Regulation on detailed requirements concerning the location, construction, exploitation and closure of individual types of wastes yards

549 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA ÂRODOWISKA1) z dnia 24 marca 2003 r. w sprawie szczegó∏owych wymagaƒ dotyczàcych lokalizacji, budowy, eksploatacji i zamkni´cia, jakim powinny odpowiadaç poszczególne typy sk∏adowisk odpadów Na podstawie art. 50 ust. 2 ustawy z dnia 27 kwiet nia 2001 r. o odpadach (Dz. U. Nr 62, poz. 628, z póên. zm.2)) zarzàdza si´, co nast´puje: § 1. Wymagania dotyczàce lokalizacji, budowy, eks ploatacji i zamkni´cia sk∏adowiska odpadów zapewnia jà bezpieczne dla zdrowia ludzi i dla Êrodowiska sk∏a dowanie odpadów, a w szczególnoÊci zapobiegajà za nieczyszczeniu wód powierzchniowych i podziemnych, gleby i ziemi oraz powietrza. § 2. Przepisów rozporzàdzenia nie stosuje si´ do wa runków technicznych budowy i eksploatacji sk∏adowisk odpadów w górotworze, w tym w podziemnych wyrobi skach górniczych, których budow´ i eksploatacj´ regu lujà przepisy prawa geologicznego i górniczego. § 3. 1. Sk∏adowiska odpadów niebezpiecznych oraz sk∏adowiska odpadów innych ni˝ niebezpieczne i obo j´tne nie mogà byç lokalizowane: 1) w strefach zasilania g∏ównych i u˝ytkowych zbior ników wód podziemnych (GZWP, UZWP); 2) na obszarach otulin parków narodowych i rezerwa tów przyrody; 3) na obszarach lasów ochronnych; 4) w dolinach rzek, w pobli˝u zbiorników wód Êródlà dowych, na terenach êródliskowych, bagiennych i podmok∏ych, w obszarach mis jeziornych i ich strefach kraw´dziowych, na obszarach bezpoÊred niego bàdê potencjalnego zagro˝enia powodzià w rozumieniu przepisów prawa wodnego; 5) w strefach osuwisk i zapadlisk terenu, w tym po wsta∏ych w wyniku zjawisk krasowych, oraz zagro ˝onych lawinami; 6) na terenach o nachyleniu powy˝ej 10°; 7) na terenach zaanga˝owanych glacitektonicznie lub tektonicznie, poprzecinanych uskokami, sp´ka nych lub uszczelinowaconych; 8) na terenach wychodni ska∏ zwi´z∏ych porowatych, skrasowia∏ych i skawernowanych; 9) na glebach klas bonitacji I—II; 10) na terenach, na których mogà wystàpiç deforma cje ich powierzchni na skutek szkód górniczych; 11) na obszarach ochrony uzdrowiskowej; 12) na obszarach górniczych utworzonych dla kopalin leczniczych; 13) na obszarach okreÊlonych w przepisach odr´bnych. ——————— 1) Minister Ârodowiska kieruje dzia∏em administracji rzàdo wej — Êrodowisko, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 2 rozporzà dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie szczegó∏owego zakresu dzia∏ania Ministra Âro dowiska (Dz. U. Nr 85, poz. 766). 2) Zmiany wymienionej ustawy zosta∏y og∏oszone w Dz. U. z 2002 r. Nr 41, poz. 365, Nr 113, poz. 984 i Nr 199, poz. 1671 oraz z 2003 r. Nr 7, poz. 78. 2. Sk∏adowiska odpadów oboj´tnych nie mogà byç lokalizowane na obszarach, o których mowa w ust. 1 pkt 1—6 i 13. 3. Minimalna odleg∏oÊç sk∏adowiska odpadów niebezpiecznych lub sk∏adowiska odpadów innych ni˝ niebezpieczne i oboj´tne od budynków mieszkal nych, budynków zamieszkania zbiorowego i budyn ków u˝ytecznoÊci publicznej w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, mierzona od kraw´dzi kwatery sk∏adowiska odpadów, ustalana jest zgodnie z rapor tem o oddzia∏ywaniu sk∏adowiska odpadów na Êro dowisko. § 4. 1. Na obszarze planowanego sk∏adowiska od padów i jego otoczenia przeprowadza si´ badania hy drologiczne i geologiczne. Wyniki badaƒ hydrologicz nych oraz wyniki badaƒ geologicznych, wykonanych zgodnie z wymaganiami okreÊlonymi w przepisach do tyczàcych projektu prac geologicznych, oraz opraco wanà dokumentacj´ geologiczno-in˝ynierskà i hydro geologicznà, zgodnà z wymaganiami okreÊlonymi w przepisach dotyczàcych dokumentacji geologiczno in˝ynierskiej i hydrogeologicznej, do∏àcza si´ do wnio sku o wydanie decyzji o warunkach zabudowy i zago spodarowania terenu dla sk∏adowiska odpadów. 2. Zakres badaƒ hydrologicznych powinien uwzgl´dniaç: 1) inwentaryzacj´ wszystkich cieków powierzchnio wych i wód penetrujàcych obszar planowanego sk∏adowiska odpadów i jego otoczenia i naniesie nie ich na map´ w skali 1:5 000; prace te nale˝y wy konaç w najmniej korzystnych warunkach hydrolo gicznych, tj. w okresie wysokich stanów wód; 2) wykonanie bilansu hydrologicznego iloÊci wód wchodzàcych i wychodzàcych ze sk∏adowiska od padów w trakcie jego eksploatacji, obejmujàcego nast´pujàce elementy: a) Êrednià rocznà wieloletnià wielkoÊç opadów na podstawie danych z najbli˝ej po∏o˝onej stacji opadowej, b) rocznà wielkoÊç najwy˝szego opadu z okresu ostatnich 30 lat, na podstawie danych z najbli˝ej po∏o˝onej stacji opadowej, c) przypuszczalnà iloÊç wody zawartej w przewi dzianych do sk∏adowania odpadach, d) przypuszczalnà iloÊç wody, jaka mo˝e byç wch∏oni´ta przez deponowane odpady, e) parowanie terenowe. 3. Zakres badaƒ geologicznych powinien uwzgl´d niaç: 1) rozpoznanie budowy geologicznej terenu planowa nego sk∏adowiska odpadów i jego otoczenia na podstawie co najmniej 5 otworów badawczych o g∏´bokoÊci wystarczajàcej do zbadania warstwy wodonoÊnej i warstwy izolujàcej, z tym ̋ e minimal na iloÊç rdzeniowanych otworów badawczych po winna wynosiç 1 otwór na 1 ha badanego terenu; 2) pobranie próbek oraz wykonanie analizy uziarnie nia oraz laboratoryjnego oznaczenia wspó∏czynni ka filtracji k z ka˝dej warstwy stanowiàcej wydzie lenie litologiczne; 3) przeprowadzenie obserwacji hydrogeologicznych oraz wykonanie polowych pomiarów wspó∏czynni ka filtracji k w ka˝dym otworze badawczym; 4) zbadanie przestrzennej budowy górotworu w ob szarze planowanego sk∏adowiska odpadów i jego otoczenia za pomocà metod geofizycznych, w szczególnoÊci metodà elektrooporowà lub me todà sejsmicznà; 5) ustalenie pojemnoÊci sorpcyjnej gruntu. 4. Przepisów ust. 1—3 nie stosuje si´ do sk∏adowisk odpadów oboj´tnych. § 5. 1. Sk∏adowisko odpadów lokalizuje si´ tak, aby mia∏o naturalnà barier´ geologicznà, uszczelniajàcà pod∏o˝e i Êciany boczne. 2. Minimalna mià˝szoÊç i wartoÊç wspó∏czynnika filtracji k naturalnej bariery geologicznej wynosi: 1) dla sk∏adowiska odpadów niebezpiecznych — mià˝szoÊç nie mniejsza ni˝ 5 m, wspó∏czynnik fil tracji k 1,0 x 10–9 m/s; 2) dla sk∏adowiska odpadów innych ni˝ niebezpieczne i oboj´tne — mià˝szoÊç nie mniejsza ni˝ 1 m, wspó∏czynnik filtracji k 1,0 x 10–9 m/s. 3. Bariera geologiczna powinna mieç rozciàg∏oÊç poziomà przekraczajàcà obszar projektowanego sk∏a dowiska odpadów. 4. Przewidywany najwy˝szy piezometryczny po ziom wód podziemnych powinien byç co najmniej 1 m poni˝ej poziomu projektowanego wykopu dna sk∏adowiska. 5. W miejscach, gdzie naturalna bariera geologicz na nie spe∏nia warunków okreÊlonych w ust. 2—4, sto suje si´ sztucznie wykonanà barier´ geologicznà o mi nimalnej mià˝szoÊci 0,5 m, zapewniajàcà przepuszczal noÊç nie wi´kszà ni˝ okreÊlona w ust. 2, którà wykonu je si´ w taki sposób, by procesy osiadania na sk∏adowi sku odpadów nie mog∏y spowodowaç jej zniszczenia. 6. Pomiary wspó∏czynnika filtracji k naturalnej lub sztucznej bariery geologicznej wykonuje si´ co naj mniej dwiema metodami, w tym minimum jednà polo wà, zale˝nie od warunków geologiczno-in˝ynierskich. 7. Uzupe∏nieniem naturalnej lub sztucznej bariery geologicznej jest izolacja syntetyczna, zaprojektowana w sposób uwzgl´dniajàcy sk∏ad chemiczny odpadów i warunki geotechniczne sk∏adowania; izolacja synte tyczna nie mo˝e stanowiç elementu stabilizacji zboczy sk∏adowiska. Dziennik Ustaw Nr 61 — 4018 — Poz. 549 § 6. 1. Sk∏adowisko odpadów niebezpiecznych oraz sk∏adowisko odpadów innych ni˝ niebezpieczne i obo j´tne wyposa˝a si´ w system drena˝u wód odcieko wych, zaprojektowany w sposób zapewniajàcy jego niezawodne funkcjonowanie, w trakcie eksploatacji sk∏adowiska oraz przez co najmniej 30 lat po jego za mkni´ciu. 2. System drena˝u odcieków ze sk∏adowiska odpa dów umo˝liwiajàcy konserwacj´ i kontrol´ jego stanu wykonuje si´ powy˝ej izolacji syntetycznej, o której mowa w § 5 ust. 7. System ten sk∏ada si´ z warstwy drena˝owej wykonanej z materia∏u ˝wirowo-piaszczy stego lub innych materia∏ów o podobnych w∏aÊciwo Êciach o wartoÊci wspó∏czynnika filtracji k wi´kszej ni˝ 1 x 10–4 m/s i mià˝szoÊci rzeczywistej nie mniejszej ni˝ 0,5 m; w warstwie drena˝owej umieszcza si´ system drena˝u g∏ównego odprowadzajàcego odcieki do g∏ównego kolektora. 3. Zbocza sk∏adowiska odpadów wyposa˝a si´ w system drena˝u umo˝liwiajàcy sp∏yw odcieków do g∏ównego systemu drena˝u. § 7. 1. W przypadku wydzielenia na sk∏adowisku odpadów innych ni˝ niebezpieczne i oboj´tne cz´Êci przeznaczonej do sk∏adowania odpadów niebez piecznych, cz´Êç t´ wyposa˝a si´ w odr´bny system drena˝u. 2. Cz´Êç przeznaczonà do sk∏adowania odpadów niebezpiecznych na sk∏adowisku odpadów innych ni˝ niebezpieczne i oboj´tne wykonuje si´ w sposób unie mo˝liwiajàcy kontakt odpadów niebezpiecznych z in nymi odpadami. § 8. 1. Wokó∏ sk∏adowiska odpadów niebezpiecz nych i odpadów innych ni˝ niebezpieczne i oboj´tne umieszcza si´ zewn´trzny system rowów drena˝owych uniemo˝liwiajàcy dop∏yw wód powierzchniowych i podziemnych do sk∏adowiska odpadów. 2. Przepisu ust. 1 nie stosuje si´, je˝eli z przeprowa dzonych badaƒ, o których mowa w § 4, wynika, ˝e ze wn´trzny system rowów drena˝owych nie jest ko nieczny. § 9. 1. Sk∏adowisko odpadów, na którym przewidu je si´ sk∏adowanie odpadów ulegajàcych biodegrada cji, wyposa˝a si´ w instalacj´ do odprowadzania gazu sk∏adowiskowego. 2. Gaz sk∏adowiskowy oczyszcza si´ i wykorzystuje do celów energetycznych, a je˝eli jest to niemo˝liwe — spala w pochodni. § 10. Sk∏adowisko odpadów wykonuje si´ w spo sób uniemo˝liwiajàcy dost´p osób nieuprawnionych oraz nielegalne sk∏adowanie odpadów. § 11. 1. Sk∏adowisko odpadów otacza si´ pasem zieleni z∏o˝onym z drzew i krzewów, w celu ogranicze nia do minimum niedogodnoÊci i zagro˝eƒ powstajà cych na sk∏adowisku odpadów w wyniku emisji odo rów i py∏ów, roznoszenia odpadów przez wiatr, ha∏asu i ruchu drogowego, oddzia∏ywania zwierzàt, tworzenia si´ aerozoli oraz po˝arów. 2. Minimalna szerokoÊç pasa zieleni wynosi 10 m. 3. Dla sk∏adowisk odpadów, na których sk∏adowa ne sà wy∏àcznie odpady inne ni˝ komunalne, koniecz noÊç wykonania pasa zieleni, jego szerokoÊç i usytu owanie uzale˝nia si´ od ucià˝liwoÊci i lokalizacji sk∏a dowiska. § 12. Sk∏adowisko odpadów, na którym przewiduje si´ sk∏adowanie odpadów ulegajàcych biodegradacji, wyposa˝a si´ w urzàdzenia do mycia i dezynfekcji kó∏ pojazdów opuszczajàcych obiekt. § 13. Sk∏adowisko odpadów wyposa˝a si´ w sys tem umo˝liwiajàcy pomiar masy odpadów przyjmo wanych na sk∏adowisko, w szczególnoÊci sk∏adowisko odpadów, na które odpady dostarczane sà transpor tem ko∏owym, wyposa˝a si´ w wag´ samochodowà. § 14. Eksploatacja sk∏adowiska odpadów powinna zapewniaç: 1) ograniczenie powierzchni sk∏adowanych odpadów eksponowanych na oddzia∏ywanie warunków at mosferycznych, o ile jest to konieczne dla ograni czania zanieczyszczenia powietrza, w tym rozwie wania odpadów; 2) przeciwdzia∏anie rozwiewaniu odpadów; 3) gromadzenie odcieków i poddawanie ich oczysz czaniu w stopniu umo˝liwiajàcym ich przyj´cie na oczyszczalni´ Êcieków lub odprowadzenie do wód lub do ziemi; 4) statecznoÊç geotechnicznà sk∏adowanych odpa dów. § 15. 1. Odcieki ze sk∏adowisk odpadów niebezpiecz nych oraz ze sk∏adowisk odpadów innych ni˝ niebez pieczne i oboj´tne gromadzi si´ w specjalnych zbiorni kach lub bezpoÊrednio odprowadza do kanalizacji. 2. PojemnoÊç zbiorników do gromadzenia odcie ków oblicza si´ na podstawie bilansu hydrologicznego, o którym mowa w § 4 ust. 2 pkt 2. 3. Na sk∏adowiskach, na których sk∏adowane sà od pady ulegajàce biodegradacji, dopuszcza si´ wykorzy stywanie odcieków do celów technologicznych. § 16. 1. Na sk∏adowisku odpadów wydziela si´ kwa tery o obj´toÊci okreÊlonej w projekcie budowlanym sk∏adowiska odpadów. 2. Powierzchnia kwater przeznaczonych do sk∏ado wania odpadów niebezpiecznych nie powinna przekra czaç 2500 m2. 3. W przypadku sk∏adowania odpadów ulegajàcych biodegradacji eksploatacj´ nast´pnej kwatery mo˝na rozpoczàç po uzyskaniu zgody na zamkni´cie wydzie lonej cz´Êci sk∏adowiska odpadów. Dziennik Ustaw Nr 61 — 4019 — Poz. 549 4. Odpady inne ni˝ niebezpieczne i oboj´tne po wsta∏e z procesów unieszkodliwiania odpadów, wymie nione w katalogu odpadów stanowiàcym za∏àcznik do rozporzàdzenia Ministra Ârodowiska z dnia 27 wrzeÊnia 2001 r. w sprawie katalogu odpadów (Dz. U. Nr 112, poz. 1206), zwanym dalej „katalogiem odpadów”, w podgrupach 19 01, 19 02, 19 03, 19 04 i 19 10 sk∏a duje si´ w wydzielonej kwaterze. § 17. 1. W procesie zamkni´cia sk∏adowiska odpa dów lub jego cz´Êci wykonuje si´ prace rekultywacyj ne w sposób zabezpieczajàcy sk∏adowisko odpadów przed jego szkodliwym oddzia∏ywaniem na wody po wierzchniowe i podziemne oraz powietrze, integrujàcy obszar sk∏adowiska odpadów z otaczajàcym Êrodowi skiem oraz umo˝liwiajàcy obserwacj´ wp∏ywu sk∏ado wiska odpadów na Êrodowisko. 2. Po zakoƒczeniu eksploatacji sk∏adowiska odpa dów niebezpiecznych lub jego cz´Êci zabezpiecza si´ je przed infiltracjà wód opadowych poprzez uszczelnienie jego powierzchni. 3. Uszczelnienie, o którym mowa w ust. 2, wykonu je si´ z nast´pujàcych warstw, poczynajàc od najni˝ szej: 1) warstwa ekranujàca z∏o˝ona z warstwy mineralnej o wartoÊci wspó∏czynnika filtracji k nie wi´kszej ni˝ 1 x 10–9 m/s oraz izolacji syntetycznej; mià˝szoÊç warstwy ekranujàcej wynosi co najmniej 0,5 m; 2) warstwa drena˝owa, ˝wirowo-piaszczysta o warto Êci wspó∏czynnika filtracji k wi´kszej ni˝ 1 x 10–4 m/s, z systemem drenów, o mià˝szoÊci nie mniejszej ni˝ 0,5 m; 3) wierzchnia warstwa ziemna o mià˝szoÊci nie mniejszej ni˝ 1,0 m, z ˝yznà warstwà gleby pozwa lajàcà na wegetacj´ roÊlin rekultywacyjnych. 4. Po zakoƒczeniu eksploatacji sk∏adowiska odpa dów innych ni˝ niebezpieczne i oboj´tne lub sk∏adowi ska odpadów oboj´tnych lub ich cz´Êci, skarpy oraz po wierzchni´ korony sk∏adowiska porzàdkuje si´ i zabez piecza przed erozjà wodnà i wietrznà przez wykonanie odpowiedniej okrywy rekultywacyjnej, której konstruk cja uzale˝niona jest od w∏aÊciwoÊci odpadów. 5. Minimalna mià˝szoÊç okrywy rekultywacyjnej dla sk∏adowiska odpadów innych ni˝ niebezpieczne i oboj´tne powinna umo˝liwiç powstanie i utrzymanie trwa∏ej pokrywy roÊlinnej. § 18. 1. Na koronie sk∏adowisk odpadów niebez piecznych oraz sk∏adowisk odpadów innych ni˝ niebez pieczne i oboj´tne nie mogà byç wykonywane przez okres 50 lat od dnia zamkni´cia sk∏adowiska budynki, wykopy, instalacje naziemne i podziemne, z wy∏àcze niem instalacji zwiàzanych z funkcjonowaniem sk∏ado wiska. 2. Okres 50 lat od dnia zamkni´cia sk∏adowiska od padów mo˝e byç skrócony, je˝eli z ekspertyzy geotech nicznej oraz z ekspertyzy sanitarnej, do∏àczonej do wniosku o zmian´ decyzji o zgodzie na zamkni´cie sk∏adowiska, wynika, ˝e prowadzenie na sk∏adowisku odpadów innych ni˝ niebezpieczne i oboj´tne prac, o których mowa w ust. 1, nie spowoduje zagro˝enia dla ˝ycia, zdrowia ludzi lub dla Êrodowiska. 3. Ekspertyza sanitarna, o której mowa w ust. 2, po winna byç pozytywnie zaopiniowana przez paƒstwo wego wojewódzkiego inspektora sanitarnego. § 19. 1. Wymagania, o których mowa w § 4, 5, 6, § 7 ust. 1, § 8, § 15, § 17 ust. 2, nie dotyczà sk∏adowania na st´pujàcych rodzajów odpadów niebezpiecznych po chodzàcych z budowy, remontu i demonta˝u obiektów budowlanych oraz infrastruktury drogowej, wymienio nych w katalogu odpadów, oznaczonych kodami: 17 06 01* Materia∏y izolacyjne zawierajàce azbest i 17 06 05* Materia∏y konstrukcyjne zawierajàce azbest. 2. Sk∏adowiska odpadów lub wydzielone kwatery na terenie innych sk∏adowisk odpadów przeznaczone do wy∏àcznego sk∏adowania odpadów, o których mo wa w ust. 1, w postaci nieprzekszta∏conej, buduje si´ w specjalnie wykonanych zag∏´bieniach terenu ze Êcia nami bocznymi zabezpieczonymi przed osypywaniem si´. 3. Ka˝dorazowo po z∏o˝eniu odpadów, o których mowa w ust. 1, ich powierzchni´ zabezpiecza si´ przed emisjà py∏ów przez przykrycie izolacjà syntetycznà lub warstwà gruntu. 4. Sk∏adowanie odpadów, o których mowa w ust. 1, nale˝y zakoƒczyç na poziomie 2 m poni˝ej poziomu te renu otoczenia; nast´pnie sk∏adowisko odpadów wy pe∏nia si´ gruntem do poziomu terenu. § 20. Wymagaƒ okreÊlonych w § 3 nie stosuje si´ do sk∏adowisk odpadów, dla których warunki zabudo wy i zagospodarowania terenu ustalono przed dniem wejÊcia w ˝ycie niniejszego rozporzàdzenia. § 21. Wymagaƒ okreÊlonych w § 5 nie stosuje si´ do sk∏adowiska odpadów, dla którego pozwolenie na budow´ wydano przed dniem wejÊcia w ˝ycie niniej szego rozporzàdzenia, o ile zarzàdzajàcy sk∏adowi skiem odpadów, prowadzàc jego monitoring przez okres nie krótszy ni˝ dwa lata, wyka˝e brak negatywne go oddzia∏ywania sk∏adowiska na wody powierzchnio we i podziemne. § 22. Wymagaƒ w zakresie minimalnej mià˝szoÊci oraz wodoprzepuszczalnoÊci warstwy drena˝owej, okreÊlonych w § 6 ust. 2, nie stosuje si´ do sk∏adowisk odpadów, dla których pozwolenie na budow´ wydano przed dniem wejÊcia w ˝ycie niniejszego rozporzàdze nia. § 23. Rozporzàdzenie wchodzi w ˝ycie po up∏ywie 14 dni od dnia og∏oszenia. Minister Ârodowiska: Cz. Âleziak Dziennik Ustaw Nr 61 — 4020 — Poz. 549