastepu [ace wartosci: llosc zuiytego paliwa (surowca, rna teriatu), wartosc opatowa, wskaznik emisji, wspot czynnik utleniania lub konwersji, zawartosc w~­ gla [C] oraz frakcje biomasy, wykorzystywane przez prowadzacsqo instalacje do monitorowania wlelkosci emisji CO2, ktore s(l udokumentowane i przedstawione w rocznym raporcie; 17) zrodle - rozumie sie przez to punkt lub proces moiliwy do zidentyfikowania w ramach rodzaju instalacji jako oddzielne zrodto, z ktoreqo em ito wane sa gazy cieplarniane. § 3. 1. Monitoruje sie catkowlta wielkosc emisji CO2 z instalacji z podziatem na: 1) emisje powstaiace w warunkach normalnej eks ploatacji instalacji oraz 2) emisje powstajace w warunkach odbieqajacvch od normalnych, wtacznie z rozruchem i zamyka niem instalacji lub poszczeqolnvch zrodet wcho dzacvch w sktad instalacji oraz sytuacjami awa ryjnymi, wvstepulace w danym okresie rozlicze niowym. 2. Oqolnv sposob monitorowania wlelkoscl emisji CO2 dla wszystkich rodzajow instalacji objetvch syste mem handlu uprawnieniami do emisji jest okreslonv w zataczniku nr 1 do rozporzadzenia. 3. Szczeqoiowv sposob monitorowania wlelkoscl emisji CO2 z procesow spalania paliw jest okreslonv w zataczniku nr 2 do rozporzadzenla. 4. Szczeqotowv sposob monitorowania wielkosci emisji CO2 z rafinerii ropy naftowej jest okraslonv w zatacznlku nr 3 do rozporzadzenla, 5. Szczeqotowv sposob monitorowania wielkosci emisji CO2 z plecow koksowniczych jest okreslonv w zalaczniku nr 4 do rozporzadzenla. 6. Szczeqolowv sposob monitorowania wielkosci emisji CO2 z instalacji praienia i spiekania rud metali, w tym rudy siarczkowej, jest okreslonv w zalaczniku nr 5 do rozporzadzenia, 7. Szczeqolowv sposob monitorowania wlelkosci emisji CO2 z instalacji do pierwotnego lub wtorneqo wytopu surowki zelaza lub stali surowej, w tym do cia gtego odlewania stali, jest okreslonv w zalacznlku nr 6 do rozporzadzenia. 8. Szczeqolowv sposob monitorowania wielkosci emisji CO2 z instalacji do produkcji klinkieru cemento wego w piecach obrotowych jest okreslonv w zatacz niku nr 7 do rozporzadzenia. 9. Szczeqotowv sposob monitorowania wielkosci emisji CO2 z instalacji do produkcji wapna jest okre stony w zatacznlku nr 8 do rozporzadzenia, 10. Szczeqolowv sposob monitorowania wielkosci emisji CO2 z instalacji do produkcji szkta, w tym wlok na szklanego, jest okreslonv w zatacznlku nr 9 do roz porzadzenia, 11. Szczeqotowv sposob monitorowania wielkosci emisji CO2 z instalacji do produkcji wvrobow cera micznych za pomoca wypalania jest okreslonv w za tacznlku nr 10 do rozporzadzenia, 12. Szczeqotowv sposob monitorowania wielkosci emisji CO2 z instalacji do produkcji papieru lub tektu ry jest okreslonv w zataczniku nr 11 do rozporzadze nia. § 4. Monitorowanie wlelkosci emisji CO2, 0 ktore] mowa w § 3 ust. 1 pkt 1, wykonuje si~ przez wskaza nie zestawu danych stosowanego we wzorach oblicze niowych okreslonvch w czesci A zatacznlka nr 1 do rozporzadzenia lub na podstawie pomiar6w okreslo nych w czesci B zalacznika nr 1 do rozporzadzenla: w przypadku prowadzenia monitorowania na podsta wie pornlarow prowadzacv lnstalacje potwierdza uzy skane wielkosci emisji CO2 za pornoca wzorow obli czeniowych okreslonvch w zatqcznlkach nr 1-11 do rozporzadzenla, § 5. 1. Zakres informacji zawartych w rocznym ra porcie oraz forma i uktad rocznego raportu sa okreslo ne w zataczniku nr 12 do rozporzadzenla. 2. Prowadzacv instalacje przekazuje dane dotvcza ce monitorowanych wielkosci emisji CO2 w rocznym raporcie. 3. Roczny raport przekazywany jest w formie pi semnej i elektronicznej za posrednlctwern publicznych sieci telekomunikacyjnych w rozumieniu ustawy Dziennik Ustaw Nr 16 - 644- Poz. 124 z dnia 16 lipea 2004 r. - Prawo telekomunikaeyjne (Dz. U. Nr 171, poz. 1800, z pozn, zm.31). § 6. 1. Weryfikaeja roeznego raportu polega w szczeqolnosci na: 1) zestawieniu informaeji 0: a) kaidym rodzaju instalaeji, b) zrodtach emisji z danej instalaeji, e) urzadzenlach pomiarowyeh stosowanyeh do celow monitorowania, d) okreslonvrn zestawie danyeh; 1) Zmiany wymienionej ustawy zostaty ogtoszone w Dz. U. z 2004 r. Nr 273, paz. 2703, z 2005 r. Nr 163, paz. 1362 i Nr 267, paz. 2258 oraz z 2006 r. Nr 12, paz. 66. 2) sprawdzeniu, ezy prowadzacv instalacje zastoso wat rnetodvke monitorowania zgodnCl z procedure zatwierdzonq przez organ wtaseiwy w zezwoleniu; 3) sprawdzeniu, ezy zastosowanie metodyki monito rowania okreslone] w zezwoleniu umoiliwito osiClgni~ciepoziomu doktadnosci zgodnego z po ziomami doktadnosci okreslonvml w rozporza dzeniu. 2. Sposob weryfikaeji roeznyeh raportow jest okre slonv w zatqezniku nr 13 do rozporzadzenla. § 7. Przepisy rozporzadzenia stosuje si~ od dnia 1 styeznia 2005 r. w zakresie dotyezqeym § 1 pkt 1-4. § 8. Rozporzqdzenie wehodzi w iycie z dniem ogto szenia. Minister Srodowiska: J. Szyszko Dziennik Ustaw Nr 16 - 645- Poz. 124 Zatqczniki do rozporzqdzenia Ministra Srodowiska z dnia 12 stycznia 2006 r. (poz. 124) Zaf~cznik nr 1 OGOLNY SPOSOB MONITOROWANIA WIELKOSCI EMISJI CO2 DLA WSZYSTKICH RODZAJOW INSTALACJI OBJ~TYCH WSPOLNOTOWYM SYSTEMEM HANDLU UPRAWNIENIAMI DO EMISJI 1. Monitorowanie wielkoscl emisji CO2 wykonuje sie przez uiycie wzorow obliczeniowych okreslonvch w zatacznikach do rozporzadzenia lub na podstawie porniarow z wykorzystaniem zestawu danych podanych z poziomem dokladnosci wvnikaiacvm z zakwalifikowania instalacji do odpowiedniej grupy emisji: 1) dla pierwszego okresu rozliczeniowego zgodnie ze srednloroczna liczba uprawnien do emisji C021), a dla instalacji nowych i instalacji, w ktorvch dokonano zmiany, zgodnie z przepisem art. 36 ust. 2 ustawy z dnia 22 grudnia 2004 r. 0 handlu uprawnieniami do emisji do powietrza gazow cieplarnianych i innych substan cji; 2) dla kolejnych okresow rozliczeniowych zgodnie z f(lczn(l wlelkoscla rocznej emisji CO2 z cafej instalacji. Dla rodzajow instalacji2) zestaw danych podaje sie z poziomem dokiadnosci wvnikalacvm z zakwalifikowa nia instalacji do odpowiedniej grupy emisji, zgodnie z tabela nr 2. 2. W odniesieniu do rodzajow lnstalaclf", dla ktorvch rozporzadzenie przewiduje rownowaznv poziom do kladnoscl, moina dowolnie zastosowac jeden z pozlornow, zarnienic jeden poziom na drugi, odnotowujac taka zarniane w rocznym raporcie. W odniesieniu do rodzajow instalacji, dla ktorvch rozporzadzenle przewiduje al ternatvwna rnetode obllczenlowa", moina dowolnie zastosowac [edna z podanych metod, zarnienlc [edna me tode na druqa, odnotowujac taka zarnlane w rocznym raporcie. 3. Jeieli z rocznego raportu za rok "n" wynika, ie wielkosc emisji monitorowanego CO2 przekracza wielkosc graniczn(l w grupie emisji (odpowiednio 50 tys. Mg CO2 lub 500 tys. Mg CO2), to naleiy zrnisnic poziom do ktadnosci na odpowiedni okreslonv dla danej grupy emisji; zmiana musi nastapic najpoznie] od dnia 1 stycznia roku "n+2" i miec charakter trwafy. 4. Do monitorowania wielkosci emisji CO2 dla pierwszego okresu rozliczeniowego, ale nie dfuiej nii do dnia 31 grudnia 2007 r., do okreslania zestawu danych moina stosowac poziomy doktadnosci dla grupy emisji 0 je den poziom nizsze nii poziomy okreslone w tabeli nr 2 (nie dotyczy poziomu doktadnoscil'), 5. Dla procesow spalania paliw stosowanych w ramach procesow technologicznych okreslonvch w zatacz nikach nr 3-11 do rozporzadzenla dopuszcza sle rnozllwosc wykorzystywania wskaznlkow emisji CO2 okreslo nych w: 1) tabeli nr 1a bez ograniczen czasowych oraz 2) tabeli nr 1b w okresie do dnia 31 grudnia 2006 r. 6. Wobec pararnetrow wykorzystywanych do monitorowania wielkosci emisji CO2 z pomniejszych zrodet, tacznls z mafymi strumieniami paliw lub rnaterlatow, moina stosowac poziomy dokladnosci niisze nii pozio my doktadnosci stosowane do zestawu danych wykorzystywanych do obliczania wielkosci emisji z gfownych zrodei lub gfownych strumieni paliw lub materialow w danej instalacji, odnotowujac taka zrnlane w rocznym raporcie. Wobec pararnetrow wykorzystywanych do monitorowania wielkosci emisji CO2, z rnlkrozrodet, f(lcz nie z mikrostrumieniami paliw lub materiatow do monitorowania wielkosci emisji CO2 moina stosowac najnii sze poziomy doktadnosci (minimalne). 7. W odniesieniu do paliw z czystej biomasy do okreslanla zestawu danych moina stosowac poziomy do ktadnosci dla grupy emisji 0 jeden poziom niisze nii okreslone w tabeli nr 2. Nie stosuje sle niiszych pozio mow doktadnosci w przypadku, gdy odpowiednie obliczone wielkosci emisji CO2 z czystej biomasy mala bye wykorzystane do odejmowania od cafkowitej wlelkoscl emisji CO2 okreslone] metoda ci(lgfego pomiaru emisji. 1) Liczba uprawnlen okreslona w rozporzqdzeniu Rady Ministr6w z dnia 27 grudnia 2005 r. w sprawie przvlecla Krajowego Planu Rozdziatu Uprawnien do emisji dwutlenku w{lgla na lata 2005-2007 oraz wykazu instalacji czasowo wykluczonych ze wsp61notowego systemu handlu uprawnieniami do emisji w okresie od dnia 1 stycznia 2005 r. do dnia 31 grudnia 2007 r. (Dz. U. Nr 264, poz. 2206). 2) Rodzaje instalacji okreslone w rozporzadzeniu Ministra Srodowiska z dnia 30 wrzesnia 2005 r. w sprawie rodzaj6w insta lacji obletvch wsp61notowym systemem handlu uprawnieniami do emisji na lata 2005-2007 (Dz. U. Nr 199, poz. 1646). 3) "Metoda W - W{lglany", "Metoda G - Glps", "Metoda P- Produkcja klinkieru" i "Metoda T - Tlenki alkaliczne" przed stawione w zatacznlkach nr 2, 7, 8, 9, 10 do rozporzadzenla. Dziennik Ustaw Nr 16 - 646- Poz. 124 8. Jezeli sposob monitorowania wielkoscl emisji CO2 oparty na nalwvzszvm poziomie dokladnoscl jest cza sowo niewykonalny z powod6w technicznych, rnozna stosowac poziom doktadnosci 0 jeden stopien niiszy do czasu przywr6cenia warunk6w umoiliwiajqcych stosowanie poprzedniego wyiszego poziomu doktadnosci, Naleiy podjac wszelkie moiliwe dziatania niezbedne dla umoiliwienia jak najszybszego przywr6cenia poziomu doktadnoscl stosowanego pierwotnie do cel6w monitorowania. 9. Wszelkie zmiany poziom6w doktadnoscl oraz szczeg6towe informacje na temat przejsclowo stosowanej metodyki monitorowania, w tym czas jej trwania oraz wielkosc emisji CO 2 , pochodzaca z poszczeg61nych okre s6w odstepstwa od metodyki okreslone] w zezwoleniu, naleiy uzasadnlc i w petni udokumentowae w rocznym raporcie. 10. Jeieli poziomy dokladnosci Sq zmienione w czasie danego roku okresu rozliczeniowego, wielkosc emi sji CO2 monitoruje sie i zgtasza do organu wtasciwego jako oddzielne czesci rocznego raportu za odpowiednie czesci danego roku okresu rozliczeniowego. 11. Jeieli do monitorowania wielkoscl emisji CO2 stosuje sie dla danego typu paliwa wartosci opatowe, wskainiki emisji, wtasciwe dla danego kraju, zgtoszone w najnowszym wykazie przekazanym do Sekretariatu Konwencji Ramowej Narod6w Zjednoczonych w sprawie zmian klimatycznych, naleiy stosowac wskainiki emi sji, wartoscl opatowe znajdujace sie w "Raporcie inwentaryzacji emisji gaz6w cieplarnianych i ich prekursor6w do powietrza" za ostatni dostepnv rok, ogtoszonym przez Ministra Srodowiska w Dzienniku Urzedowvrn Mini stra Srodowiska i Gt6wnego Inspektora Ochrony Srodowiska. 12. Nie monitoruje sie wlelkoscl emisji CO2 ze spalania paliw w silnikach spalinowych wykorzystywanych do cel6w transportowych. CZ~SC A Obliczanie wielkosci emisji CO2 - bilansowanie 1. Do obliczania wlelkosci emisji CO2 stosuje sle nastepujacv wz6r: E = D * We * Wk lub wz6r z alternatywnej metody, 0 ile metoda taka jest okreslona w zatacznikach nr 2-11 do rozporzadze nia, dotvczacvch poszczeg61nych rodzaj6w instalacji. 2. Wielkosc emisji CO2 pochodzaca z procesu spalania paliw oblicza sle za pomoca nastepujaceqo wzoru: E = Zp * We * Wu gdzie: E - oznacza wlelkosc emisji CO2 [Mg CO2], Zp - oznacza ilosc zuiytego paliwa wvrazona w postaci zawartosci energii [TJ], We - oznacza wskainik emisji wyraiony jako Mg COlTJ, Wu - oznacza wsp6tczynnik utleniania wyraiony jako % spalonego paliwa. W/ilgiel [C] zawarty w paliwie, kt6ry w procesie spalania nie ulegt utlenieniu do postaci CO2, uwzqlednia si/il we wsp6tczynniku utleniania. W przypadku gdy wsp6tczynnik utleniania uwzqlednla si/il we wskainiku emisji, nie stosu]e sle oddzielnego wsp6tczynnika utleniania. W pierwszym okresie rozliczeniowym w latach 2005-2007 ilosc zuiytego paliwa wvrazona w postaci ener gii chemicznej wvznaczona metoda bezposrednia moina dodatkowo potwierdzac za pornoca metody posted niej, zgodnie z obowiazujaca Polska NormCl4). Metoda posrednia obliczane jest zuiycie energii chemicznej pa liw na podstawie charakterystyk energetycznych poszczeg61nych urzadzen podstawowych z uwzplednlenlem rzeczywistych lub przewidywanych warunk6w charaktervzuiacvch wielkosc produkcji i proces technologiczny lub na podstawie bilansu energetycznego ir6dta. Maksymalna dopuszczalna niepewnosc wyznaczania iloscl energii chemicznej zuiytego paliwa metoda posrednia powinna bye co najmniej r6wna maksymalnej dopusz czalnej niepewnosci tClcznej iloczynu iloscl paliwa wyznaczonej bez uwzqlednienla posrednieqo etapu sktado wania przed spalaniem w instalacji z dopuszczalna nlepewnoscia - odpowiedni r6wnowainy poziom doktad nosci a - oraz wartosci opatowej danego paliwa podanej z okreslona nlepewnoscla, 3. Szczeg6towe wzory obliczeri wielkosci emisji CO2 z procesu spalania SCl okreslone w zatacznlku nr 2 do rozporzadzenia. 4) PN-93/M-35500 Metodyka obticzsnie zuivcie paliwa do wvtwsrzenie enerqi! elektrycznej, cieptnej ; mechenicmej lub od powiednia norma j(l zastepujaca czy uzupelnlajaca. Dziennik Ustaw Nr 16 - 647- Poz. 124 gdzie: E o 4. Wielkosc emisji CO 2 pochodzQcQ Z proces6w technologicznych oblicza sie za pomoca nastepulsceqo wzoru: E = 0 * We * Wk oznacza wielkosc emisji CO2 [Mg CO2], oznacza dane dotyczqce rodzaju instalacji oparte na parametrze zuiycia surowc6w, wydajnosci prze tw6rczej lub wielkosci produkcji; wyraione [ako megagramy [Mg] lub tysiqce metr6w szesciennych [tys. m3], We - oznacza wskainik emisji wyraiony jako Mg COiMg lub Mg CO2/tys. m 3 , Wk - oznacza wsp6tczynnik konwersji. W{lgiel zawarty w materiatach wsadowych, kt6ry w trakcie procesu spalania nie ulega utlenieniu do posta ci CO 2 , uwzqlednla sie we wsp6tczynniku konwersji i wyraia jako utamek. W przypadku gdy wsp6tczynnik kon wersji uwzqlednla sie we wskainiku emisji, nie stosuje sle oddzielnego wsp6tczynnika konwersji. 1I0se uzvte go materiatu wsadowego wyraia sle parametrami masy lub objetosci [Mg lub tys. m3]. 5. Szczeg6towe okreslenie metody obliczania wielkosci emisji CO2 pochodzqcej z proces6w technologicz nych dotyczqcych r6inych rodzaj6w instalacji sa okreslone w zatqcznikach nr 3-11 do rozporzadzenia, Pozostaty CO2 1. CO 2 , kt6ry nie pochodzi z emisji z instalacji, lecz zostaje wyprowadzony z niej w postaci czystej substan cji jako sktadnik paliw rub uiyty bezposrednlo jako surowiec w przernvsle chemicznym lub papierniczym, odej muje sie od obliczonej wielkosci emisji CO2, Odnosna Hose CO2 zgtasza sie jako pozycj~ dodatkowq. 2. Za pozostaty CO2 uznawac moina czysty CO2, kt6ry zostaje wyprowadzony z instalacji w celu wykorzy stania: 1) do nasycania napoj6w; 2) jako suchy 16d do cel6w chtodniczych; 3) jako czynnik gasniczy, czynnik chtodniczy lub jako gaz laboratoryjny; 4) do dezynfekcji ziarna; 5) jako rozpuszczalnik w przernvsle spoiywczym lub chemicznym; 6) jako surowiec w przernvsle chemicznym rub celulozowym; 7) jako czesc paliwa eksportowanego z instalacji. 3. CO2, kt6ry jest wprowadzany do instalacji jako CZ{lSC paliwa mieszanego, uwzqlednla sle we wskainiku emisji CO2 dla tego paliwa. CO2 wprowadzany do instalacji jako CZ{lSC paliwa mieszanego dodaje sle do wiel kosci emisji CO2 z tej instalacji, w kt6rej paliwo ulega spaleniu, a odejmuje od wielkosci emisji CO2 z instalacji, z kt6rej pochodzi. Dane dotvezaee rodzaju instalacji 1. Jeieli nie ma rnozllwosci dokonania pomiar6w danych dotyczqcych rodzaju instalacji stosowanych do obliczania wislkosci emisji CO2 z procesu, bszposrednlo przed rozpoczeclern procesu, a iaden z poziom6w do ktadnosci zawartych w zatqcznikach nr 2-11 do rozporzqdzenia nie stawia konkretnych warunk6w w tym za kresie, dane dotvczace rodzaju instalacji ustala sle przez ocene zmian w stanie zapas6w, obliczajqc przy uiyciu nastepujaceqo wzoru: MC = MP + (MS - ME) - MO gdzie: MC - oznacza materiat przetworzony w danym roku okresu rozliczeniowego, MP - oznacza materiat zakupiony w danym roku okresu rozliczeniowego, MS - oznacza zapas materiatu istniejqcy na poczatku danego roku okresu rozliczeniowego, ME - oznacza zapas materiatu pozostaty na koricu danego roku okresu rozliczeniowego, MO - oznacza materiat wykorzystany do innych cel6w (do transportu lub odsprzedaiy). 2. W sytuacjach, w kt6rych ustalenie ilosci MS i ME metodami pomiar6w jest nieracjonalne technicznie al bo powodowatoby ponoszenie nadmiernych koszt6w, moina ocenic te dwie wielkosci w oparciu 0 dane z po przednich lat i po por6wnaniu z wielkoscla produkcji w danym roku okresu rozliczeniowego. Naleiy potwier dzlc szacunkowe dane, dokonujqc obliczen pomocniczych i przedstawiajqc odnosne zestawienia finansowe. Dziennik Ustaw Nr 16 - 648- Poz. 124 3. Niniejszy wym6g nie zmienia ani nie uchyla innych warunk6w w zakresie doboru poziom6w doldadno sci, a odpowiednie wskainiki emisji lub wsp6tczynniki utleniania ustala si~ zgodnie z warunkami dla konkret nych rodzaj6w instalacji okreslonvch w zatacznikach nr 2-11 do rozporzadzenia. 4. Wartosci opatowe dla poziomu doktadnosci 1 dla paliw moina okreslac na podstawie wartosci podanej przez producenta lub dostawce paliw w dokumencie zakupu. 5. Prowadzqcy instalacje okresla we wtasnym zakresie czestotllwosc badan, wielkosc partii paliw oraz do datk6w surowcowych. 6. Przy doborze odpowiednich poziom6w dokladnosci do ustalania danych dotvczacvch rodzaj6w lnsta lacji naleiy brae pod uwag~ zakres niepewnosci stwierdzanych w r6inych typach przyrzqd6w pomiarowych wykorzystywanych do ustalania strumieni masowych paliw, przeptywu masy, ilosci materiatu wsadowego lub wielkoscl produkcji okreslonvch w odpowiednich normach dla tych przvrzadow oraz przepisach metrologicz nych. Wskainiki emisji CO2 1. Wskainiki emisji CO2 opierajq sie na zawartoscl w~gla [C] w paliwach lub materiatach wsadowych. Wyraia sie je jako wsp6tczynniki spalania [Mg COifJI lub wsp6tczynniki procesu [Mg COiMg albo Mg CO2/tys. m 31. Wskainiki emisji CO2 oraz sposoby wyznaczania wskainik6w emisji dla konkretnych rodza j6w instalacji Sq okreslone w czesciach E i G. 2. Do monitorowania wielkoscl emisji CO2 moina stosowac wzqledern paliw wskainik emisji CO2 ze spala nia oparty na zawartosci w~gla w paliwach wyraiony jako [Mg CO2/Mgl, jeieli pozwala to uzvskac w trybie ciqgtym co najmniej taka sarna doktadnosc wynik6w. W takim przypadku naleiy okresowo ustalac wartosc opatowa paliwa. Do przeliczania w~gla [CI na odpowiedniq wartosc dla CO2 stosuje sle wspotczvnnik''' 3/667 [Mg CO2/Mg CI. 3. Wyisze poziomy doktadnosci wymagajq wyznaczenia specjalnych wskainik6w emisji CO2 dla konkret nych rodzaj6w instalacji zgodnie ze sposobami okreslonvrni w czesci E. Metody oparte na poziomie doktadno sci 1 wymagajq uiycia referencyjnych wskainik6w emisji CO2 okreslonvch w czesci G. 4. Czvsta biornase uznaje sie za substancje nsutralna pod wzqledern zawartosci CO2, w zwiazku z tym do czystej biomasy stosuje sie wskainik emisji CO2 wvnoszacv zero [Mg COifJ lub Mg, lub m 31. Wykaz r6inych rodzaj6w materiat6w uznawanych za czvsta biornase jest okreslonv w czesci F. 5. Niniejszy zaiacznik do rozporzadzenia nie zawiera referencyjnych wskainik6w emisji dla paliw zawierajq cych odpady kopalne; konkretne wskainiki emisji CO2 wyznacza sie zgodnie z warunkami okreslonvrni w czesci G. 6. W odniesieniu do paliw tub materiat6w zawierajqcych zar6wno w~giel rCI w postaci kopalnej, jak i w~­ giel [CI w postaci czystej biomasy stosuje sie waiony wskainik emisji CO2 oparty na procentowej zawartosci w~gla kopalnego w taczne] zawartosci w~gla w paliwie. Obliczenie musi bvc odpowiednio przejrzyste i udoku mentowane zgodnie z warunkami okreslonvrni w czesci G. 7. Zestaw danych dotyczqcych stosowanych wskainik6w emisji CO2, w tym podanie ir6det informacji i wy nik6w analiz, oraz informacji 0 materiatach wsadowych i produktach musi bvc przez prowadzqcego instalacje doktadnie zapisywany w rocznym raporcie. Szczeg6towe warunki w tym zakresie sa okreslone w zatacznikach nr 2-11 do rozporzadzenia. Wsp6tczynnik utleniania lub konwersji 1. W przypadku gdy dany wskainik emisji CO2 nie uwzqlednia procentowej zawartosci w~gla [CI, kt6ry nie ulegt utlenieniu, stosuje sie dodatkowo wsp6tczynnik utleniania lub konwersji. 2. Wyisze poziomy dokladnosci wymagajq okreslenia specjalnych wsp6tczynnik6w utleniania lub konwer sji dla konkretnych rodzaj6w instalacji. W czesci G zostaty okreslone warunki dotvczace wyznaczania wsp6t czynnik6w. 5) Wsp6tczynnik opiera si{! na stosunku mas czasteczkowvch COiC = 44/12 = 3,667. Dziennik Ustaw Nr 16 - 649- Poz. 124 3. Jeieli w danej instalacji stosowane sa rozne paliwa lub materiaty i oblicza sle wspotczvnnlkl utleniania dla konkretnych rodzajow instalacji, moina ustallc jeden zbiorczy wspotczvnnik utleniania dla rodzaju instala cji i stosowac go wzgl~dem wszystkich paliw lub materiatow albo przvplsac niecatkowite utlenianie do jedne go gtownego strumienia paliwa lub materiatu, a wobec innych paliw lub materlalow stosowac wartosc wspot czynnika utleniania rowna 1. 4. Wszystkie odpowiednie informacje dotvczace wspotczvnnlkow utleniania lub konwersji, w tym zrodta in formacji i wyniki analiz paliw, rnaterlatow wsadowych, produktow, naleiy doktadnie zapisywac w rocznym ra porcie. CZI;SC B Pomiary wielkosci emisji CO2 1. Monitorowania wielkosci emisji CO2 moina dokonywac za pornoca porniarow wielkosci emisji CO2 pod warunkiem, ie: 1) metoda ta w sposob wiarygodny zapewnia uzyskanie co najmniej takiej samej doktadnosci jak porownv walne obliczenia i polega na zastosowaniu kombinacji najwyiszych poziornow doktadnosci oraz 2) porownanle rnledzv pomiarami a obliczaniem dokonane jest w oparciu 0 identyczny wykaz zrodet emisji. 2. Potwierdzenie pomiaru wielkosci emisji CO2 za kaidy rok okresu rozliczeniowego metoda obliczen wyko nuje si~ zgodnie z warunkami okreslonvrnl w rozporzadzenlu, 3. Moina stosowac rnetode, w ktore] zostana potaczone obliczenia i pomiary w odniesieniu do roznvch iro det nalezacvch do jednego rodzaju instalacji, pod warunkiem zapewnienia, ie nie wvstepula jakiekolwiek bra ki pomiaru lub obliczen wielkosci emisji CO2 ani podwojne Iiczenie lub mierzenie wielkosci emisji CO2, 4. Wielkosc emisji CO2 moina rnonltorowac przy uiyciu svstemow ciCl9tych porniarow emisji, zwanych dalej "CEMS", z kaidego zrodta w ramach rodzaju instalacji, potwierdzajac, ze uiycie metody CEMS urnoz liwia osiaqniecie co najmniej takiej samej doktadnoscl jak obliczanie wlelkosci emisji CO2 przy uiyciu naj wyiszych pozlornow doktadnoscl, Nastepnie wielkosc emisji CO2 ustalona przy uiyciu metody CEMS musi bye potwierdzona przez dokonanie pomocniczych obliczen wielkosci emisji CO2, z tym ze warunki dotvcza ce doboru pozlornow doktadnosci dla tych obliczen sa takie same jak stosowane wzqledern metody obli czen, 5. Procedury pomiaru stezenla CO2 oraz masy lub objetosci strumienia gazow wypuszczonych do atmosfe ry przez kaidy emitor sa oblete odpowiednimi normami CEN6). Jeieli odpowiednia norma CEN nie istnieje, sto suje sie odpowiednie normy IS07) lub odpowiednie obowiazujace normy krajowe. Jeieli nie istnieje iadna od powiednia norma, dane procedury stosowac moina zgodnie z wytycznymi okreslajacvmi dobre praktyki prze mystowe w danej braniy. 6. System CEMS po uruchomieniu poddaje sle okresowym kontrolom pod katern jego funkcjonalnosci i prawidlowoscl dziatania. Kontrole systemu obejrnuja: 1) czas reakcji; 2) linlowosc: 3) interferencje; 4) dryft wartosci dla mierzonej wielkoscl: 5) doktadnosc w porownaniu do metody referencyjnej. 7. W zmierzonych wielkosciach emisji CO2 wartosc emisji CO2 pochodzaca z frakcji biomasy wvznaczona w oparciu 0 rnetode obllczeniowa odejmuje sle od catkowitej emisji CO2 z instalacji i zgtasza jako pozvcje do datkowa, 6) Normy Europejskiego Komitetu Normalizacyjnego CEN Cornlte Europeen de Normalisation, w tym Polskiego Komitetu Normalizacyjnego. 7) Normy Mi~dzynarodowejOrganizacji Normalizacyjnej ISO International Organization for Standardization, w tym Polskie go Komitetu Normalizacyjnego. Dziennik Ustaw Nr 16 czese c Ocena niepewnosci 1. Obliczenie 650- Poz. 124 1. W procesie monitorowania wielkosci emisji CO2 naleiy okreslic oqolna dokiadnosc zestawu danych stu zacvch do obliczania wlelkoscl emisji CO2, 2. W rocznym raporcie naleiy okreslic kornblnacje poziornow doktadnosci dla zestawu danych dla kaidego zrodta w ramach rodzaju instalacji, oddzielnie dla kaidego rodzaju instalacji i dla kaidego strumienia paliw lub materiatow, Okreslenie kombinacji poziornow dokladnosci w rocznym raporcie uznawane jest za okreslenie niepewnosci w zakresie rozliczania. 3. Dopuszczalne niepewnosci pomiarowe urzadzen pomiarowych dla poszczeqolnvch poziomow doktadno sci obejmujq okreslone niepewnosci funkcjonowania urzadzen pomiarowych, niepewnosci zwlazane z wzorco waniem urzadzen oraz wszelkie dodatkowe niepewnosci zwlazane z wykorzystywaniem w praktyce urzadzen, 4. Za pomoca procedur zapewniania [akosci i kontroli [akosci naleiy kontrolowac zakres pozostatych nie pewnosci w zestawie danych podawanych w rocznym raporcie i redukowac niepewnosci do minimum. 2. Pomiary 1. Do monitorowania wielkosci emisji CO2 moina zastosowac sposob monitorowania oparty na pomiarach, jeieli umoiliwia uzyskanie w sposob wiarygodny co najmniej takiej samej doktadnosci wvnlkow jak porownv walny sposob oparty na obliczeniach, wykorzystujqcy kornbinacje najwyiszych poziornow doktadnosci, W uza sadnieniu podaje sie ilosciowe wyniki analizy niepewnosci uwzqledniajace] nastepujace zrodta niepewnosci: 1) pomiary stezenia dla celow ciqgtych pornlarow wielkoscl emisji: a) okreslone niepewnosci urzadzen do prowadzenia ciqgtego pomiaru, b) nlepewnosci zwiqzane z kalibracja urzadzen, c) dodatkowe niepewnosci zwiazane z praktycznym wykorzystaniem urzadzen monitorujqcych; 2) przy pomiarach masy i objetoscl dla celow ustalenia wielkosci strumienia qazow spalinowych w ramach ciqgtego monitorowania wielkosci emisji i obliczen potwierdzajqcych: a) okreslone niepewnosci urzadzen pomiarowych, b) niepewnosci zwiqzane z kalibracjq urzadzen, c) dodatkowe niepewnosci zwiqzane z praktycznym wykorzystaniem urzadzen pomiarowych; 3) przy ustalaniu wartosci opatowej, wskaznlkow emisji i wspotczvnnlkow utleniania lub danych na temat sktadu dla celow obliczen potwierdzajqcych: a) okreslone niepewnosci wynikajqce ze stosowanej metody Jub systemu obliczen, b) dodatkowe niepewnosci zwiqzane z praktycznym zastosowaniem metody obliczen. 2. W rocznym raporcie naleiy okreslic wielkosci niepewnosci procesu pomiarowego. 3. Za pornoca procedur zapewniania [akosci i kontroli jakosci naleiy kontrolowac niepewnosci zestawu da nych podawanych w rocznym raporcie i redukowac nlepewnoscl do minimum. W trakcie weryfikacji uprawnio ny audytor lub wojewodzki inspektor ochrony srodowiska sprawdza prawldtowosc stosowania zatwierdzonych w zezwoleniu wymagan w zakresie monitorowania wielkosci emisji oraz ocenia stopien minimalizowania po zostatych nlepewnosci za pornoca procedur zapewniania jakosci i kontroli jakosci, czesc 0 Spos6b zapewnienia [akosel i kontroli [skoscl Warunki og61ne 1. W celu monitorowania wielkosci emisji CO2 naleiy opracowac, udokurnentowac, wprowadzic i utrzymy wac skuteczny system zarzadzania danymi w zakresie monitorowania i rozliczania wielkoscl emisji CO2 zgod nie z zatacznlkarnl nr 1-11 do rozporzadzenia, Informacje przechowywane w systemie zarzadzania danymi obejrnuja informacje wymienione w zataczniku nr 12 do rozporzadzenla. Oziennik Ustaw Nr 16 - 651- Poz. 124 2. Wymagane sposoby zapewniania jakosci i kontroli [akosci mogq bye realizowane w ramach programu ekozarzqdzania i audytu (EMAS)81 lub innych systemow zarzadzania w dziedzinie ochrony srodowiska, 3. Sposoby zapewniania [akosci i kontroli [akosci obejmujq w szczeqolnosci sposoby niezbedne do prowa dzenia monitorowania i rozliczania w zakresie wlelkosci emisji CO2 w instalacji: 1) identyfikacja zrodel emisji CO 2 objetvch systemem handlu uprawnieniami do emisji; 2) kolejnosc dzlalan i wzajemnych relacji rniedzv procesami monitorowania i rozliczania; 3) stosowane metody obliczen i porniarow: 4) uzvwane urzadzenia pomiarowe; 5) sprawozdawczosc i dokumentacja; 6) przeglqdy wewnetrzne: 7) audyty; 8) dziatania zapobiegawcze i naprawcze. 4. Jezell jakiekolwiek sposoby zapewniania [akosci i kontroli sa wykonywane przez strone trzecia, nalezv za pewnic odpowiedniq kontrole nad realizacjq takiego procesu oraz jego przejrzystosc. Techniki i urzadzenla pomiarowe 1. Nalezv zapewnic regularne wykonywanie nastepujacych czynnosci: 1) wzorcowanie; 2) regulacja i kontrola stosowanych urzadzeri pomiarowych, w tym takze przed ich uruchomieniem; 3) sprawdzenie pod katern zqodnosci z rniedzvnarodowvrni normami pomiarowymi. Zapisy wvnlkow wzorcowania i identyfikacji nalezv zachowywae. 2. Nalezv zapewnlc wykonywanie porniarow wlelkoscl emisji CO2 lub okreslenia zestawu danych przez la boratorium posiadajqce certyfikat wdrozoneqo systemu [akosci lub certyfikat akredytacji w rozumieniu ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. 0 systemie oceny zqodnosci (Oz. U. z 2004 r. Nr 204, poz. 2087 oraz z 2005 r. Nr 64, poz. 565 i Nr 267, poz. 2258). 3. Od dnia welscla w zvcie art. 25 pkt 4 ustawy z dnia 18 maja 2005 r. 0 zmianie ustawy - Prawo ochrony srodowiska oraz niektorvch innych ustaw (Oz. U. Nr 113, poz. 954) wykonywanie porniarow wlelkosci emisji CO2 lub okreslanie zestawu danych przez laboratoria nalezv prowadzic zgodnie z Polska Norma PN-EN ISO/IEC 17025:2005 Oqolne wymagania dotyczqce kompetencji laboratoriow badawczych i wzorcujqcych. ZarzCldzanie danymi 1. Dane na temat wielkosci emisji CO2 ustalane dla zrodel w ramach rodzaju instalacji w roznvch latach okresu rozliczeniowego nalezv porownvwac. °prawdopodobienstwie wvstepowanla bledow w zakresie moni torowania wlelkosci emisji CO2 swiadczv sytuacja, w ktore] roznic rniedzv danymi z roznvch lat nie da sie wy tturnaczvc wptywern nastepujacvch czvnnikow: 1) zrniana w skali dzlatalnosci: 2) zrnlana w zakresie paliw lub rnateriatow wsadowych; 3) zrnlana w zakresie procesow ernisji CO2 , 2. Nalezv porownvwac wartosci wielkosci ernisji CO2 uzyskiwane z roznvch svstemow zbierania danych, tqcznie z nastepujacvrni: 1) porownanle danych na ternat paliw lub rnateriatow wsadowych uzvwanvch w zrodtach z danyrni na ternat zakupu paliw i danymi na ternat stanu zapasow: 8) Europejski system ekozarzadzanla i audytu EMAS (ang. Eco-Management and Audit Scheme) na podstawie ustawy z dnia 12 marca 2004 r. 0 krajowym systemie ekozarzadzanla i audytu (EMAS) (Dz. U. Nr 70, poz. 631 oraz z 2005 r. Nr 175, poz. 1462). Dziennik Ustaw Nr 16 - 652- Poz. 124 2) porownanls danych na temat fClcznego zuiycia paliw lub rnateriatow wsadowych z danymi na temat zaku pu paliw i danymi na temat stanu zapasow; 3) porownanie wskaznlkow emisji CO2 obliczonych ze wskaznikami referencyjnymi, wskaznikami krajowymi dla odpowiednich paliw; 4) porownanie wskaznikow emisji CO2 opartych na analizie paliwa ze wskaznikami referencyjnymi, krajowy mi dla odpowiednich paliw; 5) w przypadku stosowania metody pomiarowej naleiy porownvwac mierzone i obliczane wielkosci emisji CO2, CZ~SC E Wskazniki emisji 1. Niniejsza czesc niniejszego zatacznlka do rozporzadzenia zawiera referencyjne wskazniki emisji CO 2 dla poziomu dokladnoscl 1, pozwalajace na korzystanie w zakresie spalania paliw ze wskaznikow niebedacvch spe cjalnymi wskaznikarni dla konkretnych rodzajow dziatalnosci. Jeieli dane paliwo nie naleiy do iadnego, okre sloneqo w tabelach nr 1, 1a i 1b, rodzaju paliw, prowadzacv instalacje przypisuje we wfasnym zakresie stoso wane paliwo do jednego z tych rodzajow paliw. Tabela nr 1. Wskazniki emisji CO2 dla paliw kopalnych A) Kopalne ptynne Paliwa pierwotne Ropa naftowa 73,3 IPCC, 1996 Orimulsja (emulsja wody z ropa) 80,7 IPCC, 1996 Gazolina NGL 63,1 IPCC, 1996 Paliwa/produkty wtorne Benzyny 69,3 IPCC, 1996 Nafty9 ) 71,9 (PCC, 1996 Olej fupkowy 77,4 Krajowa Informacja - Estonia, 2002 Olej napedowv 74,1 (PCC, 1996 Ci{liki olej opafowy/mazut 77,4 IPCC, 1996 LPG (gaz ciekfy) 63,1 IPCC,1996 Etan 61,6 IPCC,1996 Ciezka benzyna (benzyna do pirolizy) 73,3 IPCC,1996 Asfalty 80,7 IPCC, 1996 9) Z wyji'ltkiem paliw do silnik6w odrzutowych. Dziennik Ustaw Nr 16 - 653- Poz. 124 Oleje i smary 73,3 IPCC,1996 Koks ponaftowy 92,8 WBCSD Polproduktv ropy (feedstocks) 73,3 IPCC,1996 Inne oleje, olej opatowy lub olej opatowy 73,3 IPCC,1996 lekki B) Kopalne state Paliwa pierwotne lub wtorne Antracyt 98,3 IPCC,1996 W~giel koksujqcy 94,6 IPCC,1996 Inne rodzaje w~gla kamiennego 94,6 IPCC,1996 W~giel bitumiczny (> 24 GJ/Mg) 94,6 IPCC,1996 W~giel podbitumiczny « 24 GJ/Mg) 96,1 IPCC,1996 W~giel brunatny « 17,5 GJ/Mg) 101,2 IPCC,1996 tupek naftowy 106,7 IPCC,1996 Torf 106,0 IPCC,1996 Paliwa wtorne Brykiety w~gla kamiennego i brunatnego 94,6 IPCC,1996 Koks i koksiki 108,2 IPCC,1996 C) Kopalne gazowe Tlenek w~gla 155,2 Wielkosc pochodzi z obliczen10) Gaz ziemny suchy (wysokometanowy) 56,1 IPCC,1996 Metan 54,9 Wielkosc pochodzi z obliczeri 11) Wodor 0 Substancja bez zawartosci w~gla Gaz koksowniczy 47,7 'PCC,1996 Gaz wielkopiecowy 241,8 IPCC,1996 10) Na podstawie wartoscl opatowej =10,12 TJ/Mg. 11) Na podstawie wartoscl opatowej = 50,01 TJ/Mg. Dziennik Ustaw Nr 16 - 654- Poz. 124 Tabela nr 1a. Wskaznik emisji CO2 dla paliwa zast{Jpczego Tabela or 1b. Wskazniki emisji CO2 dla paliw zastepczveh (obowi(lzuje w latach 2005-2006) Olej odpadowy 80 WBCSD Opony (rozdrobnione) 85 WBCSD Plastiki 75 WBCSD Rozpuszczalniki 75 WBCSD Impregnowany pyt drzewny 75 WBCSD Inne paliwa odpadowe 80 WBCSD CZ~SC F Wykaz rodzaj6w czystej biomasy neutralnej pod wzgl{Jdem CO2 1. Za czvsta biomase, ktore] przydzielony jest wskainik emisji CO2 wynoszqcy 0 [Mg COlTJ lub Mg, lub tys. m31, uznaje sle: 1) rosllnv i czesci roslln, mledzv innymi: storne, siano i trawe, liscie, drewno, korzenie, pnie, kore, roslinv uprawne, w tym kukurvdze i pszsnzvto: 2) odpady biomasowe, produkty finalne i p6tprodukty, rniedzv innymi: odpady przemystowe drewna, w tym odpady z obrobki i przetworstwa drewna, wytwarzania przedrnlotow i konstrukcji drewnianych oraz po wstajqce przy wytwarzaniu rnaterlatow drewnopochodnych, drewno pouzvtkowe, w tym produkty i mate riaty drewniane oraz pouzvtkowe produkty finalne i potprodukty przetworstwa drzewnego, drzewne i drew nopochodne odpady przemystu papierniczego, w tym tug czarny, odpady drzewne z lesnictwa, rnaczke, ttuszcze, oleje i Io] zwlerzecv, rybne i spozvwcze, pierwotne (biomasowe) pozostalosci przy produkcji zyw nosci i napoiow, odchody, pozostatosci roslin uprawnych w rolnictwie, osady sciekowe, biogaz wytwarza ny podczas procesow gnilnych, fermentacji lub gazyfikacji biomasy, szlam portowy i inne szlamy i osady wodne, gaz skfadowiskowy; 3) frakcje biomasy oraz materiaty 0 sktadzie mieszanym, rniedzv innymi: biomasowe frakcje odpadow z utrzy mania portow i szlakow wodnych, biomasowe frakcje mieszanych odpadow z produkcji zvwnosci i napo [ow, biomasowe frakcje materiatow 0 skfadzie mieszanym zawierajqce drewno, biomasowe frakcje odpa dowe materialow wtokiennlczvch, biomasowe frakcje papieru, tektury i tektury falistej i innych wielowar stwowych produktow papierowych, biomasowe frakcje odpadow komunalnych i przemystowych, bioma sowe frakcje przetworzonych odpadow komunalnych i przemysfowych; 4) paliwa, kt6rych komponenty i p6tprodukty w cetosci zostafy wyprodukowane z biomasy, miedzv innymi: bioetanol, biodiesel, eteryzowany bioetanol, biometanol, bioeter dimetylowy, bioolej i biogaz. 2. Za czvsta biornase nie uznaje sie frakcji torfowych oraz uw~glonych skarnieniatosci materiatow pocho dzenia biomasowego. Dziennik Ustaw Nr 16 CZ~SC G 655- Poz. 124 Ustalanie wsp6tczynnik6w dla konkretnych rodzaj6w instalacji Ustalenie wartosci opatowej i wskaznik6w emisji CO 2 dla paliw 1. Stosuje sie procedury poboru pr6bek paliwa i ustalania jego wartoscl opatowej, zawartosci w{lgla i wskainika emisji CO 2 zgodnie z dostepnvrnl normami CEN. Jeieli odpowiednie normy CEN nie Sq dostepne, stosuje si{l odpowiednie normy ISO lub odpowiednie normy krajowe. Jeieli nie istnieje iadna odpowiednia norma, dane procedury moina stosowac zgodnie z zasadami okreslajacvmi dobre praktyki produkcyjne dla da nej braniy. 2. W celu oslaqnlecla odpowiedniej dokladnosci wskainika emisji CO2 dla konkretnego rodzaju instalacji, poza doktadnoscia procedury analitycznej stosowanej do ustalania zawartosci w{lgla IC] i wartoscl opatowej, decydujqce znaczenie rnaja czestotliwosc poboru pr6bek, procedura poboru pr6bek i przygotowanie poboru pr6bek. Czynniki te Sq w znacznym stopniu uzaleinione od stanu i [ednorodnosci danego paliwa lub materia tu. Wymagana Iiczba pr6bek musi bye wleksza w przypadku paliw niejednorodnych, a mniejsza w przypadku paliw gazowych ptynnych i gazowych. 3. Do ustalania wartoscl opatowej i wskainik6w emisji CO2 dla partii paliwa stosuje sle praktvke reprezen tatywnego poboru pr6bek i otrzvrnana wartosc stosuje sie wytqcznie wzqledern tej partii paliwa, dla kt6rej rna bye reprezentatywna. 4. Petnq dokurnentacje procedur stosowanych przez laboratorium do ustalania wskainika emisji CO2 oraz peten zestaw danych przechowuje sle i udostepnia uprawnionemu audytorowi lub wojew6dzkiemu inspekto rowi ochrony srodowiska, Ustalanie wsp6tczynnik6w utleniania dla konkretnych rodzaj6w instalacji 1. Dla konkretnych rodzaj6w instalacji ustalanie wsp6tczynnik6w utleniania dla partii materiatu Jub surow ca jest zgodne z og61nie przvjeta praktvka reprezentatywnego poboru pr6bek. 2. Odpowiedniq wartosc stosuje sle wytqcznie wzqledern tej partii materiatu lub surowca, dla kt6rej rna bye reprezentatywna. 3. Petnq dokurnentacje procedur stosowanych przez laboratorium do ustalania wsp6tczynnik6w utleniania oraz peten zestaw danych przechowuje sie i udostepnia uprawnionemu audytorowi lub wojew6dzkiemu in spektorowi ochrony srodowiska. Ustalanie wsp6tczynnik6w emisji pcchodzacvch Z proces6w technologicznych 1. Ustalanie wskainika emisji CO2 z procesu i danych na temat sktadu dla poszczeg61nych partii materiatu lub surowca jest zgodne z og61nie przvjeta praktvka reprezentatywnego poboru pr6bek. 2. Odpowiedniq wartosc stosuje sie wytqcznie wzqledern tej partii materiatu lub surowca, dla kt6rej rna bye reprezentatywna. 3. Petnq dokumentacje procedur stosowanych przez laboratorium do ustalania wsp6tczynnik6w emisji oraz peten zestaw danych przechowuje sle i udostepnla uprawnionemu audytorowi lub wojew6dzkiemu inspekto rowi ochrony srodowiska, Ustalanie frakcji biomasy 1. Metody stosowane do ustalania frakcji biomasy w paliwie mogq bye zr6inicowane, od reczneqo sorto wania sktadnik6w materiat6w mieszanych po r6ine metody ustalania wartoscl opatowej mieszaniny dwusktad nikowej i jej dw6ch sktadnik6w czystych, po analize izotopowa weg1a C-14, w zaleznosci od konkretnego cha rakteru mieszaniny paliwowej. 2. Ustalanie frakcji biomasy w partiach paliwa jest zgodne z og61nie przvjeta praktykq reprezentatywnego poboru pr6bek. Dziennik Ustaw Nr 16 - 656- Poz.124 3. Odpowiedniq wartosc stosuje sie wytqcznie wzqledern tej partii paliwa, dla kt6rej ma bye reprezenta tywna. 4. Petnq dokurnentacje procedur stosowanych przez laboratorium do ustalania frakcji biomasy oraz peten zestaw danych przechowuje sle i udostepnia uprawnionemu audytorowi lub wojew6dzkiemu inspektorowi ochrony srodowiska. 5. Jeieli ustalenie frakcji biomasy w mieszaninie paliwowej jest technicznie niewykonalne lub wiqzatoby sle z ponoszeniem nadmiernych koszt6w, naleiy przyjqc udziat czystej biomasy wynoszqcy 0 %, oznaczajqcy, ie ca ty w~giel pierwiastkowy zawarty w danym rodzaju paliwa jest pochodzenia kopalnego, albo wartosc t~ osza cowac we wtasnym zakresie. Tabela nr 2 okresla wymagane poziomy dokladnosci w ramach metodyki monitorowania dla poszczeg61 nych rodzaj6w instalacji. Tabela nr 2. Wymagane poziomy doktadnosci w ramamch metodyki monitorowania dla poszczeg61nych rodzaj6w instalacji I~ CD' ::::J ::::J ~ C en .-+ Q) ~ Instalacje prowa~ce I I~procesy spalania paliw: ~ .. - -------- . --.- --.- -- --- ................... .............................................. .... ....... ................................................................. ............................................................... ........... ..... ................................................................................ ...............-.............................................................................................. ...................... paliwo gazowe 2a12b 3a/3b13) 4a/4b 214) 2 3 2a12b 2a12b 3 015) 0 0 1 1 1 0 0 0 .--- --- -------- paliwo p1ynne 2a/2b 3a13b 4a14b 2 2 3 2a12b 2a12b 3 0 0 0 1 1 1 0 0 0 • w ~ paliwo state 1 2a12b 3a13b 2 3 3 2a12b 3 3 0 0 0 1 2 2 0 0 0 ...,...,--. ......... ,.~ ............ ~......... .. spalanie gazow na wylotach 2 3 3 0 0 0 1 2 2 0 0 0 1 1 1 0 0 0 kominowych scrubbing (przemywanie) 11 11 11 10 [0 10 11 11 11 10 10 10 10 10 10 W-W~lany Gips 1 1 11 I~ Rafinerle ropy naftowej: .~ -- Metoda bilansu masowego 4 0 • w ~ w w w .. ww w .... Regeneracja urzadzen do 11 12 [2 10 10 10 11 11 11 10 10 10 10 10 10 krakowania katalitycznego . --------- ~--- -------- ---- ---- ..... ... ....... ........... ....... .- .......... .......... ............•..•-. ....... ......... . ...~.... ...... ... ... ...~- . . . . . ..... .....-., ......... - . . .. .. , ...... . ..1-. --- . ..... .. .... ....- ... .. .- ...-................. ................. .. .. •................ ................- ..... . .. Retorty do koksowania 1 2 2 0 0 0 1 2 2 0 0 0 0 0 0 0 0 0 -- ------ --- -- -~. Produkcja wodoru 1 2 2 0 0 0 1 2 2 0 0 0 0 0 0 0 0 0 12) A, B, C - grupa emisji. 13) Poziom alb - poziom doktadnosci rownowaznv, 14) Poziom dokladnosci, 15) Brakokreslonvch krvterlow, ""0 o !'".... I\J ~ 0 N (i)' :::J :::J ~ C en... Piece koksownicze I I I~ Metoda bilansu masowego 13 13 13 11 11 11 10 10 1 0 1 1 1 0 0 0 0 0 0 I~ Paliwo jako wsad do procesu l:-J 3 1 3 F u.:..J1 12 12 0 0 0 0 0 0 0 0 0 Instalacje praienla i spiekania rud metali, wtym rudysiarczkowej: ::::;~~~o ~t I: I: m: I: 1° I: I: I: ~ 10 10 10 10 1010 10. 1 Instalacje dopierwotnego tubwt6rnego wytopu sur6wki ielaza lubstali surowej, wtym doci~ego I I~odlewania stali.~-- ---------- ---- -. --------- Metoda bilansu masowego 2 2 3 1 1 1 0 0 0 1 1 1 10 10 10 10 10 10 Paliwa jako wklad do procesu 2 2 3 2 2 3 1 2 2 0 0 0 10 10 10 10 10 10 Instalacje doprodukcji k/inkieru cementowego w piecach obrotowych: ,----------- -- -- ... ----- --- -- 1 1W-W~glany 1 10 10 10 10 10 10 P• Produkcja klinkieru 11 12a12b 12a12b 10 10 10 11 12 1 2 10 10 10 10 10 10 Pyl cementowy (CKD) 11 12 12 10 10 10 11 12 1 2 10 10 10 10 10 10 ""tJ o ~.... ~ ~ Instalacje do produkcji wapna: W-W~lany T•Tlenki alkaliczne CJ N CD" :::J :::J 7':" C (Jl... Ql ~ Z.., 2 10 10 10 11 11 11 10 10 10 10 10 1~1 1 1 1 1 I Ie;; 2 10 10 10 11 11 11 10 10 10 10 10 10 Instalacje do produkcji szkta, wtym wtOkna szklanego: W· W~glany 2 2 o o o o o o o o o T•Tlenki alkaliczne 2 2 o o o o o o o o o en tTl CDooooooooo22W- W~glany Instalacje do produkcji wyrobow ceramicznych za pomocll wypalania: 1 i I • ( , ., • " I I • I \ \ T- Tlenki alkaliczne 2 2 o o o 1 o o o o o o przemywanie 2 2 o o o o o o o o o Instalacje do produkcji papieru Iub tektury Metoda standardowa iJ o !"I ...... I\.) ""'" Obj asn len i a: 1) A, B, C - oznacza grup~ emisji - przedziat, w jakim znajduje sle dana instalacja, ustalony dla: a) pierwszego okresu rozliczeniowego zgodnie ze srednioroczna liczba uprawnien do emisji CO2, z podziatem na grupy, gdzie: grupa A oznacza srednioroczna liczbe uprawnien s50 tys., grupa B oznacza srednioroczna Iiczbe uprawnien >50 tys. i s500 tys., grupa C oznacza srednioroczna liczbe uprawnien >500 tys., b) kolejnych okres6w rozliczeniowych zgodnie z tqcznq wlelkoscia rocznej emisji CO2 z catej instalacji, gdzie: grupa A oznacza tqcznq wielkosc rocznej emisji s50 tvs, Mg CO2, grupa B oznacza taczna wielkosc rocznej emisji >50 tys. Mg CO2 i s500 tys. Mg CO2, grupa C oznacza tqcznq wielkosc rocznej emisji >500 tys. Mg CO2; 2) 1-4 - liczba odzwierciedla poziom doktadnosci. przy czym wieksza Iiczba oznacza wvzsza doktadnosc, poziom doktadnoscl oznaczony naiwvzsza liczba oznacza poziom preferowany; 3) alb - poziomy doktadnosci r6wnowaine wobec siebie oznaczone sa taka sarna liczba oraz dodatkowo kolejnymi literami alfabetu; 4) 0 - brak okreslonvch kryteri6w; 5) zuiycie paliwa (surowca, materiatu) - obejmuje inforrnacje 0 przeptywie rnateriat6w, zuzvciu paliwa, materiat6w wsadowych lub 0 wielkosci pro dukcji wyraionej w postaci [Mg lub m3]; 6) wskazniki emisji CO2- opieraja sle na zawartosci w~gla [C] w paliwach lub materiatach wsadowych; wyraia sie je jako MgCOlTJ (wsp6tezynniki spalania) lub MgC02/Mg albo MgCOim3 (wsp6tczynniki procesu); wskazniki emisji CO2 oraz zasady dotvczace opracowywania wskainik6w emisji dla konkretnych rodzaj6w instalacji Sq okreslone w rozporzqdzeniu; 7) wsp6tezynnik utleniania lub konwersji - jeieli dany wskainik emisji CO2 nie uwzqlednia procentowej zawartosci w~gla, kt6ry nie ulegt utlenieniu, stosuje sie dodatkowy wsp6tczynnik utleniania lub konwersji; w czesci A zostaty okreslone sposoby dotvczace wprowadzania wsp6tezynnika utle niania tub konwersji. Z zastrzezeniem: 1) wszyscy prowadzacv lnstalacie zobowiqzani sa do stosowania metody monitorowania 0 wskazanym poziornie doktadnosci dla danego zestawu da nych; 2) zataczniki nr 2-11 do rozporzadzenia zawieraja szczeg6towe warunki ustalania zestawu danych; 3) w odniesieniu do zrodet w ramach rodzaj6w instalacji, dla kt6rych rozporzadzenie przewiduje alternatywnq rnetode obliczeniowq, prowadzqcy in statacle rna prawo zrnienic [edna rnetode na druqa, odnotowujac taka zmiane w rocznym raporcie; 4) do monitorowania wielkosci emisji CO2 dla pierwszego okresu rozliczeniowego, ale nie dtuze] niz do dnia 31 grudnia 2007 r., do okreslanla zestawu danych rnozna stosowac poziomy doktadnosci dla grupy emisji 0 jeden poziom niisze nii okreslone w tabeli nr 2 (nie dotyczy to poziomu doktad noscl 1). o N CD' ::J ::J ~ C (Jl,.... Ql ~ Z....... 0) 0) 0) o 0 o r-... !'oJ ~ Dziennik Ustaw Nr 16 - 661- Poz. 124 Zatilcznik nr 2 SZCZEGOtOWY SPOSOS MONITOROWANIA WIELKOSCI EMISJI CO2 Z PROCESOW SPALANIA PAlIW A. ZAKRES 1KOMPLETNOSC 1. W zataczniku jest okreslonv spos6b monitorowania wielkoscl emisji COA z instalacji prowadzqcych pro cesy spalania 0 nominalnej mocy cieplne]!' od 20 MWt, z wyjqtkiem instalac]i do utylizacji odpad6w niebez piecznych lub odpad6w komunalnych, oraz spos6b monitorowania wielkosci emisji CO2 powstajqcych z innych rodzaj6w instalacji2l , 0 ile jest 0 nich mowa w zatacznikach nr 3-11 do rozporzadzenia. 2. Monitorowanie wlelkosci emisji CO z proces6w spalania obejmuje emisje CO2 powstajqce w wyniku spalania wszystkich kategorii paliw w insta1acjach, a takie emisje CO2 z innych proces6w towarzyszqcych dzia talnosci podstawowej, w tym w instalacjach odsiarczania spalin. 3. Wszystkie emisje CO~ powstajqce w wyniku spalania paliw w danej instalacji przypisuje sie do tej insta lacji, bez wzgl~du na kwestle eksportu energii cieplnej lub elektrycznej do innych instalacji. 4. Wielkosci emisji CO~ zwiqzanych z produkcla energii cieplnej lub elektrycznej importowanej z innych in stalacji nie przypisuje sle do instalacji importujqcej. B. OKRESLANIE WIELKOSCI EMISJI CO2 Do zrodet emisji CO2 z instalacji, w kt6rych sa prowadzone procesy spalania, naleza: 1) kotty grzewcze; 2) palniki; 3) turbiny; 4) piece grzewcze; 5) paleniska; 6) piece do spopielania; 7) piece do suszenia; 8) piece; 9) suszarki; 10) silniki; 11) gazy spalane na wylotach komin6w; 12) ptuczki do przemywania gaz6w (emisje pochodzace z proces6w technologicznych); 13) wszelkie inne urzadzenla lub maszyny wykorzystujqce paliwo, z wyjqtkiem urzadzeri lub maszyn zasilanych silnikami spalinowymi, wykorzystywane do cel6w transportowych. C. OBLlCZANIE WIELKOSCI EMISJI CO2 7. Wie/kosc emisji CO2 pochodzllcej z proces6w spa/ania 1.1. Og61ne rodzaje instalacji, w kt6rych wykorzystuje sit! procesy spalania Wielkosc emisji CO~, kt6rych fr6dtem Sq procesy spalania, oblicza sie przez pomnoienie zawartoscl ener gii kaidego rodzaju wykorzystanego paliwa przez wskaznlk emisji CO i przez wsp6tczynnik utleniania. W od niesieniu do kaidego rodzaju paliwa i dla kaidego rodzaju instalacji ob1iczasle przy uiyciu nastepujacsqo wZQ ru: 1) Nominalna moe eieplna jest to ilosc energii wprowadzanej do instalaeji w paliwie w jednostee ezasu przy jej nominalnym obclazenlu, 2) Rodzaje instalaeji okrsslone w rozporzadzenlu Ministra Srodowiska z dnia 30 wrzesnla 2005 r. w sprawie rodzaj6w insta laeji objetvch wsp61notowym systemem handlu uprawnieniami do emisji na lata 2005-2007 (Dz. U. Nr 199, poz. 1646). Dziennik Ustaw Nr 16 - 662 E = D * We * Wu Poz. 124 gdzie: E - oznacza wlelkosc emisji CO , D - oznacza dane dotyczqce roJzaju instalacji (zuiyte paliwo i wartosc opatowa), We - oznacza wskainik emisji COj1' Wu - oznacza wspotczvnnlk utleniania. 1.1.1. Dane dotyezaee rodzaju instalacji - D Dane dotyczqce rodzaju instalacji wyraia sie jako zawartosc energii w paliwie zuiytym [TJ] w danym roku okresu rozliczeniowego. Zawartosc energii w zuiywanym paliwie oblicza sie przy uiyciu nastepujaceqo wzoru: Zp = C * NCV gdzie: Zp - oznacza zawartosc energii w zuiywanym paliwie [TJ lub m3], C - oznacza zuiyte paliwo [Mg lub m3], NCV - oznacza wartosc opatowa paliwa [TJ/Mg rub TJ/m 3] . Jeieli stosuje sie jednostki objetosclowe, naleiy zastosowac przeliczenie dla uwzqlednienla roznic cisnienia i temperatury, w jakich dziata urzqdzenie pomiarowe, a standardowymi warunkami, dla ktorvch okreslono war tosc opaiowa dla odpowiednich tvpow paliw. a) Okreslenie zuzycia paliwa - C Zuiycie paliwa mierzy sie bez posrednieqo etapu sktadowania przed spaleniem Poziom doktadnosci 1 w instalacji, w wyniku czego maksymalna dopuszczalna nlepewnosc pomiaru wyno si mniej nii ±7,5 %. Zuiycie paliwa mierzy sie bez uwzqlednlania posrednleqo etapu sktadowania przed Poziom doktadnosci 2a spaleniem w instalacji, stosujac urzadzenia pomiarowe, w wyniku czego maksymal na dopuszczalna niepewnosc pomiaru wynosi mniej nii ±5,O %. Poziom dokladnosci 2b Pomiar z uiyciem urzadzen pomiarowych dotyczy paliwa zakupionego, w wyniku czego maksymalna dopuszczalna niepewnosc pomiaru wynosi mniej nii ±4,5 %. Zuiycie paliwa mierzy sle bez uwzqledniania posrednieqo etapu sktadowania przed Poziom doktadnosci 3a spaleniem w instalacji, stosuiac urzqdzenia pomiarowe, w wyniku czego maksymal na dopuszczalna niepewnosc pomiaru wynosi mniej nii ±2,5 %. Poziom dokladnosci 3b Pomiar z uiyciem urzadzen pomiarowych dotyczy paliwa zakupionego, w wyniku czego maksymalna dopuszczalna nlepewnosc pomiaru wynosi mniej nii ±2,O %. Zuiycie paliwa mierzy sie bez uwzqlednlanla posrednieqo etapu sktadowania przed Poziom doktadnosci 4a spaleniem w instalacji, stosujac urzqdzenia pomiarowe, w wyniku czego maksymal na dopuszczalna niepewnosc pomiaru wynosi mniej nii ±1,5 %. Poziom dokladnosci 4b Pomiar z uiyciem urzadzen pomiarowych dotyczy paliwa zakupionego, w wyniku czego maksymalna dopuszczalna niepewnosc pomiaru wynosi mniej nii ±1,O %. Dla poziornow doktadnoscl 1 oblicza sie zuiycie paliwa przy uiyciu nastepujaceqo wzoru: C=P-O gdzie: C P o oznacza paliwo spa lone w danym roku okresu rozliczeniowego, oznacza paliwo zakupione w danym roku okresu rozliczeniowego, oznacza paliwo zuiyte do innych celow (transport lub sprzedai). Oziennik Ustaw Nr 16 - 663- Poz. 124 Ola pozlornow dokladnosci 2b, 3b, 4b oblicza sle zuiycia paliwa przy uiyciu nastepulaceqo wzoru: C = P + (S - E) - 0 gdzie: C P S E o oznacza paliwo spalone w danym roku okresu rozliczeniowego, oznacza paliwo zakupione w danym roku okresu rozliczeniowego, oznacza zapas paliwa na poczatku roku danego okresu rozliczeniowego, oznacza zapas paliwa na koricu roku danego okresu rozliczeniowego, oznacza paliwo zuiyte do innych celow (transport lub sprzedai). Oopuszczalne progi niepewnosci procesu pomiarowego sa rozne w zaleznosci od rodzaju stosowanego pa Iiwa; paliwa gazowe i pfynne mierzy sle doktadniej nii paliwa stafe. W kaidej z omowlonvch klas wyst{lpujq Iiczne wyjqtki, ktore zaleza od typu i cech paliwa, od sposobow dostawy (transportem wodnym, kolejowym, drogowym, tasrnoclqqiern, rurociqgiem) oraz od cech i okollcznoscl wfasciwych dla danej instalacji; dopuszcza sle fqczenie metod bilansowania. W pierwszym okresie rozliczeniowym w latach 2005-2007 ilosc zuiytego paliwa wyraionq w postaci ener gii chemicznej wyznaczonq metoda bezposrednla moina dodatkowo potwierdzac za pomoca metody posted niej, zgodnie z obowiazujeca Polska Normq31. Metodq posrednia obliczane jest zuiycie energii chemicznej pa liw na podstawie charakterystyk energetycznych poszczeqolnvch urzadzen podstawowych z uwzqlednieniern rzeczywistych lub przewidywanych warunkow charakteryzujqcych wlelkosc produkcji i proces technologiczny lub na podstawie bilansu energetycznego zrodta, Maksymalna dopuszczalna nlepewnosc wyznaczania iloscl energii chemicznej zuiytego paliwa metoda posrednia powinna bye co najmniej rowna maksymalnej dopusz czalnej niepewnosci fqcznej iloczynu lloscl paliwa wyznaczonej bez uwzqlednlenla posrednieqo etapu skfado wania przed spalaniem w instalacji z dopuszczalnq niepewnoscla - odpowiedni rownowaznv poziom dokfad nosci a - oraz wartosci opatowej danego paliwa podanej z okreslona nlepewnoscla, b) Wartosc opatowa - NCV Prowadzqcy instalacje stosuje do danego rodzaju paliwa wartoscl opafowe wtasci Poziom dokladnoscl 1 we dla danego kraju okreslone w tabeli lub wartosci okreslone przez producenta lub dostawce paliwa podane w dokumentach zakupu. Rodzaj paliwa Wartose opatowa [GJ/Mg] Zrodfo okreslenia wartosci opatowej Ropa naftowa 41,27 IPCC,2000 Ciezka benzyna (benzyna 44,80 IPCC,2000 do pirolizy) Antracyt 22,95 IPCC,2000 W{lgiel bitumiczny 22,95 IPCC,2000 W{lgiel brunatny 8,36 IPCC,2000 Brykiety w{lgla kamiennego 17,84 IPCC,2000i brunatnego Koks i koksiki 27,85 IPCC,2000 Prowadzqcy instalacje stosuje do danego rodzaju paliwa wartosci opafowe wtasci we dla danego kraju, zgtoszone w najnowszym wykazie przekazanym do Sekreta riatu Konwencji Ramowej Narodow Zjednoczonych w sprawie zmian klimatycz Poziom dokladnoscl 2 nych; naleiy stosowac wskaznikl emisji, wartosci opafowe znajdujqce si{l w "Rapor cie inwentaryzacji emisji gazow cieplarnianych i iC,h prekursorow do powietrza" za ostatni dostepnv rok, ogtoszonym przez Ministra Srodowiska w Ozienniku Urzedo wym Ministra Srodowiska i Gtowneqo Inspektora Ochrony Srodowiska. Wartose opatowa odpowiadajqca kaidej partii paliwa w instalacji jest mierzona Poziom doktadnosci 3 przez prowadzqcego instalacje, wspotpracujace z nim laboratorium lub dostawce paliwa, zgodnie z warunkami okreslonvrnl w czesci G zafqcznika nr 1 do rozporza dzenia. 3) PN-93/M-35500 Metodyka obliezania zuiyeia paliwa do wytwarzania energii elektryeznej, eieplnej i meehanieznej lub od powiedniej normy j<l zastepulace] ezy uzupetnlalace]. Dziennik Ustaw Nr 16 1.1.2. Wskaznik emisji CO2 - We 664- Poz. 124 Poziom doktadnosci 1 Poziom doktadnosci 2a Poziom doktadnosci 2b Poziom dokladnosci 3 Stosuje si{l wskazniki referencyjne dla kaidego rodzaju paliwa okreslone w CZ{l sci E zatqcznika nr 1 do rozporzqdzenia. Prowadzqcy instalacje stosuje do danego rodzaju paliwa wskaznlki emisji CO 2 wta sclwe dla danego kraju, zgtoszone w najnowszym wykazie przekazanym do Sekreta riatu Konwencji Ramowej Narod6w Zjednoczonych w sprawie zmian klimatycznych; naleiy stosowac wskazniki emisji, wartoscl opatowe znajdujqce sle w "Raporcie in wentaryzacji emisji gaz6w cieplarnianych i ich prekursor6w do powietrza" za ostat ni dostepnv rok, ogtoszonym przez Ministra Srodowiska w Dzienniku Urzedowvm Ministra Srodowiska i Gt6wnego Inspektora Ochrony Srodowiska. Prowadzqcy instalacje wyprowadza wskaznik emisji CO2 dla kaidej partii paliwa na podstawie nastepujacvch ustalonych przvbllzeri: 1) pomiar g{lstosci konkretnych olejow lub gaz6w wsp61nych oraz wartosc opatowa dla poszczeg61nych rodzaj6w paliwa; 2) w potqczeniu z korelacja empirycznq, ustalona przez laboratorium zgodnie z wa runkami okreslonvrni w czesci G zatqcznika nr 1 do rozporzqdzenia; prowadzqcy instalacje zobowiqzany jest upewnic sie, ie otrzymana korelacja spetnia warunki dobrych praktyk technicznych i ze stosowana jest wytqcznie wzqledern wartosci przybliionych przynaleiqcych do tego zakresu, dla kt6rego zostaty ustalone. Ustalania wskaznik6w emisji CO2 dla konkretnych rodzaj6w instalacji, reprezenta tywnych dla odpowiednich partii paliwa, dokonuje prowadzqcy instalacje, wsp6t pracujqce z nim laboratorium lub dostawca paliwa zgodnie z warunkami okreslonv mi w czesci G zatacznika nr 1 do rozporzqdzenia. 1.1.3. Wspotczynnik utleniania - Wu Dla wszystkich paliw statych przyjmuje sle referencyjny wsp6tczynnik utleniania Poziom dokladnosci 1 wynoszqcy 0,99, co odpowiada zamianie w{lgla w CO2 w stopniu 99 %; dla wszyst kich innych paliw wsp6tczynnik referencyjny wynosi 0,995. W odniesieniu do paliw statych prowadzqcy instalacje wyprowadza wsp6tczynniki utleniania dla konkretnych rodzaj6w instalacji na podstawie zawartosci w{lgla w po Poziom dokladnoscl 2 piotach, zuzlach, wyciekach oraz w innych odpadach i produktach ubocznych i in nych niecatkowicie utlenionych emisjach w{lgla, zgodnie z warunkami okreslonvmi w czesci G zatqcznika nr 1 do rozporzqdzenia. 1.2. Spalanie gazow na wylocie z komina Do wlelkoscl emisji CO2 powstajqcych w wyniku spalania gaz6w na wylotach komin6w zalicza si{l spalanie rutynowe i operacyjne, w ramach rozruchu, wygaszania i wvtaczen samoczynnych, oraz upusty awaryjne. Wielkosc emisji CO2 oblicza si{l na podstawie ilosci gazu spalanego na wylotach komin6w 1m 3] i zawarto sci w{lgla w spalanym w ten spos6b gazie IMg COim3], w tym z w{lglem nieorganicznym, za pornoca naste pujqcego wzoru: E = D * We * Wu gdzie: E - oznacza wielkosc emisji CO IMg CO 2 ], D - oznacza dane dotyczqce roJzaju instalacji, We - oznacza wskaznik emisji IMg COiTJ], Wu - oznacza wsp6tczynnik utleniania. Oziennik Ustaw Nr 16 1.2.1. Dane dotvezaee rodzaju instalacji - D 665- Poz. 124 Hose gazu spalanego na wylotach korninow [m 3] w danym roku okresu rozliczenio Poziom dokladnoscl 1 wego, uzyskana metoda pomiaru objetosci przy maksymalnej dopuszczalnej nie pewnosci pomiaru wvnoszace] ±12,5 %. llosc gazu spalanego na wylotach korninow [m 3] w danym roku okresu rozliczenio Poziom dokladnoscl 2 wego, uzyskana metoda pomiaru objetoscl maksymalnej dopuszczalnej niepewno sci pomiaru wvnoszace] ±7,5 %. IIosc gazu spalanego na wylotach kominow [m 3] w danym roku okresu rozliczenio Poziom doktadnosci 3 wego, uzyskana metoda pomiaru objetosci przy maksymalnej dopuszczalnej nie pewnosci pomiaru wvnoszace] ±2,5 %. 1.2.2. Wskaznik emisji CO2 - We Ola gazow spalanych na wylotach kominow w ostroinym przybliieniu stosuje si~ re Poziom dokladnoscl 1 ferencyjny wskainik emisji CO2 wvnoszacv 0,00785 Mg COim3 w warunkach stan dardowych, uzyskany ze spalania czystego butanu. Ola qazow spalanych na wylotach korninow stosuje si~ wskainik emisji CO2 Poziom dokladnosci 2 [Mg COim3] obliczony na podstawie zawartosci w~gla w gazach spalanych na wy lotach korninow z zastosowaniem warunkow okreslonvch w czesci G zalacznlka nr 1 do rozporzadzenia. 1.2.3. Wsp61czynnik utleniania - Wu Poziom dokladnoscl 1 Miara utleniania wynosi 0,995. W pierwszym okresie rozliczeniowym w latach 2005-2007 dopuszcza sie okreslanie wielkosci emisji CO 2 powstajacvch w wyniku spalania gazow na wylotach korninow, w tym spalanie rutynowe, operacyjne, w ra mach rozruchu, wygaszania i wyfClczer'l samoczynnych, oraz upusty awaryjne, jako procent wielkosci emisji CO 2 z instalacji produkcyjnych, w przypadku wykazania, ie jest to nieracjonalne technicznie i poclaqa za soba nad mierne koszty. 2. Wielkosc emisji CO2 pochodzllcej z proceSDW techno/ogicznych Wielkosc emisji CO2 z procesow bedacvch wynikiem zastosowania w~glanow do odsiarczania spalin obli cza sle na podstawie ilosci zakupionych w~glanow (metoda obliczer'l W - W~glany podana dla poziomu do ktadnosci 1a) rub wyprodukowanego gipsu (metoda obllczen G - Gips podana dla poziomu dokladnosci 1b). Obie metody obliczen SCl rownowazne. Wielkosc emisji CO2 oblicza sie za pornoca nastepulaceqo wzoru: E = 0 * We * Wk gdzie: E - oznacza wielkosc emisji CO [Mg CO2], D - oznacza dane dotvczace roJzaju instalacji, We - oznacza wskainik emisji [Mg CO2/TJ], Wk - oznacza wspolczvnnlk konwersji. 2.1. Metoda W - Wttglany Obliczenie wielkoscl emisji CO2 odbywa sle na podstawie llosci uiytych w~glanow. 2.1.1. Dane dotyczilce dzialalnosci - D llosc [Mg] suchego w~glanu jako surowca w procesie mierzona przez prowadzqce Poziom dokladnoscl 1 go lnstalacie lub dostawce w skali roku z maksymalnq dopuszczalna nlepewnoscla pomiaru wvnoszaca mniej nii ±7,5 %. Dziennik Ustaw Nr 16 2.1.2. Wskainik emisji CO2 - We 666- Poz.124 Uiycie wsp6tczynnik6w stechiometrycznych przemiany w{lglan6w [Mg COiMg su Poziom doktadnosci 1 chego w{lglanul wedtug podanych stechiometrycznych wsp6tczynnik6w emisji CO2; wartosc t{l koryguje sie ze wzqledu na wllqotnosc i zawartosc skat ptonnych w stosowanym materiale w{lglanowym. W{lglan Wskainik emisji CO2 Uwagi [Mg CO2/Mg Ca-, Mg- lub inny w{lglanl CaC03 0,440 MgC03 0,522 Og6lnie: Xy(C03)z We = [MC021/N * [Mxl + Z * [MCOl-n gdzie: X - oznacza zlernie alkaliczna lub metal alkaliczny M - oznacza rnase czasteczkowa X [g/moll MC02 - oznacza rnase czasteczkowa CO2 = 44 [g/moll MC03 - oznacza rnase czasteczkowa COl- = 60 [g/mol) Y - oznacza liczb{l stechiometrycznq X = 1 dla metali na bazie ziem alkalicznych lub X = 2 dla metali alkalicznych Z - oznacza liczbe stechiometrycznq COl- = 1 2.1.3. Wsp6tczynnik konwersji - Wk Poziom doktadnoscl 1 Wsp6tczynnik konwersji wynosi 1,0. 2.2. Metoda G - Gips Obliczenie wielkosci CO2 emisji odbywa ste na podstawie ilosci wyprodukowanego gipsu. 2.2.1. Dane dotycz~ce dziatalnosci - D 1I0se [Mgl suchego gipsu (CaS04 x 2H20) jako produktu w procesie mierzona przez Poziom doktadnosci 1 prowadzqcego instalacje lub przetworce gipsu w skali roku z rnaksvrnalna dopusz czalna nlepewnoscia pomiarowq wvnoszaca mniej nii ±7,5 %. 2.2.2. Wskainik emisji CO2 - We Poziom doktadnosci 1 Wsp6tczynnik stechiometryczny odwodnionego gipsu (CaS04 x 2H20) i CO2 w pro cesie: 0,2558 Mg CO2/Mg gipsu. 2.2.3. Wsp6tczynnik konwersji - Wk Poziom doktadnosci 1 Wsp6tczynnik konwersji wynosi 1,0. D. POMIAR EMISJI CO2 Stosuje sle sposoby wykonywania pomiaru wielkoscl emisji CO2 okreslone w zatqczniku nr 1 do rozporza dzenia. Dziennik Ustaw Nr 16 - 667- Poz. 124 Zatllcznik nr 3 SZCZEGOtOWY SPOSOB MONITOROWANIA WIELKOSCI EMISJI CO2 Z RAFINERII ROPY NAFTOWEJ A. ZAKRES I KOMPLETNOSC 1. W zatqczniku jest okreslonv spos6b monitorowania wlelkosci emisji CO2 z rafinerii ropy naftowej. 2. Monitorowanie wielkosci emisji CO2 z instalacji obejmuje wszystkie emisje CO2 z proces6w spalania i proces6w produkcyjnych odbywajqcych sie w rafineriach. Nie uwzqlednia sle emisji CO2 z proces6w odbywa jqcych si~ w przylegtych instalacjach chemicznych nienaleiqcych do rodzaj6w lnstalacji!', kt6re nie Sq czescia tan cucha produkcyjnego rafinacji. B. OKRESLANIE WIELKOSCI EMISJI CO2 Do zrode! emisji CO2 z instalacji w rafineriach ropy naftowej naleza: B.1. spalanie zwiqzane z pozyskiwaniem energii: 1) kotty; 2) urzqdzenia grzewcze i przetwarzajqce stosowane w procesach technologicznych; 3) silniki ttokowe rub turbiny; 4) utleniacze katalityczne i cieplne; 5) piece do kalcynacji koksu; 6) pompy straiackie; 7) awaryjne i rezerwowe generatory energii; 8) spalanie gaz6w na wylotach komin6w; 9) piece do spopielania; 10) urzqdzenia do krakowania; B.2. procesy: 1) instalacje do produkcji wodoru; 2) regeneracja katalityczna, w tym katalityczne krakowanie i inne procesy katalityczne; 3) retorty do koksowania. C. OBLlCZANIE WIELKOSCI EMISJI CO2 Wielkosc emisji CO2 naleiy obliczac: 1) dla kaidego rodzaju paliwa i dla kaidego procesu odbywajqcego sle w danej instalacji; 2) stosujac rnetode bilansu masowego, pod warunkiem ze moina wvkazac, ie metoda ta prowadzi do uzyska nia wynik6w zbiorczych dla catej instalacji doktadniejszych nii w przypadku obliczania dla kaidego rodza ju paliwa i dla kaidego procesu osobno; 3) stosujac metode bilansu masowego w odniesieniu do zdefiniowanego podzbioru rodzaj6w paliw lub pro ces6w oraz obliczenia indywidualne dla pozostatych rodzaj6w paliw i proces6w odbywajqcych sle w danej instalacji, pod warunkiem ie moina wvkazac, ie metoda ta prowadzi do uzyskania wynik6w zbiorczych dla catej instalacji doktadniejszych nii w przypadku obliczania dla kaidego rodzaju paliwa i dla kaidego proce su osobno. 1) Rodzaje instalacji okreslone w rozporzadzenlu Ministra Srodowiska z dnia 30 wrzesnla 2005 r. w sprawie rodzajow insta lacji objetvch wspolnotowvm systemem handlu uprawnieniami do emisji na lata 2005-2007 (Dz, U. Nr 199, poz. 1646). Oziennik Ustaw Nr 16 1. Metoda bilansu masowego 668- Poz. 124 Wk Zm gdzie: E W P Metoda bilansu masowego polega na uwzqlednianiu catej ilosci w{lgla W materiatach wsadowych, zapa sach, w{lglu wchodzacvrn W sktad produkt6w oraz w{lglu wyprowadzanym z danej instalacji, obliczanej przy uiyciu nastepujaceqo wzoru: E = (W - P - Ex - Zm) * Wk oznacza wielkosc emisji CO2 [Mg CO2 ), oznacza wsad, czyli cata ilosc w{lgla wprowadzanego W granice instalacji [Mg C). oznacza produkty, czyli cata ilosc w{lgla W produktach i materiatach, t(lcznie z produktami uboczny rni, opuszczalaca obszar objetv bilansem masy [Mg C), Ex - oznacza eksport, czyli cata ilosc w{lgla wyprowadzanego z obszaru objeteqo bilansem masy: wpro wadzona do kanalizacji, kierowana na sktadowisko lub zwlazana ze stratami procesowymi, nieobej rnulaca CO2 wprowadzanego do powietrza [Mg C). oznacza zmiany w zapasach, czyli zwiekszenie lloscl wfilgla w zapasach w granicach instalacji [Mg C). oznacza wsp6tczynnik konwersji. Wielkosc emisji CO2 oblicza sie za pomoca nastepujaceqo wzoru: E = {}: (Ow * Zw) - }: (Op * Zp) - }: (DEx * ZEx) - }: (DZm * ZZm)} * 3,664 oznacza wlelkosc emisji CO2 [Mg CO2). dane dotvczace rodzaju instalacji dla W, dane dotvczace rodzaju instalacji dla P, dane dotvczace rodzaju instalacji dla Ex, dane dotvczace rodzaju instalacji dla Zrn, zawartosc wfilgla w W, zawartosc wfilgla w P, zawartosc wfilgla w Ex, zawartosc wfilgla w Zm. 1.1. Dane dotvezace rodzaju instalacji - D Prowadzacv instalacje analizuje i uwzqlednia w rocznym raporcie przeptywy masy do i z instalacji oraz odpowiednie zmiany w stanie zapas6w oddzielnie dla wszystkich odpowiednich paliw i materiat6w. Dla podzbioru paliw i materiat6w przeptywy masowe do i z instalacji S(l okreslane przy uiyciu urzadzen pomiarowych z maksvrnalna dopuszczalna nledokladnoscia Poziom dokladnosci 1 porniarowa rnniejsza nii ±7,5 %. Wszelkie inne masowe przeptywy do i z instalacji sa okreslane przy uiyciu urzadzen pomiarowych z maksvmalna dopuszczalna niedo kladnoscla pomiarowa mnlejsza niz ±2,5 %. Dla podzbioru paliw i materiat6w przeptywy masowe do i z instalacji sa okreslane przy uiyciu urzadzen pomiarowych z rnaksvmalna dopuszczalna nledoktadnoscia Poziom dokladnosci 2 porniarowa rnniejsza niz ±5,O %. Wszelkie inne masowe przeptywy do i z instalacji sa okreslane przy uiyciu urzadzen pomiarowych z rnaksvmalna dopuszczalna niedo ktadnoscla pomiarowq mnlejsza nii ±2,5 %. Poziom doktadnosci 3 Masowe przeptywy do i z instalacji sa okreslane przy uiyciu urzadzen pomiarowych z maksvmalna dopuszczalna niedoktadnoscla pornlarowa mniejsza nii ±2,5 %. Poziom doktadnosci 4 Masowe przeptywy do i z instalacji S(lokreslane przy uiyciu urzadzen pomiarowych z maksvrnalna dopuszczalna nledokladnoscia porniarowa rnniejsza niz ±l,O %. 1.2. Zawartosc w('gla Poziom doktadnosci 1 Przy obliczaniu bilansu masy prowadzacv instalacje stosuje warunki okreslone w za t(lczniku nr 1 do rozporzadzenia dotvczace reprezentatywnego poboru pr6bek paliw, produkt6w i produkt6w ubocznych oraz ustalania dla nich zawartosci wfilgla i frakcji biomasy. Dziennik Ustaw Nr 16 1.3. Wartosc opatowa 669- Poz. 124 Poziom dokladnosci 1 Zawartosc energii kaidego ze strumieni paliw i materiaf6w, wvrazona jako wartosc opafowa danego strumienia, przedstawia sle w rocznym raporcie. 2. Wielkosc emisji CO2 pochodz~cej z proces6w spalania Wielkosci emisji CO2 ze spalania paliw podleqaja monitorowaniu i rozliczaniu zgodnie z warunkami okre slonvrnl w zataczniku nr 2 do rozporzadzenia. 3. Wielkosc emisji CO2 pochodzece] z proces6w technologicznych 3.1. Regeneracja urz~dzen do krakowania i inne procesy regeneracji katalizator6w Koks odktadajacv sle w katalizatorze jako produkt uboczny procesu krakowania jest spalany w regenerato rze w celu przywr6cenia dziafania katalizatora, czyli jest poddawany regeneracji. 1I0se CO2 emitowanego w procesie regeneracji katalizator6w oblicza sie zgodnie z warunkami okreslonvrni w zatacznlku nr 2 do rozporzadzenla, przy czym [ako dane dotvczace rodzaju instalacji podaje sie ilosc spalone go koksu, a zawartosc w{jgla w koksie sfuiy [ako podstawa do obliczenia wskatnika emisji CO2, Wielkose emi sji CO2 oblicza si~ za pornoca nastepujaceqo wzoru: E =D * We * Wk gdzie: E - oznacza wielkosc emisji CO2 [Mg CO2], D - oznacza dane dotvczace rodzaju instalacji, We - oznacza wskaznlk emisji [Mg COiMg], Wk - oznacza wsp6fczynnik konwersji. 3.1.1. Dane dotyezaee rodzaju instalacji - D 1I0se koksu [Mg] wypalonego z katalizatora w danym roku okresu rozliczeniowego, Poziom doktadnosci 1 ustalona na podstawie wytycznych okreslajacvch najlepsze praktyki przemysfowe dla danego procesu. 1I0se koksu [Mg] wypalonego z katalizatora w danym roku okresu rozliczeniowego, Poziom dokladnoscl 2 ustalona na podstawie bilansu ciepfa i materiafu w stosunku do krakowania katali tycznego 3.1.2. Wskainik emisji CO2 - We Poziom doktadnosci 1 Wskainik emisji CO2 dla okresloneqo rodzaju dzlalalnoscl [Mg COiMg koksu] na podstawie zawartoscl w~gla w koksie, ustalony zgodnie z warunkami okreslonvml w czesci E zalacznlka nr 1 do rozporzadzenla, 3.1.3. Wsp6tczynnik konwersji - Wk Poziom doktadnosci 1 Wsp6fczynnik konwersji wynosi 1,0. 3.2. Retorty do koksowania Upusty CO2 z kom6r spalania retort do koksowania fluidalnego oblicza sle przy uiyciu nastepuiaceqo wzoru: E = D * We gdzie: E - oznacza wielkosc emisji CO [Mg CO2], D - oznacza dane dotvczace rodzaju instalacji, We - oznacza wskaznlk emisji [Mg COiMg]. Dziennik Ustaw Nr 16 3.2.1. Dane dotvezace rodzaju instalacji - D 670- Poz.124 llosc koksu [Mg] wyprodukowanego w danym roku okresu rozliczeniowego, uzyska Poziom doktadnoscl 1 na metoda waienia z maksymalnq dopuszczalnq niedokladnoscia pomiarowq wvnoszaca ±5 %. llosc koksu [Mg] wyprodukowanego w danym roku okresu rozliczeniowego, uzyska Poziom dokiadnoscl 2 na metoda waienia z maksymalnq dopuszczalna nledoktadnoscia pomiarowq wvnoszaca ±2,5 %. 3.2.2. Wskainik emisji CO2 - We Poziom dokladnosci 1 Konkretny wskainik emisji CO2 [Mg COiMg koksul uzyskany na podstawie wytycz nych okreslajacvch najlepsze praktyki przemystowe dla danego procesu. Konkretny wskainik emisji CO2 [Mg COiMg koksul uzyskany na podstawie zmierzo Poziom dokladnosci 2 nej zawartosci COaw gazach spalinowych, ustalony zgodnie z warunkami okreslo-nymi w czesci F za acznika nr 1 do rozporzadzenia. 3.3. Produkcja wodoru w rafineriach Emitowany CO~ pochodzi z zawartosci w~gla w gazie zasilajqcym. Obliczenia wielkoscl emisji CO2 dokonu je sie w oparciu 0 dane na temat materiat6w wsadowych. Wielkose emisji CO2 oblicza sle za pornoca nastepu jqcego wzoru: E = D * We gdzie: E - oznacza wielkosc emisji CO [Mg C021, D - oznacza dane dotyczqce roJzaju instalacji, We - oznacza wskainik emisji [Mg COiMgl. 3.3.1. Dane dotyezace rodzaju instalacji - D tlosc w~glowodoru wsadowego [Mg wsadl przetworzonego w danym roku okresu Poziom dokladnosci 1 rozliczeniowego, uzyskana metoda pomiaru objetosci z maksymalnq dopuszczalnq nledoktadnoscla pomiarowq wvnoszaca ±7,5 %. llosc w~glowodoruwsadowego [Mg wsadl przetworzonego w danym roku okresu Poziom dokladnosci 2 rozliczeniowego, uzyskana metoda pomiaru objetosci z maksymalnq dopuszczalnq niedokiadnoscia pomiarowq wvnoszaca ±2,5 %. 3.3.2. Wskainik emisji CO2 - We Poziom doktadnosci 1 Naleiy uiye wartosci referencyjnej 2,9 Mg CO2/Mg wsadu. Zastosowanie wskainika emisji CO2 dla konkretnego rodzaju instalacji [COiMg wsa Poziom dokladnosci 2 dul obliczonego na podstawie zawartoscl w~gla w gazie zasilajqcym, ustalonego zgodnie z warunkami okreslonvrnl w czesci G zatqcznika nr 1 do rozporzqdzenia. D. POMIAR WIELKOSCI EMISJI CO2 Stosuje sie sposoby wykonywania pomiaru wlelkoscl emisji CO2 okreslone w zatqczniku nr 1 do rozporza dzenia. Oziennik Ustaw Nr 16 - 671- Poz. 124 ZatClcznik nr 4 SZCZEGOtOWY SPOSOS MONITOROWANIA WIELKOSCI EMISJI CO2 Z PIECOW KOKSOWNICZVCH A. ZAKRES I KOMPLETNOSC 1. W zalaczniku jest okreslonv sposob monitorowania wielkosci emisji CO2 z plecow koksowniczych. 2. Koksownie rnoqa stanowic sarnodzlelna instalacje lub czesc huty, majac bezposrednie polaczenie tech nologiczne z jej wydziatami. Jeieli zezwolenie obejmuje cata hute, a nie tylko koksownie, to wlelkosc emisji CO2 moie bye monitorowana dla huty jako catosci, 3. Jeieli w instalacji prowadzi sle mokre oczyszczanie gazow odlotowych, a powodowana tym emisja CO2 nie jest liczona [ako czesc emisji procesowej z instalacji, to powstata w ten sposob wlelkosc emisji CO2 naleiy liczvc zgodnie z warunkami okreslonvmi w zataczniku nr 2 do rozporzadzenia. B. OKRESLANIE WIELKOSCI EMISJI CO2 W koksowniach gtowny strumlen emisji CO2 generowany jest w procesie opalania baterii koksowniczych, zazwyczaj przy zastosowaniu oczyszczonego gazu koksowniczego. Innymi zrodlaml emisji CO2 rnoqa bye: 1) spalanie nadmiarowego gazu koksowniczego; 2) spalanie gazu koksowniczego na potrzeby technologiczne przygotowania wsadu w{lglowego i produkcji w{lglopochodnych; 3) energetyczne spalanie paliw; 4) mokre oczyszczanie qazow odlotowych. C. OBLlCZANIE WIELKOSCI EMISJI CO2 Jeieli koksownia jest czescla huty zintegrowanej, prowadzacv lnstalacje rnoze obllczac ernisje: 1) dla zintegrowanej huty jako caloscl lub 2) dla koksowni [ako wydzielonej czesci huty. Oopuszcza si{l trzy rownorzedne metody obliczania wielkosci emisji CO2, 1. Metoda bilansu masowego Metoda bilansu masowego polega na uwzqlednianlu catej lloscl w{lgla w materiatach wsadowych, zapa sach, w{lglu wchodzacvrn w sktad produktow oraz w{lglu wyprowadzanym z danej instalacji, obliczanej przy uiyciu nastepujaceqo wzoru: E= (W - P - Ex - Zm) * Wk gdzie: E W P oznacza wielkosc emisji CO2 [Mg CO2], oznacza wsad, czyli cata ilosc w{lgla wprowadzanego w granice instalacji [Mg C], oznacza produkty, czyli cata ilosc w{lgla w produktach i materiatach, tacznle z produktami uboczny mi, opuszczajqca obszar objetv bilansem masy [Mg Cl. Ex - oznacza eksport, czyli cala ilosc w{lgla wyprowadzanego z obszaru objeteqo bilansem masy: wpro wadzona do kanalizacji, kierowana na sktadowisko lub zwlazana ze stratami procesowymi, nieobej mujaca CO~ wprowadzanego do powietrza [Mg ci. Zm - oznacza zrrnanv w zapasach, czyli zwiekszenle iloscl w{lgla w zapasach w granicach instalacji [Mg Cl. Wk - oznacza wspolczvnnlk konwersji. Wielkose emisji CO2 oblicza sle za pornoca nastepujaceqo wzoru: E = {L (Ow * Zw) - L (Op * Zp) - L (OEx * ZEx) - L (OZm * ZZmll * 3,664 gdzie: E - oznacza wlelkosc emisji CO2 [Mg C021, Ow - oznacza dane dotvczace rodzaju instalacji dla W, Op - oznacza dane dotvczace rodzaju instalacji dla P, 0Ex - oznacza dane dotvczace rodzaju instalacji dla Ex, 0Zm - oznacza dane dotvczace rodzaju instalacji dla Zm, Zw - oznacza zawartosc w{lgla w W, Zp - oznacza zawartosc w{lgla w P, ZEx - oznacza zawartosc w{lgla w Ex, Zzm - oznacza zawartosc w{lgla w Zm. Oziennik Ustaw Nr 16 1.1. Dane dotvczace rodzaju instalacji - D 672- Poz. 124 lnforrnacje 0 masowych przepfywach do i z instalacji oraz 0 odpowiednich zmianach zapas6w wszystkich paliw i materiaf6w wraz z ich analiza przedstawia sie w rocznym raporcie. Ola podzbioru paliw i materiaf6w przepfywy masowe do i z instalacji Sq okreslane przy uiyciu urzadzen pomiarowych z maksymalnq dopuszczalnq niedoktadnoscla Poziom doktadnosci 1 pomiarowq mniejsza nlz ± 7,5 %. Wszelkie inne masowe przepfywy do i z instalacji sa okreslane przy uiyciu urzadzen pomiarowych z maksymalnq dopuszczalnq nledokladnoscia pomiarowq rnniejsza nii ± 2,5 %. Ola podzbioru paliw i materiaf6w przepfywy masowe do i z instalacji sa okreslane przy uiyciu urzadzen pomiarowych z maksymalnq dopuszczalnq niedoktadnoscla Poziom dokladnosci 2 pomiarowq mniejszq nii ± 5,0 %. Wszelkie inne masowe przepfywy do i z instalacji sa okreslane przy uiyciu urzadzeri pomiarowych z maksymalnq dopuszczalnq niedoktadnoscia pomiarowq mniejszq nlz ± 2,5 %. Poziom doktadnosci 3 Masowe przepfywy do i z instalacji sa okreslane przy uiyciu urzadzen pomiarowych z rnaksvrnalna dopuszczalnq niedokladnoscia pomiarowq mniejszq niz ± 2,5 %. Poziom doktadnoscl 4 Masowe przepfywy do i z instalacji Sq okreslane przy uiyciu urzadzen pomiarowych z maksymalnq dopuszczalnq niedoktadnoscia pomiarowq mniejszq nii ± 1,0 %. 1.2. Zawartosc w(tgla Poziom dokladnosci 1 1.3. Wartosc opatowa Poziom doktadnosci 1 Przy obliczaniu bilansu masy prowadzqcy instalacje stosuje warunki okreslone w zafqczniku nr 1 do rozporzqdzenia dotyczqce reprezentatywnego poboru pr6bek paliw, produkt6w i produkt6w ubocznych oraz ustalania dla nich zawartosci w~gla i frakcji biomasy. Zawartosc energii kaidego ze strumieni paliw i materiaf6w, wyraionq jako wartosc opafowa danego strumienia, przedstawia sle w rocznym raporcie. 2. Wie/kosc emisji CO2 pochodzlIcej Z proces6w spalania Cafkowita wielkosc emisji CO2 z koksowni jest wynikiem spalania strumieni paliw, w tym gazu koksowni czego, gazu wielkopiecowego, gazu ziemnego, w~gla kamiennego. Procesy spalania zachodzace w koksow niach Sqmonitorowane i rozliczane zgodnie z warunkami okreslonvmi w zatacznlku nr 2 do rozporzqdzenia. 3. Wielkosc emisji CO2 pochodzlIcej z proces6w technologicznych W czasie procesu koksowania w komorze koksowniczej pieca koksowniczego w~giel jest przeksztafcany bez dostepu powietrza na koks i surowy gaz koksowniczy. Gf6wnym materiafem lub strumieniem wsadowym za wierajqcym w~giel [Cl sa: w~giel kamienny, uboczne produkty koksowania, koks naftowy, oleje i inne stafe su rowce w~glonosne. Gf6wnym materiafem lub strumieniem wvjsclowvrn zawierajqcym w~giel [Cl jest koks, a ponadto smofa koksownicza, benzol oraz oczyszczony gaz koksowniczy. Og61nq wlelkosc emisji CO2 z kok sowni oblicza sle za pornoca nastepulaceqo wzoru: gdzie: E °WEJSCIE °WVJSCIE We WEJSCIE We WVJSCIE E =~ (OWEJSCIE * WeWEJSCIE) -~ (OWVJSCIE * WeWVJSCIE) oznacza wielkosc emisji CO2 [Mg C0 2l, oznacza dane dotyczqce rodzaju instalacji na wejsciu, oznacza dane dotyczqce rodzaju instalacji na wvisclu, oznacza wskaznlk emisji na wejsclu, oznacza wskaznik emisji na wvlsclu, Dziennik Ustaw Nr 16 - 673- Poz. 124 3.1. Dane dotyczQce rodzaju instalacji - D DWEJSCIE mogq obejmowac w{lgiel jako surowiec, uboczne produkty koksowania, koks naftowy, gaz wielko piecowy. DWYJSCIE mogq ujmowac koks, smote koksowniczq, benzol, gaz koksowniczy. a) Okreslenie zuzycia paliwa stosowanego jako wsad do procesu Poziom dokladnoscl 1 Przeptywy masowe do i z instalacji sa okreslane przy uiyciu urzadzen pomiarowych z maksymalnq dopuszczalna nledokladnoscla pomiarowq mniejszq nii ± 7,5 %. Poziom dokladnosci 2 Przeptywy masowe do i z instalacji Sqokreslane przy uiyciu urzadzen pomiarowych z maksymalnq dopuszczalnq niedokladnoscla pomiarowq mniejszq nii ± 5,0 %. Poziom doktadnosci 3 Przeptywy masowe do i z instalacji Sqokreslane przy uiyciu urzadzen pomiarowych z maksymalnq dopuszczalnq niedoktadnoscla pomiarowq mniejszq nii ± 2,5 %. Poziom dokladnosci 4 Przeptywy masowe do i z instalacji sa okreslane przy uiyciu urzadzen pomiarowych z maksymalnq dopuszczalnq nledoktadnoscia pomiarowq mniejszq nii ± 1,0 %. b) Wartosc opatowa Prowadzqcy lnstalacje stosuje do danego rodzaju paliwa wartoscl opatowe wtasci Poziom dokladnoscl 1 we dla danego kraju okreslone w tabeli lub wartosci okreslone przez producenta lub dostawce paliwa podane w dokumentach zakupu. Rodzaj paliwa Wartosc opatowa [GJ/Mg) Zr6dto okreslenla wartoscl opatowej Ropa naftowa 41,27 IPCC,2000 Ciezka benzyna (benzyna 44,80 IPCC,2000do pirolizy) Antracyt 22,95 IPCC,2000 W{lgiel bitumiczny 22,95 IPCC,2000 W{lgiel brunatny 8,36 IPCC,2000 Brykiety w{lgla kamiennego 17,84 IPCC,2000i brunatnego Koks i koksiki 27,85 IPCC,2000 Prowadzqcy instalacle stosuje do danego rodzaju paliwa wartosci opatowe wtascl we dla danego kraju, zgtoszone w najnowszym wykazie przekazanym do Sekretaria tu Konwencji Ramowej Narod6w Zjednoczonych w sprawie zmian klimatycznych, Poziom dokladnoscl 2 okreslone w "Raporcie inwentaryzacji emisji gazow cieplarnianych i ich prekurso row do powietrza" za ostatni dostepnv rok, ogtoszonym przez Ministra Srodowiska w Dzienniku Urzedowvrn Ministra Srodowiska i Glowneqo Inspektora Ochrony Sro dowiska. Wartosc opatowa odpowiadajqca kaidej partii paliwa w instalacji jest mierzona Poziom doktadnosci 3 przez prowadzqcego instalacje, wspolpracuiace z nim laboratorium lub dostawce paliwa, zgodnie z warunkami okreslonvrnl w czesci G zatqcznika nr 1 do rozporza dzenia. Dziennik Ustaw Nr 16 3.2. Wskainik emisji CO2 - We 674- Poz. 124 Poziom doktadnosci 1 Stosowane wskazniki emisji CO2 sa okreslone w tabeli lub w zalaczniku nr 1 do roz porzqdzenia. Rodzaj paliwa Wskazniki emisji [Mg COlTJl Zr6dto danych Gaz koksowniczy (COG) 47,7 IPCC Gaz wielkopiecowy (BFG) 241,8 IPCC Poziom dokladnoscl 2 Wtasciwe wskaznlki emisji CO2 sa okreslane zgodnie z warunkami okreslonvmi w zatqczniku nr 1 do rozporzqdzenia. D. POMIAR WIELKOSCI EMISJI CO2 Stosuje sle sposoby wykonywania pomiaru wielkosci emisji CO2 okreslone w zatacznlku nr 1 do rozporza dzenia. Dziennik Ustaw Nr 16 - 675- Poz. 124 Zatilcznik nr 5 SZCZEGOlOWY SPOSOB MONITOROWANIA WIELKOSCI EMISJI CO2 Z INSTALACJI PRAZENIA I SPIEKANIA RUD METALI, W TYM RUDY SIARCZKOWEJ A. ZAKRES I KOMPLETNOSC 1. W zalaczniku jest okreslonv spos6b monitorowania wlelkosci emisji CO2 z instalacji praienia i spiekania rud metali, w tym rudy siarczkowej. 2. Instalacje do praienia i spiekania rud metali, w tym rudy siarczkowej, kt6re mogq stanowic CZlilSC stalow ni, majac bezposrednle pofqczenie technologiczne z piecami koksowniczymi oraz instalacjami do pierwotnego lub wt6rnego wytopu sur6wki ielaza lub stali surowej, w tym do ciqgfego odlewania stali. 3. Jeieli zezwolenie obejmuje cata stalownle, a nie tylko instalacje do praienia i spiekania rud metali, w tym rudy siarczkowej, wlelkosc emisji CO2 moina rnonltorowac w cafej stalowni, stosujac rnetode bilansu masowego. 4. Jeieli w instalacji prowadzi sie mokre oczyszczanie gaz6w odlotowych, to powstafq w ten spos6b wiel kosc emisji CO2 naleiy llczvc zgodnie z warunkami okreslonvml w zafqczniku nr 2 do rozporzqdzenia. B. OKRESLANIE WIELKOSCI EMISJI CO2 Do zrodet emisji CO2 z instalacji do praienia i spiekania rud metali, w tym rudy siarczkowej, naleza: 1) surowce, w szczeqolnosci wapien, dolomit, rudy, koncentraty rud, pellety, topniki, karnien wapienny i do lomitowy; 2) paliwa konwencjonalne, w tym gaz ziemny, koks, miaf koksowy; 3) gazy powstafe w wyniku procesu technologicznego, w szczeqolnosci gaz koksowniczy i gaz wielkopiecowy; 4) pozostatosci z procesu technologicznego uiywane jako materiat wsadowy, w tym odfiltrowane pyty z za kfadu spiekalniczego, konwertera i wielkiego pieca; 5) inne paliwa; 6) mokre oczyszczanie gaz6w odlotowych. C. OBLlCZANIE WIELKOSCI EMISJI CO2 Prowadzqcy instalacje moie obliczac wielkosci emisji CO2, stosulac rnetode bilansu masowego dla kazde go ir6dfa w ramach danego rodzaju instalacji. 1. Metoda bilansu masowego Metoda bilansu masowego polega na uwzqlednlaniu cafej ilosci wlilg1a w materiafach wsadowych, zapa sach, wlil9lu wchodzqcym w skfad produkt6w oraz wlilg1u wyprowadzanym z danej instalacji, obliczanej przy uzvciu nastepujaceqo wzoru: gdzie: E W P Ex Zm Wk E = (W - P - Ex - Zm) * Wk oznacza wielkosc emisji CO? [Mg C021, oznacza wsad, czyli cata ilosc wlilg1a wprowadzanego w granice instalacji [Mg C], oznacza produkty, czyli cata ilosc wlil91a w produktach i materiafach, fqcznie z produktami uboczny mi, opuszczajaca obszar objetv bilansem masy [Mg Cl. oznacza eksport, czyli cata ilosc wlil91a wyprowadzanego z obszaru objeteqo bilansem masy: wpro wadzona do kanaJizacji, kierowana na skfadowisko Jub zwiqzana ze stratami procesowymi, nieobej mujaca CO2 wprowadzanego do powietrza [Mg Cl. oznacza zmiany w zapasach, czyli zwlekszenle ilosci wlilg1a w zapasach w granicach instalacji [Mg C], oznacza wsp6fczynnik konwersji. Wielkosc emisji CO2 oblicza sle za pomoca nastepuiaceqo wzoru: E = {2: (Dw * Zw) - 2: (Dp * Zp) - 2: (DEx * ZEx) - 2: (DZm * ZZm)} * 3,664 oznacza wielkosc emisji CO2 [Mg C021, oznacza dane dotyczqce rodzaju instalacji dla W, oznacza dane dotvczace rodzaju instalacji dla P, oznacza dane dotyczqce rodzaju instalacji dla Ex, oznacza dane dotvczace rodzaju instalacji dla Zm, oznacza zawartosc wlil91a w W, oznacza zawartosc w{!gla w P, oznacza zawartosc w{!gla w Ex, oznacza zawartosc wlilg1a w Zm. Oziennik Ustaw Nr 16 - 676- Poz.124 1.1. Dane dotyczllce rodzaju instalacji - D lnformacje 0 masowych przeptywach do i z instalacji oraz 0 odpowiednich zmianach zapas6w wszystkich paliw i materiat6w wraz z ich analiza przedstawia sie w rocznym raporcie. Ola podzbioru paliw i materiat6w przeptywy masowe do i z instalacji Scl okreslane przy uiyciu urzadzen pomiarowych z rnaksvrnalna dopuszczalna niedoktadnoscia Poziom dokladnosci 1 pomlarowa mniejsza nii ± 7,5 %. Wszelkie inne masowe przeptywy do i z instalacji sa okreslane przy uiyciu urzadzen pomiarowych z rnaksvrnalna dopuszczalna niedo kladnoscla pomiarowa mnlelsza nii ± 2,5 %. Ola podzbioru paliw i materiat6w przeptywy masowe do i z instalacji sa okreslane przy uiyciu urzadzen pomiarowych z rnaksvrnalna dopuszczalnq nledokladnoscla Poziom dokladnoscl 2 pomlarowa mniejsza nii ± 5,0 %. Wszelkie inne masowe przeptywy do i z instalacji sa okreslane przy uiyciu urzadzen pomiarowych z rnaksvmalna dopuszczalna niedo kladnoscia pomiarowa rnniejsza nii ± 2,5 %. Poziom doktadnosci 3 Masowe przeptywy do i z instalacji sa okreslane przy uiyciu urzadzen pomiarowych z rnaksvmatna dopuszczalna niedoktadnoscia porniarowa rnniejsza nii ± 2,5 %. Poziom dokladnosci 4 Masowe przeptywy do i z instalacji Scl okreslane przy uiyciu urzadzen pomiarowych z rnaksvrnalna dopuszczalna nledoktadnoscla porniarowa rnnlejsza niz ± 1,0 %. 1.2. Zawartosc w,gla Poziom dokladnosci 1 1.3. Wartosc opatowa Poziom doktadnosci 1 Przy obliczaniu bilansu masy prowadzqcy instalacje stosuje warunki okreslone w za tClczniku nr 1 do rozporzadzenia dotvczace reprezentatywnego poboru pr6bek paliw, produkt6w i produkt6w ubocznych oraz ustalania dla nich zawartosci w{lgla i frakcji biomasy. Zawartosc energii kaidego ze strumieni paliw i materiat6w, wvrazona jako wartosc opatowa danego strumienia, przedstawia sle w rocznym raporcie. 2. Wielkosc emisji CO2 pochodzllcej Z proces6w spalania Wielkosci emisji CO2 pochodzqce z proces6w spalania odbywajqcych si~ w instalacjach praienia i spieka nia rud metali, w tym rudy siarczkowej, podlegajq monitorowaniu i rozliczaniu zgodnie z warunkami okreslo nymi w zataczniku nr 2 do rozporzadzenla, 3. Wielkosc emisji CO2 pochodzllcej z proces6w technologicznych W czasie procesu wypalania na ruszcie CO2 jest uwalniany z materiat6w wsadowych z mieszaniny surow c6w oraz z powt6rnie wykorzystywanych odpad6w z procesu technologicznego. Ola kaidego rodzaju stosowa nych materiat6w wsadowych wielkosc emisji CO2 oblicza sie przy uiyciu nastepujaceqo wzoru: E = 0wsad * We * Wk gdzie: E - oznacza wielkosc emisji CO [Mg CO2], ~¥,sad - oznacza dane dotyczqce ro~zaju instalacji we wsadzie, we - oznacza wskainik emisji [Mg COiMg], Wk - oznacza wsp6tczynnik konwersji. Dziennik Ustaw Nr 16 3.1. Dane dotvczace rodzaju instalacji - D 671- Poz.124 llosc [Mg] materiat6w wsadowych - w~glan6w [Mgcacoa' MgrylgCOa lub Mgc co -M co ] oraz pozostaioscl po procesie technologicznym uiywana Jako mate Poziom dokladnoscl 1 aaga .. bvc wai dzaceco iriat wsaaowy stosowany w procesre powmna yc wazona przez prowa zaceqo m stalacje lub dostawce z rnaksvmalna dopuszczalna niedokladnoscia porniarowa mniejsza nii ± 5,0 %. Hose [Mg] materiat6w wsadowych - w~glan6w [MgCacoa' MgrylgCOa lub Mgc co MgCO] oraz pozostatosci po procesie technologicznym uiywana Jako mate Poziom doktadnosci 2 riat ';"saaciowy ~tosowany w procesie powinna bye waiona przez prowadzaceqo in stalacje lub dostawce z rnaksvmalna dopuszczalna nledokladnoscla pornlarowa rnniejsza niz ± 2,5 %. 3.2. Wskaznik emisji CO2 - We Poziom dokladnosci 1 Stosowane wskaznlki odniesienia sa okreslone w tabeli lub w zalaczniku nr 1 do roz porzadzenia, Stechiometryczne wskazniki emisji CaCOa 0,440 MgOiMgCOa MgCOa 0,522 Mg COiMgCOa Wartosci wskaznikow emisji sa modyfikowane w zaleznosci od zawartoscl wilgoci i skaty ptonnej w stoso wanym materiale zawlerajacvrn w~glany. Dla pozostatosci z procesu technologicznego wskaznikl sa wyznacza ne zgodnie z warunkami okreslonvrni w zalacznlku nr 1 do rozporzadzenia. 3.3. Wsp6tczynnik konwersji - Wk Poziom doktadnosci 1 Wsp6tezynnik konwersji wynosi 1,0. Szczeg6towe wsp6tczynniki sa wyznaczane zgodnie z warunkami okreslonvmi w za tacznjku nr 1 do rozporzadzenla, okreslajacvrnl ilosc w~gla w wyprodukowanych Poziom doktadnosci 2 spiekach oraz odfiltrowanych pytach. W przypadku gdy odfiltrowane pyty s~ ponow nie wykorzystane w procesie technologicznym, ilosc zawartego w~gla [Mg] nie jest brana pod uwaqe, aby uniknac podw6jnego Iiczenia. D. POMIAR WIELKOSCI EMISJI CO2 Stosuje sie sposoby wykonywania pomiaru wielkoscl emisji CO2 okreslone w zataczniku nr 1 do rozporza dzenia. Dziennik Ustaw Nr 16 - 678- Poz. 124 Wk Zm gdzie: E W P Zatilcznik nr 6 SZCZEGOlO~ SPOSOB MONITORO,,:\,ANIA WIELKOSCI EMISJI CO2 Z INSTALACJI DO PIERWOTNEGO LUB WTORNEGO WYTOPU SUROWKI ZELAZA LUB STAll SUROWEJ, W TYM DO ClfttGlEGO ODLEWANIA STAll A. ZAKRES I KOMPLETNOSC 1. W zataczniku jest okreslonv spos6b monitorowania wielkosci emisji CO2 z instalacji do pierwotnego lub wt6rnego wytopu sur6wki ielaza lub stali surowej, w tym do ci(lgtego odlewania stali, dotvczacv wytopu pier wotnego w wielkich piecach (BF) i konwertorach tlenowych (BOF) oraz wytopu wt6rnego w elektrycznych pie cach tukowych (EAF). 2. Instalacje do pierwotnego lub wt6rnego wytopu sur6wki ielaza lub stali surowej, w tym do ci(lgtego od lewania stali, sa inteqralna czescia stalowni powlazana technologicznie z piecami koksowniczymi oraz instala cjami spiekalniczymi. Intensywna wymiana energii i masy, w tym gaz wielkopiecowy, gaz koksowniczy, koks, wapier'l, rna miejsce przy ci(lgtej pracy instalacji. 3. Jeieli zezwolenie obejmuje cata stalownie, a nie tylko wielkie piece, wielkosc emisji CO2 moina r6wniei monitorowae w catej stalowni przy uiyciu metody bilansu masowego. 4. Jeieli w instalacji prowadzi si~ mokre oczyszczanie gaz6w odlotowych, to powstala w ten spos6b wiel kosc emisji CO2 naleiy Iiczye zgodnie z warunkami okreslonvml w zataczniku nr 2 do rozporzadzenla. B. OKRESLANIE WIELKOSCI EMISJI CO2 Do zrodet emisji CO2 z instalacji do pierwotnego lub wt6rnego wytopu sur6wki ielaza lub stali surowej, w tym do ci(lgtego odlewania stali, naleza: 1) surowce, w tym wapien i dolomit; 2) paliwa konwencjonalne, w tym gaz ziemny, w~giel, koks; 3) srodki redukujace, w tym koks, w~giel, tworzywa sztuczne; 4) gazy powstate w wyniku procesu technologicznego, w tym gaz koksowniczy (COG), gaz wielkopiecowy (BFG), gaz konwertorowy (BOFG); 5) zuiyte elektrody grafitowe; 6) zuiyty ztom, dodatki stopowe, ielazostopy i zsypki; 7) mokre oczyszczanie gaz6w odlotowych; 8) inne paliwa. C. OBLlCZANIE WIELKOSCI EMISJI CO2 1. Metoda bilansu masowego Metoda bilansu masowego polega na uwzqlednlaniu catej iloscl Wtlg1a w materiatach wsadowych, zapa sach, Wtlg1u wchodzacvrn w sktad produkt6w oraz Wtlglu wyprowadzanym z danej instalacji, obliczanej przy uiyciu nastepuiaceqo wzoru: E = (W - P - Ex - Zm) * Wk oznacza wielkosc emisji CO2 [Mg C02l, oznacza wsad, czyli cata ilosc wtlgla wprowadzanego w granice instalacji [Mg Cl. oznacza produkty, czyli cata ilose w~gla w produktach i materiatach, tacmle z produktami uboczny mi, opuszczajaca obszar objetv bilansem masy [Mg Cl, Ex - oznacza eksport, czyli cata ilose wtlg1a wyprowadzanego z obszaru objeteqo bilansem masy: wpro wadzona do kanalizacji, kierowana na sktadowisko lub zwiazana ze stratami procesowymi, nieobej rnujaca CO2 wprowadzanego do powietrza [Mg Cl. oznacza zmiany w zapasach, czyli zwlekszenle iloscl w{lgla w zapasach w granicach instalacji [Mg ci oznacza wsp6tczynnik konwersji. Dziennik Ustaw Nr 16 - 679- Poz. 124 Wielkosc emisji CO2 oblicza sle za pornoca nastepuiaceqo wzoru: E = {~ (DW * ZW) - ~ (Dp * Zp) - ~ (DEx * ZEx) -1: (DZm * ZZm)} * 3,664 oznacza wielkosc emisji CO [Mg CO2 ), oznacza dane dotvczace roJzaju instalacji dla W, oznacza dane dotvczace rodzaju instalacji dla P, oznacza dane dotvczace rodzaju instalacji dla Ex, oznacza dane dotvczace rodzaju instalacji dla Zm, oznacza zawartosc weg1a w W, oznacza zawartosc w{lgla w P, oznacza zawartosc w{lgla w Ex, oznacza zawartosc weg1a w Zm. 1.1. Dane dotvezace rodzaju instalacji - D lnforrnacje 0 masowych przeptywach do i z instalacji oraz 0 odpowiednich zmianach zapas6w wszystkich paliw i materiat6w wraz z ich analiza przedstawia sle w rocznym raporcie. Poziom doktadnosci 1 Dla podzbioru paliw i materiat6w przeptywy masowe do i z instalacji sa okreslane przy uiyciu urzadzen pomiarowych z maksymalnq dopuszczalna nledokladnoscia pornlarowa mniejszq nii ± 7,5 %. Wszelkie inne masowe przeptywy do i z instalacji Sq okreslane przy uiyciu urzadzen pomiarowych z maksymalnq dopuszczalna niedo ktadnoscia porniarowa rnniejsza nii ± 2,5 %. Poziom dokladnosci 2 Dla podzbioru paliw i materiat6w przeptywy masowe do i z instalacji sa okreslane przy uiyciu urzadzen pomiarowych z maksymalnq dopuszczalna niedokladnoscia porniarowa rnniejsza nii ± 5,0 %. Wszelkie inne masowe przeptywy do i z instalacji sa okreslane przy uiyciu urzadzen pomiarowych z maksymalnq dopuszczalna niedo ktadnoscia pomiarowa mniejsza nii ± 2,5 %. Poziom dokladnosci 3 Masowe przeptywy do i z instalacji sa okreslane przy uiyciu urzadzen pomiarowych z maksymalnq dopuszczalna niedoktadnoscia porniarowa rnniejsza nii ± 2,5 %. Poziom dokladnosci 4 Masowe przeptywy do i z instalacji sa okreslane przy uiyciu urzadzen pomiarowych z maksymalnq dopuszczalna niedoktadnoscla pomiarowq rnniejsza nii ± 1,0 %. 1.2. Zawartosc wttg1a Poziom doktadnosci 1 Przy obliczaniu bilansu masy prowadzqcy instalacie stosuje warunki okreslone w za tqczniku nr 1 do rozporzadzenia dotvczace reprezentatywnego poboru pr6bek paliw, produkt6w i produkt6w ubocznych oraz ustalania dla nich zawartoscl weg1a i frakcji biomasy. 1.3. Wartosc opatowa Poziom doktadnosci 1 Zawartosc energii kaidego ze strumieni paliw i materiat6w, wvrazona jako wartosc opatowa danego strumienia, przedstawia sie w rocznym raporcie. 2. Wielkosc emisji CO2 pochodzlicej z proces6w spalania Wielkosci emisji CO2 pochodzace z proces6w spalania odbywajqcych sle w instalacjach do pierwotnego lub wt6rnego wytopu sur6wki ielaza lub stali surowej, w tym do ciqgtego odlewania stali, w kt6rych nie uiywa sle paliw jako srodkow redukujqcych ani niepochodzqcych z reakcji metalurgicznych, podlegajq monitorowaniu i rozliczaniu zgodnie z warunkami okreslonvml w zataczniku nr 2 do rozporzadzenia, Dziennik Ustaw Nr 16 - 680- Poz. 124 3. Wielkosc emisji CO2 pochodzlIcej z proces6w fechnologicznych Instalacje do pierwotnego lub wt6rnego wytopu sur6wki ielaza tub stali surowej, w tym do ciligtego odle wania stali, majli technologiczne powiazanle z innymi instalacjami. W tych instalacjach stosowane sa r6ine pa Iiwa jako czynniki redukujace. Instalacje te wvtwarzaja gazy pochodzace z procesu technologicznego, takie jak gaz koksowniczy (COG), gaz wielkopiecowy (BFG), gaz konwertorowy (BOFG). Catkowlta wlelkosc emisji CO 2 pochodzaca z instalacji do pierwotnego lub wt6rnego wytopu sur6wki ielaza lub stali surowej, w tym do cia gtego odlewania stali, oblicza si~ przy uzvclu nastepujaceqo wzoru: gdzie: E gWEJ~CIE ~WYJSCIE WeWEJSCIE WeWVJSCIE oznacza wielkosc emisji CO [Mg CO 2 ], oznacza dane dotvczace rOdzaju instalacji na wejsciu, oznacza dane dotvczace rodzaju instalacji na wvisclu, oznacza wskainik emisji na welsclu [Mg CO2/MgJ, oznacza wskainik emisji na wyjsciu [Mg CO2/Mg). 3.1. Dane dotvczeee rodzaju instalacji - D a) Okreslenie zuzycia paliwa Poziom doktadnoscl 1 Przeptywy masowe do i z instalacji sa okreslane przy uiyciu urzadzen pomiarowych z rnaksvmalna dopuszczalna nledokladnoscla pomiarowa rnniejsza nlz ± 7,5 %. Poziom dokladnoscl 2 Przeptywy masowe do i z instalacji sa okreslane przy uiyciu urzadzen pomiarowych z maksvmalna dopuszczalna niedoktadnoscla pornlarowa rnniejsza nii ± 5,0 %. Poziom dokladnoscl 3 Przeptywy masowe do i z instalacji sa okreslane przy uiyciu urzadzen pomiarowych z maksvrnalna dopuszczalna niedcktadnoscla pornlarowa rnnlejsza nlz ± 2,5 %. Poziom dokladnoscl 4 Przeptywy masowe do i z instalacji sa okreslane przy uzvciu urzadzen pomiarowych z maksvrnalna dopuszczalna niedoktadnoscla pomiarowa rnnlelsza nii ± 1,0 %. b) Wartosc opatowa Poziom Prowadzacv lnstalecle stosuje do danego rodzaju paliwa wartosci opatowe wtasciwe dokladnoscl 1 dla danego kraju okreslone w tabeli lub wartosci okreslone przez producenta lub do stawce paliwa podane w dokumentach zakupu. Rodzaj paliwa Wartosc opatowa [GJ/Mg] Zr6dto okreslenla wartosci opatowej Ropa naftowa 41,27 IPCC,2000 Ci{lzka benzyna (benzyna do 44,80 IPCC,2000 pirolizy) Antracyt 22,95 IPCC,2000 W~giel bitumiczny 22,95 IPCC,2000 W~giel brunatny 8,36 IPCC,2000 Brykiety w~gla kamiennego 17,84 IPCC,2000 i brunatnego Koks i koksiki 27,85 IPCC,2000 Dziennik Ustaw Nr 16 - 681- Poz. 124 Poziom Prowadzqcy instalacle stosuje do danego rodzaju paliwa wartosci opatowe wtasciwe dokladnosci 2 dla danego kraju, zgtoszone w najnowszym wykazie przekazanym do Sekretariatu Kon wencji Ramowej Narodow Zjednoczonych w sprawie zmian klimatycznych, okreslone w "Raporcie inwentaryzacji emisji gazow cieplarnianych) ich prekursorow do powie trza" za ostatni dostepnv rok, ogtoszonym przez Ministra Srodowiska w Dzienniku Urze dowym Ministra Srodowiska i Gtownego Inspektora Ochrony Srodowiska. Poziom Wartosc opatowa odpowiadajqca kaidej partii paliwa w instalacji jest mierzona przez doktadnosci 3 prowadzqcego lnstalacle. wspolpracujace z nim laboratorium lub dostawce paliwa, zgodnie z warunkami okreslonvmi w czesci G zatqcznika nr 1 do rozporzqdzenia. 3.2. Wskainik emisji CO2 - We Wskaznik emisji CO2 dla DWYJSCIE dotyczy ilosci w~gla niezawierajqcego CO2 na wvjsciu procesu, ktorv jest wyraiony jako MgC02/Mg WYJSCIE dla porownvwalnosci procesu. Poziom Stosowane wskazniki emisji CO2 sa okreslone w tabeli. dokladnoscl 1 Wskaznik emisji CO2 Zrodto wskaznika emisji CO2 Gaz koksowniczy 47,7 Mg CO/fJ IPCC Gaz wielkopiecowy 241,8 Mg CO/TJ IPCC Gaz konwertorowy (BOFG) 186,6 Mg CO/TJ WBCSD/WRI Elektrody grafitowe 3,60 Mg COiMg elektroda IPCC PET 2,24 Mg COiMg PET WBCSD/WRI PE 2,85 Mg CO2/Mg PE WBCSD/WRI CaC03 0,44 Mg COiMg CaC0 3 wskaznik stechiometryczny CaC03--Mg C03 0,477 Mg COiMg CaC0 3 MgC03 wskaznik stechiometryczny Wskazniki odniesienia emisji CO2 dla materiatu wsadowego na podstawie zawartosci w~gla Wskaznik emisji Mg COiMg Zrodto wskaznika emisji Ruda 0 IPCC Surowka, ztom surowki, wyroby z ielaza 0,1467 IPCC Ztom stalowy, wyroby ze stali 0,0147 IPCC Poziom doktadnosci 2 Wtasciwy wskaznik emisji (Mg COiMg WEJSCIE lub Mg WYJSCIE) dla rnaterlatow wsadowych i wvisciowvch jest wyznaczany zgodnie z warunkami okreslonvrnl w zatqczniku nr 1 do rozporzqdzenia. D. POMIAR WIELKOSCI EMISJI CO2 Stosuje sie sposoby wykonywania pomiaru wielkoscl emisji CO2 okreslone w zatqczniku nr 1 do rozporza dzenia. Dziennik Ustaw Nr 16 - 682- Poz. 124 Za1ltcznik nr 7 SZCZEGOtOWY SPOSOB MONITOROWANIA WIELKOSCI EMISJI CO 2 Z INSTALACJI DO PRODUKCJI KLiNKIERU CEMENTOWEGO W PIECACH OBROTOWYCH A. ZAKRES I KOMPLETNOSC 1. W zatacznlku jest okreslonv sposob monitorowania wielkoscl emisji CO2 z instalacji do produkcji klinkie ru cementowego w piecach obrotowych. 2. Jezell w instalacji prowadzi si~ mokre oczyszczanie gazow odlotowych, to powstata w ten sposob wiel kosc emisji CO2 nalezv liczye zgodnie z warunkami okreslonvrnl w zatqczniku nr 2 do rozporzqdzenia. B. OKRESLANIE WIELKOSCI EMISJI CO2 Do zrodet emisji CO2 z instalacji produkujqcych klinkier cementowy w piecach obrotowych naleza: 1) prazenie wapienia znajdujqcego sle w surowcach; 2) konwencjonalne paliwa kopalne do wypalania; 3) alternatywne paliwa do wypalania bazujqce na kopalinach i surowcach; 4) paliwa do wypalania z biomasy, w tym odpady biomasy; 5) paliwa nie do wypalania; 6) odsiarczanie gazow odlotowych. C. OBLlCZANIE WIELKOSCI EMISJI CO2 1. Wielkosc emisji CO2 pochodzllcej z proces6w spalania Procesy spalania, w ktorvch uzvwa sle roznvch rodzajow paliw, odbywajqce si~ w instalacjach do produk cji klinkieru cementowego w piecach obrotowych podlegajq monitorowaniu i rozliczaniu zgodnie z warunkami okreslonvrni w zataczniku nr 2 do rozporzadzenia. Prowadzqcy instalacje okresla we wtasnym zakresie czestotllwosc badan oraz wielkosc partii dla paliw pod stawowych oraz dla paliw zastepczvch. Wartose opatowa dla catych opon prowadzqcy lnstalacje okresla we wtasnym zakresie oraz okresla wskaz nik emisji, wvkorzvstulac wlelkosci podane w tabeli nr 1a zatqcznika nr 1 do rozporzqdzenia. Dla paliw podstawowych, takich jak: gaz propan-butan, olej opatowy, olej opatowy lekki, olej opatowy clez ki, drewno oraz w~giel (pyt w~910wy) stosowanych w czasie rozruchu instalacji dopuszcza sie stosowanie wskaznikow emisji CO2, wvkorzvstulac tabele nr 1 zatacznika nr 1 do rozporzqdzenia. Wartosci opatowe dla tych paliw moina przyjmowae na podstawie dokumentow zakupu. Prowadzqcy instalacje w latach 2005-2006 moze okreslac wielkosc emisji CO2 z paliw podstawowych oraz z paliw zastepczvch, wvkorzvstujac odpowiednie wartosci podane w tabeli nr 1 oraz tabeli nr 1b zafqcznika nr 1 do rozporzadzenla. Wielkosci emisji CO2 powodowane spalaniem organicznych (alternatywnych) surowcow rownlez podlega jq obliczaniu zgodnie z warunkami okreslonvrni w zatqczniku nr 2 do rozporzqdzenia. Wspotczynnik utleniania wynosi 1,0. 2. WielkoSci emisji CO2 pochodzllcej z proces6w technologicznych 2.1. Wielkosci emisji CO2 pochodzace] Z produkcji klinkieru Wielkose emisji C'?2 pochodzaca z praienia oblicza sle na podstawie ilosci wyprodukowanego klinkieru oraz zawartoscl CaO i MgO w klinkierze. Wskaznik emisji CO2 koryguje sle dla wyprazonego Ca i Mg wprowa dzanego do pieca, na przyktad przez popiol lotny lub alternatywne paliwa oraz surowce z odpowiedniq zawar toscia CaO. Wielkosci emisji CO2 oblicza si~ na podstawie ilosci w~glanoww procesie weisciowvrn. obliczanie metoda W - W{lglany, lub na podstawie llosci wyprodukowanego klinkieru, obliczanie metoda P - Produkcja klinkieru. Obie te metody traktuje sle jako rownorzedne, Dziennik Ustaw Nr 16 2.1.1. Metoda W - Wt!glany 683- Poz. 124 Wielkose emisji CO 2 oblicza sie, okreslaiac lloscl w{lglan6w w procesie wejscia za pornoca nastepujaceqo wzoru: E= D * We * Wk gdzie: E - oznacza wielkosc emisji CO2 [Mg CO2], D - oznacza dane dotyczqce rodzaju instalacji, We - oznacza wskaznik emisji [Mg COiMgJ, Wk - oznacza wsp6fczynnik konwersji. 2.1.1.1. Dane dotvczaee rodzaju instalacji - D llosc czystych w{lglan6w zawartych w surowcu [Mg] na wejsciu procesu w danym roku okresu rozliczeniowego jest okreslana przez zwaienie surowc6w z maksymal Poziom dokladnosci 1 na dopuszczalna nledokladnoscia pomiarowq mniejszq nii ± 5,0 %. nose w{lglan6w jest okreslana przez prowadzqcego lnstalacje na podstawie skfadu odpowiednich surowc6w na podstawie wytycznych dotyczqcych najlepszej przemysfowej praktyki. llosc czystych w{lglan6w zawartych w surowcu [Mg] w procesie wejscia w danym roku okresu rozliczeniowego, okreslona przez zwaienie surowc6w z maksymalnq Poziom doktadnosci 2 dopuszczalna niedoktadnoscia pomiarowa mniejszq nii ± 2,5 % dla procesu mierze nia surowc6w. llosc w{lglan6w jest okreslana przez prowadzqcego lnstalacje na pod stawie skfadu odpowiednich surowc6w zgodnie z warunkami okreslonvrni w zatacz niku nr 1 do rozporzqdzenia. Dla dodatk6w surowcowych niedokladnosc waienia oraz niedokladnosc okreslenia zmian zapas6w taka sa ma jak dla klinkieru, metoda P - Produkcja klinkieru. 2.1.1.2. Wskaznik emisji - We Poziom dokladnoscl 1 Wskazniki stechiometryczne w{lglan6w w procesie wejscia przedstawiono w tabeli. W{lglany Wskazniki emisji CO2 CaC0 3 0,440 [Mg CO2/Mg CaC03] MgC03 0,522 [Mg CO2/Mg MgC03] Wyliczenie wskaznika emisji CO2 moie bye r6wniei oparte na analizie tlenk6w CaO i MgO, kt6rych ilosc na leiy pornniejszvc 0 ilosci CaO i MgO pochodzace ze zdekarbonizowanych surowc6w, p6fprodukt6w lub produk t6w stanowiqcych dodatki surowcowe kierowane do produkcji klinkieru. Prowadzqcy instalacie okresla czesto tliwosc badan oraz wielkosc partii dostawy dla dodatk6w surowcowych we wfasnym zakresie. 2.1.1.3. Wspolczynnik konwersji - Wk Poziom dokladnosci 1 Wsp6fczynnik konwersji wynosi 1,0. 2.1.2. Metoda P - Produkcja klinkieru Ta metoda obliczen bazuje na ilosci wyprodukowanego klinkieru, przy uiyciu nastepujaceqo wzoru: E = D * We * Wk gdzie: E - oznacza wlelkosc emisji CO [Mg CO2], D - oznacza dane dotvczace roJzaju instalacji, We - oznacza wskaznik emisji [Mg COiMgJ, Wk - oznacza wsp6fczynnik konwersji. Dziennik Ustaw Nr 16 - 684- Poz. 124 Eproces oqotern = Eklinkier + Epy1y ..Jeiel! emisja, CO2•oszacowana jest n.a podstawie wlelkosci produkcji klinkieru, naleiy uwzgl~dniaeCO2 ulat n1aJClcy ~I~ z pytow pieca do wvtwarzanta cementu, zwanego dalej "CKD", dla instalacji, z kt6rej ulatnlaja si~ te pyty. Wlelkosci emisji CO2 pochodzace z produkcji klinkieru oraz z pyt6w pieca do wytwarzania cementu nale iy obllczac oddzielnie oraz dodac do og61nej wlelkoscl emisji, przy uiyciu nastepujaceqo wzoru: gdzie: Eproces oqotern - oznacza wielkosc emisji CO2 og6tem w procesie [Mg CO2], Eklinkier - oznacza wielkosc emisji CO2 w klinkierze [Mg CO2], Epy1y - oznacza wielkosc emisji CO2 w pyle [Mg CO2], 2.1.2.1. Dane dotyezace rodzaju instalacji - D Poziom doktadnosci 1 1I0se klinkieru [Mg] wyprodukowanego jest waiona przez prowadzaceqo instalacje z maksvmalna dopuszczalna nledoktadnoscla porniarowa rnnlejsza nii ± 5,0 %. Poziom doktadnosci 2a 1I0se klinkieru [Mg] wyprodukowanego jest waiona przez prowadzaceqo instalacle z maksvmatna dopuszczalna nledokladnoscla pomiarowa mniejsza nii ± 2,5 %. Produkcje klinkieru [Mg] z produkcji cementu z maksvrnalna dopuszczalna niedo ktadnoscia pomlarowa mniejsza nii ± 1,5 % oblicza sle z bilansu materiatowego, uwzqledniajac klinkier wystany, dostawy klinkieru oraz r6inice w zapasach klinkie ru, przy uiyciu wzoru: klinkierwyprodukowany = (cem~ntyvyprodukowany * s~os.unek klinkieru do cementu . - (kllnklerdostarczony + khnklerwyslany) - (Zmklinkieru) gdzle: klinkierwyprodukowany - oznacza klinkier wyprodukowany [Mg], cement\IYYPrl,ldukowany - oznacza cement wyprodukowany [Mg], stosunek klinkieru do cementu - oznacza stosunek klinkieru do cementu Poziom doktadnoscl 2b [Mg klinkier/Mg cement], klinkierdostarczony - oznacza klinkier dostarczony [Mg], klinkierwyslany - oznacza klinkier wystany [Mg], Zmklinkieru - oznacza zrniane zapas6w klinkieru [Mg]. Stosunek klinkieru do cementu moina obllczac bez podziatu na rodzaje cementu, stosujac tClczny bilans dodatk6w do cementu dla wszystkich rodzaj6w cementu lub oddzielnie dla r6inych rodzaj6w cementu produkowanych w konkretnej instalacji. lloscl klinkieru wystanego i dostarczonego okresla sle z maksvmatna dopuszczalna niedoktadnoscla porniarowa mniejsza nii ± 2,5 %. Niedoktadnosc okrsslenla w da nym roku okresu rozliczeniowego wykazuje si~ z maksvmalna dopuszczalna niedo ktadnoscia pomiarowa mniejsza nii ± 10 %. 1. Ustalenie llosci wyprodukowanego cementu w oparciu 0 urzadzenla wazaco-dozujace zainstalowane przed mtynami cementu. 1I0se wyprodukowanego cementu stanowi sume ilosci klinkieru i dodatk6w do ce mentu pomniejszonych 0 zawartosc wilgoci. 2. 1I0se wyprodukowanego cementu stanowi sume ilosci sprzedanego cementu i r6inicy w zapasach ce mentu na koniec danego roku okresu rozliczeniowego. Nledoktadnosc okreslenia zmian zapas6w cementu w danym roku okresu rozliczeniowego wykazuje sie z rnaksvrnalna dopuszczalna niedokladnoscia mniejsza nii ± 10 %. Dla dodatk6w do cementu niedokladnosc waienia oraz niedokladnosc okreslenia zmian zapas6w jest taka sarna jak dla klinkieru. Dziennik Ustaw Nr 16 2.1.2.2. Wskaznik emisji CO2 - We 685- Poz. 124 Poziom doktadnosci 1 Wskaznik emisji CO2 wynosi 0,525 Mg COiMg klinkieru. Wskaznik emisji CO 2 oblicza sle na podstawie bilansu CaO i MgO, przy zatozeniu, ze czesc nie pochodzita z przetworzenia w~glan6w, ale byta juz zawarta w procesie wejsciowvm. Sktad klinkieru i odpowiednich surowc6w okresla sie na podstawie warunk6w okreslonvch w zatqczniku nr 2 do rozporzqdzenia. Wskaznik emisji CO2 oblicza sie przy uzvciu nastepujaceqo wzoru: We = 0,785 * (Wyjsciec aO - WejscieCaO) + 1,092 * (WyjscieMgO - WejscieMgO) Poziom doktadnosci 2 gdzie: We - oznacza wskaznik emisji [Mg COiMg), Wyjsciec 0 - oznacza ilosc CaO na wyjsciu [Mg CaO/Mg klinkier), Wejscie c a0 - oznacza ilosc CaO na weisciu [Mg CaO/Mg material na wejsciul, Wyjscie~ 0 - oznacza llosc MgO na wvjsciu [Mg MgO/Mg klinkier), WejScieM: O - oznacza ilosc MgO na wejsciu [Mg MgO/Mg materiat na wejsciul. We wzorze na obliczanie wskaznika emisji CO2 wykorzystano stechiometryczne frak cje COiCaO i COiMgO (produkcja netto) przedstawione w tabeli: Tlenki Wskaznik emisji CO2 CaO 0,785 [Mg COiCaO) MgO 1,092 [Mg COiMgO) Prowadzqcy instalacje rnoze okreslac wielkosc emisji CO2 z klinkieru, wvkorzvstujac wsp6tczynnik emisji CO2 wynoszqcy 525 kg COiMg klinkieru nie dtuze] niz do konca 2006 r., lub tez zastosowac wyliczenie oparte na analizie tlenk6w CaO i MgO w klinkierze, kt6rych ilosc nalezv pornnlejszvc 0 ilosci CaO i MgO pochodzace ze zdekarbonizowanych surowc6w, p6tprodukt6w lub produkt6w stanowiqcych dodatki surowcowe kierowane do produkcji klinkieru. 2.1.2.3. Wspotczynnik konwersji - Wk Poziom dokladnosci 1 Wsp6tczynnik konwersji wynosi 1,0. 2.1.3. Wielkosci emisji CO2 powodowane zrzucanymi pytami Pomija sle rozliczanie wielkosci emisji CO2 z pyt6w obejsciowvch, w tym pyt6w z by-passu, oraz pyt6w z ga z6w wykorzystywanych do suszenia: paliw, surowc6w do produkcji klinkieru lub dodatk6w i surowc6w do pro dukcji cementu, pod warunkiem ze wliczane sa one do ilosci klinkieru wyprodukowanego w ramach instalacji. Do ilosci klinkieru nie wlicza sie pyt6w emitowanych do powietrza. Wielkose emisji CO2 pochodzqcej ze zrzucanych pyt6w obejsciowvch oraz pyt6w powstatych przy wypala niu CKD oblicza sie na podstawie lloscl zrzucanych pyt6w oraz wskaznika emisji CO2 dla klinkieru, skorygowa nej przez czesciowe wypalenie CKD. Zrzucone pyty obejsciowe w przeciwienstwie do CKD traktowane Sq jako w petni wypalone. Wielkose emisji CO2 oblicza sie za pomoca nastepujaceqo wzoru: E = D * We * Wk gdzie: E - oznacza wielkosc emisji CO2 [Mg CO2), D - oznacza dane dotvczace rodzaju instalacji, We - oznacza wskaznik emisji [Mg C0z/Mg), Wk - oznacza wsp6tczynnik konwersji. Dziennik Ustaw Nr 16 2.1.3.1. Dane dotvczace rodzaju instalacji - D 686- Poz. 124 1I0se CKD lub pyt6w obejsclowvch IMg] zrzucanych w danym roku okresu rozlicze Poziom doktadnosci 1 niowego jest okreslona za pornoca waienia z dopuszczalnq niedoktadnoscia pomia rowa mniejszq nii ± 10,0 %. 1I0se CKD lub pyt6w obejsciowvch IMg] zrzucanych w danym roku okresu rozlicze Poziom doktadnosci 2 niowego jest okreslona za pomoca waienia z dopuszczalnq niedoktadnoscia pomia rowa rnniejsza nii ± 5,0 %. 2.1.3.2. Wskaznik emisji CO2 - We Poziom dokladnosci 1 Poziom dokladnosci 2 Stosowana wartosc odniesienia wynosi 0,525 Mg CO2/Mg klinkieru r6wniei dla CKD. Wskainik emisji IMg CO2/CKD] oblicza sle na podstawie stopnia praienia CKD. Sto sunek pomledzv stopniem praienia CKD a ernlsla CO2 na Mg CKD jest nieliniowy, przybliia sie go na podstawie nastepujaceqo wzoru: EFCIi * d 1 + EFc li EFCKD = EFCIi 1 - * d 1 + EFcli gdzie: EFc KD - oznacza wskaznlk emisji z czesciowo wypraionych pyt6w z pieca ce mentowego IMg CO/Mg CKD], EFcli - oznacza okreslonv wskaznik emisji z instalacji do klinkieru IC02/Mg klin kieru], d - oznacza stopleri wypraienia CKD (uwolniony CO2 jako % catkowitej ilo sci CO2 z w{lglan6w w mieszaninie surowc6w). 2.1.3.3. Wsp6tczynnik konwersji - Wk Poziom dokladnosci 1 Wsp6tczynnik konwersji wynosi 1,0. D. POMIAR WIELKOSCI EMISJI CO2 Stosuje sle sposoby wykonywania pomiaru wielkosci emisji CO2 okreslone w zatacznlku nr 1 do rozporza dzenia. Dziennik Ustaw Nr 16 - 687- Poz.124 Zatllcznik nr 8 SZCZEGOlOWY SPOSOS MONITOROWANIA WIELKOSCI EMISJI CO2 Z INSTALACJI DO PRODUKCJI WAPNA A. ZAKRES I KOMPLETNOSC 1. W zatqczniku jest okreslonv sposob monitorowania wielkosci emisji CO2 z instalacji do produkcji wapna. 2. Jeieli w instalacji prowadzi sle mokre oczyszczanie gazow odlotowych, to powstatq w ten sposob wielkosc emisji CO 2 naleiy liczvc zgodnie z warunkami okreslonvrni w zatqczniku nr 2 do rozporzqdzenia. 3. W przypadku stosowania tego samego rodzaju paliwa do celow innych nii wypalanie wapna w instalacji prowadzqcy instalacje powinien w wiarygodny sposob wvkazac, za pornoca rozliczen wewnetrznvch, jaka ilosc paliwa byta zuiyta do wypalania wapna. B. OKRESLANIE WIELKOSCI EMISJI CO2 Do zrodel emisji CO2 z instalacji do produkcji wapna nalsza: 1) praienie wapienia i dolomitu znajdujqcych sle w surowcach; 2) konwencjonalne paliwa kopalne do wypalania; 3) alternatywne paliwa do wypalania bazujqce na kopalinach i surowcach; 4) paliwa do wypalania z biomasy, w tym odpady biomasy; 5) mokre oczyszczanie qazow odlotowych; 6) inne paliwa. C. OBLlCZANIE WIELKOSCI EMISJI CO2 1. Wie/kosc emisji CO2 pochodzlIcej z proces6w spa/ania Procesy spalania, w ktorvch uiywa sie roznvch rodzaiow paliw, w tym w{lgla, koksu ponaftowego, oleju opatowego, gazu ziemnego, odbywajqce sle w instalacjach do produkcji wapna, podlegajq monitorowaniu i rozliczaniu zgodnie z warunkami okreslonvrnl w zatqczniku nr 2 do rozporzqdzenia. Emisje CO2 powodowane spalaniem organicznych (alternatywnych) surowcow podlegajq obliczaniu zgodnie z warunkami okreslonvml w zataczniku nr 2 do rozporzqdzenia. 2. Wie/kosc emisji CO2 pochodzlIcej z proces6w techn%gicznych Z produkcja wapna bezposrednio wiaze sie wypraianie w~glanoww surowcach z uwalnianiem CO2, Na po ziomie instalacji wypraianq wielkosc emisji CO2 rnozna obliczac na dwa sposoby: na podstawie iloscl w{lgla now z surowcow, w szczeqolnosci z wapienia i dolomitu, przetworzonych w procesie technologicznym (obli czanie metoda W - W~glany) lub na podstawie llosci tlenkow alkalicznych w produkowanym wapnie (oblicza nie metoda T - Tlenki alkaliczne). Obie metody obliczeniowe sa rownowazne. 2.1. Metoda W - W(!glany Obliczanie wlelkosc emisji CO2 z w~glanu polega na obliczeniu zuiytej ilosci w~glanow, przy uiyciu naste pujqcego wzoru: E = ~ (DWEJSCIE - DWVJSCIE)* We * Wk gdzie: E DWEJSCIE DWVJSCIE We Wk oznacza wielkosc emisji CO2 IMg CO2], oznacza dane dotyczqce rodzaju instalacji na wejsciu, oznacza dane dotyczqce rodzaju instalacji na wvjsciu, oznacza wskaznik emisji IMg COiMg], oznacza wspotczvnnlk konwersji. Dziennik Ustaw Nr 16 - 688- Poz. 124 2.1.1. Dane dotyczilce rodzaju instalacji - D DWEJSCIE oraz DWVJSCIE to llosci [Mgl CaC0 3, MgC03, ziem alkalicznych lub alkalicznych w~glan6w, stoso wane w danym roku okresu rozliczeniowego. Poziom dokladnosci 1 1I0se czystych w~glan6w [Mgl na wejsclu procesu i w produkcie w danym roku okresu rozliczeniowego jest okreslana przez zwaienie z maksvmalna dopuszczalna niedoktadnoscla pornlarowa rnnlejsza nii ± 5,0 %. Sktad odpowiednich surowc6w i produktu jest okreslanv na podstawie wytycznych dotvczacvch najlepszej praktyki przemystowej. Poziom doktadnosci 2 1I0se czystych w~glan6w [Mgl na wsjsclu procesu i w produkcie w danym roku okresu rozliczeniowego jest okreslana przez zwaienie z rnaksvmalna dopuszczalna nledoktadnoscla porniarowa rnniejsza nii ± 2,5 %. Sktad odpowiednich surowc6w i produktu jest okreslanv przez prowadzaceqo instalacje zgodnie z warunkami okre slonvml w zatacznlku nr 1 do rozporzadzenla, 2.1.2. Wskainik emisji - We Poziom dokladnoscl 1 Wsp6tczynniki stechiometryczne w~glan6ww procesie wejscla i wvjscia przedsta wiono w tabeli: w~glan Wskainik emisji Uwagi[Mg CO2 Mg Ca-, Mg- lub inny w~glanl CaC03 0,440 MgC03 0,522 Og61nie x, (C03)z We = [MC02l/{Y * [Mxl + Z * [MCOl-n gdzie: X - oznacza ziernle alkallczna lub metal alkaliczny M - oznacza rnase czasteczkowa X [g/moll MC02 - oznacza rnase czasteczkowa CO2 = 44 [g/mol] MC03 - oznacza rnase czasteczkowa COl- = 60 [g/moll Y - oznacza liczbe stechiometrvczna X = 1 dla metali na bazie ziem alkalicznych lub X = 2 dla metali alkalicznych Z - oznacza liczbe stechiornetrvczna COl- =1 Prowadzacv lnstalacje okresla czestotliwosc badan oraz wielkosc partii surowc6w, p6tprodukt6w oraz pro dukt6w we wtasnym zakresie. Wartosci te koryguje sie w zaleznosci od zawartosci wilgoci i innych minerat6w w stosowanych materiatach zawlerajacvch w~glany. 2.1.3. Wsp6tczynnik konwersji - Wk Poziom doktadnoscl 1 Wsp6tczynnik konwersji wynosi 1,0. 2.2. Metoda T - Tlenki alkaliczne Wielkose emisji CO2 oblicza si~ na podstawie lloscl CaO, MgO oraz zawartosci ziem alkalicznych lub tlen k6w alkalicznych w produkowanym wapnie. Naleiy wziCie pod uwag~ jui wypraione Ca i Mg wchodzace do pieca do wypraiania, na przyktad przez popioty lotne lub alternatywne paliwa i surowce z odpowiednla zawar toscia CaO lub Mg. Wielkose emisji CO2 oblicza sle przy uiyciu nastepujaceqo wzoru: E = :I: { (DWVJSCIE - DWEJSCIE) * We * Wk} gdzie: E DWEJSCIE DWVJSCIE We Wk oznacza wielkosc emisji CO [MgC02l, oznacza dane dotvczace roJzaju instalacji na wejsciu, oznacza dane dotvczace rodzaju instalacji na wyjsciu, oznacza wskainik emisji [Mg COlT-Jl. oznacza wsp6tczynnik konwersji. Dziennik Ustaw Nr 16 - 689- Poz. 124 2.2.1. Dane dotvczace rodzaju instalacji - D Okreslenie DWEJSCIE oraz DWVJSCIE oznacza cata ilosc [Mgl CaO, MgO, ziem alkalicznych lub tlenk6w alka licznych przetworzonych z odpowiednich w~glan6ww danym roku okresu rozliczeniowego. Poziom doktadnosci 1 110515 CaO, MgO, ziem alkaJicznych lub tlenk6w alkalicznych [Mgl w produkcie oraz we wsadzie do procesu w danym roku okresu rozliczeniowego jest okreslana przez zwaienie z maksymalnq dopuszczalna niedokladnoscla pomiarowq rnniejsza nii ± 5,0 % lub na podstawie wytycznych dotyczqcych najlepszej praktyki przemysto wej. Poziom dokladnosci 2 110515 CaO, MgO, ziem alkalicznych lub tlenk6w alkalicznych [Mgl w produkcie oraz we wsadzie do procesu w danym roku okresu rozliczeniowego jest okreslana przez zwaienie z maksymalnq dopuszczalna niedokladnoscia pomiarowq mniejszq nii ± 2,5 % i analize sktadu zgodnie z warunkami okreslonvmi w zataczniku nr 1 do roz porzadzenia. 2.2.2. Wskaznik emisji CO2 - We Poziom dokladnosci 1 Wskainiki stechiometryczne tlenk6w w procesie wejscia i wyjscia przedstawiono w tabeli: Tlenek wskainik emisji [Mg C021/[Mg Ca-, Mg- Uwagi lub inny tlenekl CaO 0,785 MgO 1,092 Og6lnie: Xv «», gdzie: We = [MC021/{Y * [Mzl + Z * [MoD X - oznacza zlernle alkallczna lub metal ziem alkalicznych ME - oznacza rnase czasteczkowa X [g/moll M 02 - oznacza mase czasteczkowa CO2 = 44 [g/moll Mo - oznacza mase czasteczkowa 0- = 16 [g/moll Y - oznacza liczbe stechiometrycznq X = 1 dla metali na bazie ziem alkalicznych lub X = 2 dla metali alkalicznych Z - oznacza llczbe stechiometrycznq dla °= 1 Prowadzqcy instalacje okresla czestotliwosc badan oraz wielkosc partii surowc6w, p6tprodukt6w oraz pro dukt6w we wtasnym zakresie. 2.2.3. Wsp6tczynnik konwersji - Wk Poziom dokladnoscl 1 Wsp6tczynnik konwersji wynosi 1,0. D. POMIAR WIELKOSCI EMISJI CO2 Stosuje sie sposoby wykonywania pomiaru wielkosci emisji CO2 okreslone w zataczniku nr 1 do rozporza dzenia. Dziennik Ustaw Nr 16 - 690- Poz. 124 Zatllcznik nr 9 SZCZEGOlOWY SPOSOS MONITOROWANIA WIEL,KOSCI EMISJI CO 2 Z INSTALACJI DO PRODUKCJI SZKlA, W TYM WlOKNA SZKLANEGO A. ZAKRES I KOMPLETNOSC 1. W zatacznlku jest okreslonv spos6b monitorowania wlelkosci emisji CO2 z instalacji do produkcji szkta, w tym wt6kna szklanego. 2. Jeieli w instalacji prowadzi sie oczyszczanie gaz6w spalinowych metoda na mokro, to powstaia wielkosc emisji CO2 naleiy liczvc zgodnie z warunkami okreslonvrnl w zalaczniku nr 2 do rozporzadzenia. B. OKRESLANIE WIELKOSCI EMISJI CO2 Do zrodel emisji CO2 z instalacji do produkcji szkta, w tym wt6kna szklanego, naleza: 1) topienie w~glan6walkalicznych i metali ziem alkalicznych w surowcach; 2) wypalanie konwencjonalnych paliw kopalnych; 3) wypalanie alternatywnych paliw bazujacvch na kopalinach i surowcach; 4) paliwa do wypalania z biomasy, w tym odpady biomasy; 5) dodatki zawierajace w{lgiel, w tym koks oraz pyf w{lglowy; 6) oczyszczanie gaz6w odlotowych; 7) inne paliwa. C. OBLlCZANIE WIELKOSCI EMISJI CO2 1. Wielkosc emisji CO2 pochodzllcej Z proces6w spalania Procesy spalania, w kt6rych uiywa si{l r6inych rodzaj6w paliw, odbvwajace si{l w instalacjach do produk cji szkta, w tym wt6kna szklanego, podleqaja monitorowaniu i rozliczaniu zgodnie z warunkami okreslonvrni w zalaczniku nr 2 do rozporzadzenla. 2. Wielkosc emisji CO2 pochodzllcej z proces6w technologicznych CO2 jest uwalniany z w{lglan6w zawartych w surowcach w czasie topienia oraz w procesie neutralizacji HF, HCI i S02 wapieniem lub innymi w~glanamiw gazach spalinowych. Emisje CO2 pochodzace z rozpadu w~gla­ n6w w procesie topienia i odpylania stanowia czesc emisji CO2 pochodzace] z instalacji. Dodaje sle do og61nej wlelkosci emisji CO2, ale w rniare mozllwoscl oddzielnie podaje si{l w rocznym raporcie, Wielkose emisji CO2 uwolniona z w~glan6w w surowcach w czasie topienia w piecu bezposrednio zwiazana z produkcja szkta moie bye obliczana na dwa sposoby: 1) na podstawie przetworzonej iloscl w~glan6w z surowc6w - gt6wnie z sody, wapienia, dolomitu, w~gla­ n6w alkalicznych lub w~glan6w ziem alkalicznych uzupetnionych szktem z odzysku (metoda W - W~gla­ ny) lub 2) na podstawie ilosci tlenk6w alkalicznych w wyprodukowanym szkle (metoda T - Tlenki alkaliczne). Obie metody obliczeniowe uwaiane sCl za r6wnowaine. 2.1. Metoda W - W{lglany Obliczanie wlelkoscl emisji CO2 z w~glanu polega na obliczeniu llosci zuiytych w~glan6w, przy uiyciu na stepulaceqo wzoru: gdzie: E DW{lglany We Wk E = {~ (Dw{lglany * We) + ~ (dodatki * We)} * Wk oznacza wlelkosc emisji CO2 !Mg CO2], oznacza dane dotvczacs rodzaju instalacji na wejsclu, oznacza wskaznik emisji !Mg CO2/Mg], oznacza wsp6tczynnik konwersji. Dziennik Ustaw Nr 16 - 691- Poz. 124 2.1.1. Dane dotvczace rodzaju instalacji - D D I to ilosc [Mgl CaC0 3 , MgC0 3 , Na2C03, BaC03, ziem alkalicznych lub w{lglan6w alkalicznych w surow cach p1i~;6bionych w danym roku okresu rozliczeniowego, jak r6wniei ilosc dodatk6w zawierajqcych w{lgiel. Poziom dokladnosci 1 1I0se CaC03, MgC03, Na2C03, BaC03, ziem alkalicznych lub w{lglan6w alkalicznych oraz ilosc dodatk6w zawierajqcych w{lgiel [Mgl w procesie weiscia w danym roku okresu rozliczeniowego jest okreslana przez zwaienie z maksymalnq dopuszczalna nledoktadnoscia pomiarowq mniejszq nii ± 2,5 %. Sktad odpowiednich surowc6w i produktu jest okreslanv na podstawie wytycznych dotyczqcych najlepszej praktyki przemystowej. Poziom dokladnosci 2 1I0se CaC03, MgC03, Na2C03, Ba C03, ziem alkalicznych lub w{lglan6w alkalicznych oraz ilosc dodatk6w zawierajqcych w{lgiel [Mgl w procesie wejscia w danym roku okresu rozliczeniowego jest okreslana przez zwaienie z maksymalnq dopuszczalna niedoktadnoscia pomiarowq mniejszq nii ± 1,0 %. Sktad odpowiednich surowc6w i produktu jest okreslanv przez prowadzqcego instalacje zgodnie z warunkami okre slonvrnl w zatqczniku nr 1 do rozporzqdzenia. 2.1.2. Wskaznik emisji - We Poziom doktadnosci 1 Wsp6tezynniki stechiometryczne w{lglan6w w procesie wejscia i wvjscla przedsta wiono w tabeli: W{lglany Wskaznik emisji [Mg COiMgCa-, Mg-, Uwagi Na-, Ba- lub inne w{lglanyl CaC03 0,440 MgC03 0,522 Na2C03 0,415 BaC03 0,223 Og6lnie: Xy (C0 3)z We = [MC021!{Y * [Mxl + Z * [MC032-n gdzie: X - oznacza ziernie alkalicznq lub metal alkaliczny Mx - oznacza mase czasteczkowa X [g!mol] MC02 - oznacza rnase czasteczkowa CO2 = 44 [g!mol] MC03 - oznacza mase czasteczkowa COl- = 60 [g!mol] Y - oznacza llczbe stechiometrycznq X = 1 dla metali na bazie ziem alkalicznych lub X = 2 dla metali alkalicznych Z - oznacza liczbe stechiometrycznq C032- = 1 Prowadzqcy lnstalacje okresla czestotliwosc badan oraz wielkosc partii surowc6w, p6tprodukt6w oraz pro dukt6w we wtasnym zakresie. Wartosci te koryguje sie w zaleznosci od zawartosci wilgoci i innych minerat6w w stosowanych materiatach zawierajqcych w{lglany. Dodatki Wskaznik emisji CO2 dla dodatk6w jest okreslonv zgodnie z warunkami okreslonvrnl w zatqczniku nr 1 do rozporzqdzenia. Dziennik Ustaw Nr 16 2.1.3. Wsp6tczynnik konwersji - Wk 692- Poz. 124 Poziom doktadnoscl 1 Wsp6tczynnik konwersji wynosi 1,0. 2.2. Metoda T - Tlenki alkaliczne Wielkosci emisji CO2 oblicza sle na podstawie ilosci wyprodukowanego szkta oraz na podstawie lloscl CaO, MgO, Na20 , BaO, ziem alkalicznych rub sktadnik6w alkalicznych szkta (Do WYJSl;IE)' Wskainik emisji CO2 jest ko rygowany dla Ca, Mg, Na, Ba, ziem alkalicznych lub alkali wprowadzanych do preca nie [ako w~grany, a w szcze g61nosci przez odzyskiwanie szkta oraz jako alternatywne paliwa i surowce z odpowiednia lloscla CaO, MgO, Na20 , BaO, ziem alkalicznych lub tlenk6w alkalicznych (Do WEJSCIE)' Wielkose emisji CO2 oblicza si~ przy uiyciu nastepujaceqo wzoru: E = (L {(Do WYJSCIE - Do WEJSCIE) * We} + L {dodatki * We}) * Wk gdzie: E Do WYJSCIE DOWEJSCIE We Wk oznacza wlelkosc emisji CO IMg CO2], oznacza dane dotvczace roJzaju instalacji na wyjsciu, oznacza dane dotvczace rodzaju instalacji na wejsciu, oznacza wskainik emisji IMg COiMg], oznacza wsp6tczynnik konwersji. 2.2.1. Dane dotyczClce rodzaju instalacji - D DO WYJSCIE - Do WEJSCIE - oznacza ilosc IMg] CaO, MgO, Na20 , BaO lub ziem alkalicznych. Poziom dokladnoscl 1 1I0se IMg] CaO, MgO, Na20 , BaO, ziem alkalicznych lub tlenk6w alkalicznych uzv tych w danym roku okresu rozliczeniowego w procesie wejsciowvm i w produktach oraz ilosc dodatk6w zwleralacvch w~giel IC] jest okreslana przez zwaienie z maksy matna dopuszczalna niedokladnoscla porniarowa mniejsza nii ± 2,5 % lub na pod stawie wytycznych dotvczacvch najlepszej praktyki przemystowej. Poziom dokladnoscl 2 1I0se IMg] CaO, MgO, Na20 , BaO, ziem alkalicznych lub tlenk6w alkalicznych uzv tych w danym roku okresu rozliczeniowego w procesie wejsciowvrn i w produktach oraz ilosc dodatk6w zwierajacvch w~giel IC] jest okreslana przez zwaienie z maksy rnalna dopuszczalna niedokladnoscia pornlarowa rnnlejsza nii ± 1,0 % i anallze skta du zgodnie z warunkami okreslonvmi w zalaczniku nr 1 do rozporzadzenla, 2.2.2. Wskaznik emisji CO2 - We Poziom doktadnoscl 1 Wskazniki stechiometryczne tlenk6w w procesie welscla i wvjscia przedstawiono w tabeli: Tlenki Wskaznik emisji IMg CO2 I Mg Ca-, Mg-, Uwagi Na-, Ba- lub inne tlenki] CaO 0,785 MgO 1,092 Na20 0,710 BaO 0,287 Dziennik Ustaw Nr 16 Og6lnie: Xy «», 693- Poz. 124 Dodatki gdzie: X - oznacza zlernie alkaliczna lub metal ziem alkalicznych M - oznacza rnase czasteczkowa X [g/mol) MC02 - oznacza rnase czasteczkowa CO2 =44 [g/mol) Mo - oznacza rnase czasteczkowa 0- = 16 [g/moll Y - oznacza liczbe stechiometrycznq X = 1 dla metali na bazie ziem alkalicznych lub X = 2 dla metali alkalicznych Z - oznacza llczbe stechiometrycznq dla a = 1 Wskaznik emisji CO2 dl'l dodatk6w jest okreslonv zgodnie z warunkami okreslonvrnl w zatqczniku nr 1 do rozporzqdzenia. 2.2.3. Wspotczynnik konwersji - Wk Poziom dokladnosci 1 Wsp6tczynnik konwersji wynosi 1,0. D. POMIAR WIELKOSCI EMISJI CO2 Stosuje sie sposoby wykonywania pomiaru wielkosci emisji CO 2 okreslone w zataczniku nr 1 do rozporza dzenia. Dziennik Ustaw Nr 16 - 694- Poz. 124 Zal~czniknr 10 SZCZEGOtOWY SPOSOB MO~ITOROWANIA WIELKOSCI EMISJI CO2 Z INSTALACJI DO PRODUKCJI WYROBOW CERAMICZNYCH ZA POMOCJ\ WYPALANIA A. ZAKRES I KOMPLETNOSC W zataczniku jest okreslonv spos6b monitorowania wielkosci emisji CO2 z instalacji do produkcji wyrob6w ceramicznych za pornoca wypalania. B. OKRESLANIE WIELKOSCI EMISJI CO2 Do zrodel emisji CO2 z instalacji do produkcji wyrob6w ceramicznych za pornoca wypalania naleza: 1) praienie wapienia lub dolomitu znajdujaceqo si~ w surowcach; 2) wapien do redukcji substancji zanleczvszczajacvch powietrze; 3) konwencjonalne paliwa kopalne do wypalania; 4) alternatywne paliwa do wypalania bazujacs na kopalinach i surowce; 5) paliwa do wypalania z biomasy, w tvm odpady biomasy; 6) materiaty organiczne w surowcach glinianych; 7) dodatki stosowane do wywotania porowatoscl, w tym trociny lub polistyren; 8) oczyszczanie gaz6w odlotowych; 9) inne paliwa. C. OBLlCZANIE EMISJI CO2 1. Wielkosc emisji CO2 pochodzlIcej z proces6w spalania Procesy spalanla, kt6re wvstepuja w instalacjach do produkcji wyrob6w ceramicznych za pomoca wypala nia, podleqaja monitorowaniu i rozliczaniu zgodnie z warunkami okreslonvrni w zalacznlku nr 2 do rozporza dzenia. 2. Wielkosc emisji CO2 pochodzlIcej z proces6w technologicznych CO2jest uwalniany w procesie wypalania surowc6w w piecu do wypalania oraz z neutralizacji HF, HCI i S02 w gazach spalinowych wapieniem lub innymi w~glanami.Wielkosci emisji CO2 pochodzace z rozpadu w~gla­ n6w w procesie wypalania i odpylania stanowla czesc emisji pochodzace] z instalacji. Dodaje si~ je do og61nej wielkoscl emisji, ale ujmowane SCl w rocznych raportach, [esti to moiliwe, oddzielnie. Wielkosc emisji CO2 ob Iicza sie przy uiyciu nastepujaceqo wzoru: Ecalkowita = Ewsad + EOCzyszczanie gdzie: Ecalkowita E wsad Eoczyszczanie oznacza catkowlta wlelkosc emisji CO~ [Mg CO)I, oznacza wielkosc emisji CO2 z wsadu lMg C02l, oznacza wielkosc emisji CO2 z procesu oczyszczania [Mg C021. 2.1. Wielkosc emisji CO2 pochodzqee] Z materiaf6w wsadowych CO2pochodzacv zw~glan6w oraz zw~gla zawartego w innych materiatach wsadowych oblicza sie albo me toda oparta na ilosci w~glan6ww surowcach przetworzonych w procesie technologicznym (metoda W - W~­ glany) lub stosujac rnetodvke oparta na tlenkach alkalicznych w wyprodukowanej ceramice (metoda T - Tlen ki alkaliczne). Obie metody obliczeniowe sCl r6wnowaine. 2.1.1. Metoda W - W~glany Obliczenie wlelkosci emisji CO2 polega na obliczeniu ilosci w~glan6w w materiale wsadowym, wtqczajqc w to ilosc wapienia stosowanego do neutralizacji HF, HCI i S02 w gazach spalinowych, jak r6wniei na w~glu zawartym w dodatkach. Naleiy unikac podw6jnego Iiczenia w procesie wewnetrzneqo recyklingu pyt6w. Dziennik Ustaw Nr 16 - 695- Poz. 124 Wielkose emisji CO2 oblicza sie przy uiyciu nastepujaceqo wzoru: E = {~ (Dw~glany * We) + ~ (Ddodatki * We)} * Wk gdzie: E Dw~glany Ddodatki We Wk oznacza wielkosc emisji CO IMg C02l, oznacza dane dotyczqce roJzaju instalacji dla w~glan6w, oznacza dane dotvczace rodzaju instalacji dla dodatk6w, oznacza wskainik emisji IMg CO2/Mg], oznacza wsp6tczynnik konwersji. 2.1.1.1. Dane dotvczace rodzaju instalacji - D Dw~glany W okre~ie rozliczeni.owym to. ilos~ IM.gl. ~a~?3' MgC03, ziem alkalicznych lub w~glan6w alkalicz nych w surowcach I koncentracje COl-, [ak rowruez ilosc w~gla IMgl zawartego w dodatkach. Poziom doktadnosci 1 1I0se CaC03, MgC03, ziem alkalicznych lub w~glan6w alkalicznych IMgl oraz Hose IMgl w~gla zawartego w dodatkach w procesie wejscia w danym roku okresu rozli czeniowego jest okreslana przez zwaienie z maksymalnq dopuszczalnq niedoktad noscla pomiarowq mniejszq nlz ± 2,5 %. Sktad odpowiednich surowc6w i produktu jest okreslanv na podstawie wytycznych dotyczqcych najlepszej praktyki przemysto wej. Poziom doktadnosci 2 1I0se CaC0 3, MgC03, ziem alkalicznych lub w~glan6w alkalicznych IMgl oraz ilosc IMgl w~gla zawartego w dodatkach w procesie wejscia w danym roku okresu rozli czeniowego jest okreslana przez zwaienie z maksymalnq dopuszczalnq niedoktad noscia pomiarowq rnniejsza nii ± 1,0 %. Sktad odpowiednich surowc6w i produktu jest okreslanv przez prowadzqcego instalacje zgodnie z warunkami okreslonvrni w zatqczniku nr 1 do rozporzqdzenia. 2.1.1.2. Wskainik emisji - We Poziom dokladnoscl 1 Wsp6tczynniki stechiometryczne w~glan6ww procesie wejscia i wvjscia przedsta wiono w tabeli. W~glany Wskainik emisji IMg CO2/Mg Ca-, Mg- Uwagi lub inne w~glanyl CaC03 0,440 MgC03 0,522 Og6lnie: x, (C03)z We = IMC02l/{Y * IMxl + Z * IMCo32- n gdzie: X - oznacza ziernle alkalicznq rub metal alkaliczny M - oznacza rnase czasteczkowa X Ig/moll Me02 - oznacza rnase czastsczkowa CO2 = 44 Ig/mol] MC03 - oznacza rnase czasteczkowa COl- = 60 Ig/mol] Y - oznacza llczbe stechiometrycznq X = 1 dla metali na bazie ziem alkalicznych lub X = 2 dla metali alkalicznych Z - oznacza llczbe stechiometrycznq COl- = 1 Prowadzqcy instalacje okresla czestotliwosc badan oraz wielkosc partii surowc6w, p6tprodukt6w oraz pro dukt6w we wtasnym zakresie. Wartosci te koryguje sle w zaleznosci od zawartosci wilgoci i innych minerat6w w stosowanych materiatach zawierajqcych w~glany. Dziennik Ustaw Nr 16 Dodatki 696- Poz. 124 Wskainik emisji CO2 dla dodatk6w jest okreslonv zgodnie z warunkami okreslonvrni w zalaczniku nr 1 do rozporzadzenia. 2.1.1.3. Wsp6tczynnik konwersji - Wk Poziom dokladnoscl 1 Wsp6tczynnik konwersji wynosi 1,0. 2.1.2. Metoda T - Tlenki alkaliczne CO2 powstaty przy wypalaniu jest obliczany na podstawie ilosci wyprodukowanej ceramiki oraz CaO, MgO, innych tlenk6w alkalicznych zawartych w ceramice (Do WYJSCIE)' Wskainik emisji CO2 jest korygowany dla juz wypalonych Ca, Mg oraz ziem alkalicznych/alkalicznych sktadnik6w wprowadzonych do pieca (Do WEJSCIE)' w tym alternatywne paliwa i surowce z odpowiedniq zawartoscia CaO rub MgO. Emisje CO2 wynikajqce z re dukcji HF, HCI lub 502 oblicza si~ na podstawie wsadu w~glan6w,zgodnie z warunkami okreslonvml w meto dzie W - W~grany. Wielkosc emisji CO2 oblicza si~ przy uzvclu nastepuiaceqo wzoru: E = I {[(Do WYJSCIE - Do WEJSCIE) * We * Wk]} + (E z redukcji HF, HCI) gdzie: E E z redukcji HF, HCI DOWYJSCIE ~WEJSCIE Wk oznacza wielkosc emisji CO2 [Mg CO2 ), oznacza wlelkosc emisji CO~ z redukcji HCI, HF [Mg CO2), oznacza dane dotvczace rodzaju instalacji na wyjsciu, oznacza dane dotvczace rodzaju instalacji na wejsciu, oznacza wskainik emisji [Mg COiMgl, oznacza wsp6tczynnik konwersji. 2.1.2.1. Dane dotvezace rodzaju instalacji - D Do WYJSCIE - Do WEJSCIE oznacza ilosc [Mg] CaO, MgO, ziem alkalicznych lub tlenk6w alkalicznych przetwo rzonych z w~glan6w w danym roku okresu rozliczeniowego. Poziom dokladnoscl 1 Masa CaO, MgO, ziem alkalicznych lub tlenk6w alkalicznych [Mg) w procesie wej sola i w produktach w danym roku okresu rozliczeniowego jest okreslana przez zwa zenle z maksymalnq dopuszczalna niedokladnoscla pomiarowq mnlejsza niz ± 2,5 % lub na podstawie wytycznych dotvczacvch najlepszej praktyki przemysto wej. Poziom doktadnoscl 2 Masa CaO, MgO, ziem alkalicznych lub tlenk6w alkalicznych [Mg) w procesie wej sola i w produktach w danym roku okresu rozliczeniowego jest okreslana przez zwa ienie z maksvrnalna dopuszczalna niedoktadnoscla pomiarowq mniejszq nii ± 1,0 % i analize sktadu zgodnie z warunkami okreslonvrni w zatqczniku nr 1 do roz porzqdzenia. Dziennik Ustaw Nr 16 2.1.2.2. Wskaznik emisji CO2 - We 697- Poz. 124 Poziom doktadnosci 1 Wskazniki stechiometryczne tlenkow w procesie wejscia i wviscla przedstawiono w tabeli: Tlenek Wskaznik emisji [Mg C021![Mg Ca-, Mg- Uwagi lub inne tlenkil CaO 0,785 MgO 1,092 Oqolnie: Xy «», We = [MC021!{Y * [Mzl + Z * [Mo]) gdzie: X - oznacza ziernle alkallczna lub metal ziem alkalicznych M - oznacza rnase czasteczkowa X [g!mol] Mt02 - oznacza rnase czasteczkowa CO2 = 44 [g!mol] Mo - oznacza rnase czastsczkowa 0- = 16 [g!moll Y - oznacza llczbe stechiometrycznq X = 1 dla metali na bazie ziem alkalicznych lub X = 2 dla metali alkalicznych Z - oznacza liczbe stechiometrycznq dla °= 1 2.1.2.3. Wspotczynnik konwersji - Wk Poziom doktadnosci 1 Wspotczynnik konwersji wynosi 1,0. 2.2. Wielkosc emisji CO2 z oczyszczanych gazow odlotowych Wielkose emisji CO2 pochodzaca z procesu mokrego oczyszczania gazow odlotowych jest obliczana na pod stawie ilosci CaC0 3 na weisciu. Wielkose emisji CO2 oblicza sifil przy uzvciu nastepujaceqo wzoru: Eco = D * We * Wk2 gdzie: E - oznacza wielkosc emisji CO2, D - oznacza dane dotvczace rodzaju instalacji (zuzvte paliwo i wartosc opatowa), We - oznacza wskaznlk emisji C0 7, Wu - oznacza wspotczvnnlk utleniania. 2.2.1. Dane dotvczace rodzaju instalacji - D Poziom dokladnosci 1 110515 [Mgl suchego CaC0 3 stosowanego w danym roku okresu rozliczeniowego jest okreslana przez zwazenle z maksvrnalna dopuszczalna nledoktadnoscla pomiarowa rnniejsza niz ± 2,5 %. Poziom dokladnosci 2 110515 [Mgl suchego CaC0 3 stosowanego w danym roku okresu rozliczeniowego jest okreslana przez zwazenle z maksymalnq dopuszczalna niedokladnoscia pomiarowa rnnielsza niz ± 1,0 %. Dziennik Ustaw Nr 16 2.2.2. Wskainik emisji CO2 - We 698- Poz. 124 Poziom dokiadnosci 1 Wskazniki stechiometryczne CaC03 w procesie wejscia i wyjscia przedstawiono wtabeli: W~glany Wskaznik emisji [Mg CO2/Mg Ca-, Mg- Uwagi lub inne w~glanyl CaC03 0,440 MgC03 0,522 Og6lnie: Xy (C0 3)z We = [MC021/{Y * [Mxl + Z * [MCOl-1) gdzie: X - oznacza zlernle alkalicznq lub metal alkaliczny M - oznacza mase czasteczkowa X [g/mol) MC02 - oznacza rnase czasteczkowa COd = 44 [g/mol) MC03- - oznacza rnase czasteczkowa C l- = 60 [g/mol) Y - oznacza liczbe stechiometrycznq X = 1 dla meta Ii na bazie ziem alkalicznych lub X = 2 dla metali alkalicznych Z - oznacza llczbe stechiometrycznq COl- = 1 2.2.3. Wspotczynnik konwersji - Wk Poziom dokladnosci 1 Wsp6fczynnik konwersji wynosi 1,0. D. POMIAR WIELKOSCI EMISJI CO2 Stosuje si~ sposoby wykonywania pomiaru wlelkosci emisji CO2 okreslone w zafqczniku nr 1 do rozporza dzenia. Dziennik Ustaw Nr 16 - 699- Poz. 124 Za'lIcznik nr 11 SZCZEGOtOWY SPOSOB MONITOROWANIA WIELKOSCI EMISJI CO2 Z INSTALACJI DO PRODUKCJI PAPIERU LUB TEKTURY A. ZAKRES I KOMPLETNOSC 1. W zafqczniku jest okreslonv sposob monitorowania wlelkoscl emisji CO2 z instalacji do produkcji papieru lub tektury. 2. Jeieli dana instaJacja eksportuje CO2 pochodzqcy z paliwa kopalnego na przykfad do przylegfej instalacji produkujace] wytrqcony w{lglan wapnia, zwany dalej "PCC", eksportu takiego nie zalicza sie do emisji z in stalacji eksportujqcej. 3. Jeieli w instalacji prowadzi sle oczyszczanie gazow spalinowych metoda na rnokro, to powstafq w ten spo sob wielkosc emisji CO 2 naleiy liczvc zgodnie z warunkami okreslonvrni w zatacznlku nr 2 do rozporzadze nia. B. OKRESLANIE WIELKOSCI EMISJI CO2 Do zrodet emisji CO2 z instatacji w zakfadach produkcji celulozy i papieru naleza: 1) kotfy energetyczne, turbiny gazowe i inne urzqdzenia stuzace do procesow spalania, wytwarzajqce pare lub enerqie dla zaktadu; 2) kotfy regeneracyjne i inne urzadzenia, w ktorvch spala sie fugi powarzelne; 3) urzadzenia do spalania gazow; 4) piece do wypalania wapna i piece do kalcynacji; 5) oczyszczanie gazow spalinowych metoda na mokro; 6) suszarnie zasilane gazem tub innym paliwem kopalnym. C. OBLlCZANIE WIELKOSCI EMISJI CO2 1. Wielkosc emisji CO2 pochodzllcej z proces6w spalania Wielkosci emisji CO2 pochodzqcej z procesow spalania odbywajqcych sle w instalacjach do produkcji pa pieru tub tektury podlegajq monitorowaniu i rozliczaniu zgodnie z warunkami okreslonvrni w zafqczniku nr 2 do rozporzqdzenia. 2. Wielkosc emisji CO2 pochodzllcej z proces6w technologicznych Emisje CO2 w instalacjach produkcji ceJulozy i papieru sa wynikiem stosowania w{lglanow [ako uzupetnie nie strat zwiazkow chemicznych. Straty sodu i wapnia powstajqce w systemie regeneracji i w obrebie procesu kaustyzacji sa uzupefniane przez zastosowanie srodkow chemicznych niezawierajqcych w{lglanow, stosowanie niewielkich ilosci w{lglanu wapnia (CaC03) i w{lgJanu sodu (Na2C03). W{lgiel zawarty w tych zwiqzkach che micznych jest w{lglem pochodzenia kopalnego tub w przypadku Na2C03 pochodzqcego z zaktadow produkujq cych masy polcherniczne metoda sodowa jest to w{lgiel pochodzqcy z biomasy. W{lgiel zawarty w tych zwiqz kach chemicznych emitowany jest w postaci CO2 z piecow do wypalania wapna i kotf6w regeneracyjnych. Wiel kosc tych emisji CO2 ustala sle, zaktadajac, ie cafy w{lgiel zawarty w CaC03 i Na2C03 stosowany w procesach odzyskiwania i kaustyzacji emitowany jest do atmosfery. Wielkosc emisji CO2 oblicza sie przy uiyciu nastepujacsqo wzoru: E= ~ {(Dw{lglan * We * Wk)} gdzie: E DW{lglan We Wk oznacza wielkosc emisji CO2 IMg C021. oznacza dane dotvczace rodzaju instalacji na wejsciu, oznacza wskaznik emisji IMg COiMgl. oznacza wspotczvnnik konwersji. Dziennik Ustaw Nr 16 2.1. Dane dotyczace rodzaju instalacji - D 700- Poz. 124 DWt!glan S(l to ilosci CaC0 3 i Na2C03 uiytych w procesie. Poziom doktadnosci 1 1I0se [Mg) CaC0 3 i Na2C03 uiytych w procesie jest okrsslana przez zwaienie z mak svmalna dopuszczalna nledoktadnoscia pornlarowa mniejsza nii ±2,5 %. Poziom doktadnosci 2 1I0se [Mg) CaC0 3 i Na2C03 uiytych W procesie jest okreslana przez zwaienie z mak svrnalna dopuszczalna nisdoktadnoscla porniarowa rnnlejsza nii ±1,0 %. 2.2. Wskainik emisji - We Wskainiki stechiometryczne [M9CO j/MgNa2CS) dla w~glan6w nlepochodzacvch Poziom doktadnosci 1 z biomasy przedstawiono w tabeli. 0 a w~glan6w pochodzacvch z biomasy wskaz nik emisji CO2 wynosi zero [Mg C02/Mg w~glanu) Typ i pochodzenie w~glanu Wskainik emisji [Mg C02/Mg w~glanu) CaC03 jako zwlazek uzupefniany w zakfadach produkcji celulozy 0,440 Na2C03 jako zwiazek uzupefniany w zakfadach produkcji celulozy 0,415 CaC03 pochodzacv z biomasy 0,0 Na2C03 pochodzacv z biomasy 0,0 Wartosci te koryguje sle w zaleznosci od zawartosci wilgoci i innych mineraf6w w stosowanych materia fach zawleralacvch w~glany. 2.3. Wsp6tczynnik konwersji - Wk Poziom doktadnosci 1 Wsp6fczynnik konwersji wynosi 1,0. D. POMIAR WIELKOSCI EMISJI CO2 Stosuje sle sposoby wykonywania pomiaru wlelkosci emisji CO2 okreslone w zataczniku nr 1 do rozporza dzenia. Dziennik Ustaw Nr 16 - 701- Poz. 124 Zat~cznik nr 12 ZAKRES INFORMACJI ZAWARTYCH W ROCZNYM RAPORClE ORAZ FORMA I UKtAD ROCZNEGO RAPORTU 1. Zakres informacji zawartych w rocznym raporcie Roczny raport zawiera: 1) dane identyfikujqce lnstalacje: a) oznaczenie prowadzqcego instalacje, jego adres zamieszkania lub siedziby, b) adres zakladu, na ktoreqo terenie prowadzona jest eksploatacja instalacji, c) inforrnacje 0 tytule prawnym do instalacji, d) informacje 0 rodzaju instalacji, e) numer zezwolenia 1), date i organ wydajqcy, f) kod21; 2) w odniesieniu do wszystkich zrodet: a) taczne wlelkosci emisji CO2, b) wybranq rnetode, c) wybrane poziomy doktadnosci, d) dane na temat instalacji-", e) wskainiki emisji4), f) wspolczvnniki utleniania lub wspotczvnniki konwersji; 3) informacje 0 rodzajach odpadow i wlelkosci emisji CO2wynikajqcych z ich wykorzystania w charakterze pa liw lub materiatow wsadowych; 4) informacje 0 okresowych lub statych zmianach poziornow doktadnosci, przyczyny wprowadzenia tych zmian, poczqtkowe daty, od ktorvch nastepuja zmiany, oraz poczqtkowe i koncowe daty zmian okresowych; 5) informacje 0 innych zmianach zachodzqcych w instalacji w danym roku okresu rozliczeniowego, ktore rno gq bye istotne dla rzeczywistej wlelkosci emisji; 6) informacja 0 bilansie masowym, 0 ile jest stosowany: a) przepfyw masy, b) zawartosc w~gla i energii dla kaidego rodzaju paliwa oraz strurnlen rnaterlatow wsadowych i wvjsclo wych z danej instalacji oraz ich zapasy; 7) kod pochodzacv z dwoch nastepujacvch svsternow sprawozdawczych: a) wspolneqo formatu sprawozdawczego dla krajowych svsternow wykazow gazow cieplarnianych, za twierdzony przez odpowiednie organy Konwencji Ramowej Narodow Zjednoczonych w sprawie zmian klimatycznych, zwany dalej "CRF"S), b) Europejskiego Rejestru Emisji Zanieczyszczen, zwanego dalej "EPER"61; 1) Zezwolenie wydane na podstawie art. 36 ustawy z dnia 22 grudnia 2004 r. 0 handlu uprawnieniami do emisji do powie trza gazow cieplarnianych i innych substancji. 2) Kod i rodzaj instalacji okreslonv w rozporzadzenlu Ministra Srodowiska z dnia 30 wrzesnla 2005 r. w sprawie rodzaj6w instalacji obletvch wspolnotowvrn systemem handlu uprawnieniami do emisji na lata 2005-2007 (Oz. U. Nr 199, poz. 1646). 3) Dane dotvczace rodzaju instalacji w odniesieniu do dziatalnosci obejmujace] procesy spalania przedstawia sitl w postaci energii (wartosc opatowa) i masy. Paliwa zawieraiace biornase lub materiaty wsadowe naleiy rowniez uwzqledniac w da nych dotvczacvch rodzaju instalacji. 4) Wskainiki emisji w zakresie dzialalnoscl obejrnujace] procesy spalania podaje sitl w postaci emisji CO2 na dana zawar tosc energii. 5) Common Reporting Format, stosowany dla krajowych inwentaryzacji emisji GC, zgodnie z wytycznymi UNFCCC. 6) European Pollutant Emission Register z zatacznlka A3 do decyzji Komisji 2000/479/WE z dnia 17 lipca 2000 r. w sprawie wdraiania europejskiego rejestru emisji powoduiacvch zanieczyszczenie srodowiska (European Pollution Emissions Re gister EPER),zgodnie z postanowieniami art. 15 dyrektywy Rady 96/61/WE dotvczace] zintegrowanego zapobiegania za nieczyszczeniom i ich kontroli (Oz. Urz. WE L 192 z 28.07.2000, str. 36). Dziennik Ustaw Nr 16 -702 - Poz. 124 8) pozycje informacyjne: a) ilosci biomasy w postaci zawartosci energii ITJ) spalonej lub zastosowanej w procesach IMg lub tys. m3), b) wlelkosc emisji CO2 IMg CO2) z biomasy, jeieli do ustalania wlelkoscl emisji stosuje si~ rnetode pomia r6w, c) ilosc C<?~ przeniesioneqo z instalacji IMg CO2) wraz z lnforrnacjq, w jakiego rodzaju zwlazkach CO2 zo stat z rue] przeruesronv: 9) roczny raport powinien ponadto zawierac zestawienie wlelkoscl emisji CO2 wvnikajace] z dotychczasowe go sposobu monitorowania wielkosci emisji CO2 na potrzeby systemu optat za korzystanie ze srodowlska, o kt6rych mowa wart. 284 ust, 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony srodowiska, z meto dyke:t monitorowania zastosowana zgodnie z niniejszym rozporzadzeniem. 2. Objasnienia 1) dane 0 wlelkoscl emisji wyraione w megagramach Mg CO2 zaokraqla sle do [ednoscl; 2) ilosc zuiytego paliwa statego lub ciektego wvrazona w Mg, paliwa gazowego wvrazona w tys. m3 zaokra gla si~ do jednego miejsca po przecinku; 3) wartosc opatowa paliwa wvrazona w IGJ/Mg)lub IGJ/ tys. m3) zaokraqla sie do drugiego miejsca po prze cinku; 4) wskafniki emisji wyraione w Mg C0 21TJ zaokraqla sle do drugiego miejsca po przecinku; 5) referencyjne wskaznikl emisji wyraione w Mg C021TJ zaokraqla sle do jednego miejsca po przecinku; 6) wsp6tczynniki utleniania lub wsp6tczynniki konwersji oznaczane laboratoryjnie zaokraqla si{l do czwartego miejsca po przecinku; 7) dane 0 wielkosci emisji CO2 pochodzace z r6inych zrodel w ramach jednej instalacji, nalezace] do tego sa mega rodzaju instalacji, moina przedstawiac w spos6b zbiorczy dla catej instalacji; 8) informacje 0 paliwach i emisji bedace] efektem ich zastosowania naleiy przedstawiac przy uiyciu rodzaj6w paliw okreslonvch w czesci F zatacznika nr 1 do rozporzadzenia: 9) informacje 0 rodzajach odpad6w wykorzystanych w charakterze paliw lub materiat6w wsadowych naleiy przedstawiac, stosujac klasvfikacje katalogu odpadow", 3. Uk'ad rocznego raportu Jako podstawe do rozliczania stosuje sie tabele nr 1-5, kt6re moina adaptowac stosownie do Iiczby rodza j6w instalacji i zrodel oraz rodzaj6w paliw i proces6w objetvch monitorowaniem. Tabela nr 1. Identyfikacja instalacji 1. Nazwa wtasciciela instalacji 2. Nazwa prowadzaceqo instalacje 3. Nazwa instalacji 3.1. Rodzaj lnstalacji-' 3.2. Numer zezwolenia, data i organ wvdalacv 3.3. Kod21 3.4. Sprawozdawczosc w ramach EPER81 7) Zgodny z rozporzadzenlern Ministra Srodowiska z dnia 27 wrzesnia 2001 r. w sprawie katalogu odpad6w (Dz. U. Nr 112, poz. 1206). 8) ezy jest wymagana - wstawlc tak lub nie. Dziennik Ustaw Nr 16 - 703- Poz. 124 3.5. Numer identyfikacyjny EPER9) 3.6. Adres zaktadu, na kt6rego terenie prowadzona jest eksploatacja instalacji 3.7. Wsp6trz{ldne geograficzne potoienia instalacji 4.1. Imi{l i nazwisko osoby do kontakt6w 4.2. Adres stuibowy osoby do kontakt6w 4.3. Numer telefonu i faksu stuibowego osoby do kontakt6w 4.4. E-mail stuibowy osoby do kontakt6w 5. Rok rozliczeniowy 6. Rodzaje lnstalacji/' Rodzaj instalacji 1 Rodzaj instalacji 2 Rodzaj instalacji ... Rodzaj instalacji N 7. Zrodlo w ramach rodzaju instalacji (1...N) Zr6dto 1 Zr6dto 2 Zr6dto ... Zrodlo N Tabela nr 2. Og61na charakterystyka dziafalnosci prowadzonej w danej instalacji wielkosci emisji CO 2 z tej instalacji Kategorie Rodzaje instalacji/ir6det Rodzaj instalacji 1/ ir6dto w ramach rodzaju instalacji 1 Rodzaj instalacji 2/ ir6dfo w ramach rodzaju instalacji 2 Rodzaj instalacji N/ ir6dto w ramach rodzaju instalacji N Kategoria Kategoria ikodlPCC ikodlPPC CRF EPER Uiywana metoda obliczania Niedoktadnosci (przy metodzie porniarowll?' Zmiana poziom6w doktadnoscl tak/nie Wielkosc emisji Mg CO2 9) Wypetnia si{l tylko w przypadku, jeieli dana instalacja podlega obowiqzkowi sprawozdawczosci w ramach EPER, a ze zwolenie dla tej instalacji przewiduje prowadzenie nie wi{lcej nii jednego rodzaju dziatalnosci objets] EPER. Podanie tej informacji nie jest obowiqzkowe; stosuje sle jq wytqcznie dla cel6w uzupetniajqcych identvfikacje jako dodatek do poda nej nazwy i adresu. 10) Wypetnia sie tylko w przypadku, jeieli wlelkosc emisji CO2 ustalana jest metoda pomiar6w. Dziennik Ustaw Nr 16 -704 - Poz. 124 Przeniesiony CO2 Emisje biomasy Biomasa uzvta w procesie Przeniesiona llosc Przeniesiony materiaf Biomasa uzvta t--------t ------..,..------~do spalania Jednostka TJ Mg lub m3 Rodzaj instalacji 1/ zrodto w ramach rodzaju instalacji 1 Rodzaj instalacji 2/ zrodto w ramach rodzaju instalacji 2 Rodzaj instalacji N/ zrodto w ramach rodzaju instalacji N Tabela nr 3. Wielkosc emisji CO2 z proces6w spalania paliw (obliczenia) Paliwo 1 Paliwo kopalne Rodzaj paliwa: Jednostka Stosowane Dane poziomy dokladnosci Dane dotvczace rodzaju instalacji/ zr6dfa w ramach rodzaju instalacji Mg lub m 3 Dane dotvczace rodzaju instalacji/ zr6dfa w ramach rodzaju instalacji TJ Wskaznik emisji Mg CO2/TJ Wsp6fczynnik utleniania -/ Emisje og6fem Paliwo N Paliwo kopalne Rodzaj paliwa 11) Wypefnia si{l tylko w przypadku, jeieli wlalkosc emisji CO2 ustalana jest metoda pomiar6w. Dziennik Ustaw Nr 16 Paliwo M Biomasa/paliwa mieszane Rodzaj paliwa: Frakcja biomasy (0-100 % zawartosci w~gla): Rodzaj instalacji ogotem Wielkosc emisji ogotem 12) 705 Dane dotvczace rodzaju instalacji/ zrodta w ramach rodzaju instalacji Dane dotvczace rodzaju instalacji/ zrodla w ramach rodzaju instalacji Wskainik emisji Wspotczynnik utleniania Emisje oqolern Dane dotvczace rodzaju instalacji/ zrodta w ramach rodzaju instalacji Dane dotvczace rodzaju instalacji/ zrodta w ramach rodzaju instalacji Wskainik emisji Wspotczynnik utleniania Emisje oqotern Jednostka Mg lub m3 TJ Mg CO2/TJ / Jednostka Mg lub m3 TJ / Poz. 124 Stosowane Dane poziomy doktadnosci Stosowane Dane poziomy doktadnosci Wielkosc emisji powstajqcej w warunkach normalnej eks- Mg CO2 ploatacji instalacji Wielkosc emisji powstajaee] w warunkach odbiegajqcych Mg CO2 ad narmalnych13) Wykorzystana biomasa ogo- TJ tem 14) 12) R6wna sumie emisji z paliw kopalnych i frakcji kopalnej w paliwach mieszanych. 13) tqcznie z rozruchem i zamykaniem instalacji lub poszczeg61nych zrodet wchodzqcych w skfad instalacji oraz sytuacjami awaryjnymi, majqcymi miejsce w danym okresie rozliczeniowym, kt6re sa ewidencjonowane w rocznym raporcie. 14) R6wna zawartosci energii w czystej biomasie i frakcji biomasy w paliwach mieszanych. Dziennik Ustaw Nr 16 -706 - POZ. 124 Tabela nr 4. Wielkosci emisji CO2 poehodzaee z proces6w technologicznych (obliczenia) Rodzaj instalacji/zr6dto w ramach rodzaju instalacji N Rodzaj lnstalacji/zrodta w ramach rodzaju instalacji: Opis rodzaju instalacji/zrodta w ramach rodzaju instalacji Procesy, w kt6rych wykorzystuje si{t wyfqcznie materiaty wsadowe kopalne Proces 1 Typ procesu: Opis danych dotyczqcych rodzaju instalacji /zr6dta w ramach rodzaju instalacji: Zastosowana metoda obliczen Stosowane Jednostka Dane poziomy dokladnosci Dane dotvczace rodzaju instalacji/ Mg lub m3zrodta w ramach rodzaju instalacji Dane dotyczqce rodzaju instalacji/ TJ zrodta w ramach rodzaju instalacji Mg CO2/Mg Wskaznik emisji lub Mg COim3 surowca Wsp6tczynnik konwersji -/ Emisje og6tem Mg CO2 Proces N Typ procesu: Opis danych dotyczqcych rodzaju lnstalacjl/zrodta w ramach rodzaju instalacji: Zastosowana metoda obliczen: Stosowane Jednostka Dane poziomy doktadnoscl Dane dotvczace rodzaju instalacji/ Mg lub m3 zrodta w ramach rodzaju instalacji Dane dotyczqce rodzaju instalacji/ TJ zrodta w ramach rodzaju instalacji MgCOiMg Wskaznik emisji lub Mg COim3 surowca Wsp6tczynnik konwersji -/ Emisje og6tem Mg CO2 Dziennik Ustaw Nr 16 - 707- Poz. 124 Opis procesu: Opis materiatu wsadowego: Frakcja biomasy (procentowa zawartosc w~gla): Zastosowana metoda obliczen: Dane dotvczace rodzaju instalacji/ zrodta w ramach rodzaju instalacji Dane dotvczace rodzaju instalacji/ zrodta w ramach rodzaju instalacji Wskaznik emisji Wspotczynnik konwersji Emisje oqotern Jednostka Mg lub m3 TJ Mg CO2/Mg lub Mg COim3 surowca / Stosowane Dane poziomy dokladnosci Wielkosc emisji powstajace] w warunkach normalnej eks ploatacji instalacji Wielkosc emisji powstajace] w warunkach odbieqajacych od normalnych13) Wykorzystana biomasa og6 fem 14) Mg lub m 3 Tabela nr 5. Zestawienie wielkosci emisji CO2 wyznaczonej na podstawie systemu opfat za korzystanie ze srodowiska Wielkosc emisji CO2 na podstawie systemu Mg CO2opfat za korzystanie ze srodowiska za rok 2004 Wielkosc emisji CO2 na podstawie systemu Mg CO2opfat za korzystanie ze srodowiska za rok 2005 Opis sposobu obliczania wielkosci emisji CO2 w systemie opfat za korzystanie ze srodowiska Jednostka wvkonujaca pomiary lub obliczenia (data. podpis i pieczatka) Prowadzacv instalacje (data. podpis i pieczatka) 15) R6wna sumie emisji z paliw kopalnych i frakcji kopalnej w paliwach mieszanych. Dziennik Ustaw Nr 16 4. Przechowywanie informacji 708 - Poz. 124 Dane z monitorowania wlelkosci emisji CO2 z rodzaiow instalacji i wszystkich zrodel w ramach rodzajow in stalacji naleiy dokumentowac i archiwizowac oraz przechowywac przez okres co najmniej 10 lat od daty przed stawienia rocznego raportu za kaidy kolejny rok rozliczeniowy. 1) Dane z monitorowania wielkosci emisji CO2 obejmujq w przypadku metody obliczeniowej: a) wykaz wszystkich zrodet objetvch monitorowaniem, b) dane dotvczace dzialalnosci, uiyte w jakichkolwiek obliczeniach wielkosci emisji CO2 z kaidego zrodta, z podziafem wedfug typu procesu i paliwa, c) dokumenty uzasadniajace wvbor stosowanej metodyki monitorowania oraz dokumenty uzasadniajqce wprowadzanie okresowych lub stafych zmian w metodyce monitorowania i zmian pozlornow dokfadno sci, d) dokumentacje metodyki monitorowania i wyniki opracowania wskaznlkow emisji CO2 i frakcji biomasy specjalnie dla konkretnego rodzaju dzlatalnoscl i dla poszczeqolnvch paliw oraz wspotczvnnlkow utle niania i wspotczvnnlkow konwersji, e) dane dotvczace dzlatalnosci, wskaznlkl emisji CO2 i wspotczvnniki utleniania oraz wspotczvnniki konwer sji wykorzystane do opracowania krajowego planu rozdziafu uprawnien na poszczeqolne okresy rozli czeniowe, f) roczne raporty na temat wielkosci emisji CO2 oraz g) inne informacje w zakresie monitorowania wlelkosci emisji CO2; 2) dane z monitorowania wlelkoscl emisji CO2 obejmuja, w przypadku metody pornlarow: a) dokumentacle uzasadniajaca wvbor pornlarow jako metodyki monitorowania, b) dane wykorzystywane w analizach niedoktadnoscl pornlarow emisji CO2, z podziafem na kategorie we dfug typu procesu i paliwa, z kaidego zrodta, c) dokfadny opis techniczny systemu ciCl9tych porniarow, d) pierwotne i zbiorcze dane z systemu stafych pomiarow, w tym z dokurnentacja zmian wprowadzanych z biegiem czasu, ksi{!g{! dokumentacji testow, awarii, kalibracji, serwisowania i konserwacji urzadzen, e) dokurnentacle wszystkich zmian wprowadzanych w systemie pomiarowym. Dziennik Ustaw Nr 16 - 709 SPOSOB WERYFtKACJI ROCZNYCH RAPORTOW Poz. 124 Zatltcznik or 13 Uprawniony audytor tub wojew6dzki inspektor ochrony srodowiska dokonuje weryfikacji rocznego raportu w nastepuiacv spos6b: 1) wypetnia tabele nr 1-5 okreslone w zataczniku nr 12 do rozporzqdzenia; 2) wypetnia tabele nr 6 okreslona w niniejszym zataczniku do rozporzqdzenia, zawlerajaca ocene koncowa, Tabela nr 6. Uwagi do raportu Lp. Uwagi Opis Zqodnosc zastosowanego przez prowadzqcego instalacje sposobu monitorowania zatwierdzonego w zezwoleniu, zgodnie z art. 36 1 ustawy z dnia 22 grudnia 2004 r. o handlu uprawnieniami do emisji do powietrza gaz6w cieplarnia nych i innych substancji (Dz. U. Nr 281, poz. 2784) Zqodnosc zastosowanego przez prowadzqcego instalacje sposobu 2 monitorowania ze sposobem okre slonvrn w rozporzadzenlu 1), urnoz Iiwiajqca osiaqniecie najwyiszego poziomu dokladnoscl 3 Zqodnosc rocznego raportu ze sta nem faktycznym 4 Niezqodnosc stwierdzone w rocz nym raporcie Inne uwagi do rocznego raportu* * Liczbe wierszy moina zwlekszvc, dostosowujac j'l do Iiczby stwierdzonych uwag do rocznego raportu. Korieowa ocena rocznego raportu Jednostka wykonujqca pomiary lub obliczenia (data. podpis i pieczatka) Prowadzqcy instalacje (data. podpis i pieczatka) Uprawniony audytor lub wojew6dzki inspektor ochrony srodowlska (data, podpis i pieczatkal 1) Hozporzadzenia Ministra Srodowiska z dnia 12 stycznia 2006 r. w sprawie sposobu monitorowania wielkosci emisji sub stancji obj{!tych wsp61notowym systemem handlu uprawnieniami do emisji (Oz. U. Nr 16, paz. 124).