Regulation establishing methods of analysis relating to evaluation of honey

Dziennik Ustaw Nr 17 — 2018 — Poz. 94 Na podstawie art. 34 pkt 2 ustawy z dnia 21 grud nia 2000 r. o jakoÊci handlowej artyku∏ów rolno-spo ˝ywczych (Dz. U. z 2005 r. Nr 187, poz. 1577, z póên. zm.2)) zarzàdza si´, co nast´puje: § 1. OkreÊla si´ nast´pujàce metody zwiàzane z dokonywaniem oceny miodu: 1) metody analiz — w zakresie oznaczania: a) zawartoÊci w miodzie: — wody, — substancji nierozpuszczalnych w wodzie, — fruktozy, glukozy i sacharozy, — 5-hydroksymetylofurfuralu, — proliny, b) udzia∏u py∏ku przewodniego w miodzie, c) przewodnoÊci elektrycznej w∏aÊciwej miodu, d) pH i wolnych kwasów w miodzie, e) liczby diastazowej w miodzie; 2) metod´ sprawdzania spe∏niania wymagaƒ orga noleptycznych miodu okreÊlonych w przepisach w sprawie szczegó∏owych wymagaƒ w zakresie ja koÊci handlowej miodu; 3) metod´ sprawdzania wyst´powania oznak fer mentacji miodu; 4) metody wykrywania obecnoÊci dekstryn skrobio wych, melasu, skrobi, sztucznych barwników i roz kruszka w miodzie; 5) metody wykrywania miodu sfermentowanego lub z zatrzymanà fermentacjà. § 2. Metody, o których mowa w § 1, sà okreÊlone w za∏àczniku do rozporzàdzenia. § 3. Rozporzàdzenie wchodzi w ˝ycie po up∏ywie 14 dni od dnia og∏oszenia. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi: M. Sawicki 94 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI1) z dnia 14 stycznia 2009 r. w sprawie metod analiz zwiàzanych z dokonywaniem oceny miodu —————— 1) Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi kieruje dzia∏em admini stracji rzàdowej — rynki rolne, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 3 rozporzàdzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 16 listopada 2007 r. w sprawie szczegó∏owego zakresu dzia∏ania Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi (Dz. U. Nr 216, poz. 1599). 2) Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zosta∏y og∏oszone w Dz. U. z 2006 r. Nr 170, poz. 1217, Nr 171, poz. 1225 i Nr 208, poz. 1541, z 2007 r. Nr 176, poz. 1238 oraz z 2008 r. Nr 214, poz. 1346 i Nr 227, poz. 1505. Za∏àcznik do rozporzàdzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 stycznia 2009 r. (poz. 94) METODY ANALIZ ZWIÑZANE Z DOKONYWANIEM OCENY MIODU I . Metoda analizy — w zakresie oznaczania zawartoÊci wody w miodzie 1. Definicja Metoda okreÊla zawartoÊç wody w miodzie wyra˝onà w procentach wagowych, odpowia dajàcà oznaczonemu wspó∏czynnikowi refrak cji lub ekstraktu. 2. Zasada metody ZawartoÊç wody okreÊla si´ refraktometrycznie w miodzie znajdujàcym si´ w stanie p∏ynnym. 3. Aparatura i sprz´t W metodzie u˝ywa si´ podstawowego sprz´ tu laboratoryjnego oraz: 1) refraktometru; 2) wagi analitycznej, umo˝liwiajàcej zwa˝e nie z dok∏adnoÊcià do 0,001 g i odczyt do 0,0001 g; 3) ∏aêni wodnej. 4. Wykonanie oznaczenia: 1) w probówce umieszcza si´ oko∏o 5 g dobrze wymieszanego miodu, odwa˝onego z do k∏adnoÊcià do 0,001 g; nast´pnie probówk´ zamyka si´ korkiem, a umieszczony w niej miód doprowadza si´ do stanu p∏ynnego przez podgrzewanie w ∏aêni wodnej w tem peraturze 35÷45 °C; 2) za pomocà pr´cika szklanego, na suchym dolnym pryzmacie refraktometru, umiesz cza si´ kilka kropli miodu, po czym rozpro wadza si´ po ca∏ej powierzchni pryzmatu i przykrywa suchym pryzmatem matowym; 3) wykonuje si´ pomiar i odczytuje na podzia∏ ce wspó∏czynnik za∏amania Êwiat∏a (refrak cji) z dok∏adnoÊcià do czwartego miejsca po przecinku; w przypadku wykonania pomiaru w temperaturze innej ni˝ 20 °C, na ka˝dy stopieƒ podwy˝szenia temperatury nale˝y zwi´kszyç zmierzony wspó∏czynnik refrakcji o 0,00023, a na ka˝dy stopieƒ poni˝ej 20 °C obni˝yç wspó∏czynnik o t´ samà wielkoÊç. Dziennik Ustaw Nr 17 — 2019 — Poz. 94 5. Prezentacja wyników Z tablicy odczytuje si´ zawartoÊç wody w pro centach wagowych, odpowiadajàcà oznaczo nemu wspó∏czynnikowi refrakcji lub ekstraktu. Za wynik nale˝y przyjàç Êrednià arytmetycznà wyników co najmniej dwóch równoleg∏ych oznaczeƒ nieró˝niàcych si´ wi´cej ni˝ o 0,2 %. Wynik podaje si´ z dok∏adnoÊcià do jednego miejsca po przecinku. Zale˝noÊç wspó∏czynnika za∏amania Êwiat∏a (refrakcji -nD 20), zawartoÊci wody (% m/m) i ekstraktu w miodzie Dziennik Ustaw Nr 17 — 2020 — Poz. 94 6. Z analizy laboratoryjnej sporzàdza si´ protokó∏, który zawiera: 1) nazw´ zastosowanej metody; 2) uzyskane wyniki; 3) wszystkie czynnoÊci niewymienione w me todzie lub uznane za nieobowiàzkowe, ∏àcz nie ze szczegó∏ami ka˝dej okolicznoÊci, któ ra mog∏a wp∏ynàç na wynik oznaczenia; 4) informacje niezb´dne do pe∏nego zidentyfi kowania próbki. I I . Metoda analizy — w zakresie oznaczania zawartoÊci substancji nierozpuszczal nych w wodzie zawartych w miodzie 1. Definicja Metoda okreÊla zawartoÊç substancji nieroz puszczalnych w wodzie zawartych w miodzie wyra˝onà w procentach wagowych. 2. Zasada metody ZawartoÊç substancji nierozpuszczalnych w wodzie zawartych w miodzie okreÊla si´ na podstawie osadu uzyskanego podczas przesà czenia rozpuszczonego miodu przez sàczek. 3. Aparatura i sprz´t W metodzie u˝ywa si´ podstawowego sprz´tu laboratoryjnego oraz: 1) wagi analitycznej, umo˝liwiajàcej zwa˝enie z dok∏adnoÊcià do 0,001 g i odczyt do 0,0001 g; 2) zlewki o pojemnoÊci 150 ml; 3) sàczka iloÊciowego z mi´kkiej bibu∏y; 4) suszarki; 5) eksykatora; 6) naczynka wagowego. 4. Wykonanie oznaczenia: 1) w zlewce o pojemnoÊci 150 ml umieszcza si´ oko∏o 25 g miodu, odwa˝onego z dok∏ad noÊcià do 0,01 g, i rozcieƒcza w oko∏o 100 ml wody o temperaturze oko∏o 70 °C; 2) sàczek iloÊciowy z mi´kkiej bibu∏y do sàcze nia wysusza si´ w naczyniu wagowym przez 1 godzin´ w suszarce o temperaturze 100÷105 °C i wa˝y si´ z dok∏adnoÊcià do 0,0001 g; nast´pnie roztwór miodu przesà cza si´ przez przygotowany sàczek, osad na sàczku przemywa si´ wodà o temperaturze 70 °C do momentu ca∏kowitego wyp∏ukania miodu z sàczka, po czym sàczek z osadem umieszcza si´ w zwa˝onym naczynku wago wym i suszy przez 1 godzin´ w suszarce o temperaturze 100÷105 °C; po ostudzeniu w eksykatorze sàczek z osadem nale˝y zwa ˝yç z dok∏adnoÊcià do 0,0001 g. Dziennik Ustaw Nr 17 — 2021 — Poz. 94 5. Prezentacja wyników ZawartoÊç substancji nierozpuszczalnych w wo dzie zawartych w miodzie przedstawia si´ w pro centach wagowych. Jako wynik podaje si´ Êred nià z dwóch powtórzeƒ. Wynik podaje si´ z do k∏adnoÊcià do jednego miejsca po przecinku. 6. Z analizy laboratoryjnej sporzàdza si´ protokó∏, który zawiera: 1) nazw´ zastosowanej metody; 2) uzyskane wyniki; 3) wszystkie czynnoÊci niewymienione w me todzie lub uznane za nieobowiàzkowe, ∏àcz nie ze szczegó∏ami ka˝dej okolicznoÊci, któ ra mog∏a wp∏ynàç na wynik oznaczenia; 4) informacje niezb´dne do pe∏nego zidentyfi kowania próbki. I I I . Metoda analizy — w zakresie oznaczania zawartoÊci fruktozy, glukozy i sacharozy w miodzie 1. Definicja ZawartoÊç cukrów: fruktozy, glukozy i sacharo zy w miodzie stanowi ich procentowy udzia∏, obliczany wed∏ug wzoru okreÊlonego w ust. 6. 2. Zasada metody Po przefiltrowaniu wodnego roztworu miodu, zawartoÊç cukrów oznacza si´ metodà chro matografii cieczowej. Piki identyfikuje si´ na podstawie ich czasów retencji. Oznaczenie ilo Êciowe przeprowadza si´, wykorzystujàc stan dard zewn´trzny i opierajàc si´ na powierzchni lub wysokoÊci piku. 3. Aparatura i sprz´t Dopuszcza si´ stosowanie innej kolumny chro matograficznej oraz odpowiednio innych usta wieƒ chromatografu ni˝ opisane w metodzie z zastrze˝eniem, ˝e w przypadku sporów, za w∏aÊciwy uznaje si´ wynik uzyskany przy za stosowaniu kolumny i ustawieƒ chromatogra fu, zgodnie z niniejszà metodà. W metodzie u˝ywa si´ podstawowego sprz´tu laboratoryjnego oraz: 1) chromatografu cieczowego z detektorem re fraktometrycznym (RI), pompà, autosample rem, piecem do kolumn umo˝liwiajàcym utrzymanie temperatury na poziomie 30 °C oraz integratorem lub komputerem zbierajà cym dane pomiarowe; 2) kolumny chromatograficznej ze stali nie rdzewnej, o Êrednicy 4,6 mm, o d∏ugoÊci 250 mm, wype∏nionej ˝elem krzemionko wym modyfikowanym grupami aminowy mi, o rozmiarze czàstek 5÷7 µm; 3) wagi analitycznej, umo˝liwiajàcej zwa˝enie z dok∏adnoÊcià do 0,001 g i odczyt do 0,0001 g; 4) ∏aêni ultradêwi´kowej; 5) strzykawki z filtrem strzykawkowym o po rach 0,45 µm; 6) fiolek do próbek; 7) kolby miarowej o pojemnoÊci 100 ml; 8) pipety o pojemnoÊci 25 ml; 9) zlewki. 4. Je˝eli w metodzie nie okreÊlono ina czej, to stosuje si´ odczynniki o stop niu czystoÊci: czysty do analiz (cz.d.a.). W metodzie wykorzystuje si´: 1) metanol o stopniu czystoÊci do HPLC; 2) acetonitryl o stopniu czystoÊci do HPLC; 3) wod´ destylowanà lub demineralizowanà albo o co najmniej równorz´dnej czystoÊci; 4) wzorce chromatograficzne glukozy, fruktozy i sacharozy. 5. Wykonanie oznaczenia: 1) odwa˝a si´ z dok∏adnoÊcià do 0,001 g oko∏o: 2 g glukozy, 1,5 g fruktozy i 0,25 g sacharozy, nawa˝ki wzorców rozpuszcza si´ w zlewce w oko∏o 40 ml wody; nast´pnie pipetà prze nosi si´ 25 ml metanolu do kolby pomiaro wej o pojemnoÊci 100 ml; po czym przenosi si´ iloÊciowo roztwór wzorców do kolby z metanolem i uzupe∏nia si´ do kreski wodà; mieszanina wzorców ma trwa∏oÊç 4 tygo dnie — je˝eli jest przechowywana w tempe raturze +4 °C, lub 6 miesi´cy — je˝eli jest przechowywana w temperaturze –18 °C; 2) nale˝y odwa˝yç oko∏o 5 g miodu z dok∏ad noÊcià do 0,001 g; po czym w zlewce roz puszcza si´ miód w oko∏o 40 ml wody; pipe tà przenosi si´ 25 ml metanolu do kolby po miarowej o pojemnoÊci 100 ml; nast´pnie przenosi si´ iloÊciowo roztwór miodu do kolby z metanolem i uzupe∏nia si´ do kreski wodà; przechowuje si´ tak jak roztwór wzor cowy; 3) za pomocà strzykawki z filtrem strzykawko wym nape∏nia si´ fiolki autosamplera od dzielnie roztworem próbki i roztworem wzorcowym; 4) przygotowuje si´ faz´ ruchomà; nale˝y wy mieszaç acetonitryl z wodà w stosunku 80:20 (v/v) i odgazowaç; 5) podczas analizy chromatograficznej stosuje si´ poni˝sze ustawienia chromatografu: a) przep∏yw: 1,3 ml/min, b) temperatura kolumny i detektora: 30 °C, c) obj´toÊç próbki podawana na kolumn´: 10 µl; 6) je˝eli nie jest mo˝liwe przeprowadzenie analizy w 30 °C i je˝eli detektor nie mo˝e byç termostatowany w 30 °C, analiz´ prze prowadza si´ w temperaturze pokojowej; 7) roztwór próbki oraz roztwór wzorcowy pod daje si´ chromatografii. 6. Obliczenia oraz prezentacja wyników: 1) cukry w miodzie identyfikuje si´, a ich iloÊç okreÊla poprzez porównanie czasów retencji i powierzchni pików cukrów w miodzie z tymi, które sà obecne w roztworze wzorcowym; Dziennik Ustaw Nr 17 — 2022 — Poz. 94 2) procentowy udzia∏ cukru „W” oblicza si´ wed∏ug wzoru: A1 x V1 x m1W = ——————— x 100, A2 x V2 x m0 w którym: A1 — oznacza powierzchni´ piku lub wyso koÊç piku okreÊlonego cukru w roz tworze próbki, w jednostkach po wierzchni lub d∏ugoÊci, A2 — oznacza odpowiednio powierzchni´ piku lub wysokoÊç piku okreÊlonego cukru w roztworze wzorcowym, w jed nostkach powierzchni lub d∏ugoÊci, V1 — oznacza ca∏kowità obj´toÊç roztworu próbki, w mililitrach, V2 — oznacza ca∏kowità obj´toÊç roztworu wzorcowego, w mililitrach, m1 — oznacza nawa˝k´ wzorca danego cu kru, w gramach, m0 — oznacza nawa˝k´ miodu, w gramach; 3) wynik koƒcowy podaje si´ z dok∏adnoÊcià do jednego miejsca po przecinku; zawartoÊç fruktozy i glukozy podaje si´ jako sum´ tych dwóch cukrów; zawartoÊç sacharozy podaje si´ jako wynik odr´bny. 7. PowtarzalnoÊç 1) ró˝nica mi´dzy wynikami dwóch oznaczeƒ zawartoÊci glukozy przeprowadzonych jed noczeÊnie lub w krótkim odst´pie czasu na tej samej próbce, przez tego samego anali tyka, w tych samych warunkach, nie powin na przekraczaç 1,1 g na 100 g próbki; 2) ró˝nica mi´dzy wynikami dwóch oznaczeƒ zawartoÊci fruktozy przeprowadzonych jed noczeÊnie lub w krótkim odst´pie czasu na tej samej próbce, przez tego samego anali tyka, w tych samych warunkach, nie powin na przekraczaç 1,0 g na 100 g próbki; 3) ró˝nica mi´dzy wynikami dwóch oznaczeƒ zawartoÊci sacharozy przeprowadzonych jednoczeÊnie lub w krótkim odst´pie cza su na tej samej próbce, przez tego same go analityka, w tych samych warunkach, nie powinna przekraczaç 0,4 g na 100 g próbki. 8. Z analizy laboratoryjnej sporzàdza si´ protokó∏, który zawiera: 1) nazw´ zastosowanej metody; 2) uzyskane wyniki; 3) wszystkie czynnoÊci niewymienione w me todzie lub uznane za nieobowiàzkowe, ∏àcz nie ze szczegó∏ami ka˝dej okolicznoÊci, któ ra mog∏a wp∏ynàç na wynik oznaczenia; 4) informacje niezb´dne do pe∏nego zidentyfi kowania próbki. IV. Metoda analizy — w zakresie oznaczania zawartoÊci 5-hydroksymetylofurfuralu w miodzie 1. Definicja Metoda okreÊla st´˝enie 5-(hydroksymetylo-)fu rano-2-karboaldehydu. Wynik wyra˝a si´ w miligramach na kilogram. 2. Zasada metody ZawartoÊç hydroksymetylofurfuralu (HMF) okreÊla si´ w klarownym, przefiltrowanym, wodnym roztworze miodu przy u˝yciu metody HPLC z odwróconymi fazami i detekcjà UV. Otrzymany sygna∏ porównuje si´ z wzorcami o znanym st´˝eniu. 3. Aparatura i sprz´t Dopuszcza si´ stosowanie innej kolumny chro matograficznej oraz odpowiednio innych usta wieƒ chromatografu ni˝ opisane w metodzie z zastrze˝eniem, ˝e w przypadku sporów, za w∏aÊciwy uznaje si´ wynik uzyskany przy za stosowaniu kolumny i ustawieƒ chromatogra fu, zgodnie z niniejszà metodà. W metodzie u˝ywa si´ podstawowego sprz´tu laboratoryjnego oraz: 1) chromatografu cieczowego HPLC z detekto rem UV oraz integratorem lub komputerem z odpowiednim oprogramowaniem; 2) kolumny z wype∏nieniem dla fazy odwróco nej C18; 3) filtru membranowego o porach 0,45 µm; 4) wagi analitycznej, umo˝liwiajàcej zwa˝enie z dok∏adnoÊcià do 1 mg i odczyt do 0,1 mg; 5) kolby miarowej o pojemnoÊci: 50, 100 ml; 6) zlewki o pojemnoÊci 50 ml; 7) pipety o pojemnoÊci 0,5 ml. 4. Je˝eli w metodzie nie okreÊlono ina czej, to stosuje si´ odczynniki o stop niu czystoÊci: czysty do analiz (cz.d.a.) . W metodzie wykorzystuje si´: 1) wod´-metanol (90+10 obj´toÊciowo), oba odczynniki o stopniu czystoÊci do HPLC — fa za ruchoma; 2) roztwory wzorcowe: roztwór wodny 5-(hy droksymetylo-)furano-2-karboaldehydu, 1, 2, 5 i 10 mg/l, roztwór powinien zostaç przygo towany w dniu u˝ycia; 3) ˝elazocyjanek potasu K4Fe(CN)6 x 3H2O; 4) octan cynku Zn(CH3COO)2 x 2H2O; 5) roztwór Carreza I: 15 g ˝elazocyjanku pota sowego 3-wodnego rozpuÊciç w wodzie w kolbie pomiarowej o pojemnoÊci 100 ml i uzupe∏niç wodà do kreski; 6) roztwór Carreza II: 30 g octanu cynku 2-wod nego rozpuÊciç w wodzie w kolbie pomiaro wej o pojemnoÊci 100 ml i uzupe∏niç wodà do kreski. 5. Wykonanie oznaczenia: 1) oznaczanie zawartoÊci HMF w roztworze wzorcowym: absorbancja A przygotowane Dziennik Ustaw Nr 17 — 2023 — Poz. 94 go roztworu wzorcowego jest okreÊlana przy u˝yciu spektrofotometru UV przy d∏u goÊci fali 285 nm w 1 cm kwarcowych kuwe tach wobec wody jako Êlepej próbki; st´˝e nie roztworu wzorcowego oblicza si´ we d∏ug wzoru: A X = —————— x 1000, 1 x 133,57 w którym: X — oznacza st´˝enie roztworu wzor cowego, w miligramach na litr, A — oznacza absorbancj´ roztworu wzorcowego, 133,57 — oznacza wartoÊç absorpcji a1 %;cm 2) wyliczona zawartoÊç musi korespondowaç ze specyfikacjami podanymi przez dostaw c´; roztwór wzorcowy przechowuje si´ w temperaturze 4÷8 °C w atmosferze azotu; roztwór jest skrajnie higroskopijny; jeÊli st´ ˝enie HMF jest wy˝sze od 50 mg/kg, odwa˝a si´ mniejszà nawa˝k´ próbki miodu; 3) oznaczanie zawartoÊci HMF w roztworze próbki miodu: odwa˝a si´ oko∏o 10 g próbki miodu z dok∏adnoÊcià do 0,0001 g do 50 ml zlewki; nast´pnie rozpuszcza si´ próbk´ w oko∏o 25 ml wody i przenosi iloÊciowo do kolby miarowej o pojemnoÊci 50 ml; po czym dodaje si´ po 0,5 ml roztworów Carreza I i Carreza II, a nast´pnie kolb´ uzupe∏nia do kreski wodà; potem przesàcza si´ przez sà czek karbowany i nast´pnie przefiltrowuje przez filtr membranowy o porach 0,45 µm w celu otrzymania roztworu próbki gotowego do analizy chromatograficznej; je˝eli próbka jest poddawana analizie w czasie do pó∏ go dziny od przygotowania roztworu, nie jest ko nieczne stosowanie roztworów Carreza; 4) podczas analizy chromatograficznej stosuje si´ poni˝sze ustawienia chromatografu: a) szybkoÊç przep∏ywu: 1,0 ml/minut´, b) obj´toÊç nastrzyku: 20 µl roztworu próbki lub roztworu wzorcowego, c) detekcja: UV d∏ugoÊç fali 285 nm; 5) poddaje si´ chromatografii roztwór próbki oraz roztwór wzorcowy. 6. Obliczenia i sposób przedstawienia wyników ZawartoÊç HMF w roztworze próbki oblicza si´ poprzez porównanie odpowiednich po wierzchni pików dla roztworu próbki oraz roz tworu wzorcowego, po uwzgl´dnieniu rozcieƒ czenia. Istnieje liniowa zale˝noÊç pomi´dzy st´˝eniem a powierzchnià piku dla HMF. Wyni ki podaje si´ w mg/kg miodu z dok∏adnoÊcià do jednego miejsca po przecinku. 7. PowtarzalnoÊç Ró˝nica mi´dzy wynikami dwóch oznaczeƒ przeprowadzonych jednoczeÊnie lub w krótkim odst´pie czasu na tej samej próbce, przez tego samego analityka, w tych samych warunkach, nie powinna przekraczaç: 1) 10 % Êredniego wyniku dla zawartoÊci HMF poni˝ej 20 mg/kg; 2) 5 % Êredniego wyniku dla zawartoÊci HMF równej lub wy˝szej 20 mg/kg. 8. Z analizy laboratoryjnej sporzàdza si´ protokó∏, który zawiera: 1) nazw´ zastosowanej metody; 2) uzyskane wyniki; 3) wszystkie czynnoÊci niewymienione w me todzie lub uznane za nieobowiàzkowe, ∏àcz nie ze szczegó∏ami ka˝dej okolicznoÊci, któ ra mog∏a wp∏ynàç na wynik oznaczenia; 4) informacje niezb´dne do pe∏nego zidentyfi kowania próbki. V. Metoda analizy — w zakresie oznaczania zawartoÊci proliny w miodzie 1. Zasada oznaczania Oznaczanie zawartoÊci proliny polega na wy odr´bnieniu jej z innych aminokwasów miodu za pomocà izopropanolu i pomiarów kolory metrycznych jej barwnego kompleksu z ninhy drynà. Wynik wyra˝a si´ w miligramach na 100 g miodu. 2. W metodzie u˝ywa si´ podstawowego sprz´tu laboratoryjnego oraz spektro fotometru. 3. Je˝eli w metodzie nie okreÊlono ina czej, to stosuje si´ odczynniki o stop niu czystoÊci: czysty do analiz (cz.d.a.). W metodzie wykorzystuje si´: 1) st´˝ony kwas mrówkowy; 2) 3 % (m/m) roztwór ninhydryny w dwume toksyetanolu wolnym od nadtlenków (eter jednometylowy glikolu etylenowego — CH3OCH2CH2OH); 3) wodny roztwór izopropanolu 1:1 (V/V); 4) wzorzec proliny. 4. Wykonanie oznaczenia: 1) odwa˝a si´ oko∏o 2,5 g miodu z dok∏adno Êcià do czwartego miejsca po przecinku i przenosi iloÊciowo do kolby pomiarowej o pojemnoÊci 50 ml, dope∏nia si´ wodà do kreski; 2) za pomocà pipety przenosi si´ 0,5 ml roz tworu miodu do 3 probówek (20 x 150 mm, z teflonowym korkiem i nakr´tkami), dodaje 0,25 ml st´˝onego kwasu mrówkowego, 1 ml 3 % (m/m) roztworu ninhydryny w dwumetoksyetanolu wolnym od nadtlen ków; po czym zamyka si´, miesza i umiesz cza na 15 minut we wrzàcej ∏aêni wodnej; nast´pnie studzi si´ do 22 °C w ciàgu 5 mi nut i dodaje 5 ml wodnego roztworu izopro panolu [1:1 (V/V)]; po czym nale˝y wymie szaç i zmierzyç ekstynkcj´ przy d∏ugoÊci fali 520 nm, obok próbki zerowej zrobionej z 0,5 ml roztworu miodu, 1,25 ml wody i 5 ml wodnego roztworu izopropanolu [1:1 (V/V)]; Dziennik Ustaw Nr 17 — 2024 — Poz. 94 3) sporzàdza si´ krzywà wzorcowà w nast´pu jàcy sposób: a) odwa˝a si´ 40 mg (z dok∏adnoÊcià do 0,0001 g) proliny i rozpuszcza w 1 000 ml wody; z tego pobiera si´ 10, 25, 50 ml i rozcieƒcza wodà do 100 ml, b) z otrzymanych roztworów oraz z roztworu wyjÊciowego pobiera si´ po 0,5 ml i ozna cza ekstynkcj´ (jak w pkt 2), stosujàc za miast roztworu miodu kolejne rozcieƒcze nie proliny, c) krzywà wzorcowà wykreÊla si´ w uk∏a dzie: absorpcja — µg proliny/0,5 ml; 4) z krzywej wzorcowej odczytuje si´ zawar toÊç proliny. 5. Obliczenia oraz prezentacja wyników ZawartoÊç proliny w mg/100 g miodu (P) obli cza si´ wed∏ug wzoru: P = A x 4, w którym: A — oznacza iloÊç µg proliny w 0,5 ml badane go roztworu (odczyt z krzywej wzorcowej), 4 — oznacza wspó∏czynnik rozcieƒczeƒ. Ró˝nica mi´dzy wynikami dwóch oznaczeƒ przeprowadzonych jednoczeÊnie lub w krótkim odst´pie czasu na tej samej próbce, przez tego samego analityka, w tych samych warunkach, nie powinna przekraczaç 5 % wyniku Êrednie go. Wynik podaje si´ z dok∏adnoÊcià do jedne go miejsca po przecinku. 6. Z analizy laboratoryjnej sporzàdza si´ protokó∏, który zawiera: 1) nazw´ zastosowanej metody; 2) uzyskane wyniki; 3) wszystkie czynnoÊci niewymienione w me todzie lub uznane za nieobowiàzkowe, ∏àcz nie ze szczegó∏ami ka˝dej okolicznoÊci, któ ra mog∏a wp∏ynàç na wynik oznaczenia; 4) informacje niezb´dne do pe∏nego zidentyfi kowania próbki. Vl. Metoda analizy — w zakresie oznaczania udzia∏u py∏ku przewodniego w miodzie 1. Definicja Udzia∏ py∏ku przewodniego w miodzie okreÊla si´ na podstawie analizy py∏kowej miodu. Z próbki miodu wyodr´bnia si´ py∏ek roÊliny, którego zawartoÊç wyst´puje w znacznej prze wadze. Wynik wyra˝a si´ w procentach. 2. Zasada metody Oznaczanie polega na okreÊleniu procentowe go udzia∏u py∏ków poszczególnych gatunków roÊlin w miodzie. Na tej podstawie okreÊla si´ odmian´ miodu nektarowego nazwà tej roÊli ny, której procentowa zawartoÊç py∏ku w mio dzie wyst´puje w znacznej przewadze. 3. Aparatura i sprz´t W metodzie u˝ywa si´ podstawowego sprz´tu laboratoryjnego oraz: 1) wagi technicznej; 2) mikroskopu laboratoryjnego; 3) wirówki 3000 obrotów/minut´; 4) palnika spirytusowego; 5) termometru ze skalà stopniowà do 100 °C. 4. Wykonanie oznaczenia: 1) wa˝y si´ oko∏o 10 g miodu w probówce wi rówkowej o pojemnoÊci 20 ml, dope∏nia si´ wodà o temperaturze oko∏o 50 °C do 20 ml i miesza pr´cikiem do ca∏kowitego rozpusz czenia miodu; nast´pnie wiruje si´ przez 5÷10 minut przy pr´dkoÊci 3000 obro tów/minut´; po czym pipetà odciàga si´ ostro˝nie p∏yn znad osadu; nape∏nia si´ pro bówki wodà do 20 ml i powtórnie wiruje, a nast´pnie dekantuje; gdy osadu jest oko∏o 0,1 ml, pozostawia si´ nad nim warstw´ wo dy gruboÊci oko∏o 0,5 cm, gdy osadu jest oko∏o 0,3 ml, pozostawia si´ 1 cm warstw´ wody; osad nale˝y wymieszaç; 2) pobiera si´ mikropipetà 0,1 ml dok∏adnie wymieszanego osadu, przenosi na szkie∏ko podstawowe i rozprowadza równomiernie na powierzchni 1 cm2 (wykreÊlonego uprzednio na odwrotnej wzgl´dem rozmazu stronie szkie∏ka); z drugiej probówki w iden tyczny sposób przygotowuje si´ drugi roz maz na tym samym szkie∏ku podstawowym; preparat nale˝y nieco podsuszyç. Umiesz cza si´ kropl´ ˝elatyny na szkie∏ku przykryw kowym, szkie∏ka nale˝y po∏àczyç, k∏adàc szkie∏ko przykrywkowe od góry na szkie∏ko podstawowe; przed przystàpieniem do wy konania preparatu nale˝y zwróciç uwag´ na dok∏adne umycie szkie∏ek, pr´cików i pipet; 3) preparat poczàtkowo bada si´ ogólnie dla zorientowania si´, czy powsta∏ równomier ny rozk∏ad ziaren py∏ku na szkie∏ku; nale˝y policzyç 300 kolejnych ziaren py∏ku, przesu wajàc preparat pasami równomiernie za po mocà Êrub stolika; liczb´ ziaren py∏ku po szczególnych roÊlin zestawia si´ w tabeli; gatunki nieokreÊlone zapisuje si´ jako inne; oddzielnie notuje si´ liczb´ ziaren py∏ku roÊlin wiatropylnych i nienektarujàcych. 5. Prezentacja wyników: 1) od policzonych 300 ziaren py∏ku nale˝y odli czyç wszystkie ziarna py∏ku roÊlin wiatropyl nych i niewydzielajàcych nektaru; udzia∏ py∏ku przewodniego (X) oblicza si´ w pro centach wed∏ug wzoru: p x 100 X = —————, z w którym: p — oznacza liczb´ ziaren py∏ku wyst´ pujàcego w znacznej przewadze, z — oznacza liczb´ ziaren py∏ku roÊlin nektarujàcych; Dziennik Ustaw Nr 17 — 2025 — Poz. 94 2) w celu dok∏adniejszego okreÊlenia odmiany miodu przyjmuje si´ Êrednià z kilku ozna czeƒ (co najmniej dwóch); 3) w przypadku ró˝nicy mi´dzy wynikami z po szczególnych oznaczeƒ wi´kszej ni˝ 5 %, wy konuje si´ nast´pne oznaczania; do oblicze nia Êredniej przyjmuje si´ dwa lub trzy wyni ki o najbli˝szej wzgl´dem siebie wartoÊci. 6. Z analizy laboratoryjnej sporzàdza si´ protokó∏, który zawiera: 1) nazw´ zastosowanej metody; 2) uzyskane wyniki; 3) wszystkie czynnoÊci niewymienione w me todzie lub uznane za nieobowiàzkowe, ∏àcz nie ze szczegó∏ami ka˝dej okolicznoÊci, któ ra mog∏a wp∏ynàç na wynik oznaczenia; 4) informacje niezb´dne do pe∏nego zidentyfi kowania próbki. VIl. Metoda analizy — w zakresie oznaczania przewodnoÊci elektrycznej w∏aÊciwej miodu 1. Definicja PrzewodnoÊcià elektrycznà w∏aÊciwà miodu jest przewodnoÊç 1 ml 20 % (m/m) roztworu miodu w przeliczeniu na suchà mas´, w tem peraturze 20 °C. Wynik wyra˝a si´ w mili simensach na centymetr (mS x cm–1). 2. Zasada metody Oznaczanie przewodnoÊci elektrycznej w∏aÊci wej miodu polega na pomiarze oporu elek trycznego za pomocà naczynka kondukto metrycznego, roztworu zawierajàcego 20 g miodu w przeliczeniu na suchà mas´, w 100 ml wody destylowanej. 3. Aparatura i sprz´t W metodzie u˝ywa si´ podstawowego sprz´tu laboratoryjnego oraz: 1) miernika przewodnoÊci; 2) wagi analitycznej; 3) ∏aêni wodnej; 4) naczynka konduktometrycznego; 5) termometru ze skalà stopniowà do 100 °C; 6) kolby miarowej o pojemnoÊci: 100 ml i 1000 ml; 7) zlewki. 4. Je˝eli w metodzie nie okreÊlono ina czej, to stosuje si´ odczynniki o stop niu czystoÊci: czysty do analiz (cz.d.a.). W metodzie wykorzystuje si´: 1) wod´ Êwie˝o destylowanà; 2) roztwór chlorku potasu, 0,1 M, przygotowa ny na dzieƒ przed zastosowaniem w nast´ pujàcy sposób: w 1000 ml kolbie rozpuszcza si´ w niewielkiej iloÊci wody (Êwie˝o desty lowanej) 7,4557 g chlorku potasu (KCl) wy suszonego w temperaturze 130 °C i dope∏ nia do kreski. 5. Wykonanie oznaczenia: 1) odwa˝a si´ z dok∏adnoÊcià do 0,001 g na wa˝k´ oko∏o 20 g miodu w przeliczeniu na suchà mas´, wyliczonà wed∏ug wzoru: 20 g x 100 M = ——————, MS w którym: M — oznacza potrzebnà nawa˝k´ miodu, w gramach, MS — oznacza zawartoÊç suchej masy, któ ra jest równa: 100 % minus zawar toÊç wody (oznaczonej wed∏ug meto dy analizy — w zakresie oznaczania zawartoÊci wody w miodzie); 2) odwa˝onà iloÊç miodu rozpuszcza si´ w nie wielkiej iloÊci wody destylowanej w 100 ml kolbie miarowej i dope∏nia do kreski; 3) je˝eli naczynko konduktometryczne nie ma wyznaczonej sta∏ej, okreÊla si´ jà w nast´ pujàcy sposób: a) umieszcza si´ 40 ml roztworu chlorku po tasu w zlewce; nast´pnie pod∏àcza si´ na czynko konduktometryczne do miernika przewodnoÊci, przemywa je roztworem chlorku potasu i zanurza w roztworze wraz z termometrem, po czym odczytuje si´ przewodnoÊç elektrycznà roztworu w mS w momencie, gdy roztwór osiàgnie temperatur´ 20 °C (± 0,5 °C); w celu unik ni´cia zafa∏szowania odczytu w zwiàzku z efektem polaryzacji, czas pomiaru powi nien byç mo˝liwie najkrótszy, b) oblicza si´ sta∏à naczynka K wed∏ug wzoru: K = 11,691 x 1/G, w którym: K — oznacza sta∏à naczynka w cm–1, G — oznacza przewodnoÊç elek trycznà w mS, mierzonà przy u˝yciu naczynka konduktome trycznego, 11,691 — suma wartoÊci Êredniej prze wodnoÊci elektrycznej wody Êwie˝o destylowanej w mS x cm–1 oraz przewodno Êci elektrycznej 0,1 M roztworu chlorku potasu, w temperatu rze 20 °C, c) po okreÊleniu sta∏ej naczynka, przep∏uku je si´ elektrod´ wodà destylowanà; 4) 40 ml roztworu próbki przelewa si´ do zlew ki, zlewk´ umieszcza si´ w ∏aêni wodnej o temperaturze 20 °C; naczynko kondukto metryczne nale˝y op∏ukaç pozosta∏à cz´Êcià roztworu próbki; nast´pnie zanurza si´ na czynko pomiarowe (czujnik) w roztworze próbki i odczytuje wynik pomiaru, gdy tem peratura roztworu b´dzie wynosi∏a 20 °C (± 0,5 °C); w celu unikni´cia zafa∏szowania odczytu w zwiàzku z efektem polaryzacji, czas pomiaru powinien byç mo˝liwie naj krótszy. Dziennik Ustaw Nr 17 — 2026 — Poz. 94 6. Obliczenia oraz prezentacja wyników: 1) przewodnoÊç elektrycznà w∏aÊciwà miodu wyra˝a si´ w milisimensach x centymetr–1 (mS x cm–1), wyliczajàc wed∏ug wzoru: SH = K x G, w którym: SH — oznacza przewodnoÊç elektrycz nà roztworu miodu wyra˝onà w mS x cm–1, K — oznacza sta∏à naczynka wyra˝onà w cm–1, G — oznacza przewodnoÊç wyra˝onà w mS; 2) wynik (SH) nale˝y wyraziç z dok∏adnoÊcià do 0,001 mS x cm–1. 7. PowtarzalnoÊç Ró˝nica mi´dzy wynikami dwóch oznaczeƒ przeprowadzonych jednoczeÊnie lub w krót kim odst´pie czasu na tej samej próbce, przez tego samego analityka, w tych samych warunkach, nie powinna przekraczaç 10 % wyniku Êredniego. 8. Z analizy laboratoryjnej sporzàdza si´ protokó∏, który zawiera: 1) nazw´ zastosowanej metody; 2) uzyskane wyniki; 3) wszystkie czynnoÊci niewymienione w me todzie lub uznane za nieobowiàzkowe, ∏àcznie ze szczegó∏ami ka˝dej okolicznoÊci, która mog∏a wp∏ynàç na wynik oznaczenia; 4) informacje niezb´dne do pe∏nego zidenty fikowania próbki. VIIl . Metoda analizy — w zakresie oznacza nia pH i wolnych kwasów w miodzie 1. Definicja Wolnà kwasowoÊç miodu stanowi zawartoÊç wszystkich wolnych kwasów. Wynik wyra˝a si´ w milirównowa˝nikach na kilogram miodu (mval/kg), okreÊlonych za pomocà tej metody. 2. Zasada metody W roztworze wodnym próbki miodu mierzo ne jest pH. Roztwór jest miareczkowany za pomocà roztworu wodorotlenku sodu o st´ ˝eniu 0,1 M do pH 8,30. 3. Aparatura i sprz´t W metodzie u˝ywa si´ podstawowego sprz´ tu laboratoryjnego oraz: 1) pH-metru o dok∏adnoÊci 0,01 jednostki; 2) mieszad∏a magnetycznego; 3) wagi analitycznej, umo˝liwiajàcej zwa˝e nie z dok∏adnoÊcià do 0,001 g i odczyt do 0,0001 g; 4) biurety o pojemnoÊci 10 ml o dok∏adnoÊci 0,02 ml lub automatycznego titratora; 5) zlewki o pojemnoÊci 250 ml. 4. Je˝eli w metodzie nie okreÊlono ina czej, to stosuje si´ odczynniki o stop niu czystoÊci: czysty do analiz (cz.d.a.). W metodzie wykorzystuje si´: 1) wod´ destylowanà wolnà od dwutlenku w´ gla; 2) roztwory buforowe do kalibracji pH-metru o pH oko∏o 4,0; pH oko∏o 7,0 i pH oko∏o 9,0; 3) mianowany roztwór wodorotlenku sodu o st´˝eniu 0,1 M. 5. Wykonanie oznaczenia: 1) pH-metr kalibruje si´ przy pH oko∏o 4,0; pH oko∏o 7,0 i pH oko∏o 9,0 w sposób zgod ny z dokumentacjà technicznà; 2) w zlewce 250 ml rozpuszcza si´ 10 g miodu odwa˝onego z dok∏adnoÊcià do 0,001 g w 75 ml wody destylowanej wolnej od dwu tlenku w´gla; 3) w roztworze próbki, mieszanym przy u˝yciu mieszad∏a magnetycznego, zanurza si´ elek trody pH; nast´pnie odczytuje wynik i notu je pH z dok∏adnoÊcià do drugiego miejsca po przecinku; po czym miareczkuje si´ za pomocà 0,1 M roztworu NaOH do pH = 8,3 (stabilny odczyt powinien zostaç otrzymany w przeciàgu oko∏o 120 sekund od rozpocz´ cia miareczkowania); 4) zapisuje si´ pomiar z dok∏adnoÊcià do dru giego miejsca po przecinku. 6. Obliczenia oraz prezentacja wyników: 1) pH — wed∏ug pomiaru pH-metru, wynik po daje si´ z dok∏adnoÊcià do drugiego miejsca po przecinku; 2) wolnà kwasowoÊç (N) wyra˝a si´ w mval/kg miodu: N = ml 0,1 M NaOH x 10; wynik podaje si´ z dok∏adnoÊcià do jednego miejsca po przecinku. 7. PowtarzalnoÊç Ró˝nica mi´dzy wynikami dwóch oznaczeƒ przeprowadzonych jednoczeÊnie lub w krótkim odst´pie czasu na tej samej próbce, przez tego samego analityka, w tych samych warunkach, nie powinna przekraczaç 10 % wyniku Êred niego. 8. Z analizy laboratoryjnej sporzàdza si´ protokó∏, który zawiera: 1) nazw´ zastosowanej metody; 2) uzyskane wyniki; 3) wszystkie czynnoÊci niewymienione w me todzie lub uznane za nieobowiàzkowe, ∏àcznie ze szczegó∏ami ka˝dej okoliczno Êci, która mog∏a wp∏ynàç na wynik ozna czenia; 4) informacje niezb´dne do pe∏nego zidentyfi kowania próbki. Dziennik Ustaw Nr 17 — 2027 — Poz. 94 IX. Metoda analizy — w zakresie oznaczania l iczby diastazowej w miodzie 1. Definicja Jednostk´ aktywnoÊci diastazy okreÊla si´ jako takà iloÊç enzymu, która przekszta∏ca 0,01 g skrobi do okreÊlonego punktu koƒcowego w czasie jednej godziny w temperaturze 40 °C w warunkach testowych. Wyniki wyra˝a si´ w jednostkach Schade na gram miodu. 2. Zasada metody AktywnoÊç diastatycznà miodu okreÊla si´ me todà fotometrycznà, w której jako substrat sto sowana jest nierozpuszczalna skrobia koniugo wana z b∏´kitnym barwnikiem. Jest ona hydro lizowana przez amylaz´, co prowadzi do otrzy mania rozpuszczalnych w wodzie fragmentów ∏aƒcucha skrobi, tworzàcych z barwnikiem nie bieskie po∏àczenia, których absorbancja mie rzona jest fotometrycznie przy d∏ugoÊci fali 620 nm. Absorbancja roztworu jest proporcjo nalna do aktywnoÊci diastatycznej próbki. 3. Aparatura i sprz´t W metodzie u˝ywa si´ podstawowego sprz´tu laboratoryjnego oraz: 1) fotometru; 2) mieszad∏a (mikrowytrzàsarki); 3) ∏aêni wodnej z termostatem; 4) czasomierza; 5) wagi analitycznej, umo˝liwiajàcej wa˝enie z dok∏adnoÊcià do 0,001 g i odczyt do 0,0001 g; 6) bibu∏y filtracyjnej; 7) kuwety 1 cm; 8) pipety o pojemnoÊci 1 ml i 5 ml. 4. Je˝eli w metodzie nie okreÊlono ina czej, to stosuje si´ odczynniki o stop niu czystoÊci: czysty do analiz (cz.d.a.). W metodzie wykorzystuje si´: 1) test do oznaczania aktywnoÊci α-amylazy (skrobia koniugowana z b∏´kitnym barwni kiem); 2) wodorotlenek sodu o st´˝eniu 0,5 M; 3) bufor octanowy (0,1 M, pH 5,2): rozpuszcza si´ 13,6 g octanu sodu 3-wodnego w wodzie, nast´pnie doprowadza si´ pH roztworu do 5,2 za pomocà lodowatego kwasu octowego (1—2 ml) i rozcieƒcza do 1 litra wodà. 5. Wykonanie oznaczenia: 1) przygotowuje si´ próbk´ Êlepà; umieszcza si´ 5,0 ml buforu octanowego w probówce; 2) przygotowuje si´ roztwór próbki miodu; wa ˝y si´ 1,00 g miodu i przenosi iloÊciowo za pomocà buforu octanowego do kolby mia rowej o pojemnoÊci 100 ml, dope∏nia do kreski buforem fosforanowym; procedur´ przeprowadza si´ w ciàgu godziny; 3) przenosi si´ 5,0 ml roztworu próbki do pro bówki i umieszcza w ∏aêni wodnej o tempe raturze 40 °C; probówk´ z próbkà Êlepà równie˝ umieszcza si´ w ∏aêni wodnej o temperaturze 40 °C; po up∏ywie oko∏o 15 minut, za pomocà szczypców, do obu roztworów dodaje si´ po tabletce testu do oznaczania aktywnoÊci α-amylazy (skrobia koniugowana z b∏´kitnym barwnikiem); w∏à cza si´ czasomierz; 4) miesza si´ roztwory przy u˝yciu mieszad∏a do momentu rozpuszczenia tabletek (oko∏o 10 sekund), a nast´pnie przenosi si´ je z po wrotem do ∏aêni wodnej; dok∏adnie po 15 minutach dodaje si´ 1 ml roztworu wo dorotlenku sodu (przerwanie reakcji enzy matycznej); 5) za pomocà mieszad∏a nale˝y wymieszaç roztwory ponownie przez oko∏o 5 sekund; natychmiast przefiltrowuje si´ roztwory przez bibu∏´ filtracyjnà i mierzy absorbancj´ w 1 cm kuwetach przy d∏ugoÊci fali 620 nm, stosujàc wod´ jako próbk´ referencyjnà; ab sorbancj´ dla roztworu próbki Êlepej odej muje si´ od absorbancji roztworu próbki (∆A620); jeÊli absorbancja jest wi´ksza od 1,0, rozcieƒcza si´ roztwór próbki wodà i uwzgl´dnia rozcieƒczenie podczas oblicza nia wyników. 6. Obliczenia oraz prezentacja wyników Dla wartoÊci liczby diastazowej (LD) z przedzia ∏u: 8—40 wyznacza si´ wartoÊç LD wed∏ug wzoru: LD = 28,2 x ∆A620 + 2,64, w którym: ∆A620 — oznacza ró˝nic´ absorbancji ba danego roztworu miodu i próbki Êlepej, 28,2 i 2,64 — oznaczajà sta∏e uwzgl´dniajàce zale˝noÊç mi´dzy aktywnoÊcià diastatycznà miodu. Dla wartoÊci liczby diastazowej (LD) z przedzia ∏u: 0—8 wyznacza si´ wartoÊç LD wed∏ug po ni˝szego wzoru: LD = 35,2 x ∆A620 – 0,46, w którym: ∆A620 — oznacza ró˝nic´ absorbancji ba danego roztworu miodu i próbki Êlepej, 35,2 i 0,46 — oznaczajà sta∏e uwzgl´dniajàce zale˝noÊç mi´dzy aktywnoÊcià diastatycznà miodu. 7. PowtarzalnoÊç Ró˝nica mi´dzy wynikami absorbancji dwóch oznaczeƒ przeprowadzonych jednoczeÊnie lub w krótkim odst´pie czasu na tej samej próbce, przez tego samego analityka, w tych samych warunkach, nie powinna przekraczaç wartoÊci wyliczonej wed∏ug wzoru: r = 0,02 + 0,03 x A620, w którym: r — oznacza ró˝nic´ mi´dzy wynika mi dwóch oznaczeƒ przeprowa Dziennik Ustaw Nr 17 — 2028 — Poz. 94 dzonych jednoczeÊnie lub w krót kim odst´pie czasu na tej samej próbce, przez tego samego anali tyka, w tych samych warunkach, 0,02 i 0,03 — oznaczajà sta∏e uwzgl´dniajàce zale˝noÊç mi´dzy aktywnoÊcià diastatycznà miodu, A620 — oznacza Êrednià arytmetycznà absorbancji dwóch oznaczeƒ próbki przy d∏ugoÊci fali 620 nm. Wynik podaje si´ z dok∏adnoÊcià do pierwsze go miejsca po przecinku. 8. Z analizy laboratoryjnej sporzàdza si´ protokó∏, który zawiera: 1) nazw´ zastosowanej metody; 2) uzyskane wyniki; 3) wszystkie czynnoÊci niewymienione w me todzie lub uznane za nieobowiàzkowe, ∏àcz nie ze szczegó∏ami ka˝dej okolicznoÊci, któ ra mog∏a wp∏ynàç na wynik oznaczenia; 4) informacje niezb´dne do pe∏nego zidentyfi kowania próbki. X. Metoda sprawdzania spe∏niania wyma gaƒ organoleptycznych miodu 1. Definicja Sprawdzanie spe∏niania wymagaƒ organolep tycznych miodu ocenia si´, badajàc barw´, konsystencj´, smak i zapach miodu, okreÊlo nych za pomocà tej metody. 2. Zasada metody Miód bada si´ za pomocà narzàdu wzroku, w´ chu i smaku. 3. Badania obejmujà sprawdzanie: 1) barwy; 2) konsystencji; 3) smaku; 4) zapachu. 4. Wykonanie badaƒ: 1) barw´ bada si´ przez obserwacj´: a) miodu p∏ynnego, klarownego, bez p´che rzyków powietrza; badany miód o tempe raturze 35÷45 °C powinien znajdowaç si´ w probówce ze szk∏a bezbarwnego o Êrednicy 10 mm; obserwacj´ przepro wadza si´ przy Êwietle dziennym, oglàda jàc próbk´ pod Êwiat∏o, b) powierzchni przekroju bry∏y miodu skry stalizowanego, przy Êwietle dziennym; 2) konsystencj´ bada si´ przez obserwacj´ Êciekania miodu z metalowego lub drewnia nego mieszad∏a; w przypadku badania mio du skrystalizowanego sprawdzanie konsy stencji polega na ocenie wyglàdu kryszta∏ ków w rozmazie miodu na szkie∏ku przed miotowym; 3) smak bada si´ przez degustacj´ p∏ynnego miodu o temperaturze pokojowej; 4) zapach bada si´ przez wàchanie miodu; miód przeznaczony do badania lekko pod grzewa si´ i rozciera na szkie∏ku przedmio towym lub blaszce aluminiowej; badanie przeprowadza si´ w pomieszczeniu wolnym od obcych zapachów. 5. Wyniki badaƒ organoleptycznych opi suje si´ w zestawieniu tabelarycznym, w którym dla zawartoÊci ka˝dego zba danego opakowania podaje si´ barw´, konsystencj´, smak i zapach. XI. Metoda sprawdzania wyst´powania oznak fermentacji miodu Oznaki fermentacji miodu wykrywa si´ na pod stawie ogl´dzin zewn´trznych, badania zapachu oraz badania smaku miodu. Burzenie si´ (pienie nie) w ca∏ej obj´toÊci miodu lub na jego po wierzchni, charakterystyczny zapach i posmak fermentacji Êwiadczà o wyst´powaniu oznak fer mentacji miodu. XII. Metody wykrywania obecnoÊci dekstryn skrobiowych, melasu, skrobi, sztucznych barwników i rozkruszka w miodzie 1. Za pomocà metod wykrywa si´ obec noÊç w miodzie: 1) dekstryn skrobiowych; 2) melasu; 3) skrobi; 4) sztucznych barwników; 5) rozkruszka. 2. W metodach u˝ywa si´ podstawowego sprz´tu laboratoryjnego oraz: 1) stereoskopu; 2) mikroskopu; 3) ∏aêni wodnej z termostatem; 4) czasomierza; 5) wagi analitycznej, umo˝liwiajàcej wa˝enie z dok∏adnoÊcià do 0,001 g i odczyt do 0,0001 g. 3. Je˝eli w metodzie nie okreÊlono ina czej, to stosuje si´ odczynniki o stop niu czystoÊci: czysty do analiz (cz.d.a.). W metodzie wykorzystuje si´: 1) 10 % (m/m) roztwór taniny; 2) st´˝ony kwas solny; 3) 96 % (V/V) alkohol etylowy; 4) krystaliczny octan o∏owiawy; 5) tlenek o∏owiawy; 6) zasadowy octan o∏owiawy; 7) alkohol metylowy; 8) jod; 9) jodek potasu; 10) bia∏à prz´dz´ we∏nianà; 11) 10 % (m/m) roztwór w´glanu sodu; 12) 10 % (m/m) roztwór kwaÊnego siarczanu potasowego; Dziennik Ustaw Nr 17 — 2029 — Poz. 94 13) 1 % (V/V) roztwór amoniaku; 14) 0,1 mol/l roztwór kwasu solnego; 15) eter naftowy; 16) 5 % (m/m) roztwór wodorotlenku sodo wego. 4. Wykrywanie obecnoÊci: 1) dekstryn skrobiowych w miodzie: a) odwa˝a si´ 5 g miodu, rozpuszcza si´ go w 10 ml wody, podgrzewajàc na ∏aêni wodnej, a˝ do uzyskania jednorodnego roztworu, b) dodaje si´ 0,5 ml 10 % (m/m) roztworu taniny w celu wytràcenia bia∏ka, nast´p nie studzi si´ i po sklarowaniu odsàcza si´ lub odwirowuje, c) z otrzymanego przesàczu pobiera si´ 2 ml, dodaje 2 krople st´˝onego kwasu solnego i 20 ml 96 % (V/V) alkoholu etylo wego, d) powstanie bia∏ego lub mlecznego zm´t nienia Êwiadczy o obecnoÊci dekstryn skrobiowych z syropu ziemniaczanego; 2) melasu w miodzie: a) przygotowuje si´ roztwór zasadowego octanu o∏owiawego: odwa˝a si´ 15 g kry stalicznego octanu o∏owiawego i 5 g tlen ku o∏owiawego, rozciera razem w moê dzierzu, zsypuje mieszanin´ do kolby sto˝kowej, dodaje 5 ml wody i ogrzewa na ∏aêni wodnej, kilkakrotnie wstrzàsajàc, a˝ do otrzymania bia∏ej mieszaniny, b) dodaje si´ 45 ml goràcej wody i ogrzewa przez 15 minut, kolb´ zamyka i pozosta wia a˝ do opadni´cia osadu, c) roztwór dekantuje si´ znad osadu, na st´pnie szybko przesàcza si´; sprawdza si´ ci´˝ar w∏aÊciwy, wyra˝any w gramach na mililitr (g/ml), d) do 5 ml 20 % (m/m) roztworu badanego miodu dodaje si´ 2,5 ml zasadowego octanu o∏owiawego i 22,5 ml alkoholu metylowego, nast´pnie nale˝y wymieszaç, e) wytworzenie si´ obfitego, brunatno˝ó∏te go osadu Êwiadczy o zanieczyszczeniu melasem; potwierdzenie wyników mo˝na uzyskaç przez stwierdzenie du˝ej zawar toÊci popio∏u w miodzie; 3) skrobi w miodzie: a) przygotowuje si´ roztwór jodu: 1 g jodu i 2 g jodku potasu rozciera si´ w moêdzie rzu z 2÷3 ml wody, nast´pnie dodaje 300 ml wody; przesàcza i przechowuje w ciemnej butelce; zamiast roztworu jodu dopuszcza si´ stosowanie p∏ynu Lugola, b) badany miód rozcieƒcza si´ wodà w sto sunku 1:4, zagotowuje, studzi si´, dodaje 2÷3 krople roztworu jodu w jodku potaso wym i wstrzàsa, c) niebieskie zabarwienie Êwiadczy o obec noÊci skrobi w miodzie; 4) sztucznych barwników w miodzie: bia∏à prz´dz´ we∏nianà moczy si´ dok∏adnie przez 10 godzin w 10 % (m/m) roztworze w´glanu sodowego, nast´pnie dok∏adnie wyp∏ukuje w wodzie i wysusza w tempera turze pokojowej, a) wykrywanie barwników kwaÊnych: — 5 mg miodu rozpuszcza si´ w zlewce o pojemnoÊci 50 ml w 25 ml wody, na st´pnie dodaje si´ 1 ml 10 % (m/m) roztworu kwaÊnego siarczanu potaso wego, wk∏ada 2 nitki we∏ny d∏ugoÊci oko∏o 10 cm i gotuje na wolnym ogniu przez 10 minut, — wyjmuje si´ we∏n´, przemywa jà wo dà, wk∏ada do zlewki o pojemnoÊci 50 ml, zawierajàcej 10 ml 1 % (V/V) roztworu amoniaku i kilka porcelanek, gotuje przez 30 minut pod przykry ciem, — je˝eli roztwór zabarwi si´, usuwa si´ we∏n´, a na jej miejsce wk∏ada nowà, po czym do roztworu dodaje si´ 1 ml 10 % (m/m) roztworu kwaÊnego siar czanu potasowego i gotuje przez 10 minut, — zabarwienie si´ we∏ny Êwiadczy o obecnoÊci w miodzie sztucznego barwnika kwaÊnego; b) wykrywanie barwników zasadowych w miodzie: — 5 g miodu rozpuszcza si´ w zlewce o pojemnoÊci 50 ml w 25 ml wody, do daje 1 ml 1 % (m/m) roztworu amonia ku i 2 nitki we∏ny, gotuje przez 10 minut, — wyjmuje si´ nitki, p∏ucze je w wodzie, przenosi do zlewki o pojemnoÊci 50 ml zawierajàcej 10 ml wody z dodatkiem 0,1 mol/l roztworu kwasu solnego i go tuje przez 30 minut, — je˝eli roztwór zabarwi si´, usuwa si´ we∏n´, wk∏ada nowe nitki, dodaje 2 ml 1 % (m/m) roztworu amoniaku i gotu je przez 10 minut, — zabarwienie si´ prz´dzy we∏nianej Êwiadczy o obecnoÊci w miodzie sztucznych barwników zasadowych; 5) rozkruszka w miodzie: a) 50 g miodu, pobranego z wierzchniej war stwy, rozpuszcza si´ w oko∏o 200 ml gorà cej wody; nast´pnie roztwór przesàcza si´ przez sàczek na lejku sitowym (Buchnera) pod∏àczonym do wodnej pompy pró˝nio wej, nalewajàc roztwór tak, aby nie zwil ˝yç Êcianek lejka, b) osad przemywa 3÷4 razy goràcà wodà, nast´pnie alkoholem etylowym i eterem naftowym; bibu∏´ z osadem sprawdza si´ pod stereoskopem przy 25-krotnym po wi´kszeniu, c) w razie potrzeby zidentyfikowania wykry tego rozkruszka (Thyroglyphus sp. Carpo Dziennik Ustaw Nr 17 — 2030 — Poz. 94 glyphus sp. Glysophagus sp.) przenosi si´ go z bibu∏y na szkie∏ko przedmiotowe, za lewa kilkoma kroplami 5 % (m/m) roztwo ru wodorotlenku sodowego, po czym przy krywa szkie∏kiem przykrywkowym i oglàda pod mikroskopem, stosujàc ma∏e powi´k szenie. 5. Z analizy laboratoryjnej sporzàdza si´ protokó∏, który zawiera: 1) nazw´ zastosowanej metody; 2) uzyskane wyniki; 3) wszystkie czynnoÊci niewymienione w metodzie lub uznane za nieobowiàzko we, ∏àcznie ze szczegó∏ami ka˝dej okolicz noÊci, która mog∏a wp∏ynàç na wynik oznaczenia; 4) informacje niezb´dne do pe∏nego zidenty fikowania próbki. XIII . Metoda wykrywania miodu sfermento wanego lub z zatrzymanà fermentacjà 1. Metoda okreÊla wykrywanie wyst´po wania miodu sfermentowanego lub z zatrzymanà fermentacjà na podsta wie ogólnej l iczby komórek dro˝d˝y oraz l iczby martwych komórek dro˝ d˝y znajdujàcych si´ w osadzie mio dowym. 2. Zasada metody Ogólnà liczb´ komórek dro˝d˝y oraz liczb´ martwych komórek dro˝d˝y znajdujàcych si´ w osadzie miodowym okreÊla si´ przy u˝yciu techniki mikroskopii fluorescencyjnej. 3. W metodzie u˝ywa si´ podstawowe go sprz´tu laboratoryjnego oraz: 1) wagi analitycznej; 2) urzàdzenia z technikà mikroskopii fluore scencyjnej. 4. W metodzie wykorzystuje si´ odczyn niki i materia∏y pomocnicze wed∏ug aplikacj i producenta urzàdzenia z technikà mikroskopii f luorescencyj nej. 5. Preparat przygotowuje si´ wed∏ug za leceƒ w∏aÊciwych dla danego urzà dzenia. Oznaczenie ogólnej l iczby ko mórek dro˝d˝owych oraz l iczby mar twych komórek dro˝d˝owych wyko nuje si´ wed∏ug procedur w∏aÊciwych dla urzàdzenia, za pomocà którego jest wykonywane oznaczenie. 6. Z analizy laboratoryjnej sporzàdza si´ protokó∏, który zawiera: 1) nazw´ zastosowanej metody; 2) uzyskane wyniki; 3) wszystkie czynnoÊci niewymienione w metodzie lub uznane za nieobowiàzko we, ∏àcznie ze szczegó∏ami ka˝dej okolicz noÊci, która mog∏a wp∏ynàç na wynik oznaczenia; 4) informacje niezb´dne do pe∏nego zidenty fikowania próbki.