Regulation on food additives

„Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 1 Na osnovu člana 17. stav 2. i člana 72. Zakona o hrani („Sluţbeni glasnik BiH―, broj 50/04) i člana 17. Zakona o Vijeću ministara Bosne i Hercegovine („Sluţbeni glasnik BiH―, br. 38/02, 42/03, 81/06, 76/07, 81/07 i 24/08), Vijeće ministara Bosne i Hercegovine, na prijedlog Agencije za sigurnost hrane Bosne i Hercegovine, u saradnji s nadleţnim organima entiteta i Brčko distrikta Bosne i Hercegovine, na 133. sjednici, odrţanoj 14. februara 2018. godine, donijelo je PRAVILNIK O PREHRAMBENIM ADITIVIMA DIO PRVI – OPĆE ODREDBE Član 1. (Predmet) (1) Ovim Pravilnikom se propisuje dopuštenost upotrebe i drugi zahtjevi za prehrambene aditive koji se koriste u hrani s ciljem osiguravanja efikasnog funkcionisanja trţišta, visokog nivoa zaštite zdravlja ljudi, interesa potrošača, prema potrebi zaštitu okoliša i pošteno ponašanje u prometu hranom. (2) Ovim Pravilnikom se utvrĎuju: a) liste odobrenih prehrambenih aditiva utvrĎenih u Aneksima II i III ovoga Pravilnika, b) uslovi korištenja prehrambenih aditiva u hrani, uključujući u prehrambenim aditivima i u prehrambenim enzimima u skladu s posebnim propisom i u prehrambenim aromama u skladu s posebnim propisom, c) način označavanja prehrambenih aditiva koji se stavljaju na trţište kao takvi, d) specifikacije prehrambenih aditiva. Član 2. (Primjena) (1) Odredbe ovoga Pravilnika primjenjuju se na prehrambene aditive. (2) Odredbe ovoga Pravilnika ne primjenjuju se na sljedeće supstance, ako se ne koriste kao aditivi: a) pomoćna sredstva u proizvodnji hrane, b) sredstva koja se koriste za zaštitu bilja i biljnih proizvoda, u skladu sa propisima Bosne i Hercegovine u oblasti zaštite zdravlja bilja koja su regulisana Zakonom o zaštiti zdravlja bilja („Sluţbeni glasnik BiH―, broj 23/03) c) supstance koje se dodaju hrani kao hranjive materije, d) supstance koje se koriste za preradu vode za ljudsku upotrebu, u skladu sa Pravilnikom o zdravstvenoj ispravnosti vode za piće („Sluţbeni glasnik BiH―, br. 40/10, 30/12 i 62/17), e) prehrambene arome, u skladu sa Pravilnikom o upotrebi aroma („Sluţbeni glasnik BiH―, broj 78/14) i f) prehrambene enzime, u skladu sa Pravilnikom o prehrambenim enzimima („Sluţbeni glasnik BiH―, broj 66/14). Član 3. (Definicije) (1) U smislu ovoga Pravilnika primjenjuju se pojmovi utvrĎeni Zakonom o hrani („Sluţbeni glasnik BiH―, broj 50/04). (2) Pojedini pojmovi u smislu ovoga Pravilnika, imaju sljedeće značenje: „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 2 a) „prehrambeni aditiv“ (u daljnjem tekstu: aditiv) je svaka supstanca koja se sama po sebi ne konzumira kao hrana, niti je prepoznatljiv sastojak odreĎene hrane bez obzira na hranjivu vrijednost, a čije je dodavanje hrani namjerno zbog tehnoloških razloga u proizvodnji, preradi, pripremi, obradi, pakovanju, prijevozu ili skladištenju i ima za posljedicu, ili se moţe očekivati da će imati za posljedicu, da će aditiv ili njegovi nusproizvodi postati direktno ili indirektno sastojak hrane, b) „pomoćno sredstvo u procesu proizvodnje“ je svaka supstanca koja: 1) se sama po sebi ne koristi kao hrana, 2) se namjerno koristi u preradi sirovina, hrane ili njihovih sastojaka, u svrhu zadovoljenja odreĎenih tehnoloških potreba tokom obrade ili prerade, i 3) moţe imati za posljedicu nenamjerno, ali tehnološki neizbjeţnu prisutnost ostataka te supstance ili njenih derivata u konačnom proizvodu pod uslovom da njihova prisutnost ne predstavlja nikakvu opasnost po zdravlje i da nemaju tehnološki učinak u gotovom proizvodu, c) „funkcionalni razred” znači jedna od kategorija utvrĎena u Aneksu I. temeljena na tehnološkoj funkciji koju prehrambeni aditiv vrši u prehrambenom proizvodu, d) „neprerađena hrana“ je hrana koja nije podvrgnuta nikakvom postupku koji bi doveo do bitne promjene njenog prvobitnog stanja, pri čemu ona moţe biti podijeljena na dijelove, rascijepljena, isječena, očišćena od kostiju, usitnjena, oderana, oguljena, samljevena, odrezana, očišćena, podrezana, duboko smrznuta, zamrznuta, ohlaĎena, samljevena u mlinu, oljuštena, zapakirana ili nezapakirana, e) „hrana bez dodatka šećera“ označava hranu bez: 1) dodanih monosaharida ili disaharida, 2) dodane hrane koja sadrţi monosaharide ili disaharide koja se koristi zbog njezinih svojstava zaslaĎivanja. f) „hrana smanjene energetske vrijednosti“ jest hrana kojoj je energetska vrijednost smanjena za najmanje 30% u usporedbi s izvornom hranom ili sličnim proizvodom, g) „stolni zaslađivač“ označava pripravke dopuštenih zaslaĎivača, koji mogu sadrţavati druge aditive i/ili sastojke hrane i koji su namijenjeni za prodaju krajnjem potrošaču kao zamjena za šećere, h) „quantum satis“ znači da nije odreĎena najviša numerička vrijednost i da se aditivi upotrebljavaju u skladu s dobrom proizvoĎačkom praksom (DPP) u količini koja nije viša od nuţne za postizanje svrhe, uz uslov da ne dovodi potrošača u zabludu. Član 4. (Aditivima se ne smatraju) Aditivima se ne smatraju sljedeće supstance: a) monosaharidi, disaharidi ili oligosaharidi i hrana koja sadrţi pomenute supstance koje se koriste zbog njihovog svojstva zaslaĎivanja, b) hrana, bilo u osušenom ili koncentriranom obliku, uključujući arome dodane tokom izrade sloţene hrane, zbog njihovih aromatskih obiljeţja, ukusa ili hranjivih svojstava, kao i sekundarnog efekta bojenja, c) supstance koje se koriste za pokrivanje ili oblaganje hrane, koje ne čine sastavni dio hrane i nisu namijenjene konzumiranju zajedno s takvom hranom, d) proizvodi koji sadrţe pektin i dobivaju se od sušene pulpe jabuke ili kore agruma ili dunja, ili iz njihove mješavine, djelovanjem razrijeĎene kiseline koje prati djelimična neutralizacija natrijevim ili kalijevim solima ( tečni pektin), e) baze za ţvakaće gume, „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 3 f) bijeli ili ţuti dekstrin, prţen ili dekstriran skrob, skrob modificiran kiselom ili alkalnom obradom, izbijeljeni skrob, fizički modificirani skrob i skrob koji se obraĎuje amilolitičkim enzimima, g) amonij hlorid, h) krvna plazma, jestiva ţelatina, bjelančevinski hidrolizati i njihove soli, mliječna bjelančevina i gluten, i) aminokiseline i njihove soli drugačije od glutaminske kiseline, glicin, cistein i cistina i njihovih soli koje nemaju tehnološku funkciju, j) kazeinati i kazein, k) inulin. Član 5. (Liste aditiva) (1) Samo aditivi uvršteni u liste iz Aneksa II ovoga Pravilnika mogu se stavljati na trţište i kao takvi koristiti u hrani u skladu sa tamo navedenim uslovima upotrebe. (2) Samo aditivi uvršteni u Aneks III ovoga Pravilnika mogu se koristiti u prehrambenim aditivima, u prehrambenim enzimima i u prehrambenim aromama u skladu sa navedenim uslovima upotrebe. (3) Aditivi iz Aneksa II ovoga Pravilnika navode se na osnovu kategorije hrane u koju se mogu dodati. (4) Aditivi iz Aneksa III ovoga Pravilnika navode se na osnovu prehrambenih aditiva, prehrambenih enzima, prehrambenih aroma i hranjivih tvari ili kategorija istih u koju se mogu dodati. (5) Aditivi moraju biti u skladu sa odredbama člana 14. i Aneksa V ovoga Pravilnika. Član 6. (Stavljanje na trţište aditiva i hrane) Aditiv ili hrana u kojoj je prisutan aditiv, moţe se stavljati na trţište, samo ako je korištenje istog u skladu sa odredbama ovog Pravilnika. Član 7. (Opći uslovi za uvrštavanje aditiva u liste aditiva i njihovu upotrebu) (1) Aditiv se moţe uvrstiti u liste iz Aneksa II i III ovoga Pravilnika, i koristiti samo ako zadovoljava uslove zaštite okoliša i druge opravdane uslove, a posebno: a) ako na osnovu raspoloţivih naučnih dokaza, ne ugroţava zdravlje potrošača i ako se koristi prema dopuštenoj namjeni, b) ako je upotreba tehnološki opravdana, kada se konačni učinak ne moţe postići drugim načinima koji su ekonomski i tehnološki primjenjiviji, c) ako njegova upotreba ne dovodi u zabludu potrošača. (2) Za uvrštenje u liste iz Aneksa II i III ovoga Pravilnika aditiv mora imati osim tehnoloških i drugih prednosti, i koristi potrošaču, i stoga sluţiti jednoj ili više sljedećih namjena: a) očuvanje hranjive vrijednosti hrane, b) osiguravanje potrebnih sastojaka ili sastavnih dijelova hrane proizvedene za grupe potrošača s posebnim prehrambenim potrebama, c) povećanje očuvanja kvaliteta ili stabilnosti hrane ili poboljšanje njezinih organoleptičkih svojstava, pod uslovom da se priroda, sadrţaj ili kvalitet hrane ne mijenjaju na način koji bi mogao potrošača dovesti u zabludu, d) pomoć u proizvodnji, preradi, pripremi, obradi, pakovanju, prijevozu ili skladištenju hrane, a odnosi se i na aditive, prehrambene enzime i prehrambene arome, pod uslovom da se aditiv ne koristi za prikrivanje djelovanja korištenja sirovina loše „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 4 kvalitete ili nedozvoljenih postupaka ili metoda, uključujući nehigijenske postupke ili metode. (3) Odstupanjem od stava (2) tačke a) ovoga člana upotreba aditiva koji smanjuje hranjivu vrijednost hrane moţe se uvrstiti na popis u Aneksu II ovoga Pravilnika pod uslovom da: a) hrana ne čini značajan sastojak uobičajene ishrane, ili b) aditiv je potreban za proizvodnju hrane za grupe potrošača s posebnim prehrambenim potrebama. Član 8. (Posebni uslovi za zaslaĊivaĉe) Aditiv iz kategorije zaslaĎivača moţe se uvrstiti na liste iz Aneksa II ovoga Pravilnika za funkcionalni razred zaslaĎivača samo ako sluţi jednoj ili više namjena utvrĎenih u članu 7. stavu (2) ovoga Pravilnika i ako udovoljava jednoj ili više sljedećih namjena: a) zamjenjuje šećere za proizvodnju hrane smanjene energetske vrijednosti, hrane koja sprečava stvaranje karijesa (nekariogena hrana) ili hrane bez dodanog šećera, ili b) zamjenjuje šećere ukoliko to omogućava produţenje roka trajanja takve hrane, ili c) dobivanje hrane namijenjene posebnim prehrambenim potrebama u skladu sa odredbama Pravilnika o hrani za posebne prehrambene potrebe („Sluţbeni glasnik BiH―, broj 72/11). Član 9. (Posebni uslovi za boje) Aditiv iz kategorije boja moţe se uvrstiti na liste iz Aneksa II ovoga Pravilnika za funkcionalni razred boja, samo ako sluţi jednoj ili više namjena utvrĎenih u članu 7. stavu (2) ovoga Pravilnika, i udovoljava jednoj od sljedećih namjena: a) obnavljanje izvornog izgleda hrane čija je boja izmijenjena preradom, skladištenjem, pakovanjem i distribucijom, kod čega je narušena vizualna prihvatljivost, b) postizanje veće vizualne privlačnosti hrane, c) davanje boje hrani koja je inače bezbojna. Član 10. (Funkcionalni razredi aditiva) (1) Aditivi navedeni u Aneksima II i III ovoga Pravilnika razvrstani su u jedan od funkcionalnih razreda iz Aneksa I ovoga Pravilnika na osnovu glavne tehnološke funkcije aditiva. Razvrstavanje aditiva u funkcionalni razred ne sprečava da se on koristi za više tehnoloških funkcija. (2) Prema potrebi, kao rezultat naučnog napretka ili tehnološkog razvoja, donosit će se izmjene i dopune ovoga Pravilnika, koje se odnose na dodatne funkcionalne razrede iz Aneksa I ovoga Pravilnika. Član 11. (Sadrţaj liste aditiva) Kod uvrštavanja aditiva u Liste iz Aneksa II i III ovoga Pravilnika potrebno je navesti: a) naziv aditiva i njegov E broj, b) hranu kojoj se aditiv moţe dodati, c) uslove upotrebe aditiva, d) ako je primjereno, postoje li neka ograničenja u pogledu direktne prodaje prehrambenog aditiva krajnjem potrošaču. „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 5 Član 12. (Dozvoljene koliĉine aditiva za upotrebu) (1) Uslovi upotrebe aditiva iz člana 11. tačka c) ovoga Pravilnika su: a) upotrebna količina mora se utvrditi na najniţem nivou potrebnom za postizanje ţeljenog efekta, b) dopuštene količine moraju uzeti u obzir: 1) prihvatljiv dnevni unos aditiva ili ekvivalentna procjena utvrĎena za odreĎeni aditiv, kao i mogući dnevni unos istog iz svih izvora, 2) ako se prehrambeni aditiv koristi u hrani koju konzumiraju posebne grupe potrošača mogući dnevni unos aditiva od strane potrošača u spomenutim grupama. (2) Prema potrebi, neće se utvrditi najveći brojčani nivo za prehrambeni aditiv (quantum satis). U tom slučaju, prehrambeni aditivi se koriste u skladu sa načelima quantum satis. (3) Najveće dopuštene količine aditiva utvrĎene u Aneksu II ovoga Pravilnika, odnose se na hranu koja se stavlja na trţište, osim ako nije drugačije odreĎeno. Izuzetno od ovog načela, za osušenu i/ili koncentriranu hranu koja se treba pripremiti, najveća dopuštena količina odnosi se na hranu koja je pripremljena prema uputstvu za upotrebu na deklaraciji, uzimajući u obzir najmanji faktor razrjeĎenja. (4) Najveće dopuštene količine za boje iz Aneksa II ovoga Pravilnika vrijede za količine čiste boje sadrţane u pripravku boje, osim ako nije drugačije naznačeno. Član 13. (Promjene proizvodnog postupka ili ulaznih materijala za proizvodnju aditiva koji je već uvršten na liste ovoga Pravilnika) (1) Kada je aditiv već uvršten u liste Aneksa ovoga Pravilnika, a nastane značajna promjena u načinu proizvodnje istog ili u korištenju ulaznih sirovina, ili doĎe do promjene veličine čestica (npr. kod primjene nanotehnologije), aditiv se smatra različitim aditivom. (2) Prije stavljanja u promet aditiva iz stava (1) ovog člana potrebno je novo uvrštavanje u liste ovoga Pravilnika ili promjena u specifikacijama prije njegovog stavljanja na trţište. Član 14. (Specifikacije aditiva) Specifikacije aditiva uključenih na liste iz Aneksa II i III ovog Pravilnika, koje sadrţe podatke o porijeklu, kriterije čistoće i druge potrebne informacije za identifikaciju i ocjenu zdravstvene ispravnosti aditiva navedene su u Aneksu V ovoga Pravilnika. Član 15. (Upotreba aditiva u nepreraĊenoj hrani) Aditivi se ne smiju koristiti u nepreraĎenoj hrani, osim ako je takva primjena posebno propisana u Aneksu II ovoga Pravilnika. Član 16. (Upotreba aditiva u hrani za dojenĉad i malu djecu) Aditivi se ne smiju koristiti u hrani za dojenčad i malu djecu koja je definisana Pravilnikom o hrani za posebne prehrambene potrebe, uključujući dijetalnu hranu za dojenčad i malu djecu za posebne medicinske namjene, osim ako je to posebno propisano u Aneksu II ovoga Pravilnika. „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 6 Član 17. (Upotreba boja za oznaĉavanje) Samo boje navedene u Aneksu II ovoga Pravilnika mogu se koristiti u svrhu oznaka zdravstvene ispravnosti na svjeţem mesu u skladu s odredbama Pravilnika o organizaciji sluţbenih kontrola proizvoda ţivotinjskog porijekla namijenjenih ishrani ljudi („Sluţbeni glasnik BiH―, broj 103/12), te za ţigosanja i pečatiranja i za druge neophodne oznake na proizvodima od mesa, te za ukrašavanje i ţigosanje ljuski jaja kako je propisano u odredbama Pravilnika o higijeni hrane ţivotinjskog podrijetla („Sluţbeni glasnik BiH―, br. 103/12 i 28/14). Član 18. (Princip prenesenih aditiva) (1) Prisustvo aditiva je dozvoljeno: a) u sloţenoj hrani osim u onoj koja je navedena u Aneksu II ovoga Pravilnika, kada je aditiv dozvoljen u jednom od sastojaka sloţene hrane, b) u hrani kojoj je dodat prehrambeni aditiv, prehrambeni enzim ili prehrambena aroma, gdje je: 1) prisustvo aditiva dozvoljeno u samom aditivu, odnosno prehrambenom enzimu i prehrambenoj aromi u skladu s odredbama ovoga Pravilnika, i 2) kada je aditiv bio prenesen u hranu preko prehrambenog aditiva, prehrambenih enzima ili prehrambenih aroma, i 3) ukoliko nema tehnološku funkciju u gotovom proizvodu. c) u hrani koja se isključivo koristi kao sirovina za proizvodnju sloţene hrane, pod uslovom da je takva sloţena hrana u skladu s odredbama ovoga Pravilnika. (2) Odredbe stava (1) ovoga člana ne primjenjuju se na hranu za dojenčad i malu djecu, preraĎenu hranu na bazi ţitarica za dojenčad i malu djecu te hranu za posebne medicinske namjene za dojenčad i malu djecu, definiranu Pravilnikom o hrani za posebne prehrambene potrebe, osim ako je to navedeno. (3) Ako se prehrambeni aditiv u prehrambenoj aromi, prehrambenom aditivu ili prehrambenom enzimu dodaje hrani i ima tehnološku funkciju u spomenutoj hrani, isti se smatra prehrambenim aditivom spomenute hrane, a ne prehrambeni aditiv dodane arome, prehrambenog aditiva ili prehrambenog enzima, te stoga mora biti u skladu sa uslovima korištenja propisanima za takvu hranu. (4) Ne dovodeći u pitanje stav (1) ovoga člana, prisutnost prehrambenog aditiva koji se koristi kao zaslaĎivač je dopušteno u sloţenoj hrani bez dodanog šećera, u sloţenoj hrani sa smanjenom energetskom vrijednošću, u sloţenim dijetetskim proizvodima namijenjenim za smanjenje tjelesne mase, u sloţenoj hrani za sprečavanje karijesa i u sloţenoj hrani sa produţenim rokom trajanja, pod uslovom da je zaslaĎivač dopušten u jednom od sastojaka te hrane. Član 19. (Oznaĉavanje aditiva koji nisu namijenjeni prodaji krajnjem potrošaĉu) Aditivi koji nisu namijenjeni prodaji krajnjem potrošaču, bilo da se prodaju pojedinačno ili meĎusobno pomiješani i/ili sa sastojcima hrane, kako je definisano Pravilnikom o pruţanju informacija potrošačima o hrani („Sluţbeni glasnik BiH―, broj 68/13), mogu se stavljati na trţište samo ako su označeni podacima iz člana 20. ovoga Pravilnika, koji moraju biti dobro vidljivi, jasno čitljivi, neizbrisivi i dostupni na jednom od sluţbenih jezika i pisama u upotrebi u Bosni i Hercegovini, razumljivom za korisnika. „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 7 Član 20. (Opći zahtjevi za oznaĉavanje za aditive koji nisu namijenjeni prodaji krajnjem potrošaĉu) (1) Kada se aditivi koji nisu namijenjeni prodaji krajnjem potrošaču prodaju pojedinačno ili meĎusobno pomiješani i/ili s drugim sastojcima hrane, na njihovoj ambalaţi ili spremnicima moraju se nalaziti sljedeći podaci: a) specifični naziv i/ili E-broj aditiva propisanih ovim Pravilnikom za svaki pojedini aditiv ili naziv pod kojim se prodaje koji uključuje specifični naziv i/ili E-broj svakog pojedinog aditiva. b) navod „za hranu― ili navod „ograničena upotreba u hrani― ili posebno navoĎenje na njegovu tehnološku funkciju u hrani, c) prema potrebi, posebni uslovi skladištenja i/ili upotrebe, d) oznaka serije ili lota, e) uputstvo za upotrebu, ako bi njihovo izostavljanje spriječilo pravilnu upotrebu aditiva, f) naziv i adresa proizvoĎača ili onoga koji aditiv pakuje, ili stavlja na trţište, g) oznaka najveće dopuštene količine svakog sastojka ili grupe sastojaka čija količina je ograničena u hrani i/ili odgovarajući podatak iskazan jasnim i lako razumljivim izrazima koji kupcu omogućavaju da se uskladi s odredbama ovog Pravilnika ili drugih odgovarajućih propisa o hrani. Ako isto ograničenje za količine vrijedi za grupu sastojaka koji se koriste pojedinačno ili u kombinaciji, zajednički postotak se moţe iskazati kao pojedinačna vrijednost. Količinsko ograničenje se izraţava numerički ili po načelu „quantum satis―, h) neto količina, i) datum upotrebe, j) prema potrebi, podaci o prisustvu alergena, u skladu sa Pravilnikom o pruţanju informacija potrošačima o hrani. (2) Ako se aditivi prodaju meĎusobno pomiješani i/ili s drugim sastojcima hrane, na njihovoj ambalaţi ili spremnicima mora stajati popis svih sastojaka prema opadajućem redoslijedu njihove masene procentualne zastupljenosti. (3) Ako se supstance (uključujući aditive ili druge sastojke hrane) dodaju aditivima da se olakša njihovo čuvanje, prodaja, standardizacija, razrjeĎenje ili otapanje, na njihovoj ambalaţi ili spremnicima mora stajati popis svih takvih supstanci u opadajućem nizu njihove masene procentualne zastupljenosti u cjelini. (4) Izuzetno od st. (1), (2) i (3) ovoga člana, podaci koji se zahtijevaju u stavu (1) tač. e) do g) i u st. (2) i (3) ovoga člana mogu se nalaziti samo na dokumentaciji koja se odnosi na pošiljku, a koja se dostavlja sa ili prije isporuke, pod uslovom da se oznaka „nije za maloprodaju― nalazi na dobro vidljivom dijelu ambalaţe ili spremnika predmetnog proizvoda. (5) Izuzetno od st. (1), (2) i (3) ovoga člana, kada se aditivi dostavljaju u cisternama, svi podaci mogu se nalaziti samo na pratećoj dokumentaciji koja se odnosi na pošiljku, a koja se dostavlja prilikom isporuke. Član 21. (Oznaĉavanje aditiva namijenjenih prodaji krajnjem potrošaĉu) (1) Ne dovodeći u pitanje odredbe Pravilnika o pruţanju informacija potrošačima o hrani aditivi koji se prodaju pojedinačno ili u smjesi aditiva i/ili s drugim sastojcima hrane namijenjeni prodaji krajnjem potrošaču mogu se stavljati na trţište samo ako njihova ambalaţa sadrţi sljedeće podatke: „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 8 a) specifičan naziv i E-broj aditiva propisan ovim Pravilnikom za svaki pojedini aditiv ili naziv pod kojim se prodaje koji uključuje specifičan naziv i E-broj svakog pojedinog aditiva. b) navod „za hranu― ili navod „ograničena primjena u hrani― ili posebno navoĎenje na njegovu prehrambenu upotrebu u hrani. (2) Izuzetno od stava (1) tačke a) ovoga člana trgovački naziv stonog zaslaĎivača mora sadrţavati izraz „stoni zaslaĎivač na bazi ....―, pri čemu se navode zaslaĎivači koji se nalaze u spomenutom sastavu. (3) Označavanje stonog zaslaĎivača koji sadrţi poliole i/ili aspartam i/ili sol aspartama acesulfama mora sadrţavati sljedeća upozorenja: a) polioli: „prekomjerno konzumiranje moţe imati laksativni učinak―, b) aspartam/so aspartama-acesulfama: „sadrţi izvor fenilalanina―. (4) ProizvoĎači stonih zaslaĎivača, primjerenim načinima trebaju osigurati potrebne podatke kako bi potrošačima omogućili njihovu sigurnu upotrebu. (5) Podaci iz st. (1) do (3) ovoga člana moraju biti jasno uočljivi, čitki, nepromjenjivi i ne mogu biti prekriveni drugim riječima ili oznakama. Član 22. (Zahtjev za oznaĉavanje hrane koja sadrţi odreĊene boje) (1) Ne dovodeći u pitanje odredbe Pravilnika o pruţanju informacija potrošačima o hrani označavanje hrane koja sadrţi boje navedene u Aneksu IV ovoga Pravilnika obuhvaća dodatnu informaciju utvrĎenu u Aneksu IV ovoga Pravilnika. (2) NavoĎenje informacije iz stava (1) ovoga člana, moraju biti jasno uočljive, čitke, nepromjenjive i ne mogu biti prekrivene drugim riječima ili oznakama. Član 23. (Ostali zahtjevi za oznaĉavanje) Čl. 19., 20., 21. i 22. ovoga Pravilnika ne bi trebali dovoditi u pitanje odredbe drugih propisa koji se odnose na mase i mjere ili načine prezentacije, klasifikacije, pakovanja i označavanja opasnih supstanci i pripravaka ili način transporta takvih supstanci i pripravaka. DIO DRUGI – PRIJELAZNE I ZAVRŠNE ODREDBE Član 24. (Aneksi) Aneksi I, II, III, IV i V čine sastavni dio ovog Pravilnika. Član 25. (Prijelazne odredbe) (1) Subjekti u poslovanju s hranom koji posluju sa aditivima za hranu i hranom koja u sebi sadrţi aditive, moraju da usklade svoje poslovanje s odredbama ovoga Pravilnika u roku od 12 mjeseci od dana stupanja na snagu ovog Pravilnika. (2) Hrana koja u sebi sadrţi aditive, proizvedena u skladu sa Pravilnikom o uslovima upotrebe prehrambenih aditiva u hrani namijenjenoj za ishranu lјudi („Sluţbeni glasnik BiH‖, broj 83/08), Pravilnikom o upotrebi prehrambenih aditiva, osim boja i zaslaĎivača u hrani („Sluţbeni glasnik BiH‖, broj 83/08), Pravilnikom o upotrebi zaslaĎivača u hrani („Sluţbeni glasnik BiH‖, br. 83/08, 18/13 i 68/14) i Pravilnikom o upotrebi boja u hrani („Sluţbeni glasnik BiH‖, br. 85/08, 30/11 i 63/14) i koja je stavljena na trţište u periodu iz stava (1) ovog člana, a nije u skladu sa odredbama ovog Pravilnika, moţe se nalaziti na trţištu do isteka roka trajanja navedenog na deklaraciji. „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 9 Član 26. (Prestanak vaţenja propisa) Danom stupanja na snagu ovog Pravilnika prestaju da vaţe odredbe Pravilnika o uslovima upotrebe prehrambenih aditiva u hrani namijenjenoj za ishranu lјudi („Sluţbeni glasnik BiH‖, broj 83/08), Pravilnika o upotrebi prehrambenih aditiva, osim boja i zaslaĎivača u hrani („Sluţbeni glasnik BiH‖, broj 83/08), Pravilnika o upotrebi zaslaĎivača u hrani („Sluţbeni glasnik BiH‖, br. 83/08, 18/13 i 68/14) i Pravilnika o upotrebi boja u hrani („Sluţbeni glasnik BiH‖, br. 85/08, 30/11 i 63/14). Član 27. (UsklaĊivanje sa zakonodavstvom Europske Unije) Ovim Pravilnikom o prehrambenim aditivima se preuzimaju odredbe definisane Uredbom Komisije (EZ) 1333/2008 o prehrambenim aditivima i odredbe definisane Uredbom Komisije (EU) broj 231/2012 od 09. marta 2012. u pogledu specifikacije za prehrambene aditive iz Aneksa II i III Uredbe (EU) broj 1333/2008 Evropskog parlamenta i Vijeća. Član 28. (Stupanje na snagu) Ovaj Pravilnik stupa na snagu osmog dana od dana objavljivanja u „Sluţbenom glasniku BiH―. VM broj 56/18 14. februara 2018. godine Sarajevo Predsjedavajući Vijeća ministara BiH dr. Denis Zvizdić, s.r. „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 10 ANEKS I FUNKCIONALNI RAZREDI PREHRAMBENIH ADITIVA U NAMIRNICAMA I PREHRAMBENIH ADITIVA U PREHRAMBENIM ADITIVIMA I PREHRAMBENIM ENZIMIMA 1. „zaslađivači“ su supstance koje se koriste za davanje slatkog okusa hrani ili u stonim zaslaĎivačima; 2. „boje“ su supstance koje daju ili obnavljaju boju u hrani, a obuhvaćaju osim sintetiziranih boja i prirodne sastojke hrane i prirodne izvore koji se obično ne uzimaju kao hrana i koji se obično ne koriste kao tipični sastojci hrane. Pripravci dobiveni iz hrane i drugih sirovina iz prirodnih izvora dobivaju se fizičkom i/ili kemijskom ekstrakcijom sa selektivnim izlučivanjem pigmenata za bojenje koji je dominantan u odnosu na sastojke hrane ili aromatske sastojke; 3. „konzervansi“ su supstance koje produljuju trajnost hrane štiteći je od kvarenja uzrokovanog mikroorganizmima i/ili koji štite od razvoja patogenih mikroorganizama; 4. „antioksidansi“ su supstance koje produljuju trajnost hrane štiteći je od kvarenja uzrokovanog oksidacijom, kao što je uţeglost masti i promjene boje; 5. „nosači“ su supstance koje se koriste za otapanje, razrjeĎivanje, raspršivanje ili druge fizičke promjene aditiva ili aroma, prehrambenih enzima, hranjivih materija i/ili drugih materija koje se dodaju hrani u prehrambene i fiziološke svrhe, bez mijenjanja njezine funkcije, nemaju tehnološko djelovanje a sluţe kako bi se olakšalo postupanje, primjenu ili upotrebu istih; 6. „kiseline“ su supstance koje povećavaju kiselost hrane i/ili mu daju kiseli okus; 7. „regulatori kiselosti“ su supstance koje mijenjaju ili kontroliraju kiselost ili luţnatost hrane; 8. „sredstva protiv zgrudnjavanja“ su supstance koje dodatkom praškastim mješavinama ili hrani sprječavaju stvaranje većih nakupina ili gruda te odrţavaju sipkost; 9. „sredstva protiv pjenjenja“ su supstance koje sprečavaju ili smanjuju pjenjenje; 10. „sredstva za povećanje volumena“ su supstance koje povećavaju volumen hrane bez značajnog doprinosa povećanju energetske vrijednosti; 11. „emulgatori― su supstance koje omogućavaju formiranje i odrţavanje homogene smjese dvaju ili više faza koje se inače ne mogu miješati kao što su ulje i voda u hrani; 12. „emulgatorske soli“ su supstance koje transformišu bjelančevine sadrţane u siru u dispergovanu formu i time doprinose homogenom razdvajanju masti i drugih sastojaka; 13. „učvršćivači“ su supstance koje čine ili odrţavaju tkivo voća ili povrća čvrstim ili hrskavim ili sudjeluju u interakciji sa sredstvima za ţeliranje kako bi tvorile ili učvrstile gel; 14. „pojačivači arome“ su supstance koje pojačavaju postojeći okus i/ili miris hrane; 15. „sredstva za pjenjenje“ su supstance koje omogućavaju homogeno raspršivanje plinovite faze u tekućoj ili krutoj hrani; 16. „sredstva za želiranje“ su supstance koje hrani daju teksturu stvaranjem gela; 17. „sredstva za poliranje“ (uključujući maziva) su supstance koje, kada se nanesu na vanjsku površinu hrane, daju sjajan izgled ili tvore zaštitnu oblogu: 18. „sredstva za zadržavanje vlage“ su supstance koje sprečavaju isušivanje hrane bez obzira na atmosferski uticaj ili pobošlјavaju rastvorlјivost praškastih supstanci u vodenom medijumu; 19. „modificirani skrobovi“ su supstance dobivene putem jednog ili više hemijskih postupaka jestivih skrobova fizikalnim ili enzimatskim postupcima, a mogu biti obraĎeni ili izbijeljeni kiselinom ili luţinom; 20. „plinovi za pakovanje“ su plinovi drugačiji od zraka koji su uvode u spremnike prije, tokom ili nakon stavljanja hrane u spomenuti spremnik; 21. „potisni plinovi“ su plinovi drugačiji od zraka koji potiskuju hranu iz spremnika; 22. „tvari za rahljenje“ su supstance ili mješavine tvari koje oslobaĎaju plin i time povećavaju obujam tijesta ili tečnog tijesta; 23. „sekvestranti“ su supstance koji tvore hemijske komplekse sa metalnim jonima; 24. „stabilizatori“ su supstance koje omogućavaju odrţavanje fizikalno-hemijskog stanja hrane; stabilizatori obuhvaćaju supstance koje omogućavaju odrţavanje homogene raspršenosti dvaju „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 11 ili više supstanci koje se u hrani meĎusobno ne miješaju, supstance koje stabiliziraju, zadrţavaju ili pojačavaju postojeću boju hrane i supstance koje povećavaju sposobnost vezanja hrane, uključujući stvaranje unakrsnih veza izmeĎu bjelančevina koje omogućavaju vezivanje komada hrane u rekonstituiranoj hrani; 25. „zgušnjivači“ su supstance koje povećavaju viskoznost hrane; 26. „sredstva za tretiranje brašna“ su supstance drugačije od emulgatora koje se dodaju brašnu ili tijestu za poboljšanje njegovih svojstava pri pečenju. 27. „pojačivači kontrasta“ su supstance koje nanesene na vanjsku površinu voća ili povrća nakon depigmentacije odreĎenih dijelova (npr. laserskim postupkom) pomaţu razlikovati te dijelove od preostale površine bojenjem koje je posljedica interakcije s odreĎenim sastavnim dijelovima epiderme.‖ „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 12 ANEKS II Lista aditiva koji su odobreni za upotrebu u hrani i uslovi upotrebe DIO A 1. Uvod Ova Lista uključuje: specifični naziv aditiva i njegov E broj u skladu sa Aneksom V ovog Pravilnika, hranu kojoj se aditiv moţe dodati, uslove u kojima se aditiv moţe upotrebljavati, ograničenja za direktnu prodaju aditiva krajnjem potrošaču. 2. Opće odredbe o aditivima iz Liste i uslovi upotrebe 2.1. Samo se supstance s Liste iz Dijela B mogu koristiti kao aditivi u hrani, koji su navedeni u Aneksu V ovog Pravilnika. 2.2. Aditivi se mogu koristiti samo u hrani i samo pod uslovima iz Dijela E ovoga Aneksa. 2.3. U Dijelu E ovoga Aneksa hrana je navedena na osnovu kategorija hrane navedenih u Dijelu D ovoga Aneksa, dok su aditivi razvrstani po grupama i definisani u Dijelu C ovoga Aneksa. 2.4. Mogu se koristiti samo aluminijski lakovi pripremljeni od bojila navedenih u tabel 3. ovog dijela A, i to samo u onim kategorijama hrane za koje su u dijelu E izričito navedene odredbe o najvećim dopuštenim količinama aluminija iz lakova. 2.5. Boje E 123, E 127, E 160b, E 161g E 173 i E 180 ne smiju se prodavati direktno potrošačima. 2.6. Supstance navedene pod E brojevima E 407, E 407a i E 440 mogu se standardizirati sa šećerom kao nosačem pod uslovom da se to navede pored E broja ili specifičnog naziva. 2.7. Kada su označeni natpisom „za upotrebu u hrani―, nitriti se mogu prodavati samo u smjesi sa soli ili zamjenom za so. 2.8. Princip prenesenih aditiva („carry over―) – a iz člana 18. stav (1) tačke a) ovog Pravilnika ne primjenjuje se na hranu iz tabele 1. u pogledu općeg prisustva aditiva, te na hranu iz tabele 2. u pogledu prisutnosti boja. Tabela 1. Hrana u kojoj prisutnost aditiva nije dopuštena po principu prenesenih aditiva iz ĉlana 18. stava (1) taĉke a) ovog Pravilnika 1. NepreraĎena hrana, kako je utvrĎeno u članu 3. ovog Pravilnika, isključujući mesne pripravke u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast 2. Med u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast 3. Neemulgirana ulja i masti ţivotinjskog ili biljnog podrijetla 4. Maslac 5. Nearomatizirano pasterizirano i sterilizirano (uključujući UHT) mlijeko i nearomatizirano pasterizirano vrhnje (osim vrhnja sa smanjenim sadrţajem masti) 6. Nearomatizirani fermentirani mliječni proizvodi, koji nisu toplotno obraĎeni nakon fermentacije 7. Nearomatizirana mlaćenica (osim sterilizirane mlaćenice) 8. Prirodna mineralna voda, u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast, te izvorska voda i sve ostale vode u bocama ili pakovanjima 9. Kafa (osim aromatizirane instant kafe) i ekstrakti kafe 10. Nearomatizirani čaj 11. Šećeri, u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast 12. Suha tjestenina, osim tjestenine bez glutena i/ili tjestenine namijenjene hipoproteinskoj prehrani, u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast 13. Hrana za dojenčad i malu djecu u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 13 oblast, uključujući hranu za posebne medicinske potrebe za dojenčad i malu djecu u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast. Tabela 2. Hrana u kojoj prisutnost boja nije dopuštena po principu prenesenih aditiva iz ĉlana 18. stava (1) taĉke a) ovog Pravilnika 1. NepreraĎena hrana, kako je utvrĎeno u članu 3. ovog Pravilnika 2. Sve vode u bocama ili pakiranjima 3. Mlijeko, punomasno, djelomično obrano i obrano mlijeko, pasterizirano ili sterilizirano (uključujući sterilizaciju UHT) (nearomatizirano) 4. Čokoladno mlijeko 5. Fermentirano mlijeko (nearomatizirano) 6. Konzervirano mlijeko, u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast (nearomatizirano) 7. Mlaćenica (nearomatizirana) 8. Vrhnje i vrhnje u prahu (nearomatizirano) 9. Ulja i masti ţivotinjskog ili biljnog podrijetla 10. Zreli i svjeţi sir (nearomatiziran) 11. Maslac od ovčjeg i kozjeg mlijeka 12. Jaja i proizvodi od jaja, u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast 13. Brašno i drugi mlinski proizvodi i skrobovi 14. Hljeb i slični pekarski proizvodi 15. Tjestenina i njoki 16. Šećer, uključujući mono– i disaharide 17. Koncentrat paradajza, pasirana, i paradajz u konzervama, staklenoj i ostaloj ambalaţi 18. Sosovi na bazi paradajza 19. Voćni sok i voćni nektar, u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast, te sokovi od povrća i nektari od povrća 20. Voće, povrće (uključujući krumpire) i gljive – konzervirano, u staklenkama ili sušeno; preraĎeno voće, povrće (uključujući krumpire) i gljive 21. Ekstra dţem, ekstra ţele i pire od kestena, u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast; crème de pruneaux 22. Riba, mekušci i rakovi, meso, perad i divljač, te njihovi pripravci, osim gotovih jela koja sadrţe ove sastojke 23. Proizvodi od kakaa i sastojci čokolade u čokoladnim proizvodima, u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast 24. Prţena kafa, čaj, biljne i voćne infuzije, cikorija; ekstrakti čaja, biljnih i voćnih infuzija i cikorije; pripravci čaja, biljni i voćni pripravci, te pripravci ţitarica za infuzije, mješavine i instant mješavine tih proizvoda 25. So, zamjene za so, začini i mješavine začina 26. Vino i drugi proizvodi kako je definisano posebnim propisima koji regulišu oblast kvaliteta vina 27. Rakije, jaka alkoholna pića (sa nazivom voća) dobivena maceracijom i destilacijom i London gin, Sambuca, Maraschino, Marrasquino ili Maraskino i Mistrà u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast 28. Sangria, Clarea i Zurra 29. Vinsko sirće „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 14 30. Hrana za dojenčad i malu djecu, u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast, uključujući hranu za posebne medicinske namjene za dojenčad i malu djecu 31. Med, u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast 32. Slad i proizvodi od slada Tabela 3: Boje koje mogu biti korištene u obliku lakova E broj Naziv E 100 Kurkumin E 101 Riboflavin E 102 Tartrazin E 104 Hinolin ţuta E 110 Sunset ţuta FCF, Oranţ ţuta S E 120 Cochineal, karminska kiselina, karmin E 122 Azorubin, Karmoizin E 123 Amarant E 124 Ponceau 4R, Cochineal crvena A E 127 Eritrozin E 129 Alura crvena AC E 131 Patent plava V E 132 Indigotin, Indigo karmin E 133 Brilijant plava FCF E 141 Bakreni kompleksi hlorofila i hlorofilina E 142 Zelena S E 151 Brilijant crna PN E 155 Braon HT E 163 Antocijani E 180 Litolrubin BK DIO B LISTA ODOBRENIH ADITIVA 1. Boje E broj Naziv E 100 Kurkumin E 101 Riboflavini E 102 Tartrazin E 104 Hinolin ţuta E 110 Sunset ţuta FCF, Oranţ ţuta S E 120 Cochineal, karminska kiselina, karmin „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 15 E broj Naziv E 122 Azorubin, Karmoizin E 123 Amarant E 124 Ponceau 4R, Cochineal crvena A E 127 Eritrozin E 129 Alura crvena AC E 131 Patent plava V E 132 Indigotin, Indigo karmin E 133 Brilijant plava FCF E 140 Hlorofili i hlorofilini E 141 Bakreni kompleksi hlorofila i hlorofilina E 142 Zelena S E 150a Karamel obični 1 E 150b Karamel alkalno-sulfitni E 150c Karamel amonijačni E 150d Amonij sulfitni karamel E 151 Brilijant crna PN E 153 Biljni ugalj E 155 Braon HT E 160a Karoteni E 160b Anato, biksin, norbiksin E 160c Ekstrakt paprike, kapsantin, kapsorubin E 160d Likopen E 160e Beta-apo-8‘-karotenal (C 30) E 161b Lutein E 161g Kantaksantin * E 162 Cvekla crvena, betanin E 163 Antocijani E 170 Kalcij karbonat E 171 Titan dioksid E 172 Ţeljezo oksidi i hidroksidi E 173 Aluminij E 174 Srebro E 175 Zlato E 180 Litolrubin BK 1 Izraz karamel odnosi se na proizvode više ili manje intenzivne smeĎe boje koji su namijenjeni za bojenje. Ne odnosi se na šećerni aromatski proizvod dobiven zagrijavanjem šećera, koji se koristi kao aroma u hrani (npr. u konditorskim proizvodima, pecivima, alkoholnim pićima). * Kantaksantin nije odobren u kategorijama hrane iz Dijelova D i E. Supstanca se nalazi na listi B1 budući da se koristi u medicinskim proizvodima. „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 16 2. ZaslaĊivaĉi E broj Naziv E 420 Sorbitoli E 421 Manitol E 950 Acesulfam K E 951 Aspartam E 952 Ciklamati E 953 Izomalt E 954 Saharini E 955 Sukraloza E 957 Taumatin E 959 Neohesperidin DC E 960 Steviol glikozidi E 961 Neotam E 962 So aspartama-acesulfama E 964 Sirup poliglicitola E 965 Maltitoli E 966 Laktitol E 967 Ksilitol E 968 Eritritol E 969 Advantam 3. Ostali aditivi (osim boja i zaslaĊivaĉa) E broj Naziv E 170 Kalcij karbonat E 172 Ţeljezo oksidi i hidroksidi E 200 Sorbinska kiselina E 202 Kalij sorbat E 203 Kalcij sorbat E 210 Benzojeva kiselina 1 E 211 Natrij benzoat 1 E 212 Kalij benzoat 1 E 213 Kalcij benzoat 1 E 214 Etil-p-hidroksibenzoat E 215 Natrij etil-p-hidroksibenzoat E 218 Metil p-hidroksibenzoat E 219 Natrij metil p-hidroksibenzoat „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 17 E broj Naziv E 220 Sumporni dioksid E 221 Natrij sulfit E 222 Natrij hidrogen sulfit E 223 Natrij metabisulfit E 224 Kalij metabisulfit E 226 Kalcij sulfit E 227 Kalcij hidrogen sulfit E 228 Kalij hidrogen sulfit E 234 Nizin E 235 Natamicin E 239 Heksametilen tetramin E 242 Dimetil dikarbonat E 243 Etil lauroil arginat E 249 Kalij nitrit E 250 Natrij nitrit E 251 Natrij nitrat E 252 Kalij nitrat E 260 Sirćetna kiselina E 261 Kalij acetati 2 E 262 Natrij acetati E 263 Kalcij acetat E 270 Mliječna kiselina E 280 Propionska kiselina E 281 Natrij propionat E 282 Kalcij propionat E 283 Kalij propionat E 284 Borna kiselina E 285 Natrij tetraborat (boraks) E 290 Ugljik dioksid E 296 Jabučna kiselina E 297 Fumarna kiselina E 300 Askorbinska kiselina E 301 Natrij askorbat E 302 Kalcij askorbat E 304 Esteri masnih kiselina askorbinske kiseline E 306 Mješavina tokoferola obogaćena E 307 Alfa-tokoferol E 308 Gama-tokoferol „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 18 E broj Naziv E 309 Delta-tokoferol E 310 Propil galat E 311 Oktil galat E 312 Dodecil galat E 315 Izoaskorbinska kiselina E 316 Natrij izoaskorbat E 319 Tercijarni butil hidrokinon (TBHQ) E 320 Butilirani hidroksianisol (BHA) E 321 Butilirani hidroksitoluen (BHT) E 322 Lecitini E 325 Natrij laktat E 326 Kalij laktat E 327 Kalcij laktat E 330 Limunska kiselina E 331 Natrij citrati E 332 Kalij citrati E 333 Kalcij citrati E 334 Vinska kiselina (L(+)-) E 335 Natrij tartarati E 336 Kalij tartarati E 337 Natrij kalij tartarati E 338 Fosforna kiselina E 339 Natrij fosfati E 340 Kalij fosfati E 341 Kalcij fosfati E 343 Magnezij fosfati E 350 Natrij malati E 351 Kalij malat E 352 Kalcij malati E 353 Metavinska kiselina E 354 Kalcij tartarat E 355 Adipinska kiselina E 356 Natrij adipat E 357 Kalij adipat E 363 Jantarna kiselina E 380 Triamonij citrat E 385 Kalcij dinatrij etilen diamin tetraacetat (kalcij dinatrijev EDTA) E 392 Ekstrakti ruţmarina „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 19 E broj Naziv E 400 Alginska kiselina E 401 Natrij alginat E 402 Kalij alginat E 403 Amonij alginat E 404 Kalcij alginat E 405 Propan-1,2-diol alginat E 406 Agar E 407 Karagenan E 407a PreraĎena morska alga eucheuma E 410 Brašno sjemenke rogača, Karuba guma E 412 Guar guma E 413 Tragakant E 414 Guma arabika (akacija guma) E 415 Ksantan guma E 416 Karaja guma E 417 Tara guma E 418 Gellan guma E 422 Glicerol E 423 Guma arabika modificirana oktenilsukcinskom kiselinom E 425 Konjak E 426 Hemiceluloza iz soje E 427 Kasija guma E 431 Polioksietilen (40) stearat E 432 Polioksietilen sorbitan monolaurat (polisorbat 20) E 433 Polioksietilen sorbitan monooleat (polisorbat 80) E 434 Polioksietilen sorbitan monopalmitat (polisorbat 40) E 435 Polioksietilen sorbitan monostearat (polisorbat 60) E 436 Polioksietilen sorbitan tristearat (polisorbat 65) E 440 Pektini E 442 Amonij fosfatidi E 444 Saharoza acetat izobutirat E 445 Glicerolni esteri smole drveta E 450 Difosfati E 451 Trifosfati E 452 Polifosfati E 456 Kalij poliaspartat E 459 Beta-ciklodekstrin E 460 Celuloza „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 20 E broj Naziv E 461 Metil celuloza E 462 Etil celuloza E 463 Hidroksipropil celuloza E 464 Hidroksipropil metil celuloza E 465 Etil metil celuloza E 466 Natrij karboksi metil celuloza, celulozna guma E 468 Umreţena natrij karboksi metil celuloza, umreţena celulozna guma E 469 Enzimatski hidrolizirana karboksi metil celuloza, enzimatski hidrolizirana celulozna guma E 470a Natrij, kalij i kalcij soli masnih kiselina E 470b Magnezij soli masnih kiselina E 471 Mono– i digliceridi masnih kiselina E 472a Esteri sirćetne kiseline mono– i diglicerida masnih kiselina E 472b Esteri mliječne kiseline mono– i diglicerida masnih kiselina E 472c Esteri limunske kiseline mono– i diglicerida masnih kiselina E 472d Esteri vinske kiseline mono– i diglicerida masnih kiselina E 472e Mono– i diacetilni esteri vinske kiseline mono– i diglicerida masnih kiselina E 472f Smjesa estera sirćetne i vinske kiseline mono– i diglicerida masnih kiselina E 473 Saharozni esteri masnih kiselina E 474 Saharogliceridi E 475 Poliglicerolni esteri masnih kiselina E 476 Poliglicerol poliricinoleat E 477 Propan-1,2-diol esteri masnih kiselina E 479b Toplotnooksidirano sojino ulje s mono i digliceridima masnih kiselina E 481 Natrij stearoil-2-laktilat E 482 Kalcij stearoil-2-laktilat E 483 Stearil tartarat E 491 Sorbitan monostearat E 492 Sorbitan tristearat E 493 Sorbitan monolaurat E 494 Sorbitan monooleat E 495 Sorbitan monopalmitat E 499 Biljni steroli bogati stigmasterolom E 500 Natrij karbonati E 501 Kalij karbonati E 503 Amonij karbonati E 504 Magnezij karbonati E 507 Hloridna kiselina „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 21 E broj Naziv E 508 Kalij hlorid E 509 Kalcij hlorid E 511 Magnezij hlorid E 512 Kositar (II) hlorid E 513 Sumporna kiselina E 514 Natrij sulfati E 515 Kalij sulfati E 516 Kalcij sulfat E 517 Amonij sulfat E 520 Aluminij sulfat E 521 Aluminij natrij sulfat E 522 Aluminij kalij sulfat E 523 Aluminij amonij sulfat E 524 Natrij hidroksid E 525 Kalij hidroksid E 526 Kalcij hidroksid E 527 Amonij hidroksid E 528 Magnezij hidroksid E 529 Kalcij oksid E 530 Magnezij oksid E 534 Ţeljezo tartarat E 535 Natrij ferocijanid E 536 Kalij ferocijanid E 538 Kalcij ferocijanid E 541 Natrij aluminij fosfat, kiseli E 551 Silicij dioksid E 552 Kalcij silikat E 553a Magnezij silikat E 553b Talk E 554 Natrij aluminij silikat E 555 Kalij aluminij silikat E 556 Kalcij aluminij silikat E 558 Bentonit E 559 Aluminij silikat (Kaolit) E 570 Masne kiseline E 574 Glukonska kiselina E 575 Glukono-delta-lakton E 576 Natrij glukonat „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 22 E broj Naziv E 577 Kalij glukonat E 578 Kalcij glukonat E 579 Ţeljezo glukonat E 585 Ţeljezo laktat E 586 4-heksilrezorcinol E 620 Glutaminska kiselina E 621 Mononatrij glutaminat E 622 Monokalij glutaminat E 623 Kalcij diglutaminat E 624 Monoamonij glutaminat E 625 Magnezij diglutaminat E 626 Guanilna kiselina E 627 Dinatrij guanilat E 628 Dikalij guanilat E 629 Kalcij guanilat E 630 Inozinska kiselina E 631 Dinatrij inozinat E 632 Dikalij inozinat E 633 Kalcij inozinat E 634 Kalcij 5‘-ribonukleotidi E 635 Dinatrij 5‘-ribonukleotidi E 640 Glicin i njegova natrij so E 641 L-leucin E 650 Cinkov acetat E 900 Dimetil polisiloksan E 901 Pčelinji vosak, bijeli i ţuti E 902 Kandelila vosak E 903 Karnauba vosak E 904 Šelak E 905 Mikrokristalični vosak E 907 Hidrogenirani poli-1-decen E 914 Oksidirani polietilenski vosak E 920 L-cistein E 927b Karbamid E 938 Argon E 939 Helij E 941 Azot E 942 Azotni oksid „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 23 E broj Naziv E 943a Butan E 943b Izobutan E 944 Propan E 948 Kisik E 949 Vodik E 999 Quillaia ekstrakt E 1103 Invertaza E 1105 Lisozim (Lizozim) E 1200 Polidekstroza E 1201 Polivinilpirolidon E 1202 Polivinilpolipirolidon E 1203 Polivinil alkohol (PVA) E 1204 Pululan E 1205 Osnovni kopolimer metakrilata E 1206 Neutralni kopolimer metakrilata E 1207 Anionski kopolimer metakrilata E 1208 Kopolimer polivinilpirolidon-vinil acetata E 1209 Polivinil alkohol-polietilen glikol-graft-kopolimer E 1404 Oksidirani skrob E 1410 Monoskrob fosfat E 1412 Diskrob fosfat E 1413 Fosfatirani diskrob – fosfat E 1414 Acetilirani diskrob – fosfat E 1420 Acetilirani skrob E 1422 Acetilirani diskrob adipat E 1440 Hidroksi propil skrob E 1442 Hidroksi propil diskrob fosfat E 1450 Natrij oktenil jantarat skrob E 1451 Acetilirani oksidirani skrob E 1452 Aluminij oktenil jantarat skrob E 1505 Trietil citrat E 1517 Gliceril diacetat (diacetin) E 1518 Gliceril triacetat (triacetin) E 1519 Benzil alkohol E 1520 Propan-1,2-diol (propilen glikol) E 1521 Polietilen glikol 1 Benzojeva kiselina moţe biti prisutna u odreĎenim fermentiranim proizvodima, koji nastaju postupkom fermentacije u skladu s dobrom proizvoĎačkom praksom. 2 Razdoblje primjene od 06.02.2013. godine „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 24 DIO C DEFINICIJE GRUPA ADITIVA 1. Grupa I E broj Specifiĉni naziv Najveća dopuštena koliĉina E 170 Kalcij karbonat quantum satis E 260 Sirćetna kiselina quantum satis E 261 Kalij acetat quantum satis E 262 Natrij acetati quantum satis E 263 Kalcij acetat quantum satis E 270 Mliječna kiselina quantum satis E 290 Ugljik dioksid quantum satis E 296 Jabučna kiselina quantum satis E 300 Askorbinska kiselina quantum satis E 301 Natrij askorbat quantum satis E 302 Kalcij askorbat quantum satis E 304 Esteri masnih kiselina askorbinske kiseline quantum satis E 306 Mješavina tokoferola obogaćena quantum satis E 307 Alfa-tokoferol quantum satis E 308 Gama-tokoferol quantum satis E 309 Delta-tokoferol quantum satis E 322 Lecitini quantum satis E 325 Natrij laktat quantum satis E 326 Kalij laktat quantum satis E 327 Kalcij laktat quantum satis E 330 Limunska kiselina quantum satis E 331 Natrij citrati quantum satis E 332 Kalij citrati quantum satis E 333 Kalcij citrati quantum satis E 334 Vinska kiselina (L(+)-) quantum satis E 335 Natrij tartarati quantum satis E 336 Kalij tartarati quantum satis E 337 Natrij kalij tartarat quantum satis E 350 Natrij malati quantum satis E 351 Kalij malat quantum satis E 352 Kalcij malati quantum satis E 354 Kalcij tartarat quantum satis E 380 Triamonij citrat quantum satis „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 25 E broj Specifiĉni naziv Najveća dopuštena koliĉina E 400 Alginska kiselina quantum satis 1 E 401 Natrij alginat quantum satis 1 E 402 Kalij alginat quantum satis 1 E 403 Amonij alginat quantum satis 1 E 404 Kalcij alginat quantum satis 1 E 406 Agar quantum satis 1 E 407 Karagenan quantum satis 1 E 407a PreraĎena morska alga euchema quantum satis 1 E 410 Brašno sjemenke rogača quantum satis 1, 2 E 412 Guar guma quantum satis 1, 2 E 413 Tragakant quantum satis 1 E 414 Guma arabika (akacija guma) quantum satis 1 E 415 Ksantan guma quantum satis 1, 2 E 417 Tara guma quantum satis 1, 2 E 418 Gelan guma quantum satis 1 E 422 Glicerol quantum satis E 425 Konjak (i) Konjak guma (ii) Konjak glukomanan 10 g/kg pojedinačno ili u kombinaciji 1 2 3 E 440 Pektini quantum satis 1 E 460 Celuloza quantum satis E 461 Metil celuloza quantum satis E 462 Etil celuloza quantum satis E 463 Hidroksipropil celuloza quantum satis E 464 Hidroksipropil metil celuloza quantum satis E 465 Etil metil celuloza quantum satis E 466 Natrij karboksi metil celuloza, celulozna guma quantum satis E 469 Enzimatski hidrolizirana karboksi metil celuloza quantum satis E 470a Natrij, kalij i kalcij soli masnih kiselina quantum satis E 470b Magnezij soli masnih kiselina quantum satis E 471 Mono– i digliceridi masnih kiselina quantum satis E 472a Esteri sirćetne kiseline mono– i diglicerida masnih kiselina quantum satis E 472b Esteri mliječne kiseline mono– i diglicerida masnih kiselina quantum satis E 472c Esteri limunske kiseline mono– i diglicerida masnih kiselina quantum satis E 472d Esteri vinske kiseline mono– i diglicerida masnih kiselina quantum satis E 472e Mono– i diacetilni esteri vinske kiseline quantum satis „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 26 E broj Specifiĉni naziv Najveća dopuštena koliĉina mono– i diglicerida masnih kiselina E 472f Smjesa estera sirćetne i vinske kiseline mono– i diglicerida masnih kiselina quantum satis E 500 Natrij karbonati quantum satis E 501 Kalij karbonati quantum satis E 503 Amonij karbonati quantum satis E 504 Magnezij karbonati quantum satis E 507 Hloridna kiselina quantum satis E 508 Kalij hlorid quantum satis E 509 Kalcij hlorid quantum satis E 511 Magnezij hlorid quantum satis E 513 Sumporna kiselina quantum satis E 514 Natrij sulfati quantum satis E 515 Kalij sulfati quantum satis E 516 Kalcij sulfat quantum satis E 524 Natrij hidroksid quantum satis E 525 Kalij hidroksid quantum satis E 526 Kalcij hidroksid quantum satis E 527 Amonij hidroksid quantum satis E 528 Magnezij hidroksid quantum satis E 529 Kalcij oksid quantum satis E 530 Magnezij oksid quantum satis E 570 Masne kiseline quantum satis E 574 Glukonska kiselina quantum satis E 575 Glukono-delta-lakton quantum satis E 576 Natrij glukonat quantum satis E 577 Kalij glukonat quantum satis E 578 Kalcij glukonat quantum satis E 640 Glicin i njegova natrij so quantum satis E 920 L-cistein quantum satis E 938 Argon quantum satis E 939 Helij quantum satis E 941 Azot quantum satis E 942 Azotov oksid quantum satis E 948 Kisik quantum satis E 949 Vodik quantum satis E 1103 Invertaza quantum satis E 1200 Polidekstroza quantum satis „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 27 E broj Specifiĉni naziv Najveća dopuštena koliĉina E 1404 Oksidirani skrob quantum satis E 1410 Monoskrobni fosfat quantum satis E 1412 Diskrobni fosfat quantum satis E 1413 Fosfatizirani diskrobni fosfat quantum satis E 1414 Acetilirani diskrobni fosfat quantum satis E 1420 Acetilirani skrob quantum satis E 1422 Acetilirani diskrobni adipat quantum satis E 1440 Hidroksi propil skrob quantum satis E 1442 Hidroksi propil diskrobni fosfat quantum satis E 1450 Natrij oktenil jantarat skroba quantum satis E 1451 Acetilirani oksidirani skrob quantum satis E 620 Glutaminska kiselina 10 g/kg pojedinačno ili u kombinaciji, izraţeno kao glutaminska kiselina E 621 Mononatrij glutaminat E 622 Monokalij glutaminat E 623 Kalcij diglutaminat E 624 Monoamonij glutaminat E 625 Magnezij diglutaminat E 626 Guanilna kiselina 500 mg/kg pojedinačno ili u kombinaciji, izraţeno kao guanilna kiselina E 627 Dinatrij guanilat E 628 Dikalij guanilat E 629 Kalcij guanilat E 630 Inozinska kiselina E 631 Dinatrij inozinat E 632 Dikalij inozinat E 633 Kalcij inozinat E 634 Kalcij 5‘-ribonukleotidi E 635 Dinatrij 5‘-ribonukleotidi E 420 Sorbitoli Quantum satis (u svrhe različite od zaslaĎivanja) E 421 Manitol E 953 Izomalt E 965 Maltitoli E 966 Laktitol E 967 Ksilitol E 968 Eritritol 1 Ne smije se upotrebljavati u ţele mini cup bombonima. 2 Ne smije se upotrebljavati za proizvodnju dehidrirane hrane koja se kao takva konzumira. 3 Ne smije se upotrebljavati u ţele konditorskim proizvodima. „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 28 2. Grupa II. Boje dopuštene u koliĉini quantum satis E broj Naziv E 101 Riboflavini E 140 Hlorofili i hlorofilini E 141 Bakreni kompleksi hlorofila i hlorofilina E 150a Karamel obični E 150b Alkalno sulfitni karamel E 150c Amonij karamel E 150d Sulfitni amonij karamel E 153 Biljni ugalj E 160a Karoteni E 160c Ekstrakt paprike, Kapsantin, Capsorubin E 162 Cvekla crvena, betanin E 163 Antocijani E 170 Kalcij karbonat E 171 Titanij dioksid E 172 Ţeljezo oksidi i hidroksidi 3. Grupa III. Boje ĉije su koliĉine ograniĉene pojedinaĉno ili u kombinaciji E broj Naziv E 100 Kurkumin E 102 Tartrazin E 120 Cochineal, karminska kiselina, karmin E 122 Azorubine, Carmoizin E 129 Alura crvena AC E 131 Patent plava V E 132 Indigotine, indigo karmin E 133 Brilijant plava FCF E 142 Zelena S E 151 Brilijant crna PN E 155 Braon HT E 160e Beta-apo-8´-carotenal (C 30) E 161b Lutein 4. Grupa IV. Polioli E broj Naziv E 420 Sorbitoli „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 29 E 421 Manitol E 953 Izomalt E 965 Maltitoli E 966 Laktitol E 967 Ksilitol E 968 Eritritol 5. Ostali aditivi koji se mogu upotrebljavati u kombinaciji (a) E 200-203: sorbinska kiselina – sorbati (SA) E broj Naziv E 200 Sorbinska kiselina E 202 Kalij sorbat E 203 Kalcij sorbat (b) E 210-213: benzojeva kiselina – benzoati (BA) E broj Naziv E 210 Benzojeva kiselina E 211 Natrij benzoat E 212 Kalij benzoat E 213 Kalcij benzoat (c) E 200-213: sorbinska kiselina – sorbati; benzojeva kiselina – benzoati (SA + BA) E broj Naziv E 200 Sorbinska kiselina E 202 Kalij sorbat E 203 Kalcij sorbat E 210 Benzojeva kiselina E 211 Natrij benzoat E 212 Kalij benzoat E 213 Kalcij benzoat (d) E 200-219: sorbinska kiselina – sorbati; benzojeva kiselina – benzoati; p hidroksibenzoati (SA + BA + PHB) E broj Naziv E 200 Sorbinska kiselina E 202 Kalij sorbat „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 30 E 203 Kalcij sorbat E 210 Benzojeva kiselina E 211 Natrij benzoat E 212 Kalij benzoat E 213 Kalcij benzoat E 214 Etil-p-hidroksibenzoat E 215 Natrij etil-p-hidroksibenzoat E 218 Metil p-hidroksibenzoat E 219 Natrij metil p-hidroksibenzoat (e) E 200-203; 214-219: sorbinska kiselina – sorbati; p-hidroksibenzoati (SA + PHB) E broj Naziv E 200 Sorbinska kiselina E 202 Kalij sorbat E 203 Kalcij sorbat E 214 Etil-p-hidroksibenzoat E 215 Natrij etil-p-hidroksibenzoat E 218 Metil p-hidroksibenzoat E 219 Natrij metil p-hidroksibenzoat (f) E 214-219: p-hidroksibenzoati (PHB) E broj Naziv E 214 Etil-p-hidroksibenzoat E 215 Natrij etil-p-hidroksibenzoat E 218 Metil p-hidroksibenzoat E 219 Natrij metil p-hidroksibenzoat (g) E 220-228: sumporni dioksid – sulfiti E broj Naziv E 220 Sumporni dioksid E 221 Natrij sulfit E 222 Natrij hidrogen sulfit E 223 Natrij metabisulfit E 224 Kalij metabisulfit E 226 Kalcij sulfit E 227 Kalcij hidrogen sulfit E 228 Kalij hidrogen sulfit „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 31 (h) E 249-250: nitriti E broj Naziv E 249 Kalij nitrit E 250 Natrij nitrit (i) E 251-252: nitrati E broj Naziv E 251 Natrij nitrat E 252 Kalijev nitrat (j) E 280-283: propionska kiselina – propionati E broj Naziv E 280 Propionska kiselina E 281 Natrij propionat E 282 Kalcij propionat E 283 Kalij propionat (k) E 310-320: galati, TBHQ i BHA E broj Naziv E 310 Propil galat E 311 Oktil galat E 312 Dodecil galat E 319 Tercijarni butil hidrokinon (TBHQ) E 320 Butilirani hidroksianisol (BHA) (l) E 338-341, E 343 i E 450-452: fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati E broj Naziv E 338 Fosforna kiselina E 339 Natrij fosfati E 340 Kalij fosfati E 341 Kalcij fosfati E 343 Magnezij fosfati E 450 Difosfati E 451 Trifosfati E 452 Polifosfati „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 32 (m) E 355-357: adipinska kiselina – adipati E broj Naziv E 355 Adipinska kiselina E 356 Natrij adipat E 357 Kalij adipat (n) E 432-436: polisorbati E broj Naziv E 432 Polioksietilen sorbitan monolaurat (polisorbat 20) E 433 Polioksietilen sorbitan monooleat (polisorbat 80) E 434 Polioksietilen sorbitan monopalmitat (polisorbat 40) E 435 Polioksietilen sorbitan monostearat (polisorbat 60) E 436 Polioksietilen sorbitan tristearat (polisorbat 65) (o) E 473-474: Saharozni esteri masnih kiselina, saharogliceridi E broj Naziv E 473 Saharozni esteri masnih kiselina E 474 Saharogliceridi (p) E 481-482: stearoil-2-laktilati E broj Naziv E 481 Natrij stearoil-2-laktilat E 482 Kalcij stearoil-2-laktilat (q) E 491-495: esteri sorbitana E broj Naziv E 491 Sorbitan monostearat E 492 Sorbitan tristearat E 493 Sorbitan monolaurat E 494 Sorbitan monooleat E 495 Sorbitan monopalmitat (r) E 520-523: aluminij sulfati E broj Naziv E 520 Aluminij sulfat „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 33 E 521 Aluminij natrij sulfat E 522 Aluminij kalij sulfat E 523 Aluminij amonij sulfat (s) E 551-553: Silicij dioksid – silikati E broj Naziv E 551 Silicij dioksid E 552 Kalcij silikat E 553a Magnezij silikat E 553b Talk (t) E 620-625: glutaminska kiselina – glutaminati E broj Naziv E 620 Glutaminska kiselina E 621 Mononatrij glutaminat E 622 Monokalij glutaminat E 623 Kalcij diglutaminat E 624 Monoamonij glutaminat E 625 Magnezij diglutaminat (u) E 626-635: ribonukleotidi E broj Naziv E 626 Guanilna kiselina E 627 Dinatrij guanilat E 628 Dikalij guanilat E 629 Kalcij guanilat E 630 Inozinska kiselina E 631 Dinatrij inozinat E 632 Dikalij inozinat E 633 Kalcij inozinat E 634 Kalcij 5‘-ribonukleotidi E 635 Dinatrij 5‘-ribonukleotidi „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 34 DIO D KATEGORIJE HRANE Broj Naziv 0. SVE KATEGORIJE HRANE 01. MLIJEĈNI PROIZVODI I SLIĈNI PROIZVODI 01.1 Nearomatizirano pasterizirano i sterilizirano mlijeko (uključujući UHT) 01.2 Nearomatizirani fermentirani mliječni proizvodi, uključujući prirodnu nearomatiziranu mlaćenicu (osim sterilizirane mlaćenice) koja nije toplotno obraĎena nakon fermentacije 01.3 Nearomatizirani fermentirani mliječni proizvodi, koji su toplotno obraĎeni nakon fermentacije 01.4 Aromatizirani fermentirani mliječni proizvodi, uključujući toplotno obraĎene proizvode 01.5 Dehidrirano mlijeko, u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast 01.6 Vrhnje i vrhnje u prahu 01.6.1 Nearomatizirano pasterizirano vrhnje (osim vrhnja sa smanjenim sadrţajem masti) 01.6.2 Nearomatizirani, prirodno fermentirani proizvodi od vrhnja i zamjenski proizvodi sa sadrţajem masti manjim od 20 % 01.6.3 Ostalo vrhnje 01.7 Sir i proizvodi od sira 01.7.1 Svjeţi sir osim proizvoda kategorije 16. 01.7.2 Zreli sir (fermentirani dozreli sir) 01.7.3 Jestiva kora sira 01.7.4 Sir od sirutke 01.7.5 Topljeni sir 01.7.6 Proizvodi od sira (osim proizvoda kategorije 16.) 01.8 Proizvodi slični mliječnim proizvodima, uključujući zamjene za bjelilo za napitke 01.9 Jestivi kazeinati 02. MASTI I ULJA I EMULZIJE MASTI I ULJA 02.1 Masti i ulja koji su uglavnom bez vode (isključujući bezvodnu mliječnu mast) 02.2 Emulzije masti i ulja uglavnom tipa voda u ulju 02.2.1 Maslac i koncentrirani maslac, te maslo i bezvodna mliječna mast 02.2.2 Ostale emulzije masti i ulja, uključujući namaze, u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast i tekuće emulzije 02.3 Biljno ulje u spreju za tave 03. SMRZNUTI DESERTI 04. VOĆE I POVRĆE 04.1 NepreraĎeno voće i povrće 04.1.1 Cijelo svjeţe voće i povrće 04.1.2 Oguljeno, izrezano i usitnjeno voće i povrće 04.1.3 Smrznuto voće i povrće 04.2 PreraĎeno voće i povrće „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 35 04.2.1 Suho voće i povrće 04.2.2 Voće i povrće u sirćetu, ulju ili salamuri 04.2.3 Voće i povrće u konzervama ili staklenkama 04.2.4 Pripravci od voća i povrća, osim proizvoda kategorije 5.4 04.2.4.1 Pripravci od voća i povrća, osim kompota 04.2.4.2 Kompot, osim proizvoda kategorije 16. 04.2.5 Dţem, ţelei i marmelade i slični proizvodi 04.2.5.1 Ekstra dţem i ekstra ţele, u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast 04.2.5.2 Dţem, ţelei i marmelade i zaslaĎeni kesten pire, u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast 04.2.5.3 Ostali slični namazi od voća i povrća 04.2.5.4 Maslaci i namazi od orašastog voća 04.2.6 PreraĎeni proizvodi od krompira 05. KONDITORSKI PROIZVODI 05.1 Kakao i čokoladni proizvodi, u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast 05.2 Ostali konditorski proizvodi, uključujući i one za osvjeţenje daha 05.3 Ţvakaće gume 05.4 Ukrasi, premazi i nadjevi, osim nadjeva na bazi voća kategorije 4.2.4 06. ŢITARICE I PROIZVODI OD ŢITARICA 06.1 Cijela ili lomljena zrna, ili zrna u pahuljicama 06.2 Brašno i drugi mlinarski proizvodi i skrobovi 06.2.1 Brašno 06.2.2 Skrobovi 06.3 Ţitarice za doručak 06.4 Tjestenina 06.4.1 Svjeţa tjestenina 06.4.2 Suha tjestenina 06.4.3 Svjeţa prethodno termički obraĎena tjestenina 06.4.4 Njoki od krompira 06.4.5 Nadjevi za punjenu tjesteninu (ravioli i slično) 06.5 Rezanci 06.6 Tijesto 06.7 Prethodno termički obraĎene ili preraĎene ţitarice 07. PEKARSKI PROIZVODI 07.1 Hljeb i peciva 07.1.1 Hljeb pripremljen isključivo od sljedećih sastojaka: pšeničnoga brašna, vode, kvasca ili sredstva za dizanje tijesta, soli 07.1.2 Pain courant français; Friss búzakenyér, fehér és félbarna kenyerek 07.2 Fini pekarski proizvodi 08. MESO „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 36 08.1 Svjeţe meso, isključujući mesne pripravke u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast 08.2 Mesni pripravci u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast 08.3 Mesni proizvodi 08.3.1 Toplotno neobraĎeni mesni proizvodi 08.3.2 Toplotno obraĎeni mesni proizvodi 08.3.3 Crijeva i ovici i ukrasi za meso 08.3.4 Tradicionalno salamureni mesni proizvodi s posebnim odredbama u pogledu nitrita i nitrata 08.3.4.1 Tradicionalni proizvodi obraĎeni postupkom mokrog salamurenja (mesni proizvodi potopljeni u tekuću salamuru koja sadrţi nitrite i/ili nitrate, so i druge sastojke) 08.3.4.2 Tradicionalni proizvodi obraĎeni postupkom suhog salamurenja. (Postupak suhog soljenja uključuje utrljavanje suhe salamure koja sadrţi nitrite i/ili nitrate, so i druge sastojke na površinu mesa, nakon čega slijedi stabilizacija/zrenje) 08.3.4.3 Ostali tradicionalni suhomesnati proizvodi. (Kombinirana upotreba mokrog i suhog salamurenja ili kada se nitrit i/ili nitrat dodaju sloţenom proizvodu ili se salamura ubrizgava u proizvod prije kuhanja) 09. RIBA I PROIZVODI RIBARSTVA 09.1 NepreraĎena riba i proizvodi ribarstva 09.1.1 NepreraĎena riba 09.1.2 NepreraĎeni mekušci i rakovi 09.2 PreraĎena riba i proizvodi ribarstva, uključujući mekušce i rakove 09.3 Riblja ikra 10. JAJA I PROIZVODI OD JAJA 10.1 NepreraĎena jaja 10.2 PreraĎena jaja i proizvodi od jaja 11. ŠEĆERI, SIRUPI, MED I STONI ZASLAĐIVAĈI 11.1 Šećeri i sirupi, u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast 11.2 Ostali šećeri i sirupi 11.3 Med, u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast 11.4 Stoni zaslaĎivači 11.4.1 Stoni zaslaĎivači u tekućem obliku 11.4.2 Stoni zaslaĎivači u prahu 11.4.3 Stoni zaslaĎivači u tabletama 12. SOLI, ZAĈINI, SUPE, SOSOVI, SALATE I PROIZVODI OD BJELANĈEVINA 12.1 Soli i zamjene za soli 12.1.1 So 12.1.2 Zamjene za soli 12.2 Začinsko bilje, začini i dodaci jelima 12.2.1 Začinsko bilje i začini 12.2.2 Dodaci jelima i miješavine začina 12.3 Sirće i razrijeĎena sirćetna kiselina (razrijeĎenja vodom na 4-30% vol.) 12.4 Gorušica (senf) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 37 12.5 Supe i mesne supe 12.6 Umaci (majoneza, kečap, preljevi za salatu (dressinzi) i slični proizvodi) 12.7 Salate i začinjeni namazi za sendviče 12.8 Kvasac i proizvodi od kvasca 12.9 Proizvodi od bjelančevina, osim proizvoda kategorije 1.8 13. HRANA NAMIJENJENA ZA POSEBNE PREHRAMBENE POTREBE, u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast 13.1 Hrana za dojenčad i malu djecu 13.1.1 Početna hrana za dojenčad, u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast 13.1.2 Prijelazna hrana za dojenčad, u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast 13.1.3 PreraĎena hrana na bazi ţitarica i dječja hrana, u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast 13.1.4 Ostala hrana za malu djecu 13.1.5 Dijetalna hrana za dojenčad i malu djecu za posebne medicinske potrebe, u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast i početna hrana za dojenčad za posebne prehrambene potrebe 13.1.5.1 Dijetalna hrana za dojenčad za posebne medicinske potrebe i početna hrana za dojenčad za posebne prehrambene potrebe 13.1.5.2 Dijetalna hrana za dojenčad i malu djecu za posebne medicinske potrebe, u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast 13.2 Dijetalna hrana za posebne medicinske potrebe, u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast (osim proizvoda iz kategorije hrane 13.1.5) 13.3 Dijetalna hrana za smanjenje tjelesne mase namijenjena kao zamjena za ukupni dnevni unos hrane ili pojedine obroke (cijelodnevna prehrana ili njezin dio) 13.4 Hrana namijenjena osobama intolerantnim na gluten, u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast 14. NAPITCI 14.1 Bezalkoholna pića 14.1.1 Voda, uključujući prirodnu mineralnu vodu u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast, te sve ostale flaširane i zapakovane vode 14.1.2 Voćni sokovi, koncentrisani voćni sokovi, voćni sokovi u prahu i srodni proizvodi i sokovi od povrća u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast 14.1.3 Voćni nektari, u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast, i nektari od povrća i slični proizvodi 14.1.4 Aromatizirana pića 14.1.5 Kafa, čaj, biljne i voćne infuzije, cikorija; ekstrakti čaja, biljnih i voćnih infuzija i cikorije; pripravci čaja, biljni i voćni pripravci, te pripravci ţitarica za infuzije, mješavine i instant mješavine tih proizvoda 14.1.5.1 Kafa, ekstrakti kave 14.1.5.2 Ostalo 14.2 Alkoholna pića, uključujući bezalkoholna pića i pića s niskim udjelom alkohola 14.2.1 Pivo i pića od slada 14.2.2 Vino i drugi proizvodi (na bazi vina) i bezalkoholno vino 14.2.3 Jabukovo vino i vino od kruške 14.2.4 Voćno vino i mješavine vina s drugim proizvodima 14.2.5 Alkoholna pića od meda (medovina, medica) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 38 14.2.6 Jaka alkoholna pića, u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast 14.2.7 Aromatizirani proizvodi na bazi vina 14.2.7.1 Aromatizirana vina 14.2.7.2 Aromatizirana pića na bazi vina 14.2.7.3 Aromatizirani kokteli na bazi vina 14.2.8 Ostala alkoholna pića, uključujući mješavine alkoholnih pića s bezalkoholnim pićima i ţestoka pića s udjelom alkohola manjim od 15 % 15. GOTOVA SLANA ILI ZAĈINJENA JELA I „SNACK PROIZVODI― (GRICKALICE) 15.1 „Snack proizvodi― (grickalice) na bazi krompira, ţitarica, brašna ili skroba 15.2 PreraĎeni orašasti plodovi 16. DESERTI, OSIM PROIZVODA KATEGORIJA 1., 3. I 4. 17. DODACI PREHRANI, osim dodataka prehrani za dojenĉad i malu djecu 17.1 Dodaci prehrani u krutom obliku, uključujući kapsule i tablete i slične oblike, osim oblika za ţvakanje 17.2 Dodaci prehrani u tekućem obliku 17.3 Dodaci prehrani u obliku sirupa ili za ţvakanje 18. PRERAĐENA HRANA KOJA NIJE OBUHVAĆENA KATEGORIJAMA OD 1. DO 17., OSIM HRANE ZA DOJENĈAD I MALU DJECU „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 39 DIO E ODOBRENI ADITIVI I USLOVI UPOTREBE U KATEGORIJAMA HRANE Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke 0. Aditivi dopušteni u svim kategorijama hrane osim hrane za dojenĉad i malu djecu, osim ako je to izriĉito navedeno E 290 Ugljik dioksid quantum satis moţe se upotrebljavati u hrani za dojenčad i malu djecu E 938 Argon quantum satis moţe se upotrebljavati u hrani za dojenčad i malu djecu E 939 Helij quantum satis moţe se upotrebljavati u hrani za dojenčad i malu djecu E 941 Azot quantum satis moţe se upotrebljavati u hrani za dojenčad i malu djecu E 942 Azotov oksid quantum satis moţe se upotrebljavati u hrani za dojenčad i malu djecu E 948 Kisik quantum satis moţe se upotrebljavati u hrani za dojenčad i malu djecu E 949 Vodik quantum satis moţe se upotrebljavati u hrani za dojenčad i malu djecu E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 10 000 (1) (4) (57) samo suha hrana u praškastom obliku (odnosno hrana osušena tokom proizvodnog postupka i njezine mješavine), osim hrane iz Tabele 1 Dijela A ovoga Aneksa E 551 553 Silicij dioksid – silikati 10 000 (1) (57) samo suha hrana u praškastom obliku (odnosno hrana osušena tokom proizvodnog postupka i njezine mješavine), osim hrane iz Tabele 1 Dijela A ovoga Aneksa E 459 Beta-ciklodekstrin quantum satis samo hrana u obliku tableta i draţeja, osim hrane iz Tabele 1 Dijela A ovoga Aneksa E 551 553 Silicij dioksid – silikati quantum satis (1) samo hrana u obliku tableta i draţeja, osim hrane iz Tabele 1 Dijela A ovoga Aneksa (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 40 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke (57): Primjenjuje se najveća dopuštena količina osim ako je u tačkama 01. do 18. ovoga Aneksa utvrĎena drugačija najveća dopuštena količina za pojedinu hranu ili kategorije hrane 01. MLIJEĈNI PROIZVODI I SLIĈNI PROIZVODI 01.1 Nearomatizirano pasterizirano i sterilizirano mlijeko (ukljuĉujući UHT) E 331 Natrij citrati 4 000 samo kozje UHT mlijeko E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 1 000 (1) (4) samo sterilizirano i UHT mlijeko (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 01.2 Nearomatizirani fermentirani mlijeĉni proizvodi, ukljuĉujući prirodnu nearomatiziranu mlaćenicu (osim sterilizirane mlaćenice) koja nije toplotno obraĊena nakon fermentacije 01.3 Nearomatizirani fermentirani mlijeĉni proizvodi, koji su toplotno obraĊeni nakon fermentacije Grupa I. Aditivi E 200 203 Sorbinska kiselina – sorbati 1 000 (1) (2) samo kiselo mlijeko (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbroj, a količine su izraţene kao slobodna kiselina 01.4 Aromatizirani fermentirani mlijeĉni proizvodi, ukljuĉujući toplotno obraĊene proizvode Grupa I. Aditivi Grupa II. Boja za hranu dopuštena u količini quantum satis (74) Grupa III. Boja pojedinačno ili u smjesi čije su količine ograničene 150 (74) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 41 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke Grupa IV. Polioli quantum satis samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 104 Hinolin ţuta 10 (61) E 110 Sunset ţuta FCF, Oranţ ţuta S 5 (61) E 124 Ponceau 4R, Cochineal crvena A 5 (61) E 160b Anato, Biksin, Norbiksin 10 E 160d Likopen 30 E 200 213 Sorbinska kiselina – sorbati; Benzojeva kiselina – benzoati 300 (1) (2) samo toplotno neobraĎeni mliječni deserti E 297 Fumarna kiselina 4 000 samo deserti s voćnom aromom E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 3 000 (1) (4) E 355 357 Adipinska kiselina – adipati 1 000 samo deserti s voćnom aromom E 363 Jantarna kiselina 6 000 E 416 Karaja guma 6 000 E 427 Kasija guma 2 500 E 432 436 Polisorbati 1 000 E 473 474 Saharozni esteri masnih kiselina, saharogliceridi 5 000 E 475 Poliglicerolni esteri masnih kiselina 2 000 „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 42 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 477 Propan-1,2-diol esteri masnih kiselina 2 000 E 481 482 Stearoil-2-laktilati 5 000 E 483 Stearil tartarat 5 000 E 491 495 Esteri sorbitana 5 000 E 950 Acesulfam K 350 samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 951 Aspartam 1 000 samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 952 Ciklaminska kiselina i njezine natrij i kalcij soli 250 (51) samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 954 Saharin i njegove natrij, kalij i kalcij soli 100 (52) samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 955 Sukraloza 400 samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 957 Taumatin 5 samo kao pojačivač okusa E 959 Neohesperidin DC 50 samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 960 Steviol glikozidi 100 (60) Samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanog šećera E 962 So aspartama-acesulfama 350 (11)a (49) (50) samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 961 Neotam 32 samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 969 Advantam 10 samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 43 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbroj, a količine su izraţene kao slobodna kiselina (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 (11): Najveće dopuštene količine izraţene su kao (a) ekvivalent acesulfama K ili (b) ekvivalent aspartama (49): Najveće dopuštene količine za upotrebu dobivene su na temelju najvećih dopuštenih količina sastojaka soli, aspartama (E 951) i acesulfama K (E 950) (50): Dopuštene količine za oba E 951 i E 950 ne smiju se prekoračiti upotrebom soli aspartam-acesulfama, bilo pojedinačno ili u kombinaciji s E 950 ili E 951 (51): Najveće dopuštene količine za upotrebu izraţene su kao slobodna kiselina (52): Najveće dopuštene količine za upotrebu izraţene su kao slobodni imid (60): Izraţeni kao ekvivalenti steviola (61): Ukupna količina E 104, E 110, E 124 i boja iz grupe III ne smije biti veća od najveće dopuštene količine navedene za grupu III (74) : Maksimalno ograničenje za aluminij iz svih aluminijskih lakova 15 mg / kg 01.5 Dehidrirano mlijeko, u skladu sa posebnim propisom koji reguliše predmetnu oblast Grupa II. Boja za hranu dopuštena u količini quantum satis quantum satis osim nearomatiziranih proizvoda E 300 Askorbinska kiselina quantum satis E 301 Natrij askorbat quantum satis E 304 Esteri masnih kiselina askorbinske kiseline quantum satis E 310 320 Galati, TBHQ i BHA 200 (1) samo mlijeko u prahu za automate E 322 Lecitini quantum satis E 331 Natrij citrati quantum satis „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 44 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 332 Kalij citrati quantum satis E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 1 000 (1) (4) samo djelomično dehidrirano mlijeko s manje od 28 % suhe materije E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 1 500 (1) (4) samo djelomično dehidrirano mlijeko s više od 28 % suhe materije E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 2 500 (1) (4) samo mlijeko u prahu i obrano mlijeko u prahu E 392 Ekstrakti ruţmarina 200 (41) (46) samo mlijeko u prahu za automate E 392 Ekstrakti ruţmarina 30 (46) samo mlijeko u prahu za proizvodnju sladoleda E 407 Karagenan quantum satis E 500(ii) Natrij hidrogen karbonat quantum satis E 501(ii) Kalij hidrogen karbonat quantum satis E 509 Kalcij hlorid quantum satis (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 (41): Izraţeno na masnu osnovu (46): Kao zbroj karnosola i karnosolne kiseline 01.6 Vrhnje i vrhnje u prahu 01.6.1 Nearomarizirano pasterizirano vrhnje (osim vrhnja sa smanjenim sadrţajem masti) E 401 Natrij alginat quantum satis E 402 Kalij alginat quantum satis E 407 Karagenan quantum satis „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 45 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 466 Natrij karboksi metil celuloza, celulozna guma quantum satis E 471 Mono– i digliceridi masnih kiselina quantum satis 01.6.2 Nearomatizirani, prirodno fermentirani proizvodi od vrhnja i zamjenski proizvodi sa sadrţajem masti manjim od 20 % E 406 Agar quantum satis E 407 Karagenan quantum satis E 410 Brašno sjemenke rogača quantum satis E 412 Guar guma quantum satis E 415 Ksantan guma quantum satis E 440 Pektini quantum satis E 460 Celuloza quantum satis E 466 Natrij karboksi metil celuloza, celulozna guma quantum satis E 471 Mono– i digliceridi masnih kiselina quantum satis E 1404 Oksidirani skrob quantum satis E 1410 Monoskrob fosfat quantum satis E 1412 Diskrob fosfat quantum satis E 1413 Fosfatizirani diskrob – fosfat quantum satis E 1414 Acetilirani diskrob – fosfat quantum satis E 1420 Acetilirani skrob quantum satis „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 46 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 1422 Acetilirani diskrob adipat quantum satis E 1440 Hidroksi propil skrob quantum satis E 1442 Hidroksi propil diskrobni fosfat quantum satis E 1450 Natrij oktenil jantarat skroba quantum satis E 1451 Acetilirani oksidirani skrob quantum satis 01.6.3 Ostalo vrhnje Grupa I. Aditivi Grupa II. Boja za hranu dopuštena u količini quantum satis quantum satis samo aromatizirano vrhnje Grupa III. Boja pojedinačno ili u smjesi čije su količine ograničene 150 samo aromatizirano vrhnje E 104 Hinolin ţuta 10 (61) samo aromatizirano vrhnje E 110 Sunset ţuta FCF, oranţ ţuta S 5 (61) samo aromatizirano vrhnje E 124 Ponceau 4R, Cochineal crvena A 5 (61) samo aromatizirano vrhnje E 234 Nizin 10 samo gusto vrhnje ("clotted cream") E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 5 000 (1) (4) samo sterilizirano, pasterizirano i UHT vrhnje i šlag E 473 474 Saharozni esteri masnih kiselina, saharogliceridi 5 000 (1) samo sterilizirano vrhnje i sterilizirano vrhnje sa smanjenim sadrţajem masti (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 47 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 (61): Ukupna količina E 104, E 110, E 124 i boja iz grupe III ne smije biti veća od najveće dopuštene količine navedene za grupu III 01.7 Sir i proizvodi od sira 01.7.1 Svjeţi sir osim proizvoda kategorije 16 Grupa I. Aditivi osim mozzarelle Grupa II. Boja za hranu dopuštena u količini quantum satis quantum satis samo aromatizirani nezreli sir Grupa III. Boja pojedinačno ili u smjesi čije su količine ograničene 150 samo aromatizirani nezreli sir E 200 203 Sorbinska kiselina – sorbati 1 000 (1) (2) E 234 Nizin 10 samo mascarpone E 260 Sirćetna kiselina quantum satis samo mozzarella E 270 Mliječna kiselina quantum satis samo mozzarella E 330 Limunska kiselina quantum satis samo mozzarella E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 2 000 (1) (4) osim mozzarelle E 460(ii) Celuloza u prahu quantum satis samo ribana i rezana mozzarella E 575 Glukono-delta-lakton quantum satis samo mozzarella (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbroj, a količine su izraţene kao slobodna kiselina (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 48 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke 01.7.2 Zreli sir (fermentirani dozreli sir) i proizvodi od zrelog sira E 1105 Lisozim quantum satis E 120 Cochineal, karminska kiselina, karmin 125 (83) samo crveni mramorni sir i crveni sir pesto E 140 Hlorofili i hlorofilini: quantum satis samo Derby sir s kaduljom (sage Derby cheese) E 141 Bakreni kompleksi hlorofila i hlorofilina quantum satis samo Derby sir s kaduljom, zeleni i crveni sir pesto, sir wasabi i zeleni mramorni biljni sir E 153 Biljni ugalj quantum satis samo sir morbier E 160a Karoteni quantum satis samo zreli narančasti, ţuti i bijeli lomljeni sir E 160b Anato, biksin, norbiksin 15 samo zreli narančasti, ţuti i lomljeni bijeli sir te crveni i zeleni sir pesto E 160b Anato, biksin, norbiksin 50 samo crveni sir Leicester E 160b Anato, biksin, norbiksin 35 samo sir Mimolette E 160c Ekstrakt paprike, Kapsantin, kapsorubin quantum satis samo zreli narančasti, ţuti i lomljeni bijeli sir, te crveni sir pesto E 163 Antocijani quantum satis samo crveni mramorni sir E 170 Kalcij karbonat quantum satis E 200 203 Sorbinska kiselina – sorbati 1 000 (1) (2) samo sir, pretpakiran, narezan; slojeviti sir i sir s dodatkom druge hrane E 200 203 Sorbinska kiselina – sorbati quantum satis samo površinska obrada zrelih proizvoda E 234 Nizin 12,5 (29) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 49 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 235 Natamicin 1 mg/dm² površine (nije prisutan na dubini od 5 mm) samo površinska obrada nerezanih tvrdih, polutvrdih i polumekih sireva E 239 Heksametilen tetramin 25 mg/kg ostatka, izraţeno kao formaldehid samo sir Provolone E 251 252 Nitrati 150 (30) samo tvrdi, polutvrdi i polumeki sirevi E 280 283 Propionska kiselina – propionati quantum satis samo površinska obrada E 460 Celuloza u prahu quantum satis samo narezani i ribani zreli sir E 500(ii) Natrij hidrogen karbonat quantum satis samo sir od kiselog mlijeka E 504 Magnezij karbonati quantum satis E 509 Kalcij hlorid quantum satis E 551 553 Silicij dioksid – silikati 10 000 (1) samo narezani ili ribani tvrdi i polutvrdi sirevi E 575 Glukono-delta-lakton quantum satis (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbroj, a količine su izraţene kao slobodna kiselina (29): Ova tvar moţe biti prirodno prisutna u odreĎenim sirevima kao posljedica postupaka fermentacije (30): U mlijeku za proizvodnju sira ili ekvivalentna količina ako se dodaje nakon uklanjanja sirutke i dodavanja vode (83): Najveća dopuštena količina aluminija iz aluminijskih lakova aditiva E 120 (Cochineal, Carminic acid, Karmin) iznosi 3,2 mg/kg. Ne smiju se koristiti nikakavi drugi aluminijski lakovi 01.7.3 Jestiva kora od sira „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 50 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke Grupa II. Boja za hranu dopuštena u količini quantum satis quantum satis Grupa III. Boja pojedinačno ili u smjesi čije su količine ograničene quantum satis (67) E 104 Hinolin ţuta 10 (62) E 160d Likopen 30 E 180 Litholrubine BK quantum satis (67) E 160b Anato, biksin, norbiksin 20 (62) Ukupna količina E 104 i boja iz grupe III ne smije biti veća od najveće dopuštene količine navedene za grupu III (67) Maksimalni nivo za aluminij iz aluminijskih lakova E 120 Cochineal, karminska kiselina, karmin i E 180 litolrubin BK je 10 mg / kg 01.7.4 Sir od sirutke Grupa II. Boja za hranu dopuštena u količini quantum satis quantum satis E 200 203 Sorbinska kiselina – sorbati 1 000 (1) (2) samo sir, pretpakiran, narezan; slojeviti sir i sir s dodatkom druge hrane E 251 252 Nitrati 150 (30) samo mlijeko namijenjeno za proizvodnju tvrdih, polutvrdih i polumekih sireva E 260 Sirćetna kiselina quantum satis E 270 Mliječna kiselina quantum satis E 330 Limunska kiselina quantum satis E 460(ii) Celuloza u prahu quantum satis samo ribani i narezani sir E 575 Glukono-delta-lakton quantum satis „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 51 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbroj, a količine su izraţene kao slobodna kiselina (30): U mlijeku za proizvodnju sira ili ekvivalentna količina ako se dodaje nakon uklanjanja sirutke i dodavanja vode 01.7.5 Topljeni sir Grupa I. Aditivi Grupa II. Boja za hranu dopuštena u količini quantum satis quantum satis samo aromatizirani topljeni sir E 100 Kurkumin 100 (33) samo aromatizirani topljeni sir E 102 Tartrazin 100 (33) samo aromatizirani topljeni sir E 120 Cochineal, karminska kiselina, karmin 100 (33) (66) samo aromatizirani topljeni sir E 122 Azorubine, Karmoizin 100 (33) samo aromatizirani topljeni sir E 160e Beta-apo-8′-carotenal (C 30) 100 (33) samo aromatizirani topljeni sir E 161b Lutein 100 (33) samo aromatizirani topljeni sir E 160d Likopen 5 samo aromatizirani topljeni sir E 160a Karoteni quantum satis E 160c Ekstrakt paprike, Kapsantin, kapsorubin quantum satis E 160b Anato, biksin, norbiksin 15 E 200 203 Sorbinska kiselina – sorbati 200 (1) (2) E 234 Nizin 12,5 (29) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 52 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 20 000 (1) (4) E 427 Kasija guma 2 500 E 551 553 Silicij dioksid – silikati 10 000 (1) (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbroj, a količine su izraţene kao slobodna kiselina (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 (29): Ova tvar moţe biti prirodno prisutna u odreĎenim sirevima kao posljedica postupaka fermentacije (33): Najviše pojedinačno ili za kombinaciju E 100, E 102, E 120, E 122,, E 160e i E 161b (66) Maksimalni nivo za aluminijum iz aluminijskih lakova E 120 (Cochineal, karminska kiselina, karmin) iznosi 1,5 mg/kg. Upotreba drugih aluminijskih lakova nije dopuštena. 01.7.6 Proizvodi od sira (osim proizvoda kategorije 16) Grupa I. Aditivi Grupa II. Boja za hranu dopuštena u količini quantum satis quantum satis samo aromatizirani nezreli proizvodi Grupa III. Boja pojedinačno ili u smjesi čije su količine ograničene 100 samo aromatizirani nezreli proizvodi E 1105 Lisozim quantum satis samo zreli proizvodi E 120 Cochineal, karminska kiselina, karmin 125 samo crveni mramorni proizvodi E 160a Karoteni quantum satis samo zreli narančasti, ţuti i lomljeni bijeli proizvodi E 160b Anato, biksin, norbiksin 15 samo zreli narančasti, ţuti i lomljeni bijeli proizvodi „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 53 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 160c Ekstrakt paprike, Kapsantin, kapsorubin quantum satis samo zreli narančasti, ţuti i lomljeni bijeli proizvodi E 163 Antocijani quantum satis samo crveni mramorni proizvodi E 170 Kalcij karbonat quantum satis samo zreli proizvodi E 200 203 Sorbinska kiselina – sorbati 1 000 (1) (2) samo nezreli proizvodi; zreli proizvodi, pretpakirani, narezani; slojeviti zreli proizvodi i zreli proizvodi s dodatkom druge hrane E 200 203 Sorbinska kiselina – sorbati quantum satis samo površinska obrada zrelih proizvoda E 234 Nizin 12,5 (29) samo zreli i topljeni proizvodi E 235 Natamicin 1 mg/dm 2 površine (nije prisutan na dubini od 5 mm) samo površinska obrada tvrdih, polutvrdih i polumekih proizvoda E 251 252 Nitrati 150 (30) samo tvrdi, polutvrdi i polumeki zreli proizvodi E 280 283 Propionska kiselina – propionati quantum satis samo površinska obrada zrelih proizvoda E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 2 000 (1) (4) samo nezreli proizvodi E 460 Celuloza u prahu quantum satis samo ribani i narezani zreli proizvodi i nezreli proizvodi E 504 Magnezij karbonati quantum satis samo zreli proizvodi E 509 Kalcij hlorid quantum satis samo zreli proizvodi E 551 553 Silicij dioksid – silikati 10 000 (1) samo narezani ili ribani tvrdi i polutvrdi proizvodi E 575 Glukono-delta-lakton quantum satis samo zreli proizvodi (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 54 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbroj, a količine su izraţene kao slobodna kiselina (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 (29): Ova tvar moţe biti prirodno prisutna u odreĎenim proizvodima kao posljedica postupaka fermentacije (30): U mlijeku za proizvodnju sira ili ekvivalentna količina ako se dodaje nakon uklanjanja sirutke i dodavanja vode 01.8 Proizvodi sliĉni mlijeĉnim proizvodima, ukljuĉujući zamjene za vrhnje za napitke Grupa I. Aditivi Grupa II. Boja za hranu dopuštena u količini quantum satis quantum satis E 200 203 Sorbinska kiselina – sorbati quantum satis (1) (2) samo proizvodi slični siru (samo površinska obrada) E 200 203 Sorbinska kiselina – sorbati 2 000 (1) (2) samo proizvodi slični siru na bazi bjelančevina E 251 252 Nitrati 150 (30) samo mliječni proizvodi slični siru E 280 283 Propionska kiselina – propionati quantum satis samo proizvodi slični siru (samo površinska obrada) E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 5 000 (1) (4) samo proizvodi slični tučenom vrhnju E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 20 000 (1) (4) samo topljeni proizvodi slični siru E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 30 000 (1) (4) samo zamjene za vrhnje za napitke E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 50 000 (1) (4) samo zamjene za vrhnje za napitke za automate E 432 436 Polisorbati 5 000 (1) samo mlijeko i proizvodi slični vrhnju „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 55 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 473 474 Saharozni esteri masnih kiselina, saharogliceridi 5 000 (1) samo proizvodi slični vrhnju E 473 474 Saharozni esteri masnih kiselina, saharogliceridi 20 000 (1) samo zamjene za vrhnje za napitke E 475 Poliglicerolni esteri masnih kiselina 5 000 samo mlijeko i proizvodi slični vrhnju E 475 Poliglicerolni esteri masnih kiselina 500 samo zamjene za vrhnje za napitke E 477 Propan-1,2-diol esteri masnih kiselina 1 000 samo zamjene za vrhnje za napitke E 477 Propan-1,2-diol esteri masnih kiselina 5 000 samo mlijeko i proizvodi slični vrhnju E 481 482 Stearoil-2-laktilati 3 000 (1) samo zamjene za vrhnje za napitke E 491 495 Esteri sorbitana 5 000 (1) samo mlijeko i proizvodi slični vrhnju; zamjene za vrhnje za napitke E 551 553 Silicij dioksid – silikati 10 000 (1) samo narezani ili ribani proizvodi slični siru i proizvodi slični topljenom siru; zamjene za vrhnje za napitke (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbroj, a količine su izraţene kao slobodna kiselina (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 (30): U mlijeku za proizvodnju sira ili ekvivalentna količina ako se dodaje nakon uklanjanja sirutke i dodavanja vode 01.9 Jestivi kazeinati E 170 Kalcij karbonat quantum satis E 331 Natrij citrati quantum satis E 332 Kalij citrati quantum satis „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 56 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 333 Kalcij citrati quantum satis E 380 Triamonij citrat quantum satis E 500 Natrij karbonati quantum satis E 501 Kalij karbonati quantum satis E 503 Amonij karbonati quantum satis E 504 Magnezij karbonati quantum satis E 524 Natrij hidroksid quantum satis E 525 Kalij hidroksid quantum satis E 526 Kalcij hidroksid quantum satis E 527 Amonij hidroksid quantum satis E 528 Magnezij hidroksid quantum satis 02. MASTI I ULJA I EMULZIJE MASTI I ULJA 02.1 Masti i ulja koji su uglavnom bez vode (iskljuĉujući bezvodnu mlijeĉnu mast) E 100 Kurkumin quantum satis samo masti E 160a Karoteni quantum satis samo masti E 160b Anato, biksin, norbiksin 10 samo masti E 270 Mliječna kiselina quantum satis samo za kuhanje i/ili prţenje ili za pripremu sosova, osim djevičanskih ulja i maslinova ulja E 300 Askorbinska kiselina quantum satis samo za kuhanje i/ili prţenje ili za pripremu sosova, osim djevičanskih ulja i maslinova ulja E 304 Esteri masnih kiselina askorbinske kiseline quantum satis osim djevičanskih i maslinovih ulja „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 57 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 306 Mješavina tokoferola obogaćena quantum satis osim djevičanskih i maslinovih ulja E 307 Alfa-tokoferol quantum satis osim djevičanskih i maslinovih ulja E 307 Alfa-tokoferol 200 samo rafinirano maslinovo ulje, uključujući ulje komine maslina E 308 Gama-tokoferol quantum satis osim djevičanskih i maslinovih ulja E 309 Delta-tokoferol quantum satis osim djevičanskih i maslinovih ulja E 310 320 Galati, TBHQ i BHA, pojedinačno ili u kombinaciji 200 (1) (41) samo masti i ulja za profesionalnu proizvodnju toplotno obraĎene hrane; ulje i mast za prţenje (osim ulja komine maslina), te svinjska mast, riblje ulje, goveĎa i ovčja mast, te mast peradi E 321 Butilirani hidroksitoluen (BHT) 100 (41) samo masti i ulja za profesionalnu proizvodnju toplotno obraĎene hrane; ulje i mast za prţenje (osim ulja komine maslina), te svinjska mast, riblje ulje, goveĎa i ovčja mast, te mast peradi E 322 Lecitini 30 000 osim djevičanskih i maslinovih ulja E 330 Limunska kiselina quantum satis osim djevičanskih i maslinovih ulja E 331 Natrij citrati quantum satis osim djevičanskih i maslinovih ulja E 332 Kalij citrati quantum satis osim djevičanskih i maslinovih ulja E 333 Kalcij citrati quantum satis osim djevičanskih i maslinovih ulja E 392 Ekstrakti ruţmarina 30 (41) (46) samo biljna ulja (osim djevičanskih i maslinovih ulja) i masti kod kojih je sadrţaj polinezasićenih masnih kiselina veći od 15 % m/m, masenog udjela svih masnih kiselina, za upotrebu u toplotno neobraĎenoj hrani E 392 Ekstrakti ruţmarina 50 (41) (46) samo riblje ulje i ulje od algi; svinjska, goveĎa i ovčja mast, te mast peradi; masti i ulja za profesionalnu proizvodnju toplotno obraĎene hrane; ulja i masti za prţenje, osim maslinovog ulja i ulja komine maslina „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 58 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 471 Mono– i digliceridi masnih kiselina 10 000 osim djevičanskih i maslinovih ulja E 472c Esteri limunske kiseline mono– i diglicerida masnih kiselina quantum satis samo za kuhanje i/ili prţenje ili za pripremu sosova, osim djevičanskih ulja i maslinova ulja E 900 Dimetil polisiloksan 10 samo ulja i masti za prţenje (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (41): Izraţeno na masnu osnovu (46): Kao zbroj karnosola i karnosolne kiseline 02.2 Emulzije masti i ulja uglavnom tipa voda u ulju 02.2.1 Maslac i koncentrirani maslac, te maslo i bezvodna mlijeĉna mast E 160a Karoteni quantum satis osim maslaca od ovčjeg i kozjeg mlijeka E 500 Natrij karbonati quantum satis samo maslac od kiselog vrhnja E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 2 000 (1) (4) samo maslac od kiselog vrhnja (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 02.2.2 Ostale emulzije masti i ulja, ukljuĉujući namaze, u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast i tekuće emulzije Grupa I. Aditivi E 100 Kurkumin quantum satis osim maslaca sa smanjenim sadrţajem masti E 160a Karoteni quantum satis E 160b Anato, biksin, norbiksin 10 osim maslaca sa smanjenim sadrţajem masti „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 59 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 200 203 Sorbinska kiselina – sorbati 1 000 (1) (2) samo emulzije masti (osim maslaca) sa sadrţajem masti od 60 % ili više E 200 203 Sorbinska kiselina – sorbati 2 000 (1) (2) samo emulzije masti sa sadrţajem masti manjim od 60 % E 310 320 Galati, TBHQ i BHA, pojedinačno ili u kombinaciji 200 (1) (2) samo mast za prţenje E 321 Butilirani hidroksitoluen (BHT) 100 samo mast za prţenje E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 5 000 (1) (4) samo mazive masti E 385 Kalcij dinatrijev etilen diamin tetraacetat (kalcij dinatrijev EDTA) 100 samo mazive masti, kako su definirani članom 1. i Aneksom I, Pravilnika o mazivim mastima („Sluţbeni glasnik BiH―, broj 21/11), sa sadrţajem masti od 41 % ili manje E 392 Ekstrati ruţmarina 100 (41) (46) samo mazive masti sa sadrţajem masti manjim od 80 % E 405 Propan-1,2-diol alginat 3 000 E 432 436 Polisorbati 10 000 (1) samo emulzije masti za pečenje E 473 474 Saharozni esteri masnih kiselina, saharogliceridi 10 000 (1) samo emulzije masti za pečenje E 475 Poliglicerolni esteri masnih kiselina 5 000 E 476 Poliglicerol poliricinoleat 4 000 samo mazive masti, kako su definirani člankom 1. i Aneksom I, Pravilnika o mazivim mastima („Sluţbeni glasnik BiH―, broj 21/11) sa sadrţajem masti od 41 % ili manje i slični proizvodi za mazanje sa sadrţajem masti manjim od 10 % E 477 Propan-1,2-diol esteri masnih kiselina 10 000 samo emulzije masti za pečenje „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 60 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 479b Toplotnooksidirano sojino ulje u interakciji s mono i digliceridima masnih kiselina 5 000 samo emulzije masti za prţenje E 481 482 Stearoil-2-laktilati 10 000 (1) E 491 495 Esteri sorbitana 10 000 (1) E 551 553 Silicij dioksid – silikati 30 000 (1) samo proizvodi za podmazivanje tepsija E 900 Dimetil polisiloksan 10 samo ulja i masti za prţenje E 959 Neohesperidin DC 5 samo kao pojačivač okusa, samo u skupini masti definirani u grupi B i C, Aneksa I, Pravilnika o mazivim mastima („Sluţbeni glasnik BiH―, broj 21/11) (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbroj, a količine su izraţene kao slobodna kiselina (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 (41): Izraţeno na masnu osnovu (46): Kao zbroj karnosola i karnosolne kiseline 02.3 Biljno ulje u spreju za tave Grupa I. Aditivi E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 3 000 (1) (4) samo emulzije u spreju na bazi vode za premazivanje limova za pečenje E 392 Ekstrakti ruţmarina 50 (41) (46) samo masti i ulja za profesionalnu proizvodnju toplotno obraĎenih proizvoda „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 61 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 551 553 Silicij dioksid – silikati 30 000 (1) samo proizvodi za podmazivanje limova za pečenje E 943a Butan quantum satis samo biljno ulje u spreju za tave (samo za profesionalnu upotrebu) i emulzija na bazi vode u spreju E 943b Izobutan quantum satis samo biljno ulje u spreju za tave (samo za profesionalnu upotrebu) i emulzija na bazi vode u spreju E 944 Propan quantum satis samo biljno ulje u spreju za tave (samo za profesionalnu upotrebu) i emulzija na bazi vode u spreju (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 (41): Izraţeno na masnu osnovu (46): Kao zbroj karnosola i karnosolne kiseline 03. SMRZNUTI DESERTI Grupa I. Aditivi Grupa II. Boja za hranu dopuštena u količini quantum satis quantum satis (75) Grupa III. Boja pojedinačno ili u smjesi čije su količine ograničene 150 (25) Grupa IV. Polioli quantum satis samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 160b Anato, biksin, norbiksin 20 E 160d Likopen 40 E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 1 000 (1) (4) E 405 Propan-1,2-diol alginat 3 000 samo sladoledi na bazi vode „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 62 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 427 Kasija guma 2 500 E 432 436 Polisorbati 1 000 (1) E 473 474 Saharozni esteri masnih kiselina, saharogliceridi 5 000 (1) E 477 Propan-1,2-diol esteri masnih kiselina 3 000 E 491 495 Esteri sorbitana 500 (1) E 901 Pčelinji vosak, bijeli i ţuti quantum satis samo pretpakirani vafli koje sadrţe sladoled E 950 Acesulfam K 800 samo proizvodi sa smanjene energetse vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 951 Aspartam 800 samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 954 Saharin i njegove natrij, kalij i kalcij soli 100 (52) samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 955 Sukraloza 320 samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 957 Taumatin 50 samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 959 Neohesperidin DC 50 samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 960 Steviol glikozidi 200 (60) proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanog šećera E 961 Neotam 26 samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 962 So aspartam-acesulfama 800 (11)b (49) (50) samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 63 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 964 Sirup poliglicitola 200 000 samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 969 Advantam 10 samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbroj, a količine su izraţene kao slobodna kiselina (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 (11): Najveće dopuštene količine izraţene su kao (a) ekvivalent acesulfama K ili (b) ekvivalent aspartama (25): Količine svakoga od boja E 122, i E 155 ne smiju biti veće od 50 mg/kg ili mg/l (49): Najveće dopuštene količine za upotrebu dobivene su na temelju najvećih dopuštenih količina sastojaka soli, aspartama (E 951) i acesulfama K (E 950) (50): Dopuštene količine za oba E 951 i E 950 ne smiju se prekoračiti upotrebom soli aspartam-acesulfama, bilo pojedinačno ili u kombinaciji s E 950 ili E 951 (51): Najveće dopuštene količine za upotrebu izraţene su kao slobodna kiselina (52): Najveće dopuštene količine za upotrebu izraţene su kao slobodni imid (60): izraţeni kao ekvivalenti steviola (75): Maksimalni nivo za aluminij iz aluminijskih lakova iznosi 30 mg/kg 04. VOĆE I POVRĆE 04.1 NepreraĊeno voće i povrće 04.1.1 Cijelo svjeţe voće i povrće „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 64 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 172 Ţeljezo oksidi i hidroksidi 6 samo kao pojačivač kontrasta za označavanje agruma, dinja i šipka radi: ponovnog navoĎenja svih ili samo nekih od obveznih podataka koje zahtijeva zakonodavstvo, i/ili dobrovoljnog navoĎenja marke, načina proizvodnje, PLU-koda, QR-koda i/ili bar koda E 200 203 Sorbinska kiselina – sorbati 20 samo površinska obrada svjeţih agruma s korom E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 10 (3) samo stolno groţĎe, svjeţi liči (mjereno na jestivim dijelovima) i borovnice (Vaccinium corymbosum) E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 100 (3) samo slatki kukuruz pakiran u vakuumu E 445 Glicerolni esteri smole drveta 50 samo površinska obrada agruma E 464 Hidroksipropil metil celuloza 10 samo za agrume, dinje i šipak radi: ponovnog navoĎenja svih ili samo nekih od obveznih podataka koje zahtijeva nacionalno zakonodavstvo, i/ili dobrovoljnog navoĎenja marke, načina proizvodnje, PLU-koda, QR-koda i/ili bar koda E 473 474 Saharozni esteri masnih kiselina, saharogliceridi quantum satis (1) samo svjeţe voće, površinska obrada E 901 Pčelinji vosak, bijeli i ţuti quantum satis samo površinska obrada agruma, dinja, jabuka, krušaka, bresaka, ananasa, banana, manga, avokada i nara te kao sredstva za poliranje orašastog voća E 902 Kandelila vosak quantum satis samo površinska obrada agruma, dinja, jabuka, krušaka, bresaka i ananasa, te kao tvari za poliranje orašastog voća „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 65 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 903 Karnauba vosak 200 samo površinska obrada agruma, dinja, jabuka, krušaka, bresaka, ananasa, nara, manga, avokada i papaje te kao tvari za poliranje orašastog voća E 904 Šelak quantum satis samo za površinsku obradu voća: citrusnog voća, dinja, jabuka, krušaka, bresaka, ananasa, šipka, manga, avokada i papaje i kao sredstvo za glaziranje orašastih plodova E 905 Mikrokristalični vosak quantum satis samo površinska obrada dinja, papaja, manga, avokada i ananasa E 914 Oksidirani polietilenski vosak quantum satis samo površinska obrada agruma, dinja, papaja, manga, avokada i ananasa (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (3): Najveće dopuštene količine, izraţene kao SO2, odnose se na ukupnu količinu iz svih izvora. Ako je sadrţaj SO2 prisutan u količini manjoj od 10 mg/kg ili 10 mg/l ne treba se navoditi. 04.1.2 Oguljeno, izrezano i usitnjeno voće i povrće E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 50 (3) samo oguljeni krumpir E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 300 (3) samo pulpa luka, češnjaka i kozjaka E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 800 (3) samo pulpa hrena E 296 Jabučna kiselina quantum satis samo pretpakirani, nepreraĎeni i oguljeni krumpir E 300 Askorbinska kiselina quantum satis samo rashlaĎeno i nepreraĎeno voće i povrće za izravnu potrošnju i pretpakirani, nepreraĎeni i oguljeni krumpir E 301 Natrij askorbat quantum satis samo rashlaĎeno i nepreraĎeno voće i povrće za izravnu potrošnju i pretpakirani, nepreraĎeni i oguljeni krumpir E 302 Kalcij askorbat quantum satis samo rashlaĎeno i nepreraĎeno voće i povrće za izravnu potrošnju i pretpakirani, nepreraĎeni i oguljeni krumpir „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 66 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 330 Limunska kiselina quantum satis samo rashlaĎeno i nepreraĎeno voće i povrće za izravnu potrošnju i pretpakirani, nepreraĎeni i oguljeni krumpir E 331 Natrij citrati quantum satis samo rashlaĎeno i nepreraĎeno voće i povrće za izravnu potrošnju i pretpakirani, nepreraĎeni i oguljeni krumpir E 332 Kalij citrati quantum satis samo rashlaĎeno i nepreraĎeno voće i povrće za izravnu potrošnju i pretpakirani, nepreraĎeni i oguljeni krumpir E 333 Kalcij citrati quantum satis samo rashlaĎeno i nepreraĎeno voće i povrće za izravnu potrošnju i pretpakirani, nepreraĎeni i oguljeni krumpir E 401 Natrij alginat 2 400 (82) samo pretpakirano rashlaĎeno nepreraĎeno voće i povrće spremno za konzumaciju koje se prodaje krajnjem potrošaču E 501 Kalij karbonat quantum satis samo pretpakirano, rashlaĎeno, nepreraĎeno voće i povrće za izravnu potrošnju i pretpakirani, nepreraĎeni i oguljeni krompir (3): Najveće dopuštene količine, izraţene kao SO2, odnose se na ukupnu količinu iz svih izvora. Ako je sadrţaj SO2 prisutan u količini manjoj od 10 mg/kg ili 10 mg/l ne treba se navoditi. (82): Moţe se upotrebljavati samo u kombinaciji s E 302 kao sredstvo za glaziranje i najvećim nivoem od 800 mg/kg E 302 u konačnom prehrambenom proizvodu 04.1.3 Smrznuto voće i povrće E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 50 (3) samo bijelo povrće, uključujući gljive i bijele mahunarke E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 100 (3) samo smrznuti i duboko smrznuti krumpir E 300 Askorbinska kiselina quantum satis E 301 Natrij askorbat quantum satis E 302 Kalcij askorbat quantum satis E 330 Limunska kiselina quantum satis E 331 Natrij citrati quantum satis „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 67 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 332 Kalij citrati quantum satis E 333 Kalcij citrati quantum satis (3): Najveće dopuštene količine, izraţene kao SO2, odnose se na ukupnu količinu iz svih izvora. Ako je sadrţaj SO2 prisutan u količini manjoj od 10 mg/kg ili 10 mg/l ne treba se navoditi. 04.2 PreraĊeno voće i povrće 04.2.1 Suho voće i povrće Grupa I. Aditivi E 410, E 412, E 415 i E 417 ne smiju se upotrebljavati za proizvodnju dehidrirane hrane koja se konzumira kao takva E 101 Riboflavini quantum satis samo konzervirano crveno voće E 120 Cochineal, karminska kiselina, karmin 200 (34) samo konzervirano crveno voće E 122 Azorubine, Karmoizin 200 (34) samo konzervirano crveno voće E 129 Allura Red AG 200 (34) samo konzervirano crveno voće E 131 Patent Blue V 200 (34) samo konzervirano crveno voće E 133 Brilliant Blue FCF 200 (34) samo konzervirano crveno voće E 140 Hlorofili i hlorofilini quantum satis samo konzervirano crveno voće E 141 Bakreni kompleksi hlorofila i hlorofilina quantum satis samo konzervirano crveno voće E 150a-d Karameli quantum satis samo konzervirano crveno voće E 160a Karoteni quantum satis samo konzervirano crveno voće E 160c Ekstrakt paprike, Kapsantin, kapsorubin quantum satis samo konzervirano crveno voće E 162 Cvekla crvena, betanin quantum satis samo konzervirano crveno voće E 163 Antocijani quantum satis samo konzervirano crveno voće „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 68 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 200 203 Sorbinska kiselina – sorbati 1 000 (1) (2) samo suho voće E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 50 (3) samo suhi kokos E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 50 (3) samo bijelo preraĎeno povrće, uključujući mahunarke E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 100 (3) samo suhe gljive E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 150 (3) samo suhi Ďumbir E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 200 (3) samo suhi paradajz E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 400 (3) samo bijelo povrće, suho E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 500 (3) samo suho voće i orašasto voće u ljusci, osim suhih jabuka, krušaka, banana, marelica, bresaka, groţĎa, šljiva i smokafa E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 600 (3) samo suhe jabuke i kruške E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 1 000 (3) samo suhe banane E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 2 000 (3) samo suhe marelice, breskve, groţĎe, šljive i smokve E 907 Hidrogenirani poli-1 decen 2 000 samo suho voće, kao sredstvo za poliranje (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbroj, a količine su izraţene kao slobodna kiselina (3): Najveće dopuštene količine, izraţene kao SO2, odnose se na ukupnu količinu iz svih izvora. Ako je sadrţaj SO2 prisutan u količini manjoj od 10 mg/kg ili 10 mg/l ne treba se navoditi. „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 69 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke (34): Najviše pojedinačno ili za kombinaciju E 120, E 122, E 129, E 131, E 133 04.2.2 Voće i povrće u sirćetu, ulju ili salamuri Grupa I. Aditivi E 101 Riboflavini quantum satis samo konzervirano crveno voće E 120 Cochineal, karminska kiselina, karmin 200 (34) samo konzervirano crveno voće E 122 Azorubine, Karmoizin 200 (34) samo konzervirano crveno voće E 129 Allura Red AG 200 (34) samo konzervirano crveno voće E 131 Patent Blue V 200 (34) samo konzervirano crveno voće E 133 Brilliant Blue FCF 200 (34) samo konzervirano crveno voće E 140 Hlorofili i hlorofilini quantum satis samo konzervirano crveno voće E 141 Bakreni kompleksi hlorofila i hlorofilina quantum satis samo konzervirano crveno voće E 150a-d Karameli quantum satis samo konzervirano crveno voće E 160a Karoteni quantum satis samo konzervirano crveno voće E 160c Ekstrakt paprike, Kapsantin, kapsorubin quantum satis samo konzervirano crveno voće E 162 Cvekla crvena, betanin quantum satis samo konzervirano crveno voće E 163 Antocijani quantum satis samo konzervirano crveno voće E 101 Riboflavini quantum satis samo povrće (osim maslina) E 140 Hlorofili i hlorofilini quantum satis samo povrće (osim maslina) E 141 Bakreni kompleksi hlorofila i hlorofilina quantum satis samo povrće (osim maslina) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 70 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 150a-d Karameli quantum satis samo povrće (osim maslina) E 160a Karoteni quantum satis samo povrće (osim maslina) E 162 Cvekla crvena, betanin quantum satis samo povrće (osim maslina) E 163 Antocijani quantum satis samo povrće (osim maslina) E 200 213 Sorbinska kiselina – sorbati; Benzojeva kiselina – benzoati 2000 (1) (2) samo povrće (osim maslina) E 200 203 Sorbinska kiselina – sorbati 1 000 (1) (2) samo masline i pripravci na bazi maslina E 210 213 Benzojeva kiselina – benzoati 500 (1) (2) samo masline i pripravci na bazi maslina E 200 213 Sorbinska kiselina – sorbati; Benzojeva kiselina – benzoati 1 000 (1) (2) samo masline i pripravci na bazi maslina E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 100 (3) osim maslina i paprika u salamuri E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 500 (3) samo paprike u salamuri E 579 Ţeljezo glukonat 150 (56) samo za crne masline E 585 Ţeljezo laktat 150 (56) samo za crne masline E 950 Acesulfam K 200 samo slatko-kiseli konzervirani proizvodi od voća i povrća E 951 Aspartam 300 samo slatko-kiseli konzervirani proizvodi od voća i povrća E 954 Saharin i njegove natrij, kalij i kalcij soli 160 (52) samo slatko-kiseli konzervirani proizvodi od voća i povrća E 955 Sukraloza 180 samo slatko-kiseli konzervirani proizvodi od voća i povrća „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 71 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 959 Neohesperidin DC 100 samo slatko-kiseli konzervirani proizvodi od voća i povrća E 960 Steviol glikozidi 100 (60) samo slatko-kiselo konzervirano voće i povrće E 961 Neotam 10 samo slatko-kiseli konzervirani proizvodi od voća i povrća E 962 So aspartam-acesulfama 200 (11)a (49) (50) samo slatko-kiseli konzervirani proizvodi od voća i povrća E 969 Advantam 3 Samo slatko-kiseli konzervisani proizvodi od voća i povrća (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbroj, a količine su izraţene kao slobodna kiselina (3): Najveće dopuštene količine, izraţene kao SO2, odnose se na ukupnu količinu iz svih izvora. Ako je sadrţaj SO2 prisutan u količini manjoj od 10 mg/kg ili 10 mg/l ne treba se navoditi. (11): Najveće dopuštene količine izraţene su kao (a) ekvivalent acesulfama K ili (b) ekvivalent aspartama (34): Najviše pojedinačno ili u kombinaciji E 120, E 122, E 129, E 131, E 133 (49): Najveće dopuštene količine za upotrebu dobivene su na temelju najvećih dopuštenih količina sastojaka soli, aspartama (E 951) i acesulfama K (E 950) (50:) Dopuštene količine za oba E 951 i E 950 ne smiju se prekoračiti upotrebom soli aspartam-acesulfama, bilo pojedinačno ili u kombinaciji s E 950 ili E 951 (52): Najveće dopuštene količine za upotrebu izraţene su kao slobodni imid (56): Izraţeno kao ţeljezo (60): Izraţeni kao ekvivalenti steviola 04.2.3 Voće i povrće u konzervama ili staklenkama E 101 Riboflavini quantum satis samo konzervirano crveno voće E 120 Cochineal, karminska kiselina, karmin 200 (34) samo konzervirano crveno voće E 122 Azorubine, Karmoizin 200 (34) samo konzervirano crveno voće „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 72 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 129 Allura Red AG 200 (34) samo konzervirano crveno voće E 131 Patent Blue V 200 (34) samo konzervirano crveno voće E 133 Brilliant Blue FCF 200 (34) samo konzervirano crveno voće E 140 Hlorofili i hlorofilini quantum satis samo konzervirano crveno voće E 141 Bakreni kompleksi hlorofila i hlorofilina quantum satis samo konzervirano crveno voće E 150a-d Karameli quantum satis samo konzervirano crveno voće E 160a Karoteni quantum satis samo konzervirano crveno voće E 160c Ekstrakt paprike, Kapsantin, kapsorubin quantum satis samo konzervirano crveno voće E 162 Cvekla crvena, betanin quantum satis samo povrće (osim maslina) E 163 Antocijani quantum satis samo konzervirano crveno voće E 102 Tartrazin 100 samo preraĎeni pire od graška i grašak u zrnu (konzervirani) E 133 Brilliant Blue FCF 20 samo preraĎeni pire od graška i grašak u zrnu (konzervirani) E 142 Zelena S 10 samo preraĎeni pire od graška i grašak u zrnu (konzervirani) E 127 Erythrosine 200 samo trešnje za koktele i kandirane trešnje E 127 Erythrosine 150 samo trešnje bigarreaux u sirupu i koktelima E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 50 (3) samo bijelo povrće, uključujući mahunarke i preraĎene gljive E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 250 (3) samo u staklenkama narezani limuni E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 100 (3) samo bijele trešnje u staklenkama; kukuruz šećerac pakiran u vakuumu E 260 Sirćetna kiselina quantum satis „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 73 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 261 Kalij acetat quantum satis E 262 Natrij acetati quantum satis E 263 Kalcij acetat quantum satis E 270 Mliječna kiselina quantum satis E 296 Jabučna kiselina quantum satis E 300 Askorbinska kiselina quantum satis E 301 Natrij askorbat quantum satis E 302 Kalcij askorbat quantum satis E 325 Natrij laktat quantum satis E 326 Kalij laktat quantum satis E 327 Kalcij laktat quantum satis E 330 Limunska kiselina quantum satis E 331 Natrij citrati quantum satis E 332 Kalij citrati quantum satis E 333 Kalcij citrati quantum satis E 334 Vinska kiselina (L(+)-) quantum satis E 335 Natrij tartarati quantum satis E 336 Kalij tartarati quantum satis E 337 Natrij kalij tartarat quantum satis E 385 Kalcij dinatrijev etilen diamin tetraacetat (kalcij dinatrijev EDTA) 250 samo mahunarke, zrnje mahunarki (leguminoze), gljive i artičoke „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 74 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 410 Brašno sjemenke rogača quantum satis samo kesteni u tečnosti E 412 Guar guma quantum satis samo kesteni u tečnosti E 415 Ksantan guma quantum satis samo kesteni u tečnosti E 509 Kalcij hlorid quantum satis E 512 Kositrov (II) hlorid 25 (55) samo bijele šparoge E 575 Glukono-delta-lakton quantum satis E 579 Ţeljezo glukonat 150 (56) samo za crne masline E 585 Ţeljezo laktat 150 (56) samo za crne masline E 900 Dimetil polisiloksan 10 E 950 Acesulfam K 350 samo voće smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 951 Aspartam 1 000 samo voće smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 952 Ciklaminska kiselina i njezine natrij i kalcij soli 1 000 (51) samo voće smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 954 Saharin i njegove natrij, kalij i kalcij soli 200 (52) samo voće smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 955 Sukraloza 400 samo voće smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 959 Neohesperidin DC 50 samo voće smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 961 Neotam 32 samo voće smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 962 So aspartam-acesulfama 350 (11)a (49) (50) samo voće smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 969 Advantam 10 samo voće smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera (3): Najveće dopuštene količine, izraţene kao SO2, odnose se na ukupnu količinu iz svih izvora. Ako je sadrţaj SO2 prisutan u količini manjoj od 10 mg/kg ili 10 mg/l ne treba se navoditi. (11): Najveće dopuštene količine izraţene su kao (a) ekvivalent acesulfama K ili (b) ekvivalent aspartama „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 75 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke (34): Najviše pojedinačno ili za kombinaciju E 120, E 122, E 129, E 131, E 133 (49): Najveće dopuštene količine za upotrebu dobivene su na temelju najvećih dopuštenih količina sastojaka soli, aspartama (E 951) i acesulfama K (E 950) (50:) Dopuštene količine za E 951 i E 950 ne smiju se prekoračiti upotrebom soli aspartam-acesulfama, bilo pojedinačno ili u kombinaciji s E 950 ili E 951 (51): Najveće dopuštene količine za upotrebu izraţene su kao slobodna kiselina (52): Najveće dopuštene količine za upotrebu izraţene su kao slobodni imid (55): Izraţeno kao kositar (56): Izraţeno kao ţeljezo 04.2.4 Pripravci od voća i povrća, osim proizvoda kategorije 5.4 04.2.4.1 Pripravci od voća i povrća, osim kompota Grupa I. Aditivi Grupa II. Boja za hranu dopuštena u količini quantum satis quantum satis samo mostarda di frutta Grupa III. Boja pojedinačno ili u smjesi čije su količine ograničene 200 samo mostarda di frutta Grupa IV. Polioli quantum satis samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera, osim proizvoda namijenjenih za proizvodnju pića na bazi voćnih sokova E 100 Kurkumin 50 samo surogati riblje ikre na bazi algi E 101 Riboflavini quantum satis samo konzervirano crveno voće E 101 Riboflavini quantum satis samo surogati riblje ikre na bazi algi E 104 Hinolin ţuta 30 (61) samo mostrda di frutta „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 76 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 110 Sunset ţuta FCF, oranţ ţuta S 35 (61) samo mostrda di frutta E 120 Cochineal, karminska kiselina, karmin 200 (34) samo konzervirano crveno voće E 120 Cochineal, karminska kiselina, karmin 100 samo surogati riblje ikre na bazi algi E 122 Azorubine, Karmoizin 200 (34) samo konzervirano crveno voće E 124 Ponceau 4R, Cochineal crvena A 20 (61) samo mostrda di frutta E 129 Allura Red AG 200 (34) samo konzervirano crveno voće E 131 Patent Blue V 200 (34) samo konzervirano crveno voće E 133 Brilliant Blue FCF 200 (34) samo konzervirano crveno voće E 140 Hlorofili i hlorofilini quantum satis samo konzervirano crveno voće E 141 Bakreni kompleksi hlorofila i hlorofilina quantum satis samo konzervirano crveno voće E 141 Bakreni kompleksi hlorofila i hlorofilina quantum satis samo surogati riblje ikre na bazi algi E 150a Karameli quantum satis samo surogati riblje ikre na bazi algi E 150a-d Karameli quantum satis samo konzervirano crveno voće E 153 Biljni ugalj quantum satis samo surogati riblje ikre na bazi algi E 160a Karoteni quantum satis samo konzervirano crveno voće E 160a Karoteni quantum satis samo surogati riblje ikre na bazi algi E 160c Ekstrakt paprike, Kapsantin, kapsorubin quantum satis samo konzervirano crveno voće „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 77 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 160c Ekstrakt paprike, Kapsantin, kapsorubin quantum satis samo surogati riblje ikre na bazi algi E 160e Beta-apo-8‘-karotenal (C 30) 100 samo surogati riblje ikre na bazi algi E 162 Cvekla crvena, betanin quantum satis samo povrće (osim maslina) E 162 Cvekla crvena, betanin quantum satis samo surogati riblje ikre na bazi algi E 163 Antocijani quantum satis samo konzervirano crveno voće E 163 Antocijani quantum satis samo surogati riblje ikre na bazi algi E 171 Titanij dioksid quantum satis samo surogati riblje ikre na bazi algi E 172 Ţeljezo oksidi i hidroksidi quantum satis samo surogati riblje ikre na bazi algi E 200 203 Sorbinska kiselina – sorbati 1000 (1) (2) samo pripravci od voća i povrća, uključujući pripravke na bazi morskih algi, sosova na bazi voća, aspik, osim pirea, moussea, kompota, salata i sličnih proizvoda, u konzervama ili staklenkama E 210 213 Benzojeva kiselina – benzoati 500 (1) (2) samo pripravci od morskih algi, masline i pripravci na bazi maslina E 210 213 Benzojeva kiselina – benzoati 2 000 (1) (2) samo kuhana crvena cikla E 200 213 Sorbinska kiselina – sorbati; Benzojeva kiselina – benzoati 1 000 (1) (2) samo pripravci na bazi maslina E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 50 (3) samo preraĎeno bijelo povrće i gljive E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 100 (3) samo rehidrirano suho voće i liči, mostarda di frutta E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 300 (3) samo pulpa luka, češnjaka i kozjaka „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 78 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 800 (3) samo pulpa hrena E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 800 (3) samo voćni ekstrakt za ţeliranje, tečni pektin za prodaju krajnjem potrošaču E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 800 (1) (4) samo voćni pripravci E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 1 000 (1) (4) samo surogati riblje ikre na bazi algi E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 4 000 (1) (4) samo za poliranje proizvoda od povrća E 392 Ekstrakt ruţmarina 200 (46) samo surogati riblje ikre na bazi algi E 405 Propan-1,2-diol alginat 5 000 E 432 436 Polisorbati 500 (1) samo kokosovo mlijeko E 481 482 Stearoil-2-laktilati 2 000 (1) samo mostarda di frutta E 950 Acesulfam K 350 samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti E 951 Aspartam 1 000 samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti E 952 Ciklaminska kiselina i njezine natrij i kalcij soli 250 (51) samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti E 954 Saharin i njegove natrij, kalij i kalcij soli 50 (52) samo surogati riblje ikre na bazi algi E 954 Saharin i njegove natrij, kalij i kalcij soli 200 (52) samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti E 955 Sukraloza 400 samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti E 959 Neohesperidin DC 50 samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 79 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 960 Steviol glikozidi 200 (60) samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti E 961 Neotam 32 samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti E 962 So aspartam-acesulfama 350 (11)a (49) (50) samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti E 969 Advantam 10 samo proizvodi sa smanjenom energetskom vrijednosti (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbroj, a količine su izraţene kao slobodna kiselina (3): Najveće dopuštene količine, izraţene kao SO2, odnose se na ukupnu količinu iz svih izvora. Ako je sadrţaj SO2 prisutan u količini manjoj od 10 mg/kg ili 10 mg/l ne treba se navoditi (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 (11): Najveće dopuštene količine izraţene su kao (a) ekvivalent acesulfama K ili (b) ekvivalent aspartama (34): Najviše pojedinačno ili za kombinaciju E 120, E 122, E 129, E 131, E 133 (46): Kao zbir karnosola i karnosolne kiseline (49): Najveće dopuštene količine za upotrebu dobivene su na temelju najvećih dopuštenih količina sastojaka soli, aspartama (E 951) i acesulfama K (E 950) (50:) Dopuštene količine za oba E 951 i E 950 ne smiju se prekoračiti upotrebom soli aspartam-acesulfama, bilo pojedinačno ili u kombinaciji s E 950 ili E 951 (51): Najveće dopuštene količine za upotrebu izraţene su kao slobodna kiselina (52): Najveće dopuštene količine za upotrebu izraţene su kao slobodni imid (60): Izraţeni kao ekvivalenti steviola (61): Ukupna količina E 104, E 110, E 124 i boja iz grupe III ne smije biti veća od najveće dopuštene količine navedene za grupu III 04.2.4.2 Kompot, osim proizvoda kategorije 16 E 300 Askorbinska kiselina quantum satis E 301 Natrij askorbat quantum satis „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 80 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 302 Kalcij askorbat quantum satis E 330 Limunska kiselina quantum satis E 331 Natrij citrati quantum satis E 332 Kalij citrati quantum satis E 333 Kalcij citrati quantum satis E 440 Pektini quantum satis samo voćni kompot, osim jabukovog kompota E 509 Kalcij hlorid quantum satis samo voćni kompot, osim jabukovog kompota 04.2.5 Dţem, ţelei i marmelade i sliĉni proizvodi 04.2.5.1 Ekstra dţem, ekstra ţele i pekmez u skladu sa posebnim propisom koji reguliše predmetnu oblast Grupa IV. Polioli quantum satis samo dţemovi, ţelei i marmelade smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 200 213 Sorbinska kiselina – sorbati; Benzojeva kiselina – benzoati 1 000 (1) (2) samo proizvodi s niskim sadrţajem šećera i slični niskokalorični proizvodi ili proizvodi bez šećera, mermelades E 210 213 Benzojeva kiselina – benzoati 500 (1) (2) samo proizvodi s niskim sadrţajem šećera i slični niskokalorični proizvodi ili proizvodi bez šećera, mermelades E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 100 (3) samo dţemovi, ţelei, pekmez i marmelade od voća obraĎenog sumpornim dioksidom E 270 Mliječna kiselina quantum satis E 296 Jabučna kiselina quantum satis E 300 Askorbinska kiselina quantum satis E 327 Kalcij laktat quantum satis E 330 Limunska kiselina quantum satis „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 81 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 331 Natrij citrati quantum satis E 333 Kalcij citrati quantum satis E 334 Vinska kiselina (L(+)-) quantum satis E 335 Natrij tartarati quantum satis E 350 Natrij malati quantum satis E 440 Pektini quantum satis E 471 Mono– i digliceridi masnih kiselina quantum satis E 950 Acesulfam K 1 000 samo dţemovi, ţelei i marmelade smanjene energetske vrijednosti E 951 Aspartam 1 000 samo dţemovi, ţelei i marmelade smanjene energetske vrijednosti E 952 Ciklaminska kiselina i njezine natrij i kalcij soli 1 000 samo dţemovi, ţelei i marmelade smanjene energetske vrijednosti E 954 Saharin i njegove natrij, kalij i kalcij soli 200 (51) samo dţemovi, ţelei i marmelade smanjene energetske vrijednosti E 955 Sukraloza 400 (52) samo dţemovi, ţelei i marmelade smanjene energetske vrijednosti E 959 Neohesperidin DC 50 samo dţemovi, ţelei i marmelade smanjene energetske vrijednosti E 960 Steviol glikozidi 200 (60) samo dţemovi, ţelei i marmelade smanjene energetske vrijednosti E 961 Neotam 32 samo dţemovi, ţelei i marmelade smanjene energetske vrijednosti E 961 Neotam 2 samo dţemovi, ţelei i marmelade smanjene energetske vrijednosti, kao pojačivač okusa E 962 So aspartam-acesulfama 1 000 (11)b (49) (50) samo dţemovi, ţelei i marmelade smanjene energetske vrijednosti E 964 Sirup poliglicitola 500 000 samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodatnoga šećera „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 82 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 969 Advantam 10 samo dţemovi, ţelei i marmelade sa smanjenom energetskom vrijednosti (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbroj, a količine su izraţene kao slobodna kiselina (11): Najveće dopuštene količine izraţene su kao (a) ekvivalent acesulfama K ili (b) ekvivalent aspartama (49): Najveće dopuštene količine za upotrebu dobivene su na temelju najvećih dopuštenih količina sastojaka soli, aspartama (E 951) i acesulfama K (E 950) (50:) Dopuštene količine za oba E 951 i E 950 ne smiju se prekoračiti upotrebom soli aspartam-acesulfama, bilo pojedinačno ili u kombinaciji s E 950 ili E 951 (51): Najveće dopuštene količine za upotrebu izraţene su kao slobodna kiselina (52): Najveće dopuštene količine za upotrebu izraţene su kao slobodni imid (60): Izraţeni kao ekvivalenti steviola 04.2.5.2 Dţem, ţelei i marmelade i zaslaĊeni kesten pire, u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast Grupa IV. Polioli quantum satis samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 100 Kurkumin quantum satis osim kesten pirea E 120 Cochineal, karminska kiselina, karmin 100 (31) (66) osim kesten pirea E 140 Hlorofili i hlorofilini quantum satis osim kesten pirea E 141 Bakreni kompleksi hlorofila i hlorofilina quantum satis osim kesten pirea E 142 Zelena S 100 (31) osim kesten pirea E 150a-d Karameli quantum satis osim kesten pirea E 160a Karoteni quantum satis osim kesten pirea „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 83 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 160c Ekstrakt paprike, Kapsantin, kapsorubin quantum satis osim kesten pirea E 160d Likopen 10 (31) osim kesten pirea E 161b Lutein 100 (31) osim kesten pirea E 162 Cvekla crvena, betanin quantum satis osim kesten pirea E 163 Antocijani quantum satis osim kesten pirea E 200 213 Sorbinska kiselina – sorbati; Benzojeva kiselina – benzoati 1 000 (1) (2) samo proizvodi i namazi s niskim sadrţajem šećera i slični niskokalorični proizvodi i namazi ili proizvodi i namazi bez šećera, mermelades E 210 213 Benzojeva kiselina – benzoati 500 (1) (2) samo proizvodi s niskim sadrţajem šećera i slični niskokalorični proizvodi ili proizvodi bez šećera,mermelades E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 50 (3) E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 100 (3) samo dţemovi, ţelei i marmelade od voća obraĎenog sumpornim dioksidom E 270 Mliječna kiselina quantum satis E 296 Jabučna kiselina quantum satis E 300 Askorbinska kiselina quantum satis E 327 Kalcij laktat quantum satis E 330 Limunska kiselina quantum satis E 331 Natrij citrati quantum satis E 333 Kalcij citrati quantum satis E 334 Vinska kiselina (L(+)-) quantum satis E 335 Natrij tartarati quantum satis „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 84 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 350 Natrij malati quantum satis E 400 404 Alginska kiselina – alginati 10 000 (32) E 406 Agar 10 000 (32) E 407 Karagenan 10 000 (32) E 410 Brašno sjemenke rogača 10 000 (32) E 412 Guar guma 10 000 (32) E 415 Ksantan guma 10 000 (32) E 418 Gelan guma 10 000 (32) E 440 Pektini quantum satis E 471 Mono– i digliceridi masnih kiselina quantum satis E 493 Sorbitan monolaurat 25 samo ţele marmelade E 509 Kalcij hlorid quantum satis E 524 Natrij hidroksid quantum satis E 900 Dimetil polisiloksan 10 E 950 Acesulfam K 1 000 samo dţemovi, ţelei i marmelade smanjene energetske vrijednosti E 951 Aspartam 1 000 samo dţemovi, ţelei i marmelade smanjene energetske vrijednosti E 952 Ciklaminska kiselina i njezine natrij i kalcij soli 1 000 (51) samo dţemovi, ţelei i marmelade smanjene energetske vrijednosti E 954 Saharin i njegove natrij, kalij i kalcij soli 200 (52) samo dţemovi, ţelei i marmelade smanjene energetske vrijednosti E 955 Sukraloza 400 samo dţemovi, ţelei i marmelade smanjene energetske vrijednosti „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 85 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 959 Neohesperidin DC 50 samo dţemovi, ţelei i marmelade smanjene energetske vrijednosti E 959 Neohesperidin DC 5 samo voćni ţelei, kao pojačivač okusa E 960 Steviol glikozidi 200 (60) samo dţemovi, ţelei i marmelade smanjene energetske vrijednosti E 961 Neotam 32 samo dţemovi, ţelei i marmelade smanjene energetske vrijednosti E 961 Neotam 2 samo dţemovi, ţelei i marmelade smanjene energetske vrijednosti, kao pojačivač okusa E 962 So aspartam-acesulfama 1 000 (11)b (49) (50) samo dţemovi, ţelei i marmelade smanjene energetske vrijednosti E 964 Sirup poliglicitola 500 000 samo dţemovi, ţelei i marmelade smanjene energetske vrijednosti E 969 Advantam 10 samo dţemovi, ţelei i marmelade sa smanjenom energetskom vrijednosti (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbroj, a količine su izraţene kao slobodna kiselina (11): Najveće dopuštene količine izraţene su kao (a) ekvivalent acesulfama K ili (b) ekvivalent aspartama (49): Najveće dopuštene količine za upotrebu dobivene su na temelju najvećih dopuštenih količina sastojaka soli, aspartama (E 951) i acesulfama K (E 950) (50:) Dopuštene količine za oba E 951 i E 950 ne smiju se prekoračiti upotrebom soli aspartam-acesulfama, bilo pojedinačno ili u kombinaciji s E 950 ili E 951 (51): Najveće dopuštene količine za upotrebu izraţene su kao slobodna kiselina (52): Najveće dopuštene količine za upotrebu izraţene su kao slobodni imid (31): Najviše pojedinačno ili u kombinaciji s E 120, E 142, E 160d i E 161b (32): Najviše pojedinačno ili u kombinaciji s E 400-404, E 406, E 407, E 410, E 412, E 415 i E 418 (60): Izraţeni kao ekvivalenti steviola (66): Maksimalni nivo za aluminij iz aluminijskih pigmenata E 120 Cochineal , karminska kiselina, karmin 1,5 mg/kg. Upotreba drugih aluminijskih lakova nije dopuštena „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 86 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke 04.2.5.3 Ostali sliĉni namazi od voća i povrća Grupa II. Boja za hranu dopuštena u količini quantum satis osim crème de pruneaux Grupa IV. Polioli quantum satis samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 100 Kurkumin quantum satis osim crème de pruneaux E 120 Cochineal, karminska kiselina, karmin 100 (31) osim crème de pruneaux E 142 Zelena S 100 (31) osim crème de pruneaux E 160d Likopen 10 (31) osim crème de pruneaux E 161b Lutein 100 (31) osim crème de pruneaux E 200 213 Sorbinska kiselina – sorbati; Benzojeva kiselina – benzoati 1 000 (1) (2) ostali namazi na bazi voća, mermelades E 200 213 Sorbinska kiselina – sorbati; Benzojeva kiselina – benzoati 1 500 (1) (2) samo marmelada E 210 213 Benzojeva kiselina – benzoati 500 (1) (2) ostali namazi na bazi voća, mermelades E 210 213 Benzojeva kiselina – benzoati 1 000 (1) (2) samo dulce de membrillo E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 50 (3) E 270 Mliječna kiselina quantum satis E 296 Jabučna kiselina quantum satis E 300 Askorbinska kiselina quantum satis „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 87 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 327 Kalcij laktat quantum satis E 330 Limunska kiselina quantum satis E 331 Natrij citrati quantum satis E 333 Kalcij citrati quantum satis E 334 Vinska kiselina (L(+)-) quantum satis E 335 Natrij tartarati quantum satis E 350 Natrij malati quantum satis E 400 404 Alginska kiselina – alginati 10 000 (32) E 406 Agar 10 000 (32) E 407 Karagenan 10 000 (32) E 410 Brašno sjemenke rogača 10 000 (32) E 412 Guar guma 10 000 (32) E 415 Ksantan guma 10 000 (32) E 418 Gelan guma 10 000 (32) E 440 Pektini quantum satis E 471 Mono– i digliceridi masnih kiselina quantum satis E 509 Kalcij hlorid quantum satis E 524 Natrij hidroksid quantum satis E 900 Dimetil polisiloksan 10 „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 88 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 950 Acesulfam K 1 000 samo za namaze od voća ili povrća smanjene energetske vrijednosti i namaze za sendviče na osnovi suhog voća smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanog šećera E 951 Aspartam 1 000 samo za namaze od voća ili povrća smanjene energetske vrijednosti i namaze za sendviče na osnovi suhog voća smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanog šećera E 952 Ciklaminska kiselina i njezine natrij i kalcij soli 500 (51) samo za namaze od voća ili povrća smanjene energetske vrijednosti i namaze za sendviče na osnovi suhog voća smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanog šećera E 954 Saharin i njegove natrij, kalij i kalcij soli 200 (52) samo za namaze od voća ili povrća smanjene energetske vrijednosti i namaze za sendviče na osnovi suhog voća smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanog šećera E 955 Sukraloza 400 samo za namaze od voća ili povrća smanjene energetske vrijednosti i namaze za sendviče na osnovi suhog voća smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanog šećera E 959 Neohesperidin DC 50 samo za namaze od voća ili povrća smanjene energetske vrijednosti i namaze za sendviče na osnovi suhog voća smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanog šećera E 960 Steviol glikozidi 200 (60) samo za namaze od voća ili povrća smanjene energetske vrijednosti i namaze za sendviče na osnovi suhog voća smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanog šećera E 961 Neotam 32 samo za namaze od voća ili povrća smanjene energetske vrijednosti i namaze za sendviče na osnovi suhog voća smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanog šećera E 962 So aspartam-acesulfama 1 000 (11)b (49) (50) samo za namaze od voća ili povrća smanjene energetske vrijednosti i namaze za sendviče na osnovi suhog voća smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanog šećera E 964 Sirup poliglicitola 500 000 samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 89 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 969 Advantam 10 samo namazi za sendviče na bazi suhog voća sa smanjenom energetskom vrijednosti ili bez dodanog šećera (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbroj, a količine su izraţene kao slobodna kiselina (3): Najveće dopuštene količine, izraţene kao SO2, odnose se na ukupnu količinu iz svih izvora. Ako je sadrţaj SO2 prisutan u količini manjoj od 10 mg/kg ili 10 mg/l ne treba se navoditi (11): Najveće dopuštene količine izraţene su kao (a) ekvivalent acesulfama K ili (b) ekvivalent aspartama (49): Najveće dopuštene količine za upotrebu dobivene su na temelju najvećih dopuštenih količina sastojaka soli, aspartama (E 951) i acesulfama K (E 950) (50:) Dopuštene količine za oba E 951 i E 950 ne smiju se prekoračiti upotrebom soli aspartam-acesulfama, bilo pojedinačno ili u kombinaciji s E 950 ili E 951 (51): Najveće dopuštene količine za upotrebu izraţene su kao slobodna kiselina (52): Najveće dopuštene količine za upotrebu izraţene su kao slobodni imid (31): Najviše pojedinačno ili u kombinaciji s E 120, E 142, E 160d i E 161b (32): Najviše pojedinačno ili u kombinaciji s E 400-404, E 406, E 407, E 410, E 412, E 415 i E 418 (60): Izraţeni kao ekvivalenti steviola 04.2.5.4 Maslac i namazi od orašastog voća Grupa I. Aditivi E 310 320 Galati, TBHQ i BHA 200 (1) (41) samo preraĎeno orašasto voće E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 5 000 (1) (4) samo masni namazi, osim maslaca E 392 Ekstrakti ruţmarina 200 (41) (46) (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 90 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 (41): Izraţeno na masnu osnovu (46): Kao zbroj karnosola i karnosolne kiseline 04.2.6 PreraĊeni proizvodi od krompira Grupa I. Aditivi E 100 Kurkumin quantum satis samo granule i pahuljice od sušenog krompira E 101 Riboflavini quantum satis samo granule i pahuljice od sušenog krompira E 160a Karoteni quantum satis samo granule i pahuljice od sušenog krompira E 200 203 Sorbinska kiselina – sorbati 2 000 (1) (2) samo tijesto od krompira i pretprţene kriške krompira E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 400 (3) samo dehidrirani proizvodi od krompira E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 100 (3) E 310 320 Galati, TBHQ i BHA 25 (1) samo dehidrirani krumpir E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 5 000 (1) (4) uključujući pretprţeni smrznuti i duboko smrznuti krumpir E 392 Ekstrakti ruţmarina 200 (46) samo dehidrirani proizvodi od krompira E 426 Hemiceluloza iz soje 10 000 samo pretpakirane preraĎevine od krompira (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbroj, a količine su izraţene kao slobodna kiselina (3): Najveće dopuštene količine, izraţene kao SO2, odnose se na ukupnu količinu iz svih izvora. Ako je sadrţaj SO2 prisutan u količini manjoj od 10 mg/kg ili 10 mg/l ne treba se navoditi „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 91 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 (46): Kao zbroj karnosola i karnosolne kiseline 05. KONDITORSKI PROIZVODI 05.1 Kakao i ĉokoladni proizvodi, u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast Grupa I. Aditivi samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera Grupa IV. Polioli quantum satis samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 170 Kalcij karbonat 70 000 (*) E 322 Lecitini quantum satis E 330 Limunska kiselina 5 000 E 334 Vinska kiselina (L(+)-) 5 000 E 414 Guma arabika (akacija guma) quantum satis samo kao sredstva za poliranje E 422 Glicerol quantum satis E 440 Pektini quantum satis samo kao sredstva za poliranje E 442 Amonij fosfatidi 10 000 E 471 Mono– i digliceridi masnih kiselina quantum satis E 472c Esteri limunske kiseline mono– i diglicerida masnih kiselina quantum satis E 476 Poliglicerol poliricinoleat 5 000 E 492 Sorbitan tristearat 10 000 „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 92 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 500 504 Karbonati 70 000 (*) E 524 528 Hidroksidi 70 000 (*) E 530 Magnezij oksid 70 000 (*) E 901 Pčelinji vosak, bijeli i ţuti quantum satis samo kao sredstva za poliranje E 902 Kandelila vosak quantum satis samo kao sredstva za poliranje E 903 Karnauba vosak 500 samo kao sredstva za poliranje E 904 Šelak quantum satis samo kao sredstva za poliranje E 950 Acesulfam K 500 samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 951 Aspartam 2 000 samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 954 Saharin i njegove natrij, kalij i kalcij soli 500 (52) samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 955 Sukraloza 800 samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 957 Taumatin 50 samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 959 Neohesperidin DC 100 samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 960 Steviol glikozidi 270 (60) proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanog šećera E 961 Neotam 65 samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 962 So aspartam-acesulfama 500 (11)a (49) (50) samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 93 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 964 Sirup poliglicitola 200 000 samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 969 Advantam 20 samo proizvodi sa smanjenom energetskom vrijednosti ili bez dodanog šećera (*) E 170, E 500-504, E 524-528 i E 530: 7 % suhe tvari, bez masti, izraţeno kao kalij karbonati. (11): Najveće dopuštene količine izraţene su kao (a) ekvivalent acesulfama K ili (b) ekvivalent aspartama (49): Najveće dopuštene količine za upotrebu dobivene su na temelju najvećih dopuštenih količina sastojaka soli, aspartama (E 951) i acesulfama K (E 950) (50:) Dopuštene količine za oba E 951 i E 950 ne smiju se prekoračiti upotrebom soli aspartam-acesulfama, bilo pojedinačno ili u kombinaciji s E 950 ili E 951 (52): Najveće dopuštene količine za upotrebu izraţene su kao slobodni imid (60): Izraţeni kao ekvivalenti steviola 05.2 Ostale konditorski proizvodi, ukljuĉujući one za osvjeţenje daha Grupa I. Aditivi Tvari navedena pod brojevima E 400, E 401, E 402, E 403, E 404, E 406, E 407, 407a, E 410, E 412, E 413, E 414, E 415, E 417, E 418, E 425 i E 440 ne smiju se upotrebljavati u ţele mini cup, definirani ovim Pravilnikom kao ţele bombon čvrste konzistencije u obliku polutvrdih bombona ili mini-kapsula koje se konzumiraju u jednome zalogaju koja se istiska kao punilo iz njih pritiskom u usta; E 410, E 412, E 415 E 417 ne mogu se upotrebljavati u proizvodnji dehidrirane hrane koja se kao takva konzumira i koja bi se tada mogla rehidrirati pri gutanju., E 425 ne smije se upotrebljavati u ţele konditorskim proizvodima. Grupa II. Boja za hranu dopuštena u količini quantum satis quantum satis (72) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 94 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke Grupa III. Boja pojedinačno ili u smjesi čije su količine ograničene 300 (25) (72) osim kandiranoga voća i povrća Grupa III. Boja pojedinačno ili u smjesi čije su količine ograničene 200 (72) samo kandirano voće i povrće Grupa IV. Polioli quantum satis samo proizvodi bez dodanoga šećera Grupa IV. Polioli quantum satis samo konditorski proizvodi na bazi skroba smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera Grupa IV. Polioli quantum satis samo namazi za sendviče na bazi kakaa ili suhoga voća, mlijeka ili masti, smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera Grupa IV. Polioli quantum satis samo konditorski proizvodi na bazi kakaa ili suhoga voća, smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera Grupa IV. Polioli quantum satis samo kristalizirano voće smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 104 Hinolin ţuta 30 (61) osim kandiranog voća i povrća, tradicionalni ušećereni orasi ili čokoladni konditorski proizvodi u obliku badema ili hostije, obično duţi od 2 cm koji se uobičajeno koriste na proslavama kao npr.: vjenčanja, pričesti, i sl. E 104 Hinolin ţuta 30 (61) samo u kandiranom voću i povrću E 104 Hinolin ţuta 300 (61) samo tradicionalni ušećereni orasi ili čokoladni konditorski proizvodi u obliku badema ili hostije, obično duţi od 2 cm koji se uobičajeno koriste na proslavama kao npr.: vjenčanja, pričesti, i sl E 110 Sunset ţuta FCF, oranţ ţuta S 35 (61) osim kandiranog voća i povrća, tradicionalni ušećereni orasi ili čokoladni konditorski proizvodi u obliku badema ili hostije, obično duţi od 2 cm koji se uobičajeno koriste na proslavama kao npr.: vjenčanja, pričesti, i sl. „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 95 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 110 Sunset ţuta FCF, oranţ ţuta S 10 (61) samo u kandiranom voću i povrću E 110 Sunset ţuta FCF, oranţ ţuta S 50 (61) samo tradicionalni ušećereni orasi ili čokoladni konditorski proizvodi u obliku badema ili hostije, obično duţi od 2 cm koji se uobičajeno koriste na proslavama kao npr.: vjenčanja, pričesti, i sl E 124 Ponceau 4R, Cochineal crvena A 20 (61) osim kandiranog voća i povrća, tradicionalni ušećereni orasi ili čokoladni konditorski proizvodi u obliku badema ili hostije, obično duţi od 2 cm koji se uobičajeno koriste na proslavama kao npr.: vjenčanja, pričesti, i sl. E 124 Ponceau 4R, Cochineal crvena A 10 (61) samo u kandiranom voću i povrću E 124 Ponceau 4R, Cochineal crvena A 50 (61) samo tradicionalni ušećereni orasi ili čokoladni konditorski proizvodi u obliku badema ili hostije, obično duţi od 2 cm koji se uobičajeno koriste na proslavama kao npr.: vjenčanja, pričesti, i sl E 160d Likopen 30 E 174 Srebro quantum satis samo vanjski premaz konditorskih proizvoda E 175 Zlato quantum satis samo vanjski premaz konditorskih proizvoda E 200 219 Sorbinska kiselina – sorbati; Benzojeva kiselina – benzoati; p hidroksibenzoati 1 500 (1) (2) (5) osim kandiranog, kristaliziranog ili glaziranog voća i povrća E 200 213 Sorbinska kiselina – sorbati; Benzojeva kiselina – benzoati 1 000 (1) (2) samo kandirano, kristalizirano ili glazirano voće i povrće E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 100 (3) samo kandirano, kristalizirano ili glazirano voće, povrće, anĎelika i kora agruma E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 50 (3) samo konditorski proizvodi na bazi glukoznog sirupa (prijenos samo iz glukoznog sirupa) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 96 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 297 Fumarna kiselina 1 000 samo konditorski proizvodi od šećera E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 5 000 (1) (4) samo konditorski proizvodi od šećera, osim kandiranog voća E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 800 (1) (4) samo kandirano voće E 405 Propan-1,2-diol alginat 1 500 samo konditorski proizvodi od šećera E 426 Hemiceluloza iz soje 10 000 samo ţele konditorski proizvodi, osim ţele bombona E 432 436 Polisorbati 1 000 (1) samo konditorski proizvodi od šećera E 442 Amonij fosfatidi 10 000 samo konditorski proizvodi na bazi kakaa E 445 Glicerolski estri smole drveta 320 samo za ukrasno obiljeţavanje konditorskih proizvoda sa čvrstom oblogom kojima se daje osobna nota i/ili se koriste u promotivne svrhe E 459 Beta-ciklodekstrin quantum satis samo hrana u obliku tableta i draţeja E 473 474 Saharozni esteri masnih kiselina, saharogliceridi 5 000 samo konditorski proizvodi od šećera E 475 Poliglicerolni esteri masnih kiselina 2 000 samo konditorski proizvodi od šećera E 476 Poliglicerol poliricinoleat 5 000 samo konditorski proizvodi na bazi kakaa E 477 Propan-1,2-diol esteri masnih kiselina 5 000 samo konditorski proizvodi od šećera E 481 482 Stearoil-2-laktilati 5 000 (1) samo konditorski proizvodi od šećera E 491 495 Esteri sorbitana 5 000 (1) samo konditorski proizvodi od šećera E 492 Sorbitan tristearat 10 000 samo konditorski proizvodi na bazi kakaa „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 97 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 520 523 Aluminij sulfati 200 (1) (38) samo kandirane trešnje i višnje E 551 553 Silicij dioksid – silikati quantum satis (1) samo površinska obrada E 900 Dimetil polisiloksan 10 E 901 Pčelinji vosak, bijeli i ţuti quantum satis samo kao sredstvo za poliranje E 902 Kandelila vosak quantum satis samo kao sredstvo za poliranje E 903 Karnauba vosak 500 samo kao sredstvo za poliranje E 904 Šelak quantum satis samo kao sredstvo za poliranje E 905 Mikrokristalični vosak quantum satis samo površinska obrada E 907 Hidrogenirani poli-1 decen 2 000 samo kao sredstva za poliranje za konditorski proizvodi od šećera E 950 Acesulfam K 500 samo proizvodi na bazi kakaa ili suhoga voća, smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 951 Aspartam 2 000 samo proizvodi na bazi kakaa ili suhoga voća, smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 954 Saharin i njegove natrij, kalij i kalcij soli 500 samo proizvodi na bazi kakaa ili suhoga voća, smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 955 Sukraloza 800 samo proizvodi na bazi kakaa ili suhoga voća, smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 957 Taumatin 50 samo proizvodi na bazi kakaa ili suhoga voća, smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 959 Neohesperidin DC 100 samo proizvodi na bazi kakaa ili suhoga voća, smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 960 Steviol glikozidi 270 (60) samo proizvodi na osnovi kakaa ili sušenog voća, smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanog šećera „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 98 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 961 Neotam 65 samo proizvodi na bazi kakaa ili suhoga voća, smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 962 So aspartam-acesulfama 500 (11)a samo proizvodi na bazi kakaa ili suhoga voća, smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 969 Advantam 20 samo proizvodi na bazi kakaa ili suhog voća, sa smanjenom energetskom vrijednosti ili bez dodanog šećera E 964 Sirup poliglicitola 200 000 samo proizvodi na bazi kakaa ili suhoga voća, smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 964 Sirup poliglicitola 800 000 samo bomboni za ţvakanje bez dodanog šećera E 964 Sirup poliglicitola 990 000 samo tvrdi bomboni bez dodanog šećera E 950 Acesulfam K 500 samo konditorski proizvodi u obliku tableta smanjene energetske vrijednosti E 955 Sukraloza 200 samo konditorski proizvodi u obliku tableta smanjene energetske vrijednosti E 961 Neotam 15 samo konditorski proizvodi u obliku tableta smanjene energetske vrijednosti E 950 Acesulfam K 1 000 samo namazi za sendviče na bazi kakaa, mlijeka, suhoga voća ili masti, smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 951 Aspartam 1 000 samo namazi za sendviče na bazi kakaa, mlijeka, suhoga voća ili masti, smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 952 Ciklaminska kiselina i njezine natrij i kalcij soli 500 (51) samo namazi za sendviče na bazi kakaa, mlijeka, suhoga voća ili masti, smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 954 Saharin i njegove natrij, kalij i kalcij soli 200 (52) samo namazi za sendviče na bazi kakaa, mlijeka, suhoga voća ili masti, smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 955 Sukraloza 400 samo namazi za sendviče na bazi kakaa, mlijeka, suhoga voća ili masti, smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 959 Neohesperidin DC 50 samo namazi za sendviče na bazi kakaa, mlijeka, suhoga voća ili masti, smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 99 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 960 Steviol glikozidi 330 (60) samo namazi na bazi kakaa, mlijeka, sušenog voća ili masti, smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanog šećera, E 961 Neotam 32 samo namazi za sendviče na bazi kakaa, mlijeka, suhoga voća ili masti, smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 962 So aspartam-acesulfama 1 000 (11)b (49) (50) samo namazi za sendviče na bazi kakaa, mlijeka, suhoga voća ili masti, smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 969 Advantam 10 samo namazi za sendviče na bazi kakaa, mlijeka, suhoga voća ili masti, smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 950 Acesulfam K 1 000 samo konditorski proizvodi na bazi skroba smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 951 Aspartam 2 000 samo konditorski proizvodi na bazi skroba smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 954 Saharin i njegove natrij, kalij i kalcij soli 300 (52) samo konditorski proizvodi na bazi skroba smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 955 Sukraloza 1 000 samo konditorski proizvodi na bazi skroba smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 959 Neohesperidin DC 150 samo konditorski proizvodi na bazi skroba smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 961 Neotam 65 samo konditorski proizvodi na bazi skroba smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 969 Advantam 20 samo konditorski proizvodi na bazi škroba sa smanjenom energetskom vrijednosti ili bez dodanog šećera E 961 Neotam 3 samo konditorski proizvodi na bazi skroba smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera, kao pojačivač okusa E 962 So aspartam-acesulfama 1 000 (11)a (49) (50) samo konditorski proizvodi na bazi skroba smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 964 Sirup piloglicitola 600 000 samo konditorski proizvodi na bazi skroba smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 100 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 950 Acesulfam K 500 samo konditorski proizvodi bez dodanoga šećera E 951 Aspartam 1 000 samo konditorski proizvodi bez dodanoga šećera E 954 Saharin i njegove natrij, kalij i kalcij soli 500 (52) samo konditorski proizvodi bez dodanoga šećera E 955 Sukraloza 1 000 samo konditorski proizvodi bez dodanoga šećera E 957 Taumatin 50 samo konditorski proizvodi bez dodanoga šećera E 959 Neohesperidin DC 100 samo konditorski proizvodi bez dodanoga šećera E 960 Steviol glikozidi 350 (60) samo slastice bez dodanog šećera samo tvrdi slatkiši umanjene energetske vrijednosti (bomboni i lizalice) samo mekani slatkiši umanjene energetske vrijednosti (bomboni koji se ţvaču, ţvakaće gume voćnog okusa i pjenasti proizvodi od šećera/sljezovi kolačići) samo sladić smanjene energetske vrijednosti samo nugat smanjene energetske vrijednosti samo marcipan smanjene energetske vrijednosti E 961 Neotam 32 samo konditorski proizvodi bez dodanoga šećera E 962 So aspartam-acesulfama 500 (11)a (49) (50) samo konditorski proizvodi bez dodanoga šećera E 969 Advantam 10 samo konditorski proizvodi bez dodanoga šećera E 950 Acesulfam K 2 500 samo osvjeţivači daha u obliku tabletica bez dodanog šećera E 951 Aspartam 6 000 samo osvjeţivači daha u obliku tabletica bez dodanog šećera E 954 Saharin i njegove natrij, kalij i kalcij soli 3 000 (52) samo osvjeţivači daha u obliku tabletica bez dodanog šećera E 955 Sukraloza 2 400 samo osvjeţivači daha u obliku tabletica bez dodanog šećera E 959 Neohesperidin DC 400 samo osvjeţivači daha u obliku tabletica bez dodanog šećera „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 101 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 960 Steviol glikozidi 2 000 (60) samo osvjeţivači daha u obliku tabletica bez dodanog šećera smanjene energetske vrijednosti E 961 Neotam 200 samo osvjeţivači daha u obliku tabletica bez dodanog šećera E 961 Neotam 3 samo osvjeţivači daha u obliku tabletica i jako aromatizirane pastile za grlo bez dodanoga šećera, kao pojačivač okusa E 962 So aspartam-acesulfama 2 500 (11)a (49) (50) samo osvjeţivači daha u obliku tabletica bez dodanoga šećera E 969 Advantam 60 samo osvjeţivači daha u obliku tabletica bez dodanoga šećera E 951 Aspartam 2 000 samo jako aromatizirane pastile za osvjeţenje usne šupljine bez dodanoga šećera E 955 Sukraloza 1 000 samo jako aromatizirane pastile za osvjeţenje usne šupljine bez dodanoga šećera E 960 Steviol glikozidi 670 (60) samo jako aromatizirane pastile za osvjeţavanje usne šupljine smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanog šećera E 961 Neotam 65 samo jako aromatizirane pastile za osvjeţenje usne šupljine bez dodanoga šećera E 969 Advantam 20 samo snaţno aromatizirane pastile za grlo bez dodanog šećera E 1204 Pululan quantum satis samo male tabletice za osvjeţavanje daha u obliku listića (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbroj, a količine su izraţene kao slobodna kiselina (3): Najveće dopuštene količine, izraţene kao SO2, odnose se na ukupnu količinu iz svih izvora. Ako je sadrţaj SO2 prisutan u količini manjoj od 10 mg/kg ili 10 mg/l ne treba se navoditi (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 (5): E 214-219: p-hidroksibenzoati (PHB), najviše 300 mg/kg (11): Najveće dopuštene količine izraţene su kao (a) ekvivalent acesulfama K ili (b) ekvivalent aspartama „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 102 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke (49): Najveće dopuštene količine za upotrebu dobivene su na temelju najvećih dopuštenih količina sastojaka soli, aspartama (E 951) i acesulfama K (E 950) (50:) Dopuštene količine za E 951 i E 950 ne smiju se prekoračiti upotrebom soli aspartam-acesulfama, bilo samostalno ili u kombinaciji s E 950 ili E 951 (51): Najveće dopuštene količine za upotrebu izraţene su kao slobodna kiselina (52): Najveće dopuštene količine za upotrebu izraţene su kao slobodni imid (25): Količine svakoga od boja, E 122 i E 155 ne smiju biti veće od 50 mg/kg ili mg/l (38): Izraţeno kao aluminij (60): Izraţeni kao ekvivalenti steviola (61): Ukupna količina E 104, E 110, E 124 i boja iz grupe III ne smije biti veća od najveće dopuštene količine navedene za grupu III (72): Najveća dopuštena količina aluminija iz svih aluminijskih lakova iznosi 70 mg/kg. Odstupajući od ovog pravila, najveća dopuštena količina samo za osvjeţivače daha u obliku tabletica iznosi 40 mg/kg. 05.3 Ţvakaće gume Grupa I. Aditivi Grupa II. Boje za hranu dopuštena u količini quantum satis quantum satis (73) Grupa III. Boje pojedinačno ili u smjesi čije su količine ograničene 300 (25) (73) Grupa IV. Polioli quantum satis samo proizvodi bez dodanoga šećera E 104 Hinolin ţuta 30 (61) E 110 Sunset ţuta FCF, oranţ ţuta S 10 (61) E 124 Ponceau 4R, Cochineal crvena A 10 (61) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 103 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 160d Likopen 300 E 200 213 Sorbinska kiselina – sorbati; Benzojeva kiselina – benzoati 1 500 (1) (2) E 297 Fumarna kiselina 2 000 E 310 321 Galati, TBHQ, BHA i BHT 400 (1) E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati quantum satis (1) (4) E 392 Ekstrakti ruţmarina 200 (46) E 405 Propan-1,2-diol alginat 5 000 E 416 Karaja guma 5 000 E 432 436 Polisorbati 5 000 (1) E 473 474 Saharozni esteri masnih kiselina, saharogliceridi 10 000 (1) E 475 Poliglicerolni esteri masnih kiselina 5 000 E 477 Propan-1,2-diol esteri masnih kiselina 5 000 E 481 482 Stearoil-2-laktilati 2 000 (1) E 491 495 Esteri sorbitana 5 000 (1) E 551 Silicij dioksid quantum satis samo površinska obrada E 552 Kalcij silikat quantum satis samo površinska obrada „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 104 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 553a Magnezij silikat quantum satis samo površinska obrada E 553b Talk quantum satis E 650 Cinkov acetat 1 000 E 900 Dimetil polisiloksan 100 E 901 Pčelinji vosak, bijeli i ţuti quantum satis samo kao sredstvo za poliranje E 902 Kandelila vosak quantum satis samo kao sredstvo za poliranje E 903 Karnauba vosak 1 200 (47) samo kao sredstvo za poliranje E 904 Šelak quantum satis samo kao sredstvo za poliranje E 905 Mikrokristalični vosak quantum satis samo površinska obrada E 907 Hidrogenirani poli-1 decen 2 000 samo kao sredstvo za poliranje E 927b Karbamid 30 000 samo proizvodi bez dodanoga šećera E 950 Acesulfam K 800 (12) samo proizvodi s dodanim šećerom ili poliolima, kao pojačivač arome E 951 Aspartam 2 500 (12) samo proizvodi s dodanim šećerom ili poliolima, kao pojačivač arome E 955 Sukraloza 1200 (12) samo proizvodi s dodanim šećerom ili poliolima, kao pojačivač arome E 959 Neohesperidin DC 150 (12) samo proizvodi s dodanim šećerom ili poliolima, kao pojačivač arome E 957 Taumatin 10 (12) samo proizvodi s dodanim šećerom ili poliolima, kao pojačivač okusa E 961 Neotam 3 (12) samo proizvodi s dodanim šećerom ili poliolima, kao pojačivač okusa E 969 Advantam 200 samo proizvodi s dodanim šećerom ili poliolima, kao pojačivač „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 105 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke okusa E 950 Acesulfam K 2 000 samo proizvodi bez dodanoga šećera E 951 Aspartam 5 500 samo proizvodi bez dodanoga šećera E 954 Saharin i njegove natrij, kalij i kalcij soli 1 200 (52) samo proizvodi bez dodanoga šećera E 955 Sukraloza 3 000 samo proizvodi bez dodanoga šećera E 957 Taumatin 50 samo proizvodi bez dodanoga šećera E 959 Neohesperidin DC 400 samo proizvodi bez dodanoga šećera E 960 Steviol glikozidi 3 300 (60) samo bez dodanog šećera E 961 Neotam 250 samo proizvodi bez dodanoga šećera E 962 So aspartam-acesulfama 2 000 (11)a (49) (50) samo proizvodi bez dodanoga šećera E 964 Sirup poliglicitola 200 000 samo bez dodanog šećera E 969 Advantam 400 samo proizvodi bez dodanog šećera E 1518 Gliceril triacetat (triacetin) quantum satis (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbroj, a količine su izraţene kao slobodna kiselina (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 (11): Najveće dopuštene količine izraţene su kao (a) ekvivalent acesulfama K ili (b) ekvivalent aspartama (49): Najveće dopuštene količine za upotrebu dobivene su na temelju najvećih dopuštenih količina sastojaka soli, aspartama (E 951) i acesulfama K (E 950) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 106 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke (50:) Dopuštene količine za oba E 951 i E 950 ne smiju se prekoračiti upotrebom soli aspartam-acesulfama, bilo pojedinačno ili u kombinaciji s E 950 ili E 951 (52): Najveće dopuštene količine za upotrebu izraţene su kao slobodni imid (12): Ako se E 950, E 951, E 955, E 957, E 959 i E 961 upotrebljavaju u gumama za ţvakanje u kombinaciji, maksimalna količina svakog aditiva se smanjuje proporcionalno. (25): Količine svakoga od boja E 122 i E 155 ne smiju biti veće od 50 mg/kg ili mg/l (46): Kao zbroj karnosola i karnosolne kiseline (47): Najveća se dopuštena količina primjenjuje na sve upotrebe na koje se odnosi ovaj Pravilnik, uključujući odredbe iz Aneksa III. (60): Izraţeni kao ekvivalenti steviola (61): Ukupna količina E 104, E 110, E 124 i boja iz grupe III ne smije biti veća od najveće dopuštene količine navedene za grupu III (73): Najveća dopuštena količina aluminija iz svih aluminijskih lakova iznosi 300 mg/kg 05.4 Ukrasi, premazi i nadjevi, osim nadjeva na bazi voća kategorije 4.2.4 Grupa I. Aditivi Grupa II. Boja za hranu dopuštena u količini quantum satis quantum satis (73) Grupa III. Boja pojedinačno ili u smjesi čije su količine ograničene 500 (73) samo ukrasi, premazi i sosovi, osim nadjeva Grupa III. Boja pojedinačno ili u smjesi čije su količine ograničene 300 (25) (73) samo nadjevi Grupa IV. Polioli quantum satis samo ukrasi, premazi i nadjevi bez dodanoga šećera Grupa IV. Polioli quantum satis samo sosovi „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 107 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 104 Hinolin ţuta 50 (61) samo ukrasi, premazi sosovi, osim nadjeva E 104 Hinolin ţuta 50 (61) samo nadjevi E 110 Sunset ţuta FCF, oranţ ţuta S 35 (61) samo ukrasi, premazi i sosovi, osim nadjeva E 124 Ponceau 4R, Cochineal crvena A 55 (61) samo ukrasi, premazi i sosovi, osim nadjeva E 104 Hinolin ţuta 50 (61) samo nadjevi E 110 Sunset ţuta FCF, oranţ ţuta S 35 (61) samo nadjevi E 124 Ponceau 4R, Cochineal crvena A 55 (61) samo nadjevi E 160b Anato, biksin, norbiksin 20 samo ukrasi i premazi E 160d Likopen 30 osim crvenoga premaza tvrdih čokoladnih konditorskih proizvoda premazanih šećerom E 160d Likopen 200 osim crvenoga premaza tvrdih čokoladnih konditorskih proizvoda premazanih šećerom E 173 Aluminij quantum satis samo vanjski premaz konditorskih proizvoda od šećera za ukrašavanje kolača i peciva E 174 Srebro quantum satis samo ukras čokoladnih bombona E 175 Zlato quantum satis samo ukras čokoladnih bombona E 200 203 Sorbinska kiselina – sorbati 1 000 (1) (2) samo preljevi (sirupi za palačinke, aromatizirani sirupi za milkshake i sladoled; slični proizvodi) E 200 219 Sorbinska kiselina – sorbati; Benzojeva kiselina – benzoati; p hidroksibenzoati 1 500 (1) (2) (5) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 108 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 50 (3) samo konditorski proizvodi na bazi glukoznog sirupa (prijenos samo iz glukoznog sirupa) E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 40 (3) samo preljevi (sirupi za palačinke, aromatizirani sirupi za milkshake i sladoled; slični proizvodi) E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 100 (3) samo voćni nadjevi za peciva E 297 Fumarna kiselina 1 000 E 297 Fumarna kiselina 2 500 samo nadjevi i preljevi za fine pekarske proizvode E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 5 000 (1) (4) E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 3 000 (1) (4) samo preljevi (sirupi za palačinke, aromatizirani sirupi za milkshake i sladoled; slični proizvodi) E 355 357 Adipinska kiselina – adipati 2 000 (1) samo nadjevi i preljevi za fine pekarske proizvode E 392 Ekstrakti ruţmarina 100 (41) (46) samo sosovi E 405 Propan-1,2-diol alginat 1 500 E 405 Propan-1,2-diol alginat 5 000 samo nadjevi, preljevi i premazi za fine pekarske proizvode i deserte E 416 Karaja guma 5 000 samo nadjevi, preljevi i premazi za fine pekarske proizvode i deserte E 423 Guma arabika modificirana oktenilsukcinskom kiselinom 10 000 samo glazure E 426 Hemiceluloza iz soje 10 000 samo ţele konditorski proizvodi (osim ţele bombona) E 427 Kasija guma 2 500 samo nadjevi, preljevi i premazi za fine pekarske proizvode i deserte E 432 436 Polisorbati 1 000 (1) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 109 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 442 Amonij fosfatidi 10 000 samo konditorski proizvodi na bazi kakaa E 473 474 Saharozni esteri masnih kiselina, saharogliceridi 5 000 E 475 Poliglicerolni esteri masnih kiselina 2 000 E 476 Poliglicerol poliricinoleat 5 000 samo konditorski proizvodi na bazi kakaa E 477 Propan-1,2-diol esteri masnih kiselina 5 000 E 477 Propan-1,2-diol esteri masnih kiselina 30 000 samo tučeni preljevi za deserte, osim vrhnja E 481 482 Stearoil-2-laktilati 5 000 (1) E 491 495 Esteri sorbitana 5 000 (1) E 492 Sorbitan tristearat 10 000 samo konditorski proizvodi na bazi kakaa E 551 553 Silicij dioksid – silikati quantum satis samo površinska obrada E 900 Dimetil polisiloksan 10 E 901 Pčelinji vosak, bijeli i ţuti quantum satis samo kao sredstvo za poliranje E 902 Kandelila vosak quantum satis samo kao sredstvo za poliranje E 903 Karnauba vosak 500 samo kao sredstvo za poliranje E 903 Karnauba vosak 200 samo kao sredstvo za poliranje malih finih pekarskih proizvoda premazanih čokoladom E 904 Šelak quantum satis samo kao sredstva za poliranje E 905 Mikrokristalični vosak quantum satis samo površinska obrada „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 110 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 907 Hidrogenirani poli-1 decen 2 000 samo kao sredstvo za poliranje E 950 Acesulfam K 1 000 samo konditorski proizvodi na bazi skroba smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 951 Aspartam 2 000 samo konditorski proizvodi na bazi skroba smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 952 Ciklamska kiselina i njezine natrijeve i kalcije soli 250 (51) samo aromatizirani šlag u spreju sa smanjenom energetskom vrijednosti ili bez dodanog šećera E 954 Saharin i njegove natrij, kalij i kalcij soli 300 (52) samo konditorski proizvodi na bazi skroba smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 955 Sukraloza 1 000 samo konditorski proizvodi na bazi skroba smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 959 Neohesperidin DC 150 samo konditorski proizvodi na bazi skroba smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 961 Neotam 65 samo konditorski proizvodi na bazi skroba smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 969 Advantam 20 samo konditorski proizvodi na bazi skroba smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 961 Neotam 3 samo konditorski proizvodi na bazi skroba smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera, kao pojačivač okusa E 962 So aspartam-acesulfama 1 000 (11)a (49) (50) samo konditorski proizvodi na bazi skroba smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 950 Acesulfam K 500 samo konditorski proizvodi bez dodanoga šećera E 951 Aspartam 1 000 samo konditorski proizvodi bez dodanoga šećera E 954 Saharin i njegove natrij, kalij i kalcij soli 500 (52) samo konditorski proizvodi bez dodanoga šećera E 955 Sukraloza 1 000 samo konditorski proizvodi bez dodanoga šećera „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 111 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 957 Taumatin 50 samo konditorski proizvodi bez dodanoga šećera E 959 Neohesperidin DC 100 samo konditorski proizvodi bez dodanoga šećera E 960 Steviol glikozidi 330 (60) samo konditorski proizvodi bez dodanog šećera E 961 Neotam 32 samo konditorski proizvodi bez dodanoga šećera E 962 So aspartam-acesulfama 500 (11)a (49) (50) samo konditorski proizvodi bez dodanoga šećera E 969 Advantam 10 samo konditorski proizvodi bez dodanoga šećera E 950 Acesulfam K 500 samo proizvodi na bazi kakaa ili suhoga voća, smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 951 Aspartam 2 000 samo proizvodi na bazi kakaa ili suhoga voća, smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 954 Saharin i njegove natrij, kalij i kalcij soli 500 (52) samo proizvodi na bazi kakaa ili suhoga voća, smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 955 Sukraloza 800 samo proizvodi na bazi kakaa ili suhoga voća, smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 957 Taumatin 50 samo proizvodi na bazi kakaa ili suhoga voća, smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 959 Neohesperidin DC 100 samo proizvodi na bazi kakaa ili suhoga voća, smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 960 Steviol glikozidi 270 (60) samo proizvodi na osnovi kakaa ili sušenog voća, smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanog šećera E 961 Neotam 65 samo proizvodi na bazi kakaa ili suhoga voća, smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 962 So aspartam-acesulfama 500 (11)a (49) (50) samo proizvodi na bazi kakaa ili suhoga voća, smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 969 Advantam 20 samo proizvodi na bazi kakaa ili suhoga voća, smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 112 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 950 Acesulfam K 350 samo sosovi E 951 Aspartam 350 samo sosovi E 954 Saharin i njegove natrij, kalij i kalcij soli 160 (52) samo sosovi E 955 Sukraloza 450 samo sosovi E 959 Neohesperidin DC 50 samo sosovi E 961 Neotam 12 samo sosovi E 961 Neotam 25 samo sosovi, kao pojačivač okusa E 962 Sol aspartam-acesulfama 350 (11)b (49) (50) samo sosovi E 969 Advantam 4 samo sosovi (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbroj, a količine su izraţene kao slobodna kiselina (3): Najveće dopuštene količine, izraţene kao SO2, odnose se na ukupnu količinu iz svih izvora. Ako je sadrţaj SO2 prisutan u količini manjoj od 10 mg/kg ili 10 mg/l ne treba se navoditi (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 (5): E 214-219: p-hidroksibenzoati (PHB), najviše 300 mg/kg (11): Najveće dopuštene količine izraţene su kao (a) ekvivalent acesulfama K ili (b) ekvivalent aspartama (41): Izraţeno na masnu osnovu (46): Kao zbroj karnosola i karnosolne kiseline (49): Najveće dopuštene količine za upotrebu dobivene su na temelju najvećih dopuštenih količina sastojaka soli, aspartama (E 951) i acesulfama K (E 950) (50:) Dopuštene količine za oba E 951 i E 950 ne smiju se prekoračiti upotrebom soli aspartam-acesulfama, bilo pojedinačno ili u kombinaciji s E 950 ili E 951 „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 113 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke (52): Najveće dopuštene količine za upotrebu izraţene su kao slobodni imid (25): Količine svakoga od boja E 122 i E 155 ne smiju biti veće od 50 mg/kg ili mg/l (60): Izraţeni kao ekvivalenti steviola (61): Ukupna količina E 104, E 110, E 124 i boje iz grupe III ne smije biti veća od najveće dopuštene količine navedene za grupu III (73): Najveća dopuštena količina aluminija iz svih aluminijskih lakova iznosi 300 mg/kg 6. ŢITARICE I PROIZVODI OD ŢITARICA 06.1 Cjelovita, lomljena zrna ili zrna u pahuljicama E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 30 (3) samo sago i glazirani ječam E 553b Talk quantum satis samo riţa (3): Najveće dopuštene količine, izraţene kao SO2, odnose se na ukupnu količinu iz svih izvora. Ako je sadrţaj SO2 prisutan u količini manjoj od 10 mg/kg ili 10 mg/l ne treba se navoditi 06.2 Brašno i drugi mlinski proizvodi i skrobovi 06.2.1 Brašno E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 2 500 (1) (4) E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 20 000 (1) (4) brašno s dodanim sredstvima za rahljenje E 450 (ix) Magnezij dihidrogen difosfat 15 000 (4) (81) samo brašno za dizanje E 300 Askorbinska kiselina quantum satis E 920 L-cistein quantum satis (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 114 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke (81):Ukupna količina fosfata ne smije premašiti najveći nivo za E 338 – 452 06.2.2 Skrobovi Grupa I. Aditivi E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 50 (3) osim skrobova u početnoj i prijelaznoj hrani za dojenčad, preraĎenoj hrani na bazi ţitarica i dječijoj hrani (3): Najveće dopuštene količine, izraţene kao SO2, odnose se na ukupnu količinu iz svih izvora. Ako je sadrţaj SO2 prisutan u količini manjoj od 10 mg/kg ili 10 mg/l ne treba se navoditi. 06.3 Ţitarice za doruĉak Grupa I. Aditivi Grupa II. Boja za hranu dopuštena u količini quantum satis quantum satis samo ţitarice za doručak, osim ekstrudiranih i ekspandiranih ţitnih pahuljica i/ili ţitnih pahuljice s okusom voća Grupa IV. Polioli quantum satis samo ţitarice za doručak ili proizvodi na bazi ţitarica, smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 120 Cochineal, karminska kiselina, karmin 200 (53) samo ţitarice za doručak s okusom voća E 150c Amoniji karamel quantum satis samo ekstrudirane ili ekspandirane ţitarice za doručak, ili ţitarice za doručak s okusom voća E 160a Karoteni quantum satis samo ekstrudirane ili ekspandirane ţitarice za doručak, ili ţitarice za doručak s okusom voća E 160b Anato, biksin, norbiksin 25 samo ekstrudirane ili ekspandirane ţitarice za doručak, ili ţitarice za doručak s okusom voća E 160c Ekstrakt paprike, Kapsantin, kapsorubin quantum satis samo ekstrudirane ili ekspandirane ţitarice za doručak, ili ţitarice za doručak s okusom voća E 162 Cvekla crvena, betanin 200 (53) samo ţitarice za doručak s okusom voća E 163 Antocijani 200 (53) samo ţitarice za doručak s okusom voća E 310- Galati, TBHQ i BHA 200 (1) (13) samo prethodno termički obraĎene ţitarice „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 115 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke 320 E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 5 000 (1) (4) E 475 Poliglicerolni esteri masnih kiselina 10 000 samo ţitarice za doručak u obliku granula E 481 482 Stearoil-2-laktilati 5 000 (1) E 950 Acesulfam K 1 200 samo ţitarice za doručak sa sadrţajem vlakana većim od 15 % i s minimalno 20 % posija, smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 951 Aspartam 1 000 samo ţitarice za doručak sa sadrţajem vlakana većim od 15 % i s minimalno 20 % posija, smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 954 Saharin i njegove natrij, kalij i kalcij soli 100 (52) samo ţitarice za doručak sa sadrţajem vlakana većim od 15 % i s minimalno 20 % posija, smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 955 Sukraloza 400 samo ţitarice za doručak sa sadrţajem vlakana većim od 15 % i s minimalno 20 % posija, smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 959 Neohesperidin DC 50 samo ţitarice za doručak sa sadrţajem vlakana većim od 15 % i s minimalno 20 % posija, smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 960 Steviol glikozidi 330 (60) ţitarice za doručak sa sadrţajem vlakana većim od 15% i najmanje 20 % posija, smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanog šećera E 961 Neotam 32 samo ţitarice za doručak sa sadrţajem vlakana većim od 15 % i s minimalno 20 % posija, smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 962 Sol aspartam-acesulfama 1 000 (11)b (49) (50) samo ţitarice za doručak sa sadrţajem vlakana većim od 15 % i s minimalno 20 % posija, smanjene energetske vrijednosti ili bez „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 116 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke dodanoga šećera E 964 Sirup poliglicitola 200 000 samo ţitarice za doručak ili proizvodi na bazi ţita smanjene energetske vrijednosti ili bez dodatog šećera E 969 Advantam 10 samo ţitarice za doručak sa sadrţajem vlakana većim od 15 % i s minimalno 20 % posija, smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 (11): Najveće dopuštene količine izraţene su kao (a) ekvivalent acesulfama K ili (b) ekvivalent aspartama (13): Najveća dopuštena količina izraţena na masnu osnovu (49): Najveće dopuštene količine za upotrebu dobivene su na temelju najvećih dopuštenih količina sastojaka soli, aspartama (E 951) i acesulfama K (E 950) (50:) Dopuštene količine za oba E 951 i E 950 ne smiju se prekoračiti upotrebom soli aspartam-acesulfama, bilo pojedinačno ili u kombinaciji s E 950 ili E 951 (52): Najveće dopuštene količine za upotrebu izraţene su kao slobodni imid (53): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (60): Izraţeni kao ekvivalenti steviola 06.4 Tjestenina 06.4.1 Svjeţa tjestenina E 270 Mliječna kiselina quantum satis E 300 Askorbinska kiselina quantum satis E 301 Natrij askorbat quantum satis E 322 Lecitini quantum satis „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 117 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 330 Limunska kiselina quantum satis E 334 Vinska kiselina (L(+)-) quantum satis E 471 Mono– i digliceridi masnih kiselina quantum satis E 575 Glukono-delta-lakton quantum satis 06.4.2 Suha tjestenina Grupa I. Aditivi samo tjestenina bez glutena i/ili tjestenina namijenjena hipoproteinskoj prehrani, u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast 06.4.3 Svjeţa prethodno termiĉki obraĊena tjestenina E 270 Mliječna kiselina quantum satis E 300 Askorbinska kiselina quantum satis E 301 Natrij askorbat quantum satis E 322 Lecitini quantum satis E 330 Limunska kiselina quantum satis E 334 Vinska kiselina (L(+)-) quantum satis E 471 Mono– i digliceridi masnih kiselina quantum satis E 575 Glukono-delta-lakton quantum satis 06.4.4 Njoki od krompira Grupa I. Aditivi osim svjeţih rashlaĎenih njoka od krompira E 200 203 Sorbinska kiselina – sorbati 1 000 (1) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 118 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 270 Mliječna kiselina quantum satis samo svjeţi rashlaĎeni njoki od krompira E 304 Esteri masnih kiselina askorbinske kiseline quantum satis samo svjeţi rashlaĎeni njoki od krompira E 330 Limunska kiselina quantum satis samo svjeţi rashlaĎeni njoki od krompira E 334 Vinska kiselina (L(+)-) quantum satis samo svjeţi rashlaĎeni njoki od krompira E 471 Mono- i digliceridi masnih kiselina quantum satis samo svjeţi rashlaĎeni njoki od krompira 06.4.5 Nadjevi za punjenu tjesteninu (ravioli i sliĉno) Grupa I. Aditivi E 200 203 Sorbinska kiselina – sorbati 1 000 (1) (2) E 392 Ekstrakti ruzmarina 250 (41) (46) samo u nadjevima za punjenu suhu tjesteninu (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbroj, a količine su izraţene kao slobodna kiselina (41): Izraţeno na količinu masti (46): Kao zbir karnozola i karnozolne kiseline 06.5 Rezanci Grupa I. Aditivi Grupa II. Boja za hranu dopuštena u količini quantum satis quantum satis E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 2 000 (1) (4) E 450 (ix) Magnezij dihidrogen difosfat 2 000 (4) (81) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 119 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 426 Hemiceluloza iz soje 10 000 samo pretpakirani gotovi orijentalni rezanci za prodaju na malo (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 (81):Ukupna količina fosfata ne smije premašiti najveću nivo za E 338 – 452 06.6 Tijesto Grupa I. Aditivi Grupa II. Boja za hranu dopuštena u količini quantum satis quantum satis Grupa III. Boja pojedinačno ili u smjesi čije su količine ograničene 500 samo tijesto za premaze E 104 Hinolin ţuta 50 (61) E 110 Sunset ţuta FCF, oranţ ţuta S 35 (61) E 124 Ponceau 4R, Cochineal crvena A 55 (61) E 160b Anato, biksin, norbiksin 20 samo tijesto za premaze E 160d Likopen 30 samo tijesto za premaze E 200 203 Sorbinska kiselina – sorbati 2 000 (1) (2) E 200 203 Sorbinska kiselina – sorbati 2 000 (1) (2) E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 12 000 (1) (4) E 450 (ix) Magnezij dihidrogen difosfat 12 000 (4) (81) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 120 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 900 Dimetil polisiloksan 10 (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbroj, a količine su izraţene kao slobodna kiselina (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 (61): Ukupna količina E 104, E 110, E 124 i boja iz grupe III ne smije biti veća od najveće dopuštene količine navedenue za grupu III (81):Ukupna količina fosfata ne smije premašiti najveći nivo za E 338 – 452 06.7 Prethodno termiĉki obraĊene ili preraĊene ţitarice Grupa I. Aditivi Grupa II. Boja za hranu dopuštena u količini quantum satis quantum satis E 200 203 Sorbinska kiselina – sorbati 200 (1) (2) samo polenta E 200 203 Sorbinska kiselina – sorbati 2 000 (1) (2) samo semmelknödelteig E 310 320 Galati, TBHQ i BHA 200 (1) samo prethodno termički obraĎene kuhane ţitarice E 426 Hemiceluloza iz soje 10 000 samo pretpakirana gotova riţa i proizvodi od riţe za prodaju na malo E 471 Mono– i digliceridi masnih kiselina quantum satis samo riţa za brzo kuhanje E 472a Esteri octene kiseline mono– i diglicerida masnih kiselina quantum satis samo riţa za brzo kuhanje E 481 482 Stearoil-2-laktilati 4 000 (2) samo riţa za brzo kuhanje (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 121 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbroj, a količine su izraţene kao slobodna kiselina 07. PEKARSKI PROIZVODI 07.1 Hljeb i peciva Grupa I. Aditivi osim proizvoda iz 7.1.1 i 7.1.2 E 150a-d Karameli quantum satis samo hljeb sa sladom E 200 203 Sorbinska kiselina – sorbati 2 000 (1) (2) samo pretpakirani narezani hljeb i raţeni hljeb, polupečen, pretpakirani pekarski proizvodi za prodaju na malo i hljeb smanjene energetske vrijednosti za prodaju na malo E 280 283 Propionska kiselina – propionati 3 000 (1) (6) samo pretpakirani narezani hljeb i raţeni hljeb E 280 283 Propionska kiselina – propionati 2 000 (1) (6) samo hljeb smanjene energetske vrijednosti, polupečeni pretpakirani hljeb i pretpakirana peciva, tortilje i pita hljeb, pretpakirani pølsebrød, boller i dansk flutes E 280 283 Propionska kiselina – propionati 1 000 (1) (6) samo pretpakirani hljeb E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 20 000 (1) (4) samo hljeb sa sodom E 450 Difosfati 12 000 (4) samo pretpakirana tijesta od kvasca koja se čuvaju u hladnjaku i koriste kao osnova za pripremu pizza, pita od jaja, voćnih pita i sličnih proizvoda E 450 (ix) Magnezij dihidrogen difosfat 15 000 (4) (81) samo tijesto za pizzu (smrznuto ili rashlaĎeno) i ‚tortilla‘ E 481 482 Stearoil-2-laktilati 3 000 (1) osim proizvoda iz 7.1.1 i 7.1.2 E 483 Stearil tartarat 4 000 osim proizvoda iz 7.1.1 i 7.1.2 (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 122 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbroj, a količine su izraţene kao slobodna kiselina (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 (6): Propionska kiselina i njezine soli mogu biti prisutni u odreĎenim fermentiranim proizvodima, a nastaju postupkom fermentacije u skladu s dobrom proizvodnom praksom 07.1.1 Hljeb pripremljen iskljuĉivo od sljedećih sastojaka: pšeniĉnog brašna, vode, kvasca ili sredstva za rahljenje, soli E 260 Sirćetna kiselina quantum satis E 261 Kalij acetat quantum satis E 262 Natrij acetati quantum satis E 263 Kalcij acetat quantum satis E 270 Mliječna kiselina quantum satis E 300 Askorbinska kiselina quantum satis E 301 Natrij askorbat quantum satis E 302 Kalcij askorbat quantum satis E 304 Esteri masnih kiselina askorbinske kiseline quantum satis E 322 Lecitini quantum satis E 325 Natrij laktat quantum satis E 326 Kalij laktat quantum satis E 327 Kalcij laktat quantum satis E 471 Mono– i digliceridi masnih kiselina quantum satis E 472a Esteri octene kiseline mono– i diglicerida quantum satis „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 123 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke masnih kiselina E 472d Esteri vinske kiseline mono– i diglicerida masnih kiselina quantum satis E 472e Mono– i diacetilni esteri vinske kiseline mono– i diglicerida masnih kiselina quantum satis E 472f Smjesa estera sirćetne i vinske kiseline mono– i diglicerida masnih kiselina quantum satis 07.1.2 Pain courant français; Friss búzakenyér, fehér és félbarna kenyerek E 260 Sirćetna kiselina quantum satis E 261 Kalij acetat quantum satis samo Friss búzakenyér, fehér és félbarna kenyerek E 262 Natrij acetati quantum satis samo Friss búzakenyér, fehér és félbarna kenyerek E 263 Kalcij acetat quantum satis samo Friss búzakenyér, fehér és félbarna kenyerek E 270 Mliječna kiselina quantum satis samo Friss búzakenyér, fehér és félbarna kenyerek E 300 Askorbinska kiselina quantum satis E 301 Natrij askorbat quantum satis samo Friss búzakenyér, fehér és félbarna kenyerek E 302 Kalcij askorbat quantum satis samo Friss búzakenyér, fehér és félbarna kenyerek E 304 Esteri masnih kiselina askorbinske kiseline quantum satis samo Friss búzakenyér, fehér és félbarna kenyerek E 322 Lecitini quantum satis E 325 Natrij laktat quantum satis samo Friss búzakenyér, fehér és félbarna kenyerek „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 124 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 326 Kalij laktat quantum satis samo Friss búzakenyér, fehér és félbarna kenyerek E 327 Kalcij laktat quantum satis samo Friss búzakenyér, fehér és félbarna kenyerek E 471 Mono– i digliceridi masnih kiselina quantum satis 07.2 Fini pekarski proizvodi (kolaĉi, keksi, slani, slatki i zaĉinjeni) Grupa I. Aditivi Grupa II. Boja za hranu dopuštena u količini quantum satis quantum satis Grupa III. Boja pojedinačno ili u smjesi čije su količine ograničene 200 (25) (76) Grupa IV. Polioli quantum satis samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 160b Anato, biksin, norbiksin 10 E 160d Likopen 25 E 200 203 Sorbinska kiselina – sorbati 2 000 (1) (2) samo s aktivitetom vode većom od aw 0,65 E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 50 (3) samo suhi keksi E 280 283 Propionska kiselina – propionati 2 000 (1) (6) samo pretpakirani fini pekarski proizvodi (uključujući konditorske proizvode s brašnom) s aktivitetom vode većom od aw 0,65 E 310 320 Galati, TBHQ i BHA 200 (1) samo smjese za kolače E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 20 000 (1) (4) E 450 (ix) Magnezij dihidrogen difosfat 15 000 (4) (81) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 125 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 392 Ekstrakti ruţmarina 200 (41) (46) E 405 Propan-1,2-diol alginat 2 000 E 426 Hemiceluloza iz soje 10 000 samo pretpakirani fini pekarski proizvodi za prodaju na malo E 432 436 Polisorbati 3 000 (1) E 473 474 Saharozni esteri masnih kiselina, saharogliceridi 10 000 (1) E 475 Poliglicerolni esteri masnih kiselina 10 000 E 477 Propan-1,2-diol esteri masnih kiselina 5 000 E 481 482 Stearoil-2-laktilati 5 000 (1) E 483 Stearil tartarat 4 000 E 491 495 Esteri sorbitana 10 000 (1) E 541 Natrij aluminij fosfat, kiseli 400 (38) samo biskvitni kolači napravljeni od segmenata u kontrastnim bojama koji su povezani dţemom ili premazom od ţelea i obloţeni aromatiziranom šećernom pastom (najveća dopuštena količina odnosi se samo na biskvitni dio kolača) E 901 Pčelinji vosak, bijeli i ţuti quantum satis samo kao sredstvo za poliranje malih finih pekarskih proizvoda premazanih čokoladom E 902 Kandelila vosak quantum satis samo kao sredstvo za poliranje malih finih pekarskih proizvoda premazanih čokoladom E 903 Karnauba vosak 200 samo kao sredstvo za poliranje malih finih pekarskih proizvoda premazanih čokoladom E 904 Šelak quantum satis samo kao sredstvo za poliranje malih finih pekarskih proizvoda „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 126 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke premazanih čokoladom E 950 Acesulfam K 2 000 samo korneti i vafli za sladoled bez dodanoga šećera E 954 Saharin i njegove natrij, kalij i kalcij soli 800 (52) samo korneti i vafli za sladoled bez dodanoga šećera E 955 Sukraloza 800 samo korneti i vafli za sladoled bez dodanoga šećera E 959 Neohesperidin DC 50 samo korneti i vafli za sladoled bez dodanoga šećera E 961 Neotam 60 samo korneti i vafli za sladoled bez dodanoga šećera E 950 Acesulfam K 2 000 samo essoblaten – oblate E 951 Aspartam 1 000 samo essoblaten – oblate E 954 Saharin i njegove natrij, kalij i kalcij soli 800 (52) samo essoblaten – oblate E 955 Sukraloza 800 samo essoblaten – oblate E 960 Steviol glikozidi 330 (60) samo essoblaten – oblate E 961 Neotam 60 samo essoblaten – oblate E 962 So aspartam-acesulfama 1 000 (11)b (49) (50) samo essoblaten – oblate E 969 Advantam 10 samo essoblaten – oblate E 950 Acesulfam K 1 000 samo fini pekarski proizvodi za posebne prehrambene potrebe E 951 Aspartam 1 700 samo fini pekarski proizvodi za posebne prehrambene potrebe E 952 Ciklaminska kiselina i njezine natrijeve i kalcije soli 1 600 (51) samo fini pekarski proizvodi za posebne prehrambene potrebe E 954 Saharin i njegove natrij, kalij i kalcij soli 170 (52) samo fini pekarski proizvodi za posebne prehrambene potrebe „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 127 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 955 Sukraloza 700 samo fini pekarski proizvodi za posebne prehrambene potrebe E 959 Neohesperidin DC 150 samo fini pekarski proizvodi za posebne prehrambene potrebe E 961 Neotam 55 samo fini pekarski proizvodi za posebne prehrambene potrebe E 962 So aspartam-acesulfama 1 000 (11)a (49) (50) samo fini pekarski proizvodi za posebne prehrambene potrebe E 969 Advantam 17 samo fini pekarski proizvodi za posebne prehrambene potrebe E 964 Sirup poliglicitola 300 000 samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanih šećera (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbroj, a količine su izraţene kao slobodna kiselina (3): Najveće dopuštene količine izraţene su kao SO2 i odnose se na ukupnu količinu dostupnu iz svih izvora, a za SO2 do 10 mg/l smatra se da nije prisutan. (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 (6): Propionska kiselina i njezine soli mogu biti prisutni u odreĎenim fermentiranim proizvodima, a nastaju postupkom fermentacije u skladu s dobrom proizvodnom praksom (11): Najveće dopuštene količine izraţene su kao (a) ekvivalent acesulfama K ili (b) ekvivalent aspartama (41): Izraţeno na masnu osnovu (49): Najveće dopuštene količine za upotrebu dobivene su na temelju najvećih dopuštenih količina sastojaka soli, aspartama (E 951) i acesulfama K (E 950) (50:) Dopuštene količine za E 951 i E 950 ne smiju se prekoračiti upotrebom soli aspartam-acesulfama, bilo samostalno ili u kombinaciji s E 950 ili E 951 (51): Najveće dopuštene količine za upotrebu izraţene su kao slobodna kiselina (52): Najveće dopuštene količine za upotrebu izraţene su kao slobodni imid (25): Količine svakoga od boja E 122, i E 155 ne smiju biti veće od 50 mg/kg ili mg/l (38): Izraţeno kao aluminij „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 128 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke (46): Kao zbroj karnosola i karnosolne kiseline (60): Izraţeni kao ekvivalenti steviola (76): Najveća dopuštena količina aluminija iz aluminijskih lakova aditiva E 120 (Cochineal, Carminic acid, Karmin) iznosi 5 mg/kg. Ne smiju se upotrebljavati nikakvi drugi aluminijski lakovi. (81): Ukupna količina fosfata ne smije premašiti najveći nivo za E 338 – 452 08. MESO 08.1 Svjeţe meso, iskljuĉujući mesne pripravke u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast E 129 Allura Red AC quantum satis samo za označavanje zdravstvene ispravnosti E 133 Brilliant Blue FCF quantum satis samo za označavanje zdravstvene ispravnosti E 155 Braon HT quantum satis samo za označavanje zdravstvene ispravnosti 08.2 Mesni pripravci u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast E 100 Kurkumin 20 samo proizvodi vrste „merquez“, salsicha fresca, butifarra fresca, longaniza fresca, chorizo fresco E 120 Cochineal, karminska kiselina, karmin 100 (66) samo breakfast sausages s najmanjim sadrţajem ţitarica od 6 %, burger meat s najmanjim sadrţajem povrća i/ili ţitarica od 4 % pomiješanih s mesom (u tim proizvodima meso mora biti mljeveno tako da mišić i masno tkivo budu u cijelosti raspršeni tako da vlakna čine emulziju s masti, dajući tim proizvodima njihov tipičan izgled), proizvodi vrste ‖merguez„, salsicha fresca, mici, butifarra fresca, longaniza fresca, chorizo fresco, ćevapčići i pljeskavice E 129 Allura Red AC 25 samo breakfast sausages s najmanjim sadrţajem ţitarica od 6 % i burger meat (meso za pljeskavice) s najmanjim sadrţajem povrća i/ili ţitarica od 4 % pomiješanih s mesom; u tim proizvodima meso mora biti mljeveno na način da mišić i masno tkivo budu u cijelosti raspršeni tako da vlakna čine emulziju s masti, dajući tim proizvodima njihov tipičan izgled „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 129 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 150a-d Karameli quantum satis samo breakfast sausages s najmanjim sadrţajem ţitarica od 6 %, burger meat s najmanjim sadrţajem povrća i/ili ţitarica od 4 % pomiješanih s mesom (u tim proizvodima meso mora biti mljeveno tako da mišić i masno tkivo budu u cijelosti raspršeni tako da vlakna čine emulziju s masti, dajući tim proizvodima njihov tipičan izgled), proizvodi vrste‖ merguez„, salsicha fresca, mici, butifarra fresca, longaniza fresca, chorizo fresco E 160c Ekstrakt paprike 10 samo proizvodi vrste „merquez“, salsicha fresca, butifarra fresca, longaniza fresca, chorizo fresco, bifteci, soutzoukaki, kebap E 162 Cvekla crvena quantum satis samo proizvodi vrste „merquez“, salsicha fresca, butifarra fresca, longaniza fresca, chorizo fresco, bifteci, soutzoukaki, kebap E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 450 (1) (3) samo breakfast sausages; burger meat (meso za pljeskavice) s najmanjim sadrţajem povrća i/ili ţitarica od 4 % pomiješanih s mesom E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 450 (1) (3) samo salsicha fresca, longaniza fresca, butifarra fresca E 249 250 Nitriti 150 (7) samo lomode cerdo adobado, pinshomoruno, careta de cerdoadobada, castilla de cerdo adobada, Kasseler, Brate, Surfleisch, toorvorst,šašlokk, ahjupraad, kielbasa surowa biala, kielbasa surowa metka i tatar wolowy (danie tatarskie) i golonka peklowana E 260 Sirćetna kiselina quantum satis samo pretpakirani pripravci svjeţeg mljevenog mesa i mesni pripravci kojima su dodani drugi sastojci osim aditiva ili soli E 261 Kalij acetati quantum satis samo pretpakirani pripravci svjeţeg mljevenog mesa i mesni pripravci kojima su dodani drugi sastojci osim aditiva ili soli E 262 Natrij acetati quantum satis samo pretpakirani pripravci svjeţeg mljevenog mesa i mesni pripravci kojima su dodani drugi sastojci osim aditiva ili soli E 263 Kalcij acetat quantum satis samo pretpakirani pripravci svjeţeg mljevenog mesa i mesni pripravci kojima su dodani drugi sastojci osim aditiva ili soli „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 130 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 270 Mliječna kiselina quantum satis samo pretpakirani pripravci svjeţeg mljevenoga mesai mesni pripravci kojima su dodani drugi sastojci osim aditiva i soli E 300 Askorbinska kiselina quantum satis samo gehakt pretpakirani pripravci svjeţeg mljevenog mesa i mesni pripravci kojima su dodani drugi sastojci osim aditiva ili soli E 301 Natrij askorbat quantum satis samo gehakt pretpakirani pripravci svjeţeg mljevenog mesa i mesni pripravci kojima su dodani drugi sastojci osim aditiva ili soli E 302 Kalcij askorbat quantum satis samo gehakt pretpakirani pripravci svjeţeg mljevenog mesa i mesni pripravci kojima su dodani drugi sastojci osim aditiva ili soli E 325 Natrij laktat quantum satis samo pretpakirani pripravci svjeţeg mljevenog mesa i mesni pripravci kojima su dodani drugi sastojci osim aditiva ili soli E 326 Kalij laktat quantum satis samo pretpakirani pripravci svjeţeg mljevenog mesa i mesni pripravci kojima su dodani drugi sastojci osim aditiva ili soli E 327 Kalcij laktat quantum satis samo pretpakirani pripravci svjeţeg mljevenog mesa i mesni pripravci kojima su dodani drugi sastojci osim aditiva ili soli E 330 Limunska kiselina quantum satis samo gehakt pretpakirani pripravci svjeţeg mljevenog mesa i mesni pripravci kojima su dodani drugi sastojci osim aditiva ili soli E 331 Natrij citrati quantum satis samo gehakt pretpakirani pripravci svjeţeg mljevenog mesa i mesni pripravci kojima su dodani drugi sastojci osim aditiva ili soli E 332 Kalij citrati quantum satis samo gehakt pretpakirani pripravci svjeţeg mljevenog mesa i mesni pripravci kojima su dodani drugi sastojci osim aditiva ili soli E 333 Kalcij citrati quantum satis samo gehakt pretpakirani pripravci svjeţeg mljevenog mesa i mesni pripravci kojima su dodani drugi sastojci osim aditiva ili soli E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 5 000 (1) (4) samo breakfast sausages: u tim proizvodima meso mora biti mljeveno tako da mišić i masno tkivo budu u cijelosti raspršeni tako da vlakna čine emulziju s masti, dajući tim proizvodima njihov tipičan izgled; finska soljena boţićna šunka, burger meat s najmanjim sadrţajem povrća i/ili ţitarica od 4 % pomiješanih s mesom, Kasseler, Bräte, Surfleisch, toorvorst, šašlõkk i ahjupraad, Bílá klobása, Vinná klobása, Sváteční klobása i Syrová klobása „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 131 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 401 Natrij alginat quantum satis samo pripravci u koje su ubrizgani sastojci; mesni pripravci koji se sastoje od meĎusobno pomiješanih dijelova mesa s kojima se postupalo na različite načine: mljevenjem, rezanjem ili preradom. Osim sljedećih proizvoda: bifteci, soutzoukaki, kebap, gyros i souvlaki E 402 Kalij alginat quantum satis samo pripravci u koje su ubrizgani sastojci; mesni pripravci koji se sastoje od meĎusobno pomiješanih dijelova mesa s kojima se postupalo na različite načine: mljevenjem, rezanjem ili preradom. Osim sljedećih proizvoda: bifteci, soutzoukaki, kebap, gyros i souvlaki E 403 Amonij alginat quantum satis samo pripravci u koje su ubrizgani sastojci; mesni pripravci koji se sastoje od meĎusobno pomiješanih dijelova mesa s kojima se postupalo na različite načine: mljevenjem, rezanjem ili preradom. Osim sljedećih proizvoda: bifteci, soutzoukaki, kebap, gyros i souvlaki E 404 Kalcij alginat quantum satis samo pripravci u koje su ubrizgani sastojci; mesni pripravci koji se sastoje od meĎusobno pomiješanih dijelova mesa s kojima se postupalo na različite načine: mljevenjem, rezanjem ili preradom. Osim sljedećih proizvoda: bifteci, soutzoukaki, kebap, gyros i souvlaki E 407 Karagenan quantum satis samo pripravci u koje su ubrizgani sastojci; mesni pripravci koji se sastoje od meĎusobno pomiješanih dijelova mesa s kojima se postupalo na različite načine: mljevenjem, rezanjem ili preradom. Osim sljedećih proizvoda: bifteci, soutzoukaki, kebap, gyros i souvlaki E 407a PreraĎena morska alga, euchema quantum satis samo pripravci u koje su ubrizgani sastojci; mesni pripravci koji se sastoje od meĎusobno pomiješanih dijelova mesa s kojima se postupalo na različite načine: mljevenjem, rezanjem ili preradom. Osim sljedećih proizvoda: bifteci, soutzoukaki, kebap, gyros i „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 132 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke souvlaki E 410 Karuba guma quantum satis samo pripravci u koje su ubrizgani sastojci; mesni pripravci koji se sastoje od meĎusobno pomiješanih dijelova mesa s kojima se postupalo na različite načine: mljevenjem, rezanjem ili preradom. Osim sljedećih proizvoda: bifteci, soutzoukaki, kebap, gyros i souvlaki E 412 Guar guma quantum satis samo pripravci u koje su ubrizgani sastojci; mesni pripravci koji se sastoje od meĎusobno pomiješanih dijelova mesa s kojima se postupalo na različite načine: mljevenjem, rezanjem ili preradom. Osim sljedećih proizvoda: bifteci, soutzoukaki, kebap, gyros i souvlaki E 413 Tragakant quantum satis samo pripravci u koje su ubrizgani sastojci; mesni pripravci koji se sastoje od meĎusobno pomiješanih dijelova mesa s kojima se postupalo na različite načine: mljevenjem, rezanjem ili preradom. Osim sljedećih proizvoda: bifteci, soutzoukaki, kebap, gyros i souvlaki E 415 Ksantan guma quantum satis samo pripravci u koje su ubrizgani sastojci; mesni pripravci koji se sastoje od meĎusobno pomiješanih dijelova mesa s kojima se postupalo na različite načine: mljevenjem, rezanjem ili preradom. Osim sljedećih proizvoda: bifteci, soutzoukaki, kebap, gyros i souvlaki E 500 Natrij karbonati quantum satis samo pripravci od mesa peradi, mici, bifteci, soutzoukaki, kebap, seftalia, ćevapčići i pljeskavice E 553b Talk quantum satis samo površinska obrada kobasica E 1414 Acetilirani diskrobni fosfat quantum satis samo pripravci u koje su ubrizgani sastojci; mesni pripravci koji se sastoje od meĎusobno pomiješanih dijelova mesa s kojima se postupalo na različite načine: mljevenjem, rezanjem ili preradom, gyros, souvlaki, bifteci, soutzoukaki, kebap i seftalia „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 133 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke 1442 Hidroksi propil diskrobni fosfat quantum satis samo pripravci u koje su ubrizgani sastojci; mesni pripravci koji se sastoje od meĎusobno pomiješanih dijelova mesa s kojima se postupalo na različite načine: mljevenjem, rezanjem ili preradom, gyros, souvlaki, bifteci, soutzoukaki, kebap i seftalia (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (3): Najveće dopuštene količine, izraţene kao SO2, odnose se na ukupnu količinu iz svih izvora. Ako je sadrţaj SO2 prisutan u količini manjoj od 10 mg/kg ili 10 mg/l ne treba se navoditi (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 (7): Najveća količina koja se smije dodati tokom proizvodnje izraţena kao NaNO2 ili NaNO3 (66): Najveća dopuštena količina aluminija iz aluminijskih lakova aditiva E 120 (cochineal, carminic acid, karmin) iznosi 1,5 mg/kg. Upotreba drugih aluminijskih lakova nije dopušteno. 08.3 Proizvodi od mesa 08.3.1 Toplotno netretirano preraĊeno meso Grupa I. Aditivi E 100 Kurkumin 20 samo kobasice E 100 Kurkumin quantum satis samo pasturmas E 101 Riboflavini quantum satis samo pasturmas E 110 Sunset ţuta FCF, oranţ ţuta S 15 samo sobrasada E 120 Cochineal, karminska kiselina, karmin 100 (66) samo kobasice E 120 Cochineal, karminska kiselina, karmin 200 samo kobasica chorizo/salchichon E 120 Cochineal, karminska kiselina, karmin quantum satis (66) samo pasturmas „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 134 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 124 Ponceau 4R, Cochineal crvena A 50 samo kobasica chorizo/salchichon E 150a-d Karameli quantum satis samo kobasice E 160a Karoteni 20 samo kobasice E 160c Ekstrakt paprike, Kapsantin, kapsorubin 10 samo kobasice E 162 Cvekla crvena, betanin quantum satis samo kobasice E 200 219 Sorbinska kiselina – sorbati; Benzojeva kiselina – benzoati; p hidroksibenzoati quantum satis (1) (2) samo površinska obrada suhomesnatih proizvoda E 235 Natamicin 1 (8) samo površinska obrada sušenih kobasica od salamurenog mesa E 249 250 Nitriti 150 (7) E 251 252 Nitrati 150 (7) E 310 320 Galati, TBHQ i BHA 200 (1) (13) samo dehidrirano meso E 315 Izoaskorbinska kiselina 500 (9) samo soljeni proizvodi i konzervirani proizvodi E 316 Natrij izoaskorbat 500 (9) samo soljeni proizvodi i konzervirani proizvodi E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 5 000 (1) (4) E 392 Ekstrakti ruţmarina 100 (46) samo sušene kobasice E 392 Ekstrakti ruţmarina 15 (46) samo meso s najviše 10 % udjela masti isključujući sušene kobasice E 392 Ekstrakti ruţmarina 150 (41) (46) samo meso s više od 10 % udjela masti isključujući sušene kobasice „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 135 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 392 Ekstrakti ruţmarina 150 (46) samo dehidrirano meso E 553b Talk quantum satis površinska obrada kobasica E 959 Neohesperidin DC 5 samo kao pojačivač okusa (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbroj, a količine su izraţene kao slobodna kiselina (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 (7): Najveća količina koja se moţe dodati tokom proizvodnje, izraţena kao NaNO2 ili NaNO3 (8): mg/dm 2 površine, nije prisutan na dubini od 5 mm (9): E 315 i E 316 dopušteni su pojedinačno ili u kombinaciji; najveća dopuštena količina izraţena je kao izoaskorbinska kiselina (13): Najveća dopuštena količina izraţena kao masti (41): Izraţeno na masnu osnovu (46): Kao zbroj karnosola i karnosolne kiseline (66): Najveća dopuštena količina aluminija iz aluminijskih lakova aditiva E 120 (Cochineal, Carminic acid, Karmin) iznosi 1,5 mg/kg. Ne smiju se upotrebljavati nikakvi drugi aluminijski lakovi. 08.3.2 Toplotno tretirano preraĊeno meso Grupa I. Aditivi osim foie gras, foie gras entier, blocs de foie gras, Libamáj, libamáj egészben, libamáj tömbben E 100 Kurkumin 20 samo kobasice, paštete i terine E 120 Cochineal, karminska kiselina, karmin 100 (66) samo kobasice, paštete i terine E 129 Allura Red AG 25 samo luncheon meso E 150a-d Karameli quantum satis samo kobasice, paštete i terine E 160a Karoteni 20 samo kobasice, paštete i terine „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 136 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 160c Ekstrakt paprike, Kapsantin, kapsorubin 10 samo kobasice, paštete i terine E 162 Cvekla crvena, betanin quantum satis samo kobasice, paštete i terine E 200 203; 214-219 Sorbinska kiselina – sorbati; p hidroksibenzoati 1 000 (1) (2) samo pašteta E 200 219 Sorbinska kiselina – sorbati, benzoična kiselina - benzoati; p-hidroksibenzoati quantum satis (1) (2) samo površinska obrada sušenih kobasica od salamurenog mesa E 200 203 Sorbinska kiselina – sorbati 1 000 (1) (2) samo aspik (hladetina) E 210 213 Benzojeva kiselina – benzoati 500 (1) (2) samo aspik (hladetina) E 235 Natamicin 1 (8) samo površinska obrada sušenih kobasica od salamurenog mesa E 243 Etil lauroil arginat 160 osim emulgiranih kobasica, dimljenih kobasica i jetrene paštete E 249 250 Nitriti 150 (7) (59) osim steriliziranih mesnih proizvoda (Fo > 3,00) E 249 250 Nitriti 100 (7) (58) (59) samo sterilizirani mesni proizvodi (Fo > 3,00) E 300 Askorbinska kiselina quantum satis samo foie gras, foie gras entier, blocs de foie gras / Libamáj, libamáj egészben, libamáj tömbben E 301 Natrij askorbat quantum satis samo foie gras, foie gras entier, blocs de foie gras / Libamáj, libamáj egészben, libamáj tömbben E 315 Izoaskorbinska kiselina 500 (9) samo salamureni mesni proizvodi i konzervirani mesni proizvodi E 316 Natrij izoaskorbat 500 (9) samo salamureni mesni proizvodi i konzervirani mesni proizvodi „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 137 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 310 320 Galati, TBHQ i BHA 200 (1) (13) samo dehidrirano meso E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 5 000 (1) (4) osim foie gras, foie gras entier, blocs de foie gras, Libamáj, libamáj egészben, libamáj tömbben E 385 Kalcij dinatrijev etilen diamin tetraacetat (kalcij dinatrijev EDTA) 250 samo libamáj, libamáj egészben, libamáj tömbben E 392 Ekstrakti ruţmarina 15 (46) samo meso s najviše 10 % udjela masti isključujući sušene kobasice E 392 Ekstrakti ruţmarina 150 (41) (46) samo meso s više od 10 % udjela masti isključujući sušene kobasice E 392 Ekstrakti ruţmarina 100 (46) samo sušene kobasice E 392 Ekstrakti ruţmarina 150 (46) samo dehidrirano meso E 427 Kasija guma 1 500 E 473 474 Saharozni esteri masnih kiselina, saharogliceridi 5 000 (1) (41) osim foie gras, foie gras entier, blocs de foie gras, Libamáj, libamáj egészben, libamáj tömbben E 481 482 Stearoil-2-laktilati 4 000 (1) samo mljeveni i na kocke narezani konzervirani mesni proizvodi E 553b Talk quantum satis samo površinska obrada kobasica E 959 Neohesperidin DC 5 samo kao pojačivač okusa, osim za foie gras, foie gras entier, blocs de foie gras, Libamáj, libamáj egészben, libamáj tömbben (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbroj, a količine su izraţene kao slobodna kiselina (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 (7): Najveća količina koja se moţe dodati tokomproizvodnje, izraţena kao NaNO2 ili NaNO3 (8): mg/dm² (nije prisutan na dubini od 5 mm) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 138 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke (9): E 315 i E 316 dopušteni su pojedinačno ili u kombinaciji; najveća dopuštena količina izraţena je kao izoaskorbinska kiselina (13): Najveća dopuštena količina izraţena kao mast. (41): Izraţeno na masnu osnovu (46): Kao zbroj karnosola i karnosolne kiseline (58): Vrijednost Fo 3 odgovara zagrijavanju u trajanju od 3 minute na temperaturi od 121 °C (smanjenje bakterijskog opterećena od milijardu spora u svakoj od 1 000 konzervi na jednu sporu u tisuću konzervi) (59): Nitrati mogu biti prisutni u odreĎenim toplotno obraĎenim mesnim proizvodima uslijed prirodne pretvorbe nitrita u nitrate u slabo kiselom mediju (66): Najveća dopuštena količina aluminija iz aluminijskih lakova aditiva E 120 (Cochineal, Carminic acid, Karmin) iznosi 1,5 mg/kg. 08.3.3 Crijeva i ovici i ukrasi za meso Grupa I. Aditivi Grupa II. Boja za hranu dopuštena u količini quantum satis quantum satis osim vanjskih jestivih ovitaka pasturmas Grupa III. Boja pojedinačno ili u smjesi čije su količine ograničene 500 (78) samo ukrasi i ovitci, osim vanjskih jestivih ovoja pasturmas Grupa III. Boja pojedinačno ili u smjesi čije su količine ograničene quantum satis (78) samo jestiva crijeva E 100 Kurkumin quantum satis samo vanjski jestivi ovitci pasturmas E 101 Riboflavini quantum satis samo vanjski jestivi ovitci pasturmas E 104 Hinolin ţuta 50 (61) samo ukrasi i ovoji, osim vanjskih jestivih ovitaka pasturmas E 110 Sunset ţuta FCF, oranţ ţuta S 35 (61) samo ukrasi i ovoji, osim vanjskih jestivih ovitaka pasturmas E 104 Hinolin ţuta 10 (62) samo jestiva crijeva „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 139 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 120 Cochineal, karminska kiselina, karmin quantum satis (78) samo vanjski jestivi ovitci pasturmas E 124 Ponceau 4R, Cochineal crvena A 55 (61) samo ukrasi i ovitci, osim vanjskih jestivih ovitaka pasturmas E 160b Anato, biksin, norbiksin 20 E 160d Likopen 500 samo ukrasi i ovitci, osim vanjskih jestivih ovitaka pasturmas E 160d Likopen 30 samo jestiva crijeva E 200 203 Sorbinska kiselina – sorbati quantum satis samo crijeva na bazi kolagena s aktivitetom vode većim od 0,6 E 200 203; 214-219 Sorbinska kiselina – sorbati; p hidroksibenzoati 1 000 (1) (2) samo ţelirani ovitci mesnih proizvoda (termički obraĎenih, salamurenih ili sušenih) E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 4 000 (1) (4) samo za poliranje mesa E 339 Natrij fosfati 12600 (4) (89) samo u prirodnim crijevima za kobasice (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbroj, a količine su izraţene kao slobodna kiselina (4): Najveća dopuštena količina izraţava se kao P2O5 (61): Ukupna količina E 104, E 110, E 124 i boja iz grupe III ne smije biti veća od najveće dopuštene količine navedene za grupu III (62) Ukupna količina E 104 i boja iz Grupe III ne smije biti veća od najveće dopuštene količine navedene za Grupu III (78): Najveća dopuštena količina aluminija iz aluminijskih lakova aditiva E 120 (Cochineal, Carminic acid, Karmin) iznosi 10 mg/kg. (89): Prenesena količina u krajnjem proizvodu ne smije biti veća od 250 mg/kg 08.3.4 Tradicionalni salamureni mesni proizvodi s posebnim odredbama u pogledu nitrita i nitrata 08.3.4.1 Tradicionalni proizvodi obraĊeni postupkom mokrog salamurenja (mesni proizvodi potopljeni u tekuću salamuru koja sadrţi nitrite i/ili „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 140 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke nitrate, so i druge sastojke) E 249 250 Nitriti 175 (39) samo Wiltshire bacon (slanina) i slični proizvodi: u meso se ubrizgava tekuća salamura, nakon čega slijedi mokro salamurenje u trajanju od 3 do 10 dana. Salamura takoĎer sadrţi mikrobiološke starter kulture. E 251 252 Nitrati 250 (39) (59) samo Wiltshire bacon (slanina) i slični proizvodi: u meso se ubrizgava tekuća salamura, nakon čega slijedi mokro salamurenje u trajanju od 3 do 10 dana. Salamura takoĎer sadrţi mikrobiološke starter kulture. E 249 250 Nitriti 100 (39) samo Wiltshire ham (šunka) i slični proizvodi: u meso se ubrizgava tekuća salamura, nakon čega slijedi mokro salamurenje u trajanju od 3 do 10 dana. Salamura takoĎer sadrţi mikrobiološke starter kulture. E 251 252 Nitrati 250 (39) (59) samo Wiltshire ham (šunka) i slični proizvodi: u meso se ubrizgava tekuća salamura, nakon čega slijedi mokro salamurenje u trajanju od 3 do 10 dana. Salamura takoĎer sadrţi mikrobiološke starter kulture. E 249 250 Nitriti 175 (39) samo Entremeada, entrecosto, chispe, orelheira e cabeca (salgados), toucinho fumado i slični proizvodi: mokro salamurenje u trajanju od 3 do 5 dana. Proizvod nije toplotno obraĎen i ima visoki aktivitet vode E 251 252 Nitrati 250 (39) (59) samo Entremeada, entrecosto, chispe, orelheira e cabeca (salgados), toucinho fumado i slični proizvodi: mokro salamurenje u trajanju od 3 do 5 dana. Proizvod nije toplotno obraĎen i ima visoki aktivitet vode E 249 250 Nitriti 50 (39) samo cured tongue (sušeni jezik): mokro salamurenje u trajanju od minimalno 4 dana i prokuhavanje E 251 252 Nitrati 10 (39) (59) samo cured tongue (sušeni jezik): mokro salamurenje u trajanju od minimalno 4 dana i prethodno toplotno obraĎen E 249 250 Nitriti 150 (7) samo kylmâsavustettu poronliha/kallrökt renkött: u meso se ubrizgava tekuća salamura, nakon čega slijedi mokro salamurenje „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 141 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke Salamurenje traje od 14 do 21 dana, nakon čega slijedi zrenje s hladnim dimljenjem u trajanju od 4 do 5 tjedana E 251 252 Nitrati 300 (7) samo kylmâsavustettu poronliha/kallrökt renkött: u meso se ubrizgava tekuća salamura, nakon čega slijedi mokro salamurenje. Salamurenje traje od 14 do 21 dana, nakon čega slijedi zrenje s hladnim dimljenjem u trajanju od 4 do 5 tjedana E 249 250 Nitriti 150 (7) samo bacon (slanina), filet de bacon i slični proizvodi: mokro salamurenje u trajanju od 4 do 5 dana na temperaturi izmeĎu 5 i 7 °C, zrenje koje obično traje 24 do 40 sati na temperaturi od 22 °C, po mogućnosti dimljenje u trajanju od 24 sata na temperaturi izmeĎu 20 i 25 °C, te skladištenje u trajanju od 3 do 6 tjedana na temperaturi izmeĎu 12 i 14 °C E 251 252 Nitrati 250 (7) (40) (59) samo bacon (slanina), filet de bacon i slični proizvodi: mokro salamurenje u trajanju od 4 do 5 dana na temperaturi izmeĎu 5 i 7 °C, zrenje koje obično traje 24 do 40 sati na temperaturi od 22 °C, po mogućnosti dimljenje u trajanju od 24 sata na temperaturi izmeĎu 20 i 25 °C, te skladištenje u trajanju od 3 do 6 tjedana na temperaturi izmeĎu 12 i 14 °C E 249 250 Nitriti 50 (39) samo rohschinken, nassgepökelt i slični proizvodi: vrijeme salamurenja ovisi o obliku i masi komada mesa, a traje oko 2 dana/kg, nakon čega slijedi stabilizacija/zrenje E 251 252 Nitrati 250 (39) samo rohschinken, nassgepökelt i slični proizvodi: vrijeme salamurenja ovisi o obliku i masi komada mesa, a traje oko 2 dana/kg, nakon čega slijedi stabilizacija/zrenje (7): Najveća dodana količina, izraţena kao NaNO2 ili NaNO3 (39): Najveća rezidualna količina, najveća dopuštena količina ostataka na kraju postupka proizvodnje, izraţena kao NaNO2 ili NaNO3 (40): Bez dodanih nitrita (59): Nitrati mogu biti prisutni u odreĎenim toplotno obraĎenim mesnim proizvodima uslijed prirodne pretvorbe nitrita u nitrate u slabo „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 142 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke kiselom mediju 8.3.4.2 Tradicionalni proizvodi obraĊeni postupkom suhog salamurenja (postupak suhog salamurenja koji ukljuĉuje utrljavanje suhe salamure koja sadrţi nitrite i/ili nitrate, sol i druge sastojke na površinu mesa, nakon ĉega slijedi stabilizacija/zrenje) E 249 250 Nitriti 175 (39) samo dry cured bacon (sušena salamurena slanina) i slični proizvodi: suho salamurenje nakon čega slijedi zrenje u trajanju od minimalno 4 dana E 251 252 Nitrati 250 (39) (59) samo dry cured bacon (sušena salamurena slanina) i slični proizvodi: suho salamurenje nakon čega slijedi zrenje u trajanju od minimalno 4 dana E 249 250 Nitriti 100 (39) samo dry cured ham (sušena salamurena šunka) i slični proizvodi: suho salamurenje nakon čega slijedi zrenje u trajanju od minimalno 4 dana E 251 252 Nitrati 250 (39) (59) samo dry cured ham (sušena salamurena šunka) i slični proizvodi: suho salamurenje nakon čega slijedi zrenje u trajanju od minimalno 4 dana E 251 252 Nitrati 250 (39) (59) samo jamon curado, paleta curada, lomo embuchado y cecina i slični proizvodi: suho salamurenje s vremenom stabilizacije od minimalno 10 dana i vremenom zrenja duljim od 45 dana E 249 250 Nitriti 100 (39) samo presunto, presunto da pa i paio do lombo i slični proizvodi: suho salamurenje u trajanju od 10 do 15 dana, nakon čega slijede stabilizacija u trajanju od 30 do 45 dana i zrenje u trajanju od minimalno 2 mjeseca; jamón curado, paleta curada, lomo embuchado i cecina te slični proizvodi: suho salamurenje s vremenom stabilizacije od minimalno 10 dana i vremenom zrenja duljim od 45 dana E 251 252 Nitrati 250 (39) (59) samo presunto, presunto da pa i paio do lombo i slični proizvodi: suho salamurenje u trajanju od 10 do 15 dana, nakon čega slijede stabilizacija u trajanju od 30 do 45 dana i zrenje u trajanju od minimalno 2 mjeseca „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 143 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 251 252 Nitrati 250 (39) (40) (59) samo jambon sec, jambon sel i drugi slični suho salamureni proizvodi: suho salamurenje u trajanju od 3 dana + 1 dan/kg, nakon čega slijede odleţavanje u trajanju od 1 tjedan i starenje/zrenje u trajanju od 45 dana do 18 mjeseci E 249 250 Nitriti 50 (39) samo rohschinken, trockengepökelt i slični proizvodi: vrijeme salamurenja ovisi o obliku i masi komada mesa, a traje oko 10 do 14 dana, nakon čega slijedi stabilizacija/zrenje E 251 252 Nitrati 250 (39) (59) samo rohschinken, trockengepökelt i slični proizvodi: vrijeme salamurenja ovisi o obliku i masi komada mesa, a traje oko 10 do 14 dana, nakon čega slijedi stabilizacija/zrenje (39): Najveća rezidualna količina, najveća dopuštena količina ostataka na kraju postupka proizvodnje, izraţena kao NaNO2 ili NaNO3 (40): Bez dodanih nitrita (59): Nitrati mogu biti prisutni u odreĎenim toplotno obraĎenim mesnim proizvodima uslijed prirodne pretvorbe nitrita u nitrate u slabo kiselom mediju 08.3.4.3 Ostali tradicionalni salamureni mesni proizvodi (kombinirana upotreba mokrog i suhog salamurenja ili kada se nitrit i/ili nitrat dodaju sloţenom proizvodu ili se salamura ubrizgava u proizvod prije kuhanja) E 249 250 Nitriti 50 (39) samo rohschinken, trocken-/nasgepökelt i slični proizvodi: kombinirana upotreba suhog i mokrog salamurenja (bez ubrizgavanja salamure). Vrijeme salamurenja ovisi o obliku i masi komada mesa, a traje oko 14 do 35 dana, nakon čega slijedi stabilizacija/zrenje E 251 252 Nitrati 250 (39) (59) samo rohschinken, trocken-/nasgepökelt i slični proizvodi: kombinirana upotreba suhog i mokrog salamurenja (bez ubrizgavanja salamure). Vrijeme salamurenja ovisi o obliku i masi komada mesa, a traje oko 14 do 35 dana, nakon čega slijedi stabilizacija/zrenje E 249 250 Nitriti 50 (39) samo jellied veal i brisket: ubrizgavanje salamure, te potom nakon minimalno 2 dana kuhanje u kipućoj vodi do 3 sata „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 144 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 251 252 Nitrati 10 (39) (59) samo jellied veal i brisket: ubrizgavanje salamure, te potom nakon minimalno 2 dana kuhanje u kipućoj vodi do 3 sata E 251 252 Nitrati 300 (40) (7) samo rohwürste (salami i kantwurst): proizvod zrije minimalno 4 tjedna, a omjer vode i bjelančevina u proizvodu je manji od 1,7 E 251 252 Nitrati 250 (40) (7) (59) samo Salchichon y chorizo traducionales de larga curacion i slični proizvodi: proizvod zrije minimalno 30 dana E 249 250 Nitriti 180 (7) samo vysočina, selský salám, turistický trvanlivý salám, poličan, herkules, lovecký salám, dunjaská klobása, paprikás i slični proizvodi: suhi se proizvod kuha na temperaturi od 70 °C, nakon čega slijede sušenje i dimljenje u trajanju od 8 do 12 dana. Fermentirani se proizvod podvrgava postupku fermentacije u tri faze u trajanju od 14 do 30 dana, nakon čega slijedi dimljenje E 251 252 Nitrati 250 (40) (7) (59) samo saucissons sec i slični proizvodi: sirove fermentirane suhe kobasice bez dodanih nitrita. Proizvod fermentira na temperaturi izmeĎu 18 i 22 °C ili niţoj temperaturi (10 do 12 °C), te potom stari/zrije 3 tjedna. Omjer vode i bjelančevina u proizvodu manji je od 1,7 (7): Najveća količina koja se moţe dodati tokom proizvodnje, izraţena kao NaNO2 ili NaNO3 (39): Najveća rezidualna količina, najveća dopuštena količina ostataka na kraju postupka proizvodnje, izraţena kao NaNO2 ili NaNO3 (40): Bez dodanih nitrita (59): Nitrati mogu biti prisutni u odreĎenim toplotno obraĎenim mesnim proizvodima uslijed prirodne pretvorbe nitrita u nitrate u slabo kiselom mediju 09. RIBA I PROIZVODI RIBARSTVA 09.1 NepreraĊena riba i proizvodi ribarstva 09.1.1 NepreraĊena riba Grupa IV. Polioli quantum satis samo smrznuta i duboko smrznuta nepreraĎena riba za namjene različite od zaslaĎivanja „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 145 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 300 Askorbinska kiselina quantum satis E 301 Natrij askorbat quantum satis E 302 Kalcij askorbat quantum satis E 315 Izoaskorbinska kiselina 1 500 (9) samo smrznuta i duboko smrznuta riba s crvenom koţom E 316 Natrij izoaskorbat 1 500 (9) samo smrznuta i duboko smrznuta riba s crvenom koţom E 330 Limunska kiselina quantum satis E 331 Natrij citrati quantum satis E 332 Kalij citrati quantum satis E 333 Kalcij citrati quantum satis E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 5 000 (1) (4) samo smrznuti i duboko smrznuti riblji fileti (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 (9): E 315 i E 316 dopušteni su pojedinačno ili u kombinaciji; najveća dopuštena količina izraţena je kao izoaskorbinska kiselina 09.1.2 NepreraĊeni mekušci i rakovi Grupa IV. Polioli quantum satis samo smrznuti i duboko smrznuti nepreraĎeni rakovi, mekušci i glavonošci; za namjene različite od zaslaĎivanja E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 150 (3) (10) samo svjeţi, srmznuti i duboko smrznuti rakovi i glavnonošci; rakovi iz porodica Penaeidae, Solenoceridae i Aristaeidae do 80 jedinica po kilogramu E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 200 (3) (10) samo rakovi iz porodica Penaeidae, Solenoceridae i Aristaeidae izmeĎu 80 i 120 jedinica po kg E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 300 (3) (10) samo rakovi iz porodica Penaeidae, Solenoceridae i Aristaeidae više od 120 jedinica po kg „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 146 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 300 Askorbinska kiselina quantum satis E 301 Natrij askorbat quantum satis E 302 Kalcij askorbat quantum satis E 330 Limunska kiselina quantum satis E 331 Natrij citrati quantum satis E 332 Kalij citrati quantum satis E 333 Kalcij citrati quantum satis E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 5 000 (1) (4) samo smrznuti i duboko smrznuti mekušci i rakovi E 385 Kalcij dinatrijev etilen diamin tetraacetat (kalcij dinatrijev EDTA) 75 samo smrznuti i duboko smrznuti rakovi E 586 4-heksilrezorcinol 2 (90) samo u svjeţem, smrznutom ili duboko smrznutom mesu rakova (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (3): Najveće dopuštene količine, izraţene kao SO2, odnose se na ukupnu količinu iz svih izvora. Ako je sadrţaj SO2 prisutan u količini manjoj od 10 mg/kg ili 10 mg/l ne treba se navoditi (4): Najveća dopuštena količina izraţava se kao P2O5 (10): Najveće dopuštene količine u jestivim dijelovima (90): Kao ostatak u mesu. 09.2 PreraĊena riba i proizvodi ribarstva, ukljuĉujući mekušce i rakove Grupa I. Aditivi Grupa II. Boja za hranu dopuštena u količini quantum satis quantum satis samo surimi i slični proizvodi i zamjene lososa „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 147 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke Grupa III. Boja pojedinačno ili u smjesi čije su količine ograničene 500 (84) samo surimi i slični proizvodi i zamjene lososa E 100 Kurkumin 100 (35) samo riblja pašteta i pašteta od rakova E 101 Riboflavini quantum satis samo riblja pašteta i pašteta od rakova E 102 Tartrazin 100 (35) samo riblja pašteta i pašteta od rakova E 110 Sunset ţuta FCF, oranţ ţuta S 200 (63) samo u zamjenama lososa od ribljih vrsta Theragra chalcogramma i Pollachius virens E 120 Cochineal, karminska kiselina, karmin 100 (35) (85) samo riblja pašteta i pašteta od rakova E 122 Azorubine, Karmoizin 100 (35) samo riblja pašteta i pašteta od rakova E 124 Ponceau 4R, Cochineal crvena A 200 (63) samo u zamjenama lososa od ribljih vrsta Theragra chalcogramma i Pollachius virens E 140 Hlorofili i hlorofilini quantum satis samo riblja pašteta i pašteta od rakova E 141 Bakreni kompleksi hlorofila i hlorofilina quantum satis samo riblja pašteta i pašteta od rakova E 142 Zelena S 100 (35) samo riblja pašteta i pašteta od rakova E 150a-d Karameli quantum satis samo riblja pašteta i pašteta od rakova E 151 Brilijant crna PN 100 (35) samo riblja pašteta i pašteta od rakova E 153 Biljni ugalj quantum satis samo riblja pašteta i pašteta od rakova E 160a Karoteni quantum satis samo riblja pašteta i pašteta od rakova E 160c Ekstrakt paprike, Kapsantin, kapsorubin quantum satis samo riblja pašteta i pašteta od rakova E 160e Beta-apo-8′-carotenal (C 30) 100 (35) samo riblja pašteta i pašteta od rakova „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 148 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 161b Lutein 100 (35) samo riblja pašteta i pašteta od rakova E 162 Cvekla crvena, betanin quantum satis samo riblja pašteta i pašteta od rakova E 163 Antocijani quantum satis samo riblja pašteta i pašteta od rakova E 170 Kalcij karbonat quantum satis samo riblja pašteta i pašteta od rakova E 171 Titanij dioksid quantum satis samo riblja pašteta i pašteta od rakova E 172 Ţeljezo oksidi i hidroksidi quantum satis samo riblja pašteta i pašteta od rakova E 100 Kurkumin 250 (36) samo prethodno termički obraĎeni rakovi E 101 Riboflavini quantum satis samo prethodno termički obraĎeni rakovi E 102 Tartrazin 250 (36) samo prethodno termički obraĎeni rakovi E 120 Cochineal, karminska kiselina, karmin 250 (36) samo prethodno termički obraĎeni rakovi E 122 Azorubine, Karmoizin 250 (36) samo prethodno termički obraĎeni rakovi E 129 Allura Red AC 250 (36) samo prethodno termički obraĎeni rakovi E 140 Hlorofili i hlorofilini quantum satis samo prethodno termički obraĎeni rakovi E 141 Bakreni kompleksi hlorofila i hlorofilina quantum satis samo prethodno termički obraĎeni rakovi E 142 Zelena S 250 (36) samo prethodno termički obraĎeni rakovi E 150a-d Karameli quantum satis samo prethodno termički obraĎeni rakovi E 151 Brilijant crna PN 250 (36) samo prethodno termički obraĎeni rakovi E 153 Biljni ugalj quantum satis samo prethodno termički obraĎeni rakovi E 155 Braon HT quantum satis samo prethodno termički obraĎeni rakovi E 160a Karoteni quantum satis samo prethodno termički obraĎeni rakovi „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 149 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 160c Ekstrakt paprike, Kapsantin, kapsorubin quantum satis samo prethodno termički obraĎeni rakovi E 160e Beta-apo-8′-carotenal (C 30) 250 (36) samo prethodno termički obraĎeni rakovi E 161b Lutein 250 (36) samo prethodno termički obraĎeni rakovi E 162 Cvekla crvena, betanin quantum satis samo prethodno termički obraĎeni rakovi E 163 Antocijani quantum satis samo prethodno termički obraĎeni rakovi E 171 Titanij dioksid quantum satis samo prethodno termički obraĎeni rakovi E 100 Kurkumin 100 (37) samo dimljena riba E 101 Riboflavini quantum satis samo dimljena riba E 102 Tartrazin 100 (37) samo dimljena riba E 120 Cochineal, karminska kiselina, karmin 100 (37) samo dimljena riba E 141 Bakreni kompleksi hlorofila i hlorofilina quantum satis samo dimljena riba E 151 Brilijant crna PN 100 (37) samo dimljena riba E 153 Biljni ugalj quantum satis samo dimljena riba E 160a Karoteni quantum satis samo dimljena riba E 160b Anato, biksin, norbiksin 10 samo dimljena riba E 160c Ekstrakt paprike, Kapsantin, kapsorubin quantum satis samo dimljena riba E 160e Beta-apo-8′-carotenal (C 30) 100 (37) samo dimljena riba E 171 Titanij dioksid quantum satis samo dimljena riba „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 150 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 172 Ţeljezo oksidi i hidroksidi quantum satis samo dimljena riba E 163 Antocijani quantum satis (37) samo dimljena riba E 160d Likopen 10 samo zamjene lososa E 160d Likopen 30 samo pašteta od ribe i rakova, prethodno termički obraĎeni rakovi, surimi, dimljena riba E 200 203 Sorbinska kiselina – sorbati 1 000 (1) (2) aspik (hladetina) E 200 213 Sorbinska kiselina – sorbati; Benzojeva kiselina – benzoati 200 (1) (2) samo soljena, sušena riba E 200 213 Sorbinska kiselina – sorbati; Benzojeva kiselina – benzoati 2 000 (1) (2) samo polukonzervirana riba i proizvodi ribarstva, uključujući rakove, mekušce, surimi i paštetu od ribe/rakova; termički obraĎeni rakovi i mekušci E 200 213 Sorbinska kiselina – sorbati; Benzojeva kiselina – benzoati 6 000 (1) (2) samo termički obraĎeni Crangon crangon i Crangon vulgaris E 210 213 Benzojeva kiselina – benzoati 1 000 (1) (2) samo termički obraĎeni rakovi i mekušci E 210 213 Benzojeva kiselina benzoati 1 500 (1)(2) samo kuhane kozice u salamuri E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 50 (3) (10) samo termički obraĎeni rakovi i glavonošci E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 135 (3) (10) samo termički obraĎeni rakovi iz porodica Penaeidae, Solenoceridae i Aristaeidae do 80 jedinica po kg E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 180 (3) (10) samo termički obraĎeni rakovi iz porodica Penaeidae, Solenoceridae i Aristaeidae izmeĎu 80 i 120 jedinica po kg E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 200 (3) samo sušena, soljena riba vrste Gadidae „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 151 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 270 (3) (10) samo termički obraĎeni rakovi iz porodica Penaeidae, Solenoceridae i Aristaeidae više od 120 jedinica po kg E 251 252 Nitrati 500 ukiseljena haringa (sleĎ) i papalina E 315 Izoaskorbinska kiselina 1 500 (9) samo konzervirani i polukonzervirani riblji proizvodi E 316 Natrij izoaskorbat 1 500 (9) samo konzervirani i polukonzervirani riblji proizvodi E 392 Ekstrakti ruţmarina 15 (46) samo riba i proizvodi ribarstva uključujući školjke i rakove s najviše 10 % udjela masti E 392 Ekstrakti ruţmarina 150 (41) (46) samo riba i proizvodi ribarstva uključujući školjke i rakove s više od 10 % udjela masti E 450 Difosfati 5 000 (4) (79) samo usoljena riba iz porodice Gadidae koja se prethodno soli ubrizgavanjem ili natapanjem u salamuri s najmanje 18 % otopine soli, a često nakon toga suho soli E 451 Trifosfati 5 000 (4) (79) samo usoljena riba iz porodice Gadidae koja se prethodno soli ubrizgavanjem ili natapanjem u salamuri s najmanje 18 % otopine soli, a često nakon toga suho soli E 452 Polifosfati 5 000 (4) (79) samo usoljena riba iz porodice Gadidae koja se prethodno soli ubrizgavanjem ili natapanjem u salamuri s najmanje 18 % otopine soli, a često nakon toga suho soli E 950 Acesulfam K 200 samo slatko-kisele konzervirane i polukonzervirane ribe i marinade od ribe, rakova i mekušaca E 951 Aspartam 300 samo slatko-kisele konzervirane i polukonzervirane ribe i marinade od ribe, rakova i mekušaca E 954 Saharin i njegove natrij, kalij i kalcij soli 160 samo slatko-kisele konzervirane i polukonzervirane ribe i marinade od ribe, rakova i mekušaca E 955 Sukraloza 120 samo slatko-kisele konzervirane i polukonzervirane ribe i marinade od ribe, rakova i mekušaca E 959 Neohesperidin DC 30 samo slatko-kisele konzervirane i polukonzervirane i marinade od „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 152 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke ribe, rakova i mekušaca E 969 Advantam 3 samo slatko-kisele konzervirane i polukonzervirane i marinade od ribe, rakova i mekušaca E 960 Steviol glikozidi 200 (60) slatko-kiselo konzervirana i polukonzervirana riba i marinade od ribe, rakova i mekušaca E 961 Neotam 10 samo slatko-kisele konzervirane i polukonzervirane ribe i marinade od ribe, rakova i mekušaca E 962 So aspartam-acesulfama 200 (11)a samo slatko-kisele konzervirane i polukonzervirane ribe i marinade od ribe, rakova i mekušaca E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 1 000 (1) (4) samo konzervirani proizvodi od rakova; surimi i slični proizvodi E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 5 000 (1) (4) samo riblja pašteta i pašteta od rakova, te u preraĎenim smrznutim i duboko smrznutim mekušcima i rakovima E 385 Kalcij dinatrijev etilen diamin tetraacetat (kalcij dinatrijev EDTA) 75 samo riba, rakovi i mekušci u konzervama i staklenkama (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbroj, a količine su izraţene kao slobodna kiselina (3): Najveće dopuštene količine, izraţene kao SO2, odnose se na ukupnu količinu iz svih izvora. Ako je sadrţaj SO2 prisutan u količini manjoj od 10 mg/kg ili 10 mg/l ne treba se navoditi (4): Najveća dopuštena količina izraţava se kao P2O5 (9): E 315 i E 316 dopušteni su pojedinačno ili u kombinaciji; najveća dopuštena količina izraţena je kao izoaskorbinska kiselina (10): Najveće dopuštene količine u jestivim dijelovima (11): Najveće dopuštene količine izraţene su kao (a) ekvivalent acesulfama K ili (b) ekvivalent aspartama (35): Najviše pojedinačno ili za kombinaciju E100, E 102, E 120, E 122, E 142, E 151, E 160e i E 161b (36): Najviše pojedinačno ili za kombinaciju E 100, E 102, E 120, E 122, E 129, E 142, E 151, E 160e i E 161b „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 153 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke (37): Najviše pojedinačno ili za kombinaciju E 100, E 102, E 120, E 151, E 160e (41): Izraţeno na masnu osnovu (46): Kao zbroj karnosola i karnosolne kiseline (60): Izraţeni kao ekvivalenti steviola (63): Ukupna količina E 110, E 124 i boja iz grupe III ne smije biti veća od najveće dopuštene količine navedene za grupu III (79): Najviši dopušteni nivo primjenjuje se na zbroj E 450, E 451 i E452 koji se koriste pojedinačno ili u kombinaciji (84): Najveća dopuštena količina aluminija iz aluminijskih lakova aditiva E 120 (Cochineal,Carminic acid, Karmin) iznosi 4 mg/kg. Odstupajući od ovog pravila, najveća dopuštena količina samo za nadomjeske lososa iznosi 5,5 mg/kg. Ne smiju se koristiti nikakvi drugi aluminijski lakovi. (85): Najveća dopuštena količina aluminija iz aluminijskih lakova aditiva E 120 (Cochineal,Carminic acid, Karmin) iznosi 2 mg/kg samo u ribljoj pašteti. Ne smiju se koristiti nikakvi drugi aluminijski lakovi. 09.3 Riblja ikra Grupa I. Aditivi samo preraĎena riblja ikra Grupa II. Boja za hranu dopuštena u količini quantum satis quantum satis osim ikre jesetre (kavijara) Grupa III. Boja pojedinačno ili u smjesi čije su količine ograničene 300 (86) osim ikre jesetre (kavijara) E 104 Hinolin ţuta 200 (61) osim ikre jesetre (kavijara) E 110 Sunset ţuta FCF, oranţ ţuta S 200 (61) osim ikre jesetre (kavijara) E 123 Amaranth 30 (68) osim ikre jesetre (kavijara) E 124 Ponceau 4R, Cochineal crvena A 200 (61) osim ikre jesetre (kavijara) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 154 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 160d Likopen 30 osim ikre jesetre (kavijara) E 200 213 Sorbinska kiselina – sorbati; Benzojeva kiselina – benzoati 2 000 (1) (2) samo polukonzervirani proizvodi od ribe koji sadrţe riblju ikru E 284 Borna kiselina 4 000 (54) samo ikra jesetre (kavijar) E 285 Natrijev tetraborat (boraks) 4 000 (54) samo ikra jesetre (kavijar) E 315 Izoaskorbinska kiselina 1 500 (9) samo konzervirani polukonzervirani proizvodi od ribe koji sadrţe riblju ikru E 316 Natrij izoaskorbat 1 500 (9) samo konzervirani i polukonzervirani proizvodi od ribe koji sadrţe riblju ikru (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbroj, a količine su izraţene kao slobodna kiselina (9): E 315 i E 316 dopušteni su pojedinačno ili u kombinaciji; najveća dopuštena količina izraţena je kao izoaskorbinska kiselina (54): Izraţeno kao borna kiselina (61): Ukupna količina E 104, E 110, E 124 i boja iz Grupe III ne smije biti veća od najveće dopuštene količine navedene za Grupu III (68): Najveća dopuštena količina aluminija iz aluminijskih lakova aditiva E 123 (Amaranth) iznosi 10 mg/kg. (86): Najveća dopuštena količina alumijija iz aluminijskih lakova aditiva E 120 (Cochineal, Carminic acid, Karmin) iznosi 3 mg/kg. Odstupajući od ovog pravila, najveća dopuštena količina samo za pasterizirane proizvode iznosi 50 mg/kg. Ne smiju se upotrebljavati nikakvi drugi aluminijski lakovi. 10. JAJA I PROIZVODI OD JAJA 10.1 NepreraĊena jaja Za ukrasno bojenje ljuski jaja ili štampanje na njima, mogu se koristiti boja iz Aneksa II dijela B ovoga Pravilnika (77): Maksimalno dozvolјena količina za aluminij porijeklom iz svih aluminijskih lakova je quantum satis; u skladu sa članom 20. stav (1) tačka g) ovog Pravilnika. „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 155 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke 10.2 PreraĊena jaja i proizvodi od jaja Za ukrasno bojanje ljuski jaja mogu se koristiti boje iz Aneksa II dijela B tačka 1 ovoga Pravilnika (77) Grupa I. Aditivi E 200 203 Sorbinska kiselina – sorbati 1 000 (1) (2) samo dehidrirani i koncentrirani smrznuti i duboko smrznuti proizvodi od jaja E 200 213 Sorbinska kiselina – sorbati; Benzojeva kiselina – benzoati 5 000 (1) (2) samo tekuća jaja (bjelanjak, ţutanjak ili cijelo jaje) E 234 Nizin 6,25 samo pasterizirana tekuća jaja (bjelanjak, ţutanjak ili cijelo jaje) E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 10 000 (1) (4) samo tekuća jaja (bjelanjak, ţutanjak ili cijelo jaje) E 392 Ekstrakti ruţmarina 200 (46) E 426 Hemiceluloza iz soje 10 000 samo dehidrirani i koncentrirani smrznuti i duboko smrznuti proizvodi od jaja E 475 Poliglicerolni esteri masnih kiselina 1 000 E 520 523 Aluminij sulfati 30 (1) (38) samo bjelanjak E 520 Aluminij sulfat 25 (38) samo bjelanjak E 553b Talk 5 400 samo na površini neoguljenih obojenih tvrdo kuhanih jaja E 903 Karnauba vosak 3 600 samo na površini neoguljenih obojenih tvrdo kuhanih jaja E 904 Šelak quantum satis samo na površini neoguljenih tvrdo kuhanih jaja E 1505 Trietil citrat quantum satis samo bjelanjak u prahu (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 156 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbroj, a količine su izraţene kao slobodna kiselina (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 (38): Izraţeno kao aluminij (46): Kao zbroj karnosola i karnosolne kiseline (77): Maksimalno dozvolјena količina za aluminij porijeklom iz svih aluminijskih lakova je quantum satis; u skladu sa članom 20. stav (1) tačka g) ovog Pravilnika. 11. ŠEĆERI, SIRUPI, MED I STONI ZASLAĐIVAĈI 11.1 Šećeri i sirupi ,u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 10 (3) samo šećeri, osim glukoznog sirupa E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 20 (3) samo glukozni sirup, sušeni ili ne E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 10 000 (4) samo suha hrana u praškastom obliku E 551 553 Silicij dioksid – silikati quantum satis (1) samo hrana u obliku tableta i draţeja E 551 553 Silicij dioksid – silikati 10 000 (1) samo suha hrana u praškastom obliku (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (3): Najveće dopuštene količine, izraţene kao SO2, odnose se na ukupnu količinu iz svih izvora. Ako je sadrţaj SO2 prisutan u količini manjoj od 10 mg/kg ili 10 mg/l ne treba se navoditi (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 11.2 Ostali šećeri i sirupi Grupa I. Aditivi E 220- Sumporni dioksid – sulfiti 40 (3) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 157 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke 228 E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 70 (3) samo melase (3): Najveće dopuštene količine, izraţene kao SO2, odnose se na ukupnu količinu iz svih izvora. Ako je sadrţaj SO2 prisutan u količini manjoj od 10 mg/kg ili 10 mg/l ne treba se navoditi 11.3 Med, u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast 11.4 Stoni zaslaĊivaĉi 11.4.1 Stoni zaslaĊivaĉi u tekućem obliku Grupa IV. Polioli quantum satis E 950 Acesulfam K quantum satis E 951 Aspartam quantum satis E 952 Ciklaminska kiselina i njezine natrij i kalcij soli quantum satis E 954 Saharin i njegove natrij, kalij i kalcij soli quantum satis E 955 Sukraloza quantum satis E 957 Taumatin quantum satis E 959 Neohesperidin DC quantum satis E 960 Steviol glikozidi quantum satis (60) E 961 Neotam quantum satis E 962 So aspartam-acesulfama quantum satis E 200 219 Sorbinska kiselina – sorbati; Benzojeva 500 (1) (2) samo ako je sadrţaj vode veći od 75 % „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 158 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke kiselina – benzoati; p hidroksibenzoati E 330 Limunska kiselina quantum satis E 331 Natrij citrati quantum satis E 407 Karagenan quantum satis E 410 Brašno sjemenke rogača quantum satis E 412 Guar guma quantum satis E 413 Tragakant quantum satis E 414 Guma arabika (akacija guma) quantum satis E 415 Ksantan guma quantum satis E 418 Gelan guma quantum satis E 422 Glicerol quantum satis E 440 Pektini quantum satis E 460(i) Mikrokristalična celuloza, celulozni gel quantum satis E 463 Hidroksipropil celuloza quantum satis E 464 Hidroksipropil metil celuloza, celulozna quantum satis E 465 Etil metil celuloza quantum satis E 466 Natrij karboksi metil celuloza, celulozna guma quantum satis E 500 Natrij karbonati quantum satis E 501 Kalij karbonati quantum satis „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 159 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 575 Glukono-delta-lakton quantum satis E 640 Glicin i njegova natrij so quantum satis E 969 Advantam quantum satis (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbroj, a količine su izraţene kao slobodna kiselina (60): Izraţeni kao ekvivalenti steviola 11.4.2 Stoni zaslaĊivaĉi u prahu Grupa IV. Polioli quantum satis E 950 Acesulfam K quantum satis E 951 Aspartam quantum satis E 952 Ciklaminska kiselina i njezine natrij i kalcij soli quantum satis E 954 Saharin i njegove natrij, kalij i kalcij soli quantum satis E 955 Sukraloza quantum satis E 957 Taumatin quantum satis E 959 Neohesperidin DC quantum satis E 960 Steviol glikozidi quantum satis (60) E 961 Neotam quantum satis E 962 So aspartam-acesulfama quantum satis E 327 Kalcij laktat quantum satis E 330 Limunska kiselina quantum satis „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 160 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 331 Natrij citrati quantum satis E 336 Kalij tartarati quantum satis E 341 Kalcij fosfati quantum satis E 407 Karagenan quantum satis E 410 Brašno sjemenke rogača quantum satis E 412 Guar guma quantum satis E 413 Tragakant quantum satis E 414 Guma arabika (akacija guma) quantum satis E 415 Ksantan guma quantum satis E 418 Gelan guma quantum satis E 440 Pektini quantum satis E 460 Celuloza quantum satis E 461 Metil celuloza quantum satis E 463 Hidroksipropil celuloza quantum satis E 464 Hidroksipropil metil celuloza quantum satis E 465 Etil metil celuloza quantum satis E 466 Natrij karboksi metil celuloza, celulozna guma quantum satis E 468 Umreţena natrij karboksi metil celuloza 50 000 E 500 Natrij karbonati quantum satis „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 161 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 501 Kalij karbonati quantum satis E 551 553 Silicij dioksid – silikati 10 000 (1) E 575 Glukono-delta-lakton quantum satis E 576 Natrij glukonat quantum satis E 577 Kalij glukonat quantum satis E 578 Kalcij glukonat quantum satis E 640 Glicin i njegova natrij so quantum satis E 969 Advantam quantum satis E 1200 Polidekstroza quantum satis E 1521 Polietilen glikol quantum satis (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (60): Izraţeni kao ekvivalenti steviola 11.4.3 Stoni zaslaĊivaĉi u tabletama Grupa IV. Polioli quantum satis E 950 Acesulfam K quantum satis E 951 Aspartam quantum satis E 952 Ciklaminska kiselina i njezine natrij i kalcij soli quantum satis E 954 Saharin i njegove natrij, kalij i kalcij soli quantum satis E 955 Sukraloza quantum satis „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 162 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 957 Taumatin quantum satis E 959 Neohesperidin DC quantum satis E 960 Steviol glikozidi quantum satis (60) E 961 Neotam quantum satis E 962 So aspartam-acesulfama quantum satis E 296 Jabučna kiselina quantum satis E 330 Limunska kiselina quantum satis E 331 Natrij citrati quantum satis E 334 Vinska kiselina (L(+)-) quantum satis E 336 Kalij tartarati quantum satis E 414 Guma arabika (akacija guma) quantum satis E 440 Pektini quantum satis E 460 Celuloza quantum satis E 460(i) Mikrokristalična celuloza, celulozni gel quantum satis E 460(ii) Celuloza u prahu quantum satis E 461 Metil celuloza quantum satis E 463 Hidroksipropil celuloza quantum satis E 464 Hidroksipropil metil celuloza quantum satis E 465 Etil metil celuloza quantum satis E 466 Natrij karboksi metil quantum satis „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 163 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke celuloza, celulozna guma E 468 Umreţena natrij karboksi metil celuloza 50 000 E 470a Natrij, kalij i kalcij soli masnih kiselina quantum satis E 470b Magnezij soli masnih kiselina quantum satis E 471 Mono– i digliceridi masnih kiselina quantum satis E 500 Natrij karbonati quantum satis E 501 Kalij karbonati quantum satis E 551 553 Silicij dioksid – silikati quantum satis E 575 Glukono-delta-lakton quantum satis E 576 Natrij glukonat quantum satis E 577 Kalij glukonat quantum satis E 578 Kalcij glukonat quantum satis E 640 Glicin i njegova natrij so quantum satis E 641 L-leucin 50 000 E 969 Advantam quantum satis E 1200 Polidekstroza quantum satis E 1201 Polivinilpirolidon quantum satis E 1202 Polivinilpolipirolidon quantum satis E 1521 Polietilen glikol quantum satis „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 164 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke (60): Izraţeni kao ekvivalenti steviola 12. SOLI, ZAĈINI, SUPE, SOSOVI, SALATE I PROIZVODI OD BJELANĈEVINA 12.1 Soli i zamjene za soli 12.1.1 So E 170 Kalcij karbonat quantum satis E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 10 000 (1) (4) E 535 538 Ferocijanidi 20 (1) (57) E 500 Natrij karbonati quantum satis E 504 Magnezij karbonati quantum satis E 511 Magnezij hlorid quantum satis samo morska so E 530 Magnezij oksid quantum satis E 534 Ţeljezo tartarat 110 (92) E 551 553 Silicij dioksid – silikati 10 000 E 554 Natrij aluminij silikat 20 mg/kg preneseno u siru (38) samo za soli namijenjene za površinsku obradu zrelog sira, kategorija hrane 01.7.2 (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 (38): Izraţeno kao aluminij (57): Najveća dopuštena količina izraţena je kao anhidridni kalij ferocijanid (92): Izraţeno na suhoj tvari „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 165 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke 12.1.2 Zamjene za soli Grupa I. Aditivi E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 10 000 (1) (4) E 534 Ţeljezo tartarat 110 (92) E 535 538 Ferocijanidi 20 (1) (57) E 551 553 Silicij dioksid – silikati 20 000 E 620 625 Glutaminska kiselina – glutaminati quantum satis E 626 635 Ribonukleotidi quantum satis (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 (57): Najveća dopuštena količina izraţena je kao anhidridni kalij ferocijanid (92): Izraţeno na suhoj tvari. 12.2 Zaĉinsko bilje, zaĉini i dodaci jelima 12.2.1 Zaĉinsko bilje i zaĉini E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 150 (3) samo cimet (Cinnamomum ceylanicum) E 460 Celuloza quantum satis samo suhi proizvodi E 470a Natrij, kalij i kalcij soli masnih kiselina quantum satis samo suhi proizvodi (3): Najveće dopuštene količine, izraţene kao SO2, odnose se na ukupnu količinu iz svih izvora. Ako je sadrţaj SO2 prisutan u količini „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 166 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke manjoj od 10 mg/kg ili 10 mg/l ne treba se navoditi 12.2.2 Dodaci jelima i mješavine zaĉina Grupa I. Aditivi Grupa II. Boja za hranu dopuštena u količini quantum satis quantum satis (70) samo dodaci jelima, na primjer curry u prahu, tandoori Grupa III. Boja pojedinačno ili u smjesi čije su količine ograničene 500 (70) samo dodaci jelima, na primjer curry u prahu, tandoori E 104 Hinolin ţuta 10 (62) samo dodaci jelima, na primjer curry u prahu, tandoori E 160d Likopen 50 E 200 213 Sorbinska kiselina – sorbati; Benzojeva kiselina – benzoati 1 000 (1) (2) E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 200 (3) samo dodaci jelima na bazi soka od citrusa E 310 321 Galati, TBHQ, BHA i BHT 200 (1) (13) E 392 Ekstrakti ruţmarina 200 (41) (46) E 551 553 Silicij dioksid – silikati 30 000 (1) samo dodaci jelima E 620 625 Glutaminska kiselina – glutaminati quantum satis E 626 635 Ribonukleotidi quantum satis (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbroj, a količine su izraţene kao slobodna kiselina „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 167 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke (3): Najveće dopuštene količine, izraţene kao SO2, odnose se na ukupnu količinu iz svih izvora. Ako je sadrţaj SO2 prisutan u količini manjoj od 10 mg/kg ili 10 mg/l ne treba se navoditi (13): Najveća dopuštena količina izraţena kao mast. (41): Izraţeno na masnu osnovu. (46): Kao zbroj karnosola i karnosolne kiseline (62): Ukupna količina E 104 i boja iz grupe III ne smije biti veća od najveće dopuštene količine navedene za grupu III (70): Najveća dopuštena količina aluminija iz svih aluminijskih lakova iznosi 120 mg/kg 12.3 Sirće i razrijeĊena sirćetna kiselina (razrijeĊenja vodom na 4-30% vol.) Grupa I. Aditivi E 150a-d Karameli quantum satis E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 170 (3) samo fermentirano sirće (3): Najveće dopuštene količine, izraţene kao SO2, odnose se na ukupnu količinu iz svih izvora. Ako je sadrţaj SO2 prisutan u količini manjoj od 10 mg/kg ili 10 mg/l ne treba se navoditi 12.4 Gorušica (senf) Grupa I. Aditivi Grupa II. Boja za hranu dopuštena u količini quantum satis quantum satis Grupa III. Boja pojedinačno ili u smjesi čije su količine ograničene 300 Grupa IV. Polioli quantum satis E 104 Hinolin ţuta 10 (61) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 168 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 110 Sunset ţuta FCF, oranţ ţuta S 50 (61) E 124 Ponceau 4R, Cochineal crvena A 35 (61) E 200 213 Sorbinska kiselina – sorbati; Benzojeva kiselina – benzoati 1 000 (1) (2) E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 250 (3) osim Dijon senf E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 500 (3) samo Dijon senf E 392 Ekstrakti ruţmarina 100 (41) (46) E 950 Acesulfam K 350 E 951 Aspartam 350 E 954 Saharin i njegove natrij, kalij i kalcij soli 320 (52) E 955 Sukraloza 140 E 959 Neohesperidin DC 50 E 960 Steviol glikozidi 120 (60) E 961 Neotam 12 E 962 So aspartam-acesulfama 350 (11)b (49) (50) E 969 Advantam 4 (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbroj, a količine su izraţene kao slobodna kiselina „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 169 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke (3): Najveće dopuštene količine, izraţene kao SO2, odnose se na ukupnu količinu iz svih izvora. Ako je sadrţaj SO2 prisutan u količini manjoj od 10 mg/kg ili 10 mg/l ne treba se navoditi. (11): Najveće dopuštene količine izraţene su kao (a) ekvivalent acesulfama K ili (b) ekvivalent aspartama (41): Izraţeno na masnu osnovu (49): Najveće dopuštene količine za upotrebu dobivene su na temelju najvećih dopuštenih količina sastojaka soli, aspartama (E 951) i acesulfama K (E 950) (50:) Dopuštene količine za oba E 951 i E 950 ne smiju se prekoračiti upotrebom soli aspartam-acesulfama, bilo pojedinačno ili u kombinaciji s E 950 ili E 951 (52): Najveće dopuštene količine za upotrebu izraţene su kao slobodni imid (46): Kao zbroj karnosola i karnosolne kiseline (60): Izraţeni kao ekvivalenti steviola. (61): Ukupna količina E 104, E 110, E 124 i boja iz grupe III ne smije biti veća od najveće dopuštene količine navedene za grupu III 12.5 Supe i mesne supe Grupa I. Aditivi Grupa II. Boja za hranu dopuštena u količini quantum satis quantum satis Grupa III. Boja pojedinačno ili u smjesi čije su količine ograničene 50 E 160d Likopen 20 E 200 213 Sorbinska kiselina – sorbati; Benzojeva kiselina – benzoati 500 (1) (2) samo tekuće supe i mesne supe (osim konzerviranih) E 310 320 Galati, TBHQ i BHA 200 (1) (13) samo dehidrirane supe i mesne supe „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 170 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 3 000 (1) (4) E 363 Jantarna kiselina 5 000 E 392 Ekstrakti ruţmarina 50 (46) E 427 Kasija guma 2 500 samo dehidrirane supe i mesne supe E 432 436 Polisorbati 1 000 (1) samo supe E 473 474 Saharozni esteri masnih kiselina, saharogliceridi 2 000 (1) E 900 Dimetil polisiloksan 10 E 950 Acesulfam K 110 samo supe smanjene energetske vrijednosti E 951 Aspartam 110 samo supe smanjene energetske vrijednosti E 954 Saharin i njegove natrij, kalij i kalcij soli 110 (52) samo supe smanjene energetske vrijednosti E 955 Sukraloza 45 samo supe smanjene energetske vrijednosti E 959 Neohesperidin DC 50 samo supe smanjene energetske vrijednosti E 960 Steviol glikozidi 40 (60) samo supe smanjene energetske vrijednosti E 961 Neotam 5 samo supe smanjene energetske vrijednosti E 962 Sol aspartam-acesulfama 110 (11)b (49) (50) samo supe smanjene energetske vrijednosti E 969 Advantam 2 samo supe sa smanjenom energetskom vrijednosti (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbroj, a količine su izraţene kao slobodna kiselina (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 171 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke (11): Najveće dopuštene količine izraţene su kao (a) ekvivalent acesulfama K ili (b) ekvivalent aspartama (49): Najveće dopuštene količine za upotrebu dobivene su na temelju najvećih dopuštenih količina sastojaka soli, aspartama (E 951) i acesulfama K (E 950) (50:) Dopuštene količine za E 951 i E 950 ne smiju se prekoračiti upotrebom soli aspartam-acesulfama, bilo samostalno ili u kombinaciji s E 950 ili E 951 (52): Najveće dopuštene količine za upotrebu izraţene su kao slobodni imid (13): Najveća dopuštena količina izraţena na masnu osnovu (46): Kao zbroj karnosola i karnosolne kiseline (60): Izraţeni kao ekvivalenti steviola 12.6 Sosovi Grupa I. Aditivi Grupa II. Boja za hranu dopuštena u količini quantum satis quantum satis osim sosova na bazi paradajza Grupa III. Boja pojedinačno ili u smjesi čije su količine ograničene 500 (65) uključujući sosove sa kiselim krastavcima i raznim vrstama ukiseljenog povrća, relish, chutney i piccalilli; osim sosova na bazi paradjza Grupa IV. Polioli quantum satis E 104 Hinolin ţuta 20 (64) uključujući sosove sa kiselim krastavcima i sa raznim vrstama ukiseljenog povrća, relish, chutney i piccalilli; osim sosova na bazi paradajza E 110 Sunset ţuta FCF, oranţ ţuta S 30 (64) samo u sosovima sa kiselim krastavcima i piccalilli E 160d Likopen 50 osim sosova na bazi paradajza E 200 203 Sorbinska kiselina – sorbati 2 000 (1) (2) samo emulgovani sosovi sa sadrţajem masti manjim od 60 % „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 172 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 200 203 Sorbinska kiselina – sorbati 1 000 (1) (2) samo emulgovani sosovi sa sadrţajem masti od 60 % ili više E 200 213 Sorbinska kiselina – sorbati; Benzojeva kiselina – benzoati 1 000 (1) (2) samo emulgovani sosovi sa sadrţajem masti od 60 % ili više; neemulgovani sosovi E 200 213 Sorbinska kiselina – sorbati; Benzojeva kiselina – benzoati 2 000 (1) (2) samo emulgovani sosovi sa sadrţajem masti manjim od 60 % E 210 213 Benzojeva kiselina – benzoati 1 000 (1) (2) samo emulgovani sosovi sa sadrţajem masti manjim od 60 % E 210 213 Benzojeva kiselina – benzoati 500 (1) (2) samo emulgovani sosovi sa sadrţajem masti od 60 % ili više E 310 320 Galati, TBHQ i BHA 200 (1) (13) E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 5 000 (1) (4) E 385 Kalcij dinatrijev etilen diamin tetraacetat (kalcij dinatrijev EDTA) 75 samo emulgovani sosovi E 392 Ekstrakti ruţmarina 100 (41) (46) E 427 Kasija guma 2 500 E 405 Propan-1,2-diol alginat 8 000 E 416 Karaja guma 10 000 samo emulgovani sosovi E 423 Guma arabika modificirana oktenilsukcinskom kiselinom 10 000 „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 173 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 426 Hemiceluloza iz soje 30 000 samo emulgovani sosovi E 432 436 Polisorbati 5 000 (1) samo emulgovani sosovi E 473 474 Saharozni esteri masnih kiselina, saharogliceridi 10 000 (1) E 476 Poliglicerol poliricinoleat 4 000 samo preljevi za salatu E 491 495 Esteri sorbitana 5 000 (1) samo emulgovani sosovi E 950 Acesulfam K 350 E 951 Aspartam 350 E 954 Saharin i njegove natrij, kalij i kalcij soli 160 (52) E 955 Sukraloza 450 E 959 Neohesperidin DC 50 E 960 Steviol glikozidi 120 (60) osim sosova od soje (fermentirani i nefermentirani) E 960 Steviol glikozidi 175 (60) samo umak od soje (fermentirani i nefermentirani) E 961 Neotam 12 E 961 Neotam 2 samo kao pojačivač okusa E 962 So aspartam-acesulfama 350 (11)b (49) (50) E 969 Advantam 4 (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbroj, a količine su izraţene kao slobodna kiselina (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 174 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke (41): Izraţeno na masnu osnovu (49): Najveće dopuštene količine za upotrebu dobivene su na temelju najvećih dopuštenih količina sastojaka soli, aspartama (E 951) i acesulfama K (E 950) (50:) Dopuštene količine za oba E 951 i E 950 ne smiju se prekoračiti upotrebom soli aspartam-acesulfama, bilo pojedinačno ili u kombinaciji s E 950 ili E 951 (52): Najveće dopuštene količine za upotrebu izraţene su kao slobodni imid (13): Najveća dopuštena količina izraţena na masnu osnovu (46): Kao zbroj karnosola i karnosolne kiseline (60): Izraţeni kao ekvivalenti steviola (64): Ukupna količina E 104 i E 110 i boja iz Grupe III na smije biti veća od najveće dopuštene količine navedene za Grupu III (65): Najveća dopuštena količina aluminija iz aluminijskih lakova aditiva E 120 (Cochineal, Carminic acid, Karmin) iznosi 10 mg/kg. Ne smiju se upotrebljavati nikakvi drugi aluminijski lakovi. 12.7 Salate i zaĉinjeni namazi za sendviĉe Grupa I. Aditivi Grupa II. Boja za hranu dopuštena u količini quantum satis quantum satis E 200 213 Sorbinska kiselina – sorbati; Benzojeva kiselina – benzoati 1 500 (1) (2) E 950 Acesulfam K 350 samo Feinkostsalat E 951 Aspartam 350 samo Feinkostsalat E 954 Saharin i njegove natrijeve, kalijeve i kalcije soli 160 (52) samo Feinkostsalat E 955 Sukraloza 140 samo Feinkostsalat „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 175 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 959 Neohesperidin DC 50 samo Feinkostsalat E 961 Neotam 12 samo Feinkostsalat E 962 Sol aspartam-acesulfama 350 (11)b (49) (50) samo Feinkostsalat E 969 Advantam 4 samo Feinkostsalat (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbir, a količine su izraţene kao slobodna kiselina (11): Najveće dopuštene količine izraţene su kao (a) ekvivalent acesulfama K ili (b) ekvivalent aspartama (49): Najveće dopuštene količine za upotrebu dobivene su na temelju najvećih dopuštenih količina sastojaka soli, aspartama (E 951) i acesulfama K (E 950) (50:) Dopuštene količine za E 951 i E 950 ne smiju se prekoračiti upotrebom soli aspartam-acesulfama, bilo samostalno ili u kombinaciji s E 950 ili E 951 (52): Najveće dopuštene količine za upotrebu izraţene su kao slobodni imid 12.8 Kvasac i proizvodi od kvasca Grupa I. Aditivi E 491 495 Esteri sorbitana quantum satis samo suhi i pekarski kvasac 12.9 Proizvodi od bjelanĉevina, osim proizvoda kategorije 1.8 Grupa I. Aditivi Grupa II. Boja za hranu dopuštena u količini quantum satis quantum satis Grupa III. Boja pojedinačno ili u smjesi čije su količine ograničene 100 samo proizvodi slični mesu i ribi na bazi biljnih bjelančevina E 104 Hinolin ţuta 10 (61) samo proizvodi slični mesu i ribi na bazi biljnih bjelančevina „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 176 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 110 Sunset ţuta FCF, oranţ ţuta S 20 (61) samo proizvodi slični mesu i ribi na bazi biljnih bjelančevina E 124 Ponceau 4R, Cochineal crvena A 10 (61) samo proizvodi slični mesu i ribi na bazi biljnih bjelančevina E 160d Likopen 30 samo proizvodi slični mesu i ribi na bazi biljnih bjelančevina E 200 203 Sorbinska kiselina – sorbati 2 000 (1) (2) samo proizvodi slični mesu, ribi, rakovima, glavonošcima i siru na bazi bjelančevina E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 200 (3) samo proizvodi slični mesu, ribi, rakovima i glavonošcima E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 50 (3) samo ţelatina E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 20 000 (1) (4) samo biljni proteinski napitci E 959 Neohesperidin DC 5 samo biljni proteinski proizvodi, samo kao pojačivač okusa (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbir, a količine su izraţene kao slobodna kiselina (3): Najveće dopuštene količine, izraţene kao SO2, odnose se na ukupnu količinu iz svih izvora. Ako je sadrţaj SO2 prisutan u količini manjoj od 10 mg/kg ili 10 mg/l ne treba se navoditi. (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 (61): Ukupna količina E 104, E 110, E 124 i boja iz grupe III ne smije biti veća od najveće dopuštene količine navedene za grupu III 13. HRANA NAMIJENJENA ZA POSEBNE PREHRAMBENE POTREBE, u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast 13.1 Hrana za dojenĉad i malu djecu UVODNI DIO, PRIMJENJUJE SE NA SVE PODKATEGORIJE Navedene najveće dopuštene količine za upotrebu odnose se za gotovu hranu pripremljenu u skladu s uputama proizvoĎača E 307, E 325, E 330, E 331, E 332, E 333, E 338, E 340, E 410, E472c i E 1450 upotrebljavaju se u skladu s dopuštenim količinama iz „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 177 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke Aneksa Pravilnika o formulama za dojenčad i formulama nakon dojenja („Sluţbeni glasnik BiH―, broj 105/12) 13.1.1 Poĉetna hrana za dojenĉad, u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast Napomena: za proizvodnju kiselog mlijeka mogu se koristiti nepatogene kulture koje proizvode L(+)– mliječnu kiselinu E 270 Mliječna kiselina quantum satis samo L(+)-oblik E 304(i) L-askorbil palmitat 10 E 306 Mješavina tokoferola obogaćena 10 (16) E 307 Alfa-tokoferol 10 (16) E 308 Gama-tokoferol 10 (16) E 309 Delta-tokoferol 10 (16) E 322 Lecitini 1 000 (14) E 330 Limunska kiselina quantum satis E 331 Natrij citrati 2 000 (43) E 332 Kalij citrati (43) E 338 Fosforna kiselina 1 000 (4) (44) E 339 Natrij fosfati 1 000 (4) (15) E 340 Kalij fosfati (4) (15) E 412 Guar guma 1 000 samo ako proizvod u tekućem obliku sadrţi djelomično hidrolizirane bjelančevine E 471 Mono– i digliceridi masnih kiselina 4 000 (14) E 472c Esteri limunske kiseline mono– i diglicerida 7 500 (14) samo ako se prodaje u praškastom obliku „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 178 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke masnih kiselina E 472c Esteri limunske kiseline mono– i diglicerida masnih kiselina 9 000 (14) samo ako se prodaje u tekućem obliku ako proizvodi sadrţe djelomično hidrolizirane bjelančevine, peptide ili aminokiseline E 473 Saharozni esteri masnih kiselina 120 (14) samo proizvodi koji sadrţe hidrolizirane bjelančevine, peptide ili aminokiseline (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 (14): Ako se hrani dodaje više od jednog od sljedećih aditiva E 322, E 471, E 472c i E 473, najveća dopuštena količina odreĎena za tu hranu za svaki od tih aditiva umanjuje se za odgovarajući udio navedenih aditiva u toj hrani (15): E 339 i E 340 dopušteni su pojedinačno ili u kombinaciji, te u skladu s graničnim vrijednostima navedenim u Pravilniku o dijetalnoj hrani za posebne medicinske potrebe („Sluţbeni glasnik BiH―, broj 71/11), Pravilniku o formulama za dojenčad i formulama nakon dojenja („Sluţbeni glasnik BiH―, broj 105/12) i Pravilniku o preraĎenoj hrani na bazi ţitarica i hrani za bebe za dojenčad i malu djecu („Sluţbeni glasnik BiH―, broj 86/13) (16): E 306, E 307, E 308 i E 309 dopušteni su pojedinačno ili u kombinaciji (43): E 331 i E 332 dopušteni su pojedinačno ili u kombinaciji, te u skladu s graničnim vrijednostima navedenim u Pravilniku o dijetalnoj hrani za posebne medicinske potrebe(„Sluţbeni glasnik BiH―, broj 71/11), Pravilniku o formulama za dojenčad i formulama nakon dojenja („Sluţbeni glasnik BiH―, broj 105/12) i Pravilniku o preraĎenoj hrani na bazi ţitarica i hrani za bebe za dojenčad i malu djecu („Sluţbeni glasnik BiH―, broj 86/13) (44): U skladu s graničnim vrijednostima navedenim u Pravilniku o dijetalnoj hrani za posebne medicinske potrebe („Sluţbeni glasnik BiH―, broj 71/11), Pravilniku o formulama za dojenčad i formulama nakon dojenja („Sluţbeni glasnik BiH―, broj 105/12) i Pravilniku o preraĎenoj hrani na bazi ţitarica i hrani za bebe za dojenčad i malu djecu („Sluţbeni glasnik BiH―, broj 86/13) 13.1.2 Prijelazna hrana za dojenĉad, u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast Napomena: za proizvodnju kiselog mlijeka mogu se koristiti nepatogene kulture koje proizvode L(+)– mliječnu kiselinu E 270 Mliječna kiselina quantum satis samo L(+)-oblik E 304(i) L-askorbil palmitat 10 E 306 Mješavina tokoferola 10 (16) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 179 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke obogaćena E 307 Alfa-tokoferol 10 (16) E 308 Gama-tokoferol 10 (16) E 309 Delta-tokoferol 10 (16) E 322 Lecitini 1 000 (14) E 330 Limunska kiselina quantum satis E 331 Natrij citrati 2 000 (43) E 332 Kalij citrati quantum satis (43) E 338 Fosforna kiselina (4) (44) E 339 Natrij fosfati 1 000 (4) (15) E 340 Kalij fosfati (4) (15) E 407 Karagenan 300 (17) E 410 Brašno sjemenke rogača 1 000 (17) E 412 Guar guma 1 000 (17) E 440 Pektini 5 000 samo kiselkasta prijelazna hrana za dojenčad E 471 Mono– i digliceridi masnih kiselina 4 000 (14) E 472c Esteri limunske kiseline mono– i diglicerida masnih kiselina 7 500 (14) samo ako se prodaje u praškastom obliku E 472c Esteri limunske kiseline mono– i diglicerida masnih kiselina 9 000 (14) samo ako se prodaje u tekućem obliku ako proizvodi sadrţe djelomično hidrolizirane bjelančevine, peptide ili aminokiseline „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 180 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 473 Saharozni esteri masnih kiselina 120 (14) samo proizvodi koji sadrţe hidrolizirane bjelančevine, peptide ili aminokiseline (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 (14): Ako se hrani dodaje više od jednog od sljedećih aditiva E 322, E 471, E 472c i E 473, najveća dopuštena količina odreĎena za tu hranu za svaki od tih aditiva umanjuje se za odgovarajući udio navedenih aditiva u toj hrani (15): E 339 i E 340 dopušteni su pojedinačno ili u kombinaciji, te u skladu s graničnim vrijednostima navedenih u Pravilniku o dijetalnoj hrani za posebne medicinske potrebe („Sluţbeni glasnik BiH―, broj 71/11), Pravilniku o formulama za dojenčad i formulama nakon dojenja („Sluţbeni glasnik BiH―, broj 105/12) i Pravilniku o preraĎenoj hrani na bazi ţitarica i hrani za bebe za dojenčad i malu djecu („Sluţbeni glasnik BiH―, broj 86/13) (16): E 306, E 307, E 308 i E 309 dopušteni su pojedinačno ili u kombinaciji (17): Ako se hrani dodaje više od jednog od sljedećih aditiva E 407, E 410 i E 412, najveća dopuštena količina odreĎena za tu hranu za svaku od tih aditiva umanjuje se za odgovarajući udio drugih navedenih aditiva u toj hrani (43): E 331 i E 332 dopušteni su pojedinačno ili u kombinaciji, te u skladu s graničnim vrijednostima navedenih u Pravilniku o dijetalnoj hrani za posebne medicinske potrebe („Sluţbeni glasnik BiH―, broj 71/11), Pravilniku o formulama za dojenčad i formulama nakon dojenja („Sluţbeni glasnik BiH―, broj 105/12) i Pravilniku o preraĎenoj hrani na bazi ţitarica i hrani za bebe za dojenčad i malu djecu („Sluţbeni glasnik BiH―, broj 86/13) (44): U skladu s graničnim vrijednostima navedenih u Pravilniku o dijetalnoj hrani za posebne medicinske potrebe („Sluţbeni glasnik BiH―, broj 71/11), Pravilniku o formulama za dojenčad i formulama nakon dojenja („Sluţbeni glasnik BiH―, broj 105/12) i Pravilniku o preraĎenoj hrani na bazi ţitarica i hrani za bebe za dojenčad i malu djecu („Sluţbeni glasnik BiH―, broj 86/13) 13.1.3 PreraĊena hrana na bazi ţitarica i hrana za bebe za dojenĉad i malu djecu, u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast E 170 Kalcij karbonat quantum satis samo preraĎena hrana na bazi ţitarica za dojenčad i malu djecu, samo za podešavanje pH vrijednosti E 260 Sirćetna kiselina quantum satis samo preraĎena hrana na bazi ţitarica za dojenčad i malu djecu, samo za podešavanje pH vrijednosti E 261 Kalij acetat quantum satis samo preraĎena hrana na bazi ţitarica za dojenčad i malu djecu, samo za podešavanje pH vrijednosti E 262 Natrij acetati quantum satis samo preraĎena hrana na bazi ţitarica za dojenčad i malu djecu, „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 181 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke samo za podešavanje pH vrijednosti E 263 Kalcij acetat quantum satis samo preraĎena hrana na bazi ţitarica za dojenčad i malu djecu, samo za podešavanje pH vrijednosti E 270 Mliječna kiselina quantum satis samo preraĎena hrana na bazi ţitarica za dojenčad i malu djecu, samo za podešavanje pH vrijednosti , samo L(+)oblik E 296 Jabučna kiselina quantum satis samo preraĎena hrana na bazi ţitarica za dojenčad i malu djecu, samo za podešavanje pH vrijednosti , samo L(+)oblik E 300 L-askorbinska kiselina 200 (18) samo preraĎena hrana na bazi ţitarica koja sadrţi masti, uključujući kekse, dvopek i hranu za dojenčad i malu djecu E 301 Natrij L-askorbat 200 (18) samo preraĎena hrana na bazi ţitarica koja sadrţi masti, uključujući kekse, dvopek i hranu za dojenčad i malu djecu E 302 Kalcij L-askorbat 200 (18) samo preraĎena hrana na bazi ţitarica koja sadrţi masti, uključujući kekse, dvopek i hranu za dojenčad i malu djecu E 304(i) L-askorbil palmitat 100 (19) samo preraĎena hrana na bazi ţitarica koja sadrţi masti, uključujući kekse, dvopek i hranu za dojenčad i malu djecu E 306 Mješavina tokoferola obogaćena 100 (19) samo preraĎena hrana na bazi ţitarica koja sadrţi masti, uključujući kekse, dvopek i hranu za dojenčad i malu djecu E 307 Alfa-tokoferol 100 (19) samo preraĎena hrana na bazi ţitarica koja sadrţi masti, uključujući kekse, dvopek i hranu za dojenčad i malu djecu E 308 Gama-tokoferol 100 (19) samo preraĎena hrana na bazi ţitarica koja sadrţi masti, uključujući kekse, dvopek i hranu za dojenčad i malu djecu E 309 Delta-tokoferol 100 (19) samo preraĎena hrana na bazi ţitarica koja sadrţi masti, uključujući kekse, dvopek i dječju hranu hranu za dojenčad i malu djecu E 322 Lecitini 10 000 samo keksi i dvopek, preraĎena hrana na bazi ţitarica, hrana za dojenčad i malu djecu E 325 Natrij laktat quantum satis samo preraĎena hrana na bazi ţitarica i hrana za dojenčad i malu djecu, samo za podešavanje pH vrijednosti , samo L(+)oblik E 326 Kalij laktat quantum satis samo preraĎena hrana na bazi ţitarica i hrana za dojenčad i malu „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 182 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke djecu, samo za podešavanje pH vrijednosti , samo L(+)oblik E 327 Kalcij laktat quantum satis samo preraĎena hrana na bazi ţitarica i hrana za dojenčad i malu djecu, samo za podešavanje pH vrijednosti , samo L(+)oblik E 330 Limunska kiselina quantum satis samo preraĎena hrana na bazi ţitarica i hrana za dojenčad i malu djecu, samo za podešavanje pH vrijednosti E 331 Natrij citrati quantum satis samo preraĎena hrana na bazi ţitarica i hrana za dojenčad i malu djecu, samo za podešavanje pH vrijednosti E 332 Kalij citrati quantum satis samo preraĎena hrana na bazi ţitarica i hrana za dojenčad i malu djecu, samo za podešavanje pH vrijednosti E 333 Kalcij citrati quantum satis samo preraĎena hrana na bazi ţitarica i hrana za dojenčad i malu djecu, samo za podešavanje pH vrijednosti E 334 Vinska kiselina (L(+)-) 5 000 (42) samo L(+)-oblik; samo keksi, dvopek i hrana za dojenčad i malu djecu E 335 Natrij tartarati 5 000 (42) samo L(+)-oblik; samo keksi, dvopek i hrana za dojenčad i malu djecu E 336 Kalij tartarati 5 000 (42) samo L(+)-oblik; samo keksi, dvopek i hrana za dojenčad i malu djecu E 338 Fosforna kiselina 1 000 (4) samo preraĎena hrana na bazi ţitarica i hrana za dojenčad i malu djecu, samo za podešavanje pH vrijednosti E 339 Natrij fosfati 1 000 (4) (20) samo ţitarice E 340 Kalij fosfati 1 000 (4) (20) samo ţitarice E 341 Kalcij fosfati 1 000 (4) (20) samo ţitarice E 341 Kalcij fosfati 1 000 (4) samo u desertima na bazi voća E 354 Kalcij tartarat 5 000 (42) samo L(+) – oblik; samo keksi i dvopek E 400 Alginska kiselina 500 (23) samo deserti i pudinzi E 401 Natrij alginat 500 (23) samo deserti i pudinzi „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 183 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 402 Kalij alginat 500 (23) samo deserti i pudinzi E 404 Kalcij alginat 500 (23) samo deserti i pudinzi E 410 Brašno sjemenke rogača 10 000 (21) samo preraĎena hrana na bazi ţitarica i hrana za dojenčad i malu djecu E 412 Guar guma 10 000 (21) samo preraĎena hrana na bazi ţitarica i hrana za dojenčad i malu djecu E 414 Guma arabika (akacija guma) 10 000 (21) samo preraĎena hrana na bazi ţitarica i hrana za dojenčad i malu djecu E 415 Ksantan guma 10 000 (21) samo preraĎena hrana na bazi ţitarica i hrana za dojenčad i malu djecu E 440 Pektin 10 000 (21) samo preraĎena hrana na bazi ţitarica i hrana za dojenčad i malu djecu E 410 Brašno sjemenke rogača 20 000 (21) samo preraĎena hrana na bazi ţitarica bez glutena E 412 Guar guma 20 000 (21) samo preraĎena hrana na bazi ţitarica bez glutena E 414 Guma arabika (akacija guma) 20 000 (21) samo preraĎena hrana na bazi ţitarica bez glutena E 415 Ksantan guma 20 000 (21) samo preraĎena hrana na bazi ţitarica bez glutena E 440 Pektin 20 000 (21) samo preraĎena hrana na bazi ţitarica bez glutena E 450 Difosfati 5 000 (4) (42) samo keksi i dvopek E 471 Mono– i digliceridi masnih kiselina 5 000 (22) samo keksi i dvopek, preraĎena hrana na bazi ţitarica i hrana za dojenčad i malu djecu E 472a Esteri sirćetne kiseline mono– i diglicerida masnih kiselina 5 000 (22) samo keksi i dvopek, preraĎena hrana na bazi ţitarica i hrana za dojenčad i malu djecu E 472b Esteri mliječne kiseline mono– i diglicerida 5 000 (22) samo keksi i dvopek, preraĎena hrana na bazi ţitarica i hrana za dojenčad i malu djecu „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 184 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke masnih kiselina E 472c Esteri limunske kiseline mono– i diglicerida masnih kiselina 5 000 (22) samo keksi i dvopek, preraĎena hrana na bazi ţitarica i hrana za dojenčad i malu djecu E 500 Natrij karbonati quantum satis samo kao sredstva za rahljenje E 501 Kalij karbonati quantum satis samo kao sredstva za rahljenje E 503 Amonij karbonati quantum satis samo kao sredstva za rahljenje E 507 Hloridna kiselina quantum satis samo preraĎena hrana na bazi ţitarica i hrana za dojenčad i malu djecu, samo za podešavanje pH vrijednosti E 524 Natrij hidroksid quantum satis samo preraĎena hrana na bazi ţitarica i hrana za dojenčad i malu djecu, samo za podešavanje pH vrijednosti E 525 Kalij hidroksid quantum satis samo preraĎena hrana na bazi ţitarica i hrana za dojenčad i malu djecu, samo za podešavanje pH vrijednosti E 526 Kalcij hidroksid quantum satis samo preraĎena hrana na bazi ţitarica i hrana za dojenčad i malu djecu, samo za podešavanje pH vrijednosti E 551 Silicij dioksid 2 000 samo suhe ţitarice E 575 Glukono-delta-lakton 5 000 (42) samo keksi i dvopek E 920 L-cistein 1 000 samo keksi za dojenčad i malu djecu E 1404 Oksidirani skrob 50 000 samo preraĎena hrana na bazi ţitarica i hrana za dojenčad i malu djecu E 1410 Monoskrob fosfat 50 000 samo preraĎena hrana na bazi ţitarica i hrana za dojenčad i malu djecu E 1412 Diskrob fosfat 50 000 samo preraĎena hrana na bazi ţitarica i hrana za dojenčad i malu djecu E 1413 Fosfatirani diskrob – fosfat 50 000 samo preraĎena hrana na bazi ţitarica i hrana za dojenčad i malu djecu „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 185 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 1414 Acetilirani diskrob – fosfat 50 000 samo preraĎena hrana na bazi ţitarica i hrana za dojenčad i malu djecu E 1420 Acetilirani skrob 50 000 samo preraĎena hrana na bazi ţitarica i hrana za dojenčad i malu djecu E 1422 Acetilirani diskrob adipat 50 000 samo preraĎena hrana na bazi ţitarica i hrana za dojenčad i malu djecu E 1450 Natrij oktenil jantarat skroba 50 000 samo preraĎena hrana na bazi ţitarica i hrana za dojenčad i malu djecu E 1451 Acetilirani oksidirani skrob 50 000 samo preraĎena hrana na bazi ţitarica za dojenčad i hrana za dojenčad i malu djecu E 300 Askorbinska kiselina 300 (18) samo pića na bazi voća i povrća, sokovi i hrana za dojenčad i malu djecu E 301 Natrij askorbat 300 (18) samo pića na bazi voća i povrća, sokovi i hrana za dojenčad i malu djecu E 302 Kalcij askorbat 300 (18) samo pića na bazi voća i povrća, sokovi i hrana za dojenčad i malu djecu E 333 Kalcij citrati quantum satis samo proizvodi na bazi voća s malom količinom šećera (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 (18): E 300, E 301 i E 302 dopušteni su pojedinačno ili u kombinaciji; količine su izraţene kao askorbinska kiselina (19): E 304, E 306, E 307, E 308 i E 309 dopušteni su pojedinačno ili u kombinaciji (20): E 339, E 340 i E 341 dopušteni su pojedinačno ili u kombinaciji (21): E 410, E 412, E 414, E 415 i E 440 dopušteni su pojedinačno ili u kombinaciji (22): E 471, E 472a, E 472b i E 472c dopušteni su pojedinačno ili u kombinaciji (23): E 400, E 401, E 402 i E 404 dopušteni su pojedinačno ili u kombinaciji „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 186 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke (42): Kao ostatak 13.1.4 Ostala hrana za malu djecu Napomena: za proizvodnju kiselog mlijeka mogu se koristiti nepatogene kulture koje proizvode L(+)– mliječnu kiselinu E 270 Mliječna kiselina quantum satis samo L(+)– oblik E 304(i) L-askorbil palmitat 100 (19) E 306 Mješavina tokoferola obogaćena 100 (19) E 307 Alfa-tokoferol 100 (19) E 308 Gama-tokoferol 100 (19) E 309 Delta-tokoferol 100 (19) E 322 Lecitini 10 000 (14) E 330 Limunska kiselina quantum satis E 331 Natrij citrati 2 000 (43) E 332 Kalij citrati quantum satis (43) E 338 Fosforna kiselina (1) (4) (44) E 339 Natrij fosfati 1 000 (1) (4) (15) E 340 Kalij fosfati 1 000 (1) (4) (15) E 407 Karagenan 300 E 410 Brašno sjemenke rogača 10 000 (21) E 412 Guar guma 10 000 (21) E 414 Guma arabika (akacija guma) 10 000 (21) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 187 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 415 Ksantan guma 10 000 (21) E 440 Pektini 5 000 (21) E 471 Mono– i digliceridi masnih kiselina 4 000 (14) E 472c Esteri limunske kiseline mono– i diglicerida masnih kiselina 7 500 (14) samo ako se prodaje u praškastom obliku E 472c Esteri limunske kiseline mono– i diglicerida masnih kiselina 9 000 (14) samo ako se prodaje u tekućem obliku ako proizvodi sadrţe djelomično hidrolizirane bjelančevine, peptide ili aminokiseline E 473 Saharozni esteri masnih kiselina 120 (14) samo u proizvodima koji sadrţe hidrolizirane bjelančevine, peptide ili aminokiseline E 500 Natrij karbonati quantum satis E 501 Kalij karbonati quantum satis E 503 Amonij karbonati quantum satis E 507 Hloridna kiselina quantum satis samo za podešavanje pH vrijednosti E 524 Natrij hidroksid quantum satis samo za podešavanje pH vrijednosti E 525 Kalij hidroksid quantum satis samo za podešavanje pH vrijednosti E 1404 Oksidirani skrob 50 000 E 1410 Monoskrob fosfat 50 000 E 1412 Diskrob fosfat 50 000 E 1413 Fosfatizirani diskrob fosfat 50 000 E 1414 Acetilirani diskrob fosfat 50 000 „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 188 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 1420 Acetilirani skrob 50 000 E 1422 Acetilirani diskrob adipat 50 000 E 1450 Natrij oktenil jantarat skrob 50 000 (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 (14): Ako se hrani doda više od jedne tvari E 322, E 471, E 472c i E 473, najveća dopuštena količina odreĎena za tu hranu za svaki od tih aditiva umanjuje se za odgovarajući udio navedenih aditiva u toj hrani (15): E 339 i E 340 dopušteni su pojedinačno ili u kombinaciji, te u skladu s graničnim vrijednostima navedenih u Pravilniku o dijetalnoj hrani za posebne medicinske potrebe („Sluţbeni glasnik BiH―, broj 71/11), Pravilniku o formulama za dojenčad i formulama nakon dojenja („Sluţbeni glasnik BiH―, broj 105/12) i Pravilniku o preraĎenoj hrani na bazi ţitarica i hrani za bebe za dojenčad i malu djecu („Sluţbeni glasnik BiH―, broj 86/13) (16): E 304, E 306, E 307, E 308 i E 309 dopušteni su pojedinačno ili u kombinaciji (21): E 410, E 412, E 414, E 415 i E 440 dopušteni su pojedinačno ili u kombinaciji (43): E 331 i E332 su dozvoljeni pojedinačno ili u kombinaciji i u skladu s graničnim vrijednostima odreĎenima u Pravilniku o dijetalnoj hrani za posebne medicinske potrebe („Sluţbeni glasnik BiH―, broj 71/11), Pravilniku o formulama za dojenčad i formulama nakon dojenja („Sluţbeni glasnik BiH―, broj 105/12) i Pravilniku o preraĎenoj hrani na bazi ţitarica i hrani za bebe za dojenčad i malu djecu („Sluţbeni glasnik BiH―, broj 86/13) (44): U skladu s graničnim vrijednostima odreĎenima u Pravilniku o dijetalnoj hrani za posebne medicinske potrebe („Sluţbeni glasnik BiH―, broj 71/11), Pravilniku o formulama za dojenčad i formulama nakon dojenja („Sluţbeni glasnik BiH―, broj 105/12) i Pravilniku o preraĎenoj hrani na bazi ţitarica i hrani za bebe za dojenčad i malu djecu („Sluţbeni glasnik BiH―, broj 86/13) 13.1.5 Dijetalna hrana za dojenĉad i malu djecu za posebne medicinske potrebe, u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast 13.1.5.1 Dijetalna hrana za dojenĉad za posebne medicinske potrebe i poĉetna hrana za dojenĉad za posebne prehrambene potrebe Mogu se koristiti aditivi navedeni u kategorija 13.1.1 i 13.1.2 E 170 Kalcij karbonat quantum satis „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 189 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 304(i) L-askorbil palmitat 100 E 331 Natrij citrati quantum satis E 332 Kalij citrati quantum satis E 333 Kalcij citrati quantum satis E 338 Fosforna kiselina 1 000 (1) (4) samo za podešavanje pH vrijednosti E 339 Natrij fosfati 1 000 (1) (4) (20) E 340 Kalij fosfati 1 000 (1) (4) (20) E 341 Kalcij fosfati 1 000 (1) (4) (20) E 401 Natrij alginat 1 000 od četiri mjeseca starosti nadalje u posebnim kategorijama hrane s prilagoĎenim sastavom, koja je potrebna za poremećaje metabolizma i za hranjenje sondom E 405 Propan-1,2-diol alginat 200 od 12 mjeseci starosti nadalje u posebnim dijetama koje su namijenjene maloj djeci koja nemaju toleranciju na kravlje mlijeko ili imaju uroĎene poremećaje metabolizma E 410 Brašno sjemenke rogača 10 000 od roĎenja nadalje u proizvodima za smanjenje gastro-ezofagealnog refluksa E 412 Guar guma 10 000 od roĎenja nadalje u proizvodima u tečnoj formuli koji sadrţe hidrolizirane bjelančevine, peptide ili aminokiseline E 415 Ksantan guma 1 200 od roĎenja nadalje za upotrebu u proizvodima na bazi amino kiselina ili peptida koji su namijenjeni pacijentima s gastrointestinalnim smetnjama, slabom apsorpcijom bjelančevina ili uroĎenim poremećajima metabolizma E 440 Pektini 10 000 od roĎenja pa nadalje u proizvodima koji se koriste u slučaju gastrointestinalnih poremećaja E 466 Natrij karboksi metil celuloza, celulozna guma 10 000 od roĎenja pa nadalje u proizvodima za metaboličke poremećaje koji se reguliraju prehranom „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 190 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 471 Mono– i digliceridi masnih kiselina 5 000 od roĎenja nadalje u posebnim dijetama, posebno onima gdje nema bjelančevina E 472c Esteri limunske kiseline mono– i diglicerida masnih kiselina 7 500 samo ako se prodaje u praškastom obliku; od roĎenja nadalje E 472c Esteri limunske kiseline mono– i diglicerida masnih kiselina 9 000 samo ako se prodaje u tekućem obliku; od roĎenja nadalje E 473 Saharozni esteri masnih kiselina 120 samo proizvodi koji sadrţe hidrolizirane bjelančevine, peptide i aminokiseline E 500 Natrij karbonati quantum satis samo kao sredstva za rahljenje E 501 Kalij karbonati quantum satis samo kao sredstva za rahljenje E 507 Hloridna kiselina quantum satis samo kao sredstva za rahljenje E 524 Natrij hidroksid quantum satis samo za podešavanje pH vrijednosti E 525 Kalij hidroksid quantum satis samo za podešavanje pH vrijednosti E 526 Kalcij hidroksid quantum satis samo za podešavanje pH vrijednosti E 1450 Natrij oktenil jantarat skrob 20 000 samo u početnoj i prijelaznoj hrani za dojenčad (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 (20): E 339, E 340 i E 341 dopušteni su pojedinačno ili u kombinaciji 13.1.5.2 Dijetalna hrana za dojenĉad i malu djecu za posebne medicinske potrebe, u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast Primjenjuju se aditivi kategorije 13.1.3, osim E 270, E 333, E 341 E 401 Natrij alginat 1 000 od četiri mjeseca starosti nadalje u posebnim kategorijama hrane s prilagoĎenim sastavom, koja je potrebna za poremećaje metabolizma „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 191 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke i za hranjenje sondom E 405 Propan-1,2-diol alginat 200 od 12 mjeseci starosti nadalje u posebnim dijetama koje su namijenjene maloj djeci koja nemaju toleranciju na kravlje mlijeko ili imaju uroĎene poremećaje metabolizma E 410 Brašno sjemenke rogača 10 000 od roĎenja nadalje u proizvodima za smanjenje gastro-ezofagealnog refluksa E 412 Guar guma 10 000 od roĎenja nadalje u proizvodima u tečnim pripravcima koji sadrţe hidrolizirane bjelančevine, peptide ili aminokiseline E 415 Ksantan guma 1 200 od roĎenja nadalje za upotrebu u proizvodima na bazi amino kiselina ili peptida koji su namijenjeni pacijentima s gastrointestinalnim smetnjama, slabom apsorpcijom bjelančevina ili uroĎenim poremećajima metabolizma E 440 Pektini 10 000 od roĎenja pa nadalje u proizvodima koji se koriste u slučaju gastrointestinalnih poremećaja E 466 Natrij karboksi metil celuloza, celulozna guma 10 000 od roĎenja pa nadalje u proizvodima za metaboličke poremećaje koji se reguliraju prehranom E 471 Mono– i digliceridi masnih kiselina 5 000 od roĎenja nadalje u posebnim dijetama, posebno onima gdje nema bjelančevina E 472c Esteri limunske kiseline mono– i diglicerida masnih kiselina 7 500 samo ako se prodaje u praškastom obliku; od roĎenja nadalje E 472c Esteri limunske kiseline mono– i diglicerida masnih kiselina 9 000 samo ako se prodaje u tekućem obliku; od roĎenja nadalje E 473 Saharozni esteri masnih kiselina 120 samo proizvodi koji sadrţe hidrolizirane bjelančevine, peptide i aminokiseline E 1450 Natrij oktenil jantarat skroba 2000 „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 192 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke 13.2 Dijetalna hrana za posebne medicinske potrebe, u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast Proizvodi iz ove kategorije mogu takoĎer sadrţavati aditive koji su dopušteni u odgovarajućim kategorijama hrane Grupa I. Aditivi Grupa II. Boja za hranu dopuštena u količini quantum satis quantum satis Grupa III. Boja pojedinačno ili u smjesi čije su količine ograničene 50 (88) Grupa IV. Polioli quantum satis E 104 Hinolin ţuta 10 (61) E 110 Sunset ţuta FCF, oranţ ţuta S 10 (61) E 124 Ponceau 4R, Cochineal crvena A 10 (61) E 160d Likopen 30 E 200 213 Sorbinska kiselina – sorbati; Benzojeva kiselina – benzoati 1 500 (1) (2) E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 5 000 (1) (4) E 405 Propan-1,2-diol alginat 1 200 E 406 Agar quantum satis samo hrana u obliku tableta i draţeja E 432 436 Polisorbati 1 000 (1) E 473- Saharozni esteri masnih 5 000 (1) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 193 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke 474 kiselina, saharogliceridi E 475 Poliglicerolni esteri masnih kiselina 5 000 E 477 Propan-1,2-diol esteri masnih kiselina 1 000 E 481 482 Stearoil-2-laktilati 2 000 (1) E 491 495 Esteri sorbitana 5 000 (1) E 950 Acesulfam K 450 E 951 Aspartam 1 000 E 952 Ciklaminska kiselina i njezine natrij i kalcij soli 400 (51) E 954 Saharin i njegove natrij, kalij i kalcij soli 200 (52) E 955 Sukraloza 400 E 959 Neohesperidin DC 100 E 960 Steviol glikozidi 330 (60) E 961 Neotam 32 E 962 So aspartam-acesulfama 450 (11)a (49) (50) E 969 Advantam 10 (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbir, a količine su izraţene kao slobodna kiselina (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 194 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke (11): Najveće dopuštene količine izraţene su kao (a) ekvivalent acesulfama K ili (b) ekvivalent aspartama (49): Najveće dopuštene količine za upotrebu dobivene su na temelju najvećih dopuštenih količina sastojaka soli, aspartama (E 951) i acesulfama K (E 950) (50:) Dopuštene količine za oba E 951 i E 950 ne smiju se prekoračititi upotrebom soli aspartam-acesulfama, bilo samostalno ili u kombinaciji s E 950 ili E 951 (51): Najveće dopuštene količine za upotrebu izraţene su kao slobodna kiselina (52): Najveće dopuštene količine za upotrebu izraţene su kao slobodni imid (60): Izraţeni kao ekvivalenti steviola (61): Ukupna količina E 104, E 110, E 124 i boja iz Grupe III ne smije biti veća od najveće dopuštene količine navedene za Grupu III (88): Najveća dopuštena količina za aluminij koji potiče od aluminijskih lakova cochineal, carminic acid, karmin (E120) iznosi 3 mg/kg, samo u tečnim termički obraĎenim proizvodima. Drugi aluminijski lakovi nisu dopušteni. 13.3 Dijetalna hrana za smanjenje tjelesne mase namijenjena kao zamjena za ukupni dnevni unos hrane ili pojedine obroke (cijelodnevna prehrana ili njezin dio) Grupa I. Aditivi Grupa II. Boja za hranu dopuštena u količini quantum satis quantum satis Grupa III. Boja pojedinačno ili u smjesi čije su količine ograničene 50 Grupa IV. Polioli quantum satis E 104 Hinolin ţuta 10 (61) E 110 Sunset ţuta FCF, oranţ ţuta S 10 (61) E 124 Ponceau 4R, Cochineal crvena A 10 (61) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 195 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 160d Likopen 30 E 200 213 Sorbinska kiselina – sorbati; Benzojeva kiselina – benzoati 1 500 (1) (2) E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 5 000 (1) (4) E 405 Propan-1,2-diol alginat 1 200 E 432 436 Polisorbati 1 000 (1) E 473 474 Saharozni esteri masnih kiselina, saharogliceridi 5 000 (1) E 475 Poliglicerolni esteri masnih kiselina 5 000 E 477 Propan-1,2-diol esteri masnih kiselina 1 000 E 481 482 Stearoil-2-laktilati 2 000 (1) E 491 495 Esteri sorbitana 5 000 (1) E 950 Acesulfam K 450 E 951 Aspartam 800 E 952 Ciklaminska kiselina i njezine natrij i kalcij soli 400 (51) E 954 Saharin i njegove natrij, kalij i kalcij soli 240 (52) E 955 Sukraloza 320 E 959 Neohesperidin DC 100 „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 196 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 960 Steviol glikozidi 270 (60) E 961 Neotam 26 E 962 So aspartam-acesulfama 450 (11)a (49) (50) E 969 Advantanm 8 (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbir, a količine su izraţene kao slobodna kiselina (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 (11): Najveće dopuštene količine izraţene su kao (a) ekvivalent acesulfama K ili (b) ekvivalent aspartama (49): Najveće dopuštene količine za upotrebu dobivene su na temelju najvećih dopuštenih količina sastojaka soli, aspartama (E 951) i acesulfama K (E 950) (50:) Dopuštene količine za oba E 951 i E 950 ne smiju se prekoračiti upotrebom soli aspartam-acesulfama, bilo pojedinačno ili u kombinaciji s E 950 ili E 951 (51): Najveće dopuštene količine za upotrebu izraţene su kao slobodna kiselina (52): Najveće dopuštene količine za upotrebu izraţene su kao slobodni imid (60): Izraţeni kao ekvivalenti steviola (61): Ukupna količina E 104, E 110, E 124 i boja iz Grupe III ne smije biti veća od najveće dopuštene količine navedene za Grupu III 13.4 Hrana namijenjena osobama intolerantnim na gluten, u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast Proizvodi iz ove kategorije mogu takoĎer sadrţavati aditive koji su dopušteni u odgovarajućim kategorijama hrane Grupa I. Aditivi uključujući suhu tjesteninu Grupa II. Boja za hranu dopuštena u količini quantum satis quantum satis Grupa IV. Polioli quantum satis „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 197 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 5 000 (1) (4) Nadalje, dopušteni su svi odgovarajući aditivi u hrani koja sadrţi gluten (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 14. NAPITCI 14.1 Bezalkoholna pića 14.1.1 Voda, ukljuĉujući prirodnu mineralnu vodu u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 500 (1) (4) samo pripremljena stona voda (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 (48): Mineralne soli dodane stonoj vodi radi podešavanja sastava ne smatraju se aditivima 14.1.2 Voćni sokovi, koncentrisani voćni sokovi, voćni sokovi u prahu i srodni proizvodi i sokovi od povrća u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast Grupa I. Aditivi samo sokovi od povrća E 170 Kalcij karbonat quantum satis samo sok od groţĎa E 200 203 Sorbinska kiselina – sorbati 500 (1) (2) samo Sød … saft i sødet … saft E 200 213 Sorbinska kiselina – sorbati; Benzojeva kiselina – benzoati 2 000 (1) (2) samo sok od groţĎa, nefermentiran, za crkvenu obrednu upotrebu E 210 213 Benzojeva kiselina – benzoati 200 (1) (2) samo Sød … saft i sødet … saft „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 198 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 2 000 (3) samo koncentrirani sok od groţĎa za proizvodnju vina u domaćinstvima E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 50 (3) samo sok od naranče, grejpfruta, jabuke i ananasa za opskrbu na veliko u ugostiteljskim objektima E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 350 (3) samo sok od limuna i limete E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 70 (3) samo sok od groţĎa, nefermentiran, za crkvenu obrednu upotrebu E 296 Jabučna kiselina 3 000 samo sok od ananasa E 300 Askorbinska kiselina quantum satis E 330 Limunska kiselina 3 000 E 336 Kalij tartarati quantum satis samo sok od groţĎa E 440 Pektini 3 000 samo sok od ananasa i marakuje E 900 Dimetil polisiloksan 10 samo sok od ananasa i Sød … saft i sødet … saft (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbir, a količine su izraţene kao slobodna kiselina (3): Najveće dopuštene količine, izraţene kao SO2, odnose se na ukupnu količinu iz svih izvora. Ako je sadrţaj SO2 prisutan u količini manjoj od 10 mg/kg ili 10 mg/l ne treba se navoditi. 14.1.3 Voćni nektari, u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast Grupa I. Aditivi samo nektari od povrća, E 420, E421, E 953, E965, E 966, E 967 i E 968 ne smiju se upotrebljavati E 200 203 Sorbinska kiselina – sorbati 300 (1) (2) samo tradicionalni švedski i finski voćni sirupi E 200 203 Sorbinska kiselina – sorbati 250 (1) (2) samo tradicionalni švedski voćni sirupi, najveća se dopuštena količina primjenjuje ako su upotrijebljeni i E 210-213, benzojeva kiselina – benzoati „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 199 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 210 213 Benzojeva kiselina – benzoati 150 (1) (2) samo tradicionalni švedski i finski voćni sirupi E 270 Mliječna kiselina 5 000 E 296 Jabučna kiselina quantum satis samo tradicionalni švedski i finski voćni sirupi E 300 Askorbinska kiselina quantum satis E 330 Limunska kiselina 5 000 E 440 Pektini 3 000 samo sok od ananasa i marakuje E 466 Natrij karboksi metil celuloza, celulozna guma quantum satis samo tradicionalni švedski i finski voćni sirupi od agruma E 950 Acesulfam K 350 samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 951 Aspartam 600 samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 952 Ciklaminska kiselina i njezine natrij i kalcij soli 250 (51) samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 954 Saharin i njegove natrij, kalij i kalcij soli 80 (52) samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 955 Sukraloza 300 samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 959 Neohesperidin DC 30 samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 960 Steviol glikozidi 100 (60) samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanog šećera E 961 Neotam 20 samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 962 So aspartam-acesulfama 350 (11)a (49) (50) samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 200 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 969 Advantam 6 samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera (11): Najveće dopuštene količine izraţene su kao (a) ekvivalent acesulfama K ili (b) ekvivalent aspartama (49): Najveće dopuštene količine za upotrebu dobivene su na temelju najvećih dopuštenih količina sastojaka soli, aspartama (E 951) i acesulfama K (E 950) (50:) Dopuštene količine za E 951 i E 950 ne smiju se prekoračiti upotrebomsoli aspartam-acesulfama, bilo samostalno ili u kombinaciji s E 950 ili E 951 (51): Najveće dopuštene količine za upotrebu izraţene su kao slobodna kiselina (52): Najveće dopuštene količine za upotrebu izraţene su kao slobodni imid (60): Izraţeni kao ekvivalenti steviola 14.1.4 Aromatizirana pića Grupa I. Aditivi E 420, E 421, E 953, E 965, E 966, E 967 ne smiju se upotrebljavati E 968 ne smije se upotrebljavati osim ako je drukčije predviĎeno u ovoj kategoriji hrane Grupa II. Boja za hranu dopuštena u količini quantum satis quantum satis (74) osim čokoladnog mlijeka i proizvoda od slada Grupa III. Boja pojedinačno ili u smjesi čije su količine ograničene 100 (25) (74) osim čokoladnog mlijeka i proizvoda od slada E 104 Hinolin ţuta 10 (61) osim čokoladnog mlijeka i proizvoda od slada E 110 Sunset ţuta FCF, oranţ ţuta S 20 (61) osim čokoladnog mlijeka i proizvoda od slada E 124 Ponceau 4R, Cochineal crvena A 10 (61) osim čokoladnog mlijeka i proizvoda od slada E 160d Likopen 12 osim pića za razrjeĎivanje „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 201 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 200 203 Sorbinska kiselina – sorbati 300 (1) (2) osim mliječnih pića E 200 203 Sorbinska kiselina – sorbati 250 (1) (2) najveća se dopuštena količina primjenjuje ako su upotrijebljeni i E 210-213, benzojeva kiselina – benzoati E 210 213 Benzojeva kiselina – benzoati 150 (1) (2) osim mliječnih pića E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 20 (3) samo prenos iz koncentrata u bezalkoholnim aromatiziranim pićima koja sadrţe voćni sok E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 50 (3) samo bezalkoholna aromatizirana pića koja sadrţe minimalno 235 g/l glukoznog sirupa E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 350 (3) samo koncentrati na bazi voćnog soka, koji sadrţe najmanje 2,5 % ječma (ječmene vode) E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 250 (3) samo drugi koncentrati na bazi voćnog soka ili drobljenog voća; capilé, groselha E 242 Dimetil dikarbonat 250 (24) E 297 Fumarna kiselina 1 000 samo instant prašci za pića na bazi voća E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 700 (1) (4) E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 500 (1) (4) samo pića za sportaše E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 4 000 (1) (4) samo pića za sportaše koja sadrţe bjelančevine sirutke E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 20 000 (1) (4) samo biljni proteinski napitci E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 2 000 (1) (4) samo čokoladni napitci i pića od slada na bazi mlijeka E 355 357 Adipinska kiselina – adipati 10 000 (1) samo prašci za kućnu pripremu pića „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 202 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 363 Jantarna kiselina 3 000 samo prašci za kućnu pripremu pića E 405 Propan-1,2-diol alginat 300 E 423 Guma arabika modificirana oktenilsukcinskom kiselinom 1000 samo u energetskim pićima i pićima koja sadrţe voćni sok E 426 Hemiceluloza iz soje 5 000 samo mliječni napitci za prodaju na malo E 444 Saharoza acetat izobutirat 300 samo mutna pića E 445 Glicerolni esteri smole drveta 100 samo mutna pića E 459 Beta-ciklodekstrin 500 samo aromatizirana instant pića u prahu E 473 474 Saharozni esteri masnih kiselina, saharogliceridi 5 000 (1) samo pića na bazi anisa, na bazi mlijeka, od kokosa i od badema E 473 474 Saharozni esteri masnih kiselina, saharogliceridi 10 000 (1) samo napici u prahu za pripremu toplih pića E 481 482 Natrij i kalcij stearoil-2 laktilat 2 000 (1) samo napici u prahu za pripremu toplih pića E 900 Dimetil polisiloksan 10 E 950 Acesulfam K 350 samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 951 Aspartam 600 samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 952 Ciklaminska kiselina i njezine natrij i kalcij soli 250 (51) samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 954 Saharin i njegove natrij, kalij i kalcij soli 80 (52) samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 203 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 954 Saharin i njegove natrij, kalij i kalcij soli 100 (52) samo gaseosa smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 955 Sukraloza 300 samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 959 Neohesperidin DC 30 samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera, osim aromatiziranih pića na bazi mlijeka i mliječnih sastojaka E 959 Neohesperidin DC 50 samo aromatizirani napici na bazi mlijeka i mliječnih proizvoda, smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 957 Taumatin 0,5 samo aromatizirana bezalkoholna pića na bazi vode, samo kao pojačivač okusa E 960 Steviol glikozidi 80 (60) proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanog šećera E 961 Neotam 20 samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 961 Neotam 2 samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera, kao pojačivač arome E 962 So aspartam-acesulfama 350 (11)a (49) (50) samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 968 Eritritol 16 000 samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanog šećera, samo kao pojačivač okusa E 969 Advantam 6 samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 999 Quillaia ekstrakt 200 (45) (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbir, a količine su izraţene kao slobodna kiselina (3): Najveće dopuštene količine, izraţene kao SO2, odnose se na ukupnu količinu iz svih izvora. Ako je sadrţaj SO2 prisutan u količini manjoj od 10 mg/kg ili 10 mg/l ne treba se navoditi. „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 204 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 (11): Najveće dopuštene količine izraţene su kao (a) ekvivalent acesulfama K ili (b) ekvivalent aspartama (49): Najveće dopuštene količine za upotrebu dobivene su na temelju najvećih dopuštenih količina sastojaka soli, aspartama (E 951) i acesulfama K (E 950) (50:) Dopuštene količine za E 951 i E 950 ne smiju se prekoračiti upotrebom soli aspartam-acesulfama, bilo samostalno ili u kombinaciji s E 950 ili E 951 (51): Najveće dopuštene količine za upotrebu izraţene su kao slobodna kiselina (52): Najveće dopuštene količine za upotrebu izraţene su kao slobodni imid (24): Dodana količina, ostaci su ispod granica detekcije (25): Količine svake boje, E 122 i E 155 ne smiju biti veće od 50 mg/kg ili mg/l (45): Izračunato kao anhidridni ekstrakt (60): Izraţeni kao ekvivalenti steviola (61): Ukupna količina E 104, E 110, E 124 i boja iz grupe III ne smije biti veća od najveće dopuštene količine navedene za grupu III (74): Najveća dopuštena količina aluminija iz svih aluminijskih lakova iznosi 15 mg/kg. 14.1.5 Kafa, ĉaj, biljne i voćne infuzije,cikorija; ekstrakti ĉaja, biljnih i voćnih infuzija i cikorije; pripravci ĉaja, biljni i voćni pripravci, te pripravci ţitarica za infuzije, mješavine i instant mješavine tih proizvoda 14.1.5.1 Kafa, ekstrakti kafe E 901 Pčelinji vosak, bijeli i ţuti quantum satis samo zrna kafe, kao sredstva za poliranje E 902 Kandelila vosak quantum satis samo zrna kafe, kao sredstva za poliranje E 903 Karnauba vosak 200 samo zrna kafe, kao sredstva za poliranje E 904 Šelak quantum satis samo zrna kafe, kao sredstva za poliranje 14.1.5.2 Ostalo Grupa I. Aditivi osim nearomatiziranog čaja; uključujući aromatiziranu instant kavu; „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 205 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 420, E421, E 953, E965, E 966, E 967 i E 968 ne smiju se upotrebljavati u pićima E 200 213 Sorbinska kiselina – sorbati; Benzojeva kiselina – benzoati 600 (1) (2) samo tečni koncentrati čaja i tečni koncentrati biljnih i voćnih infuzija E 242 Dimetil dikarbonat 250 (24) samo tečni koncentrat čaja E 297 Fumarna kiselina 1 000 samo instant proizvodi za pripremu aromatiziranih čajeva i biljnih infuzija E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 2 000 (1) (4) samo pića na bazi kafe za automate; instant čajevi i instant biljne infuzije E 355 357 Adipinska kiselina – adipati 10 000 (1) samo pića u prahu namijenjena krajnjem korisniku E 363 Jantarna kiselina 3 000 samo pića u prahu namijenjena krajnjem korisniku E 473 474 Saharozni esteri masnih kiselina, saharogliceridi 1 000 (1) samo konzervirana tekuća kafa E 473 474 Saharozni esteri masnih kiselina, saharogliceridi 10 000 (1) samo napici u prahu za pripremu toplih pića E 481 482 Natrij i kalcij stearoil-2 laktilat 2 000 (1) samo napici u prahu za pripremu toplih pića E 491 495 Esteri sorbitana 500 (1) samo tečni koncentrati čaja i tečni koncentrati biljnih i voćnih infuzija E 960 Steviol glikozidi 30 (60) (93) samo kafa, čaj i biljne infuzije, smanjene kalorijske vrijednosti ili bez dodatka šećera E 960 Steviol glikozidi 30 (60) (93) samo aromatizirana instat-kafa i aromatizirani instant-kapučino, smanjene kalorijske vrijednosti ili bez dodatka šećera E 960 Steviol glikozidi 20 (60) (93) samo pića na bazi slada i s okusom čokolade/kapučina, smanjene kalorijske vrijednosti ili bez dodatka šećera (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 206 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbir, a količine su izraţene kao slobodna kiselina (3): Najveće dopuštene količine, izraţene kao SO2, odnose se na ukupnu količinu iz svih izvora. Ako je sadrţaj SO2 prisutan u količini manjoj od 10 mg/kg ili 10 mg/l ne treba se navoditi. (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 (11): Najveće dopuštene količine izraţene su kao (a) ekvivalent acesulfama K ili (b) ekvivalent aspartama (24): Dodana količina, ostaci su ispod granica detekcija (60): Izraţeni kao ekvivalenti steviola. (93): Najveća dopuštena količina primjenjuje se na gotova pića (npr. u limenci) i njihove mješavine i koncentrate nakon pripreme i spremne za potrošnju. 14.2 Alkoholna pića, ukljuĉujući bezalkoholna pića i pića s niskim udjelom alkohola 14.2.1 Pivo i pića od slada E 150 a,b,d Obični karamel, alkalno sulfitni karamel i sulfitno amonij karamel quantum satis E 150c Amonij karamel 6 000 E 150c Amonij karamel 9 500 samo stono pivo — Bière de table/Tafelbier/Table beer (s manje od 6 % ekstrakta slada); Brown Ale, porter (crno pivo), stout i old ale E 210 213 Benzojeva kiselina – benzoati 200 (1) (2) samo bezalkoholno pivo; točeno pivo koje sadrţi više od 0,5 % dodanog fermentacijskog šećera i /ili voćnih sokova ili koncentrata E 200 203 Sorbinska kiselina – sorbati 200 (1) (2) samo točeno pivo koje sadrţi više od 0,5 % dodanog fermentacijskog šećera i /ili voćnih sokova ili koncentrata E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 20 (3) E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 50 samo pivo sa sekundarnim alkoholnim vrenjem u bačvama E 270 Mliječna kiselina quantum satis „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 207 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 300 Askorbinska kiselina quantum satis E 301 Natrij askorbat quantum satis E 330 Limunska kiselina quantum satis E 405 Propan-1,2-diol alginat 100 E 414 Guma arabika (akacija guma) quantum satis E 950 Acesulfam K 350 samo bezalkoholno pivo ili pivo sa sadrţajem alkohola do 1,2 vol. %; „Bière de table/Tafelbier/Table beer“ (orginalna sladovina s manje od 6 % ekstrakta), osim „Obergäriges Einfachbier―; pivo s minimalnom kiselošću od 30 miliekvivalenata izraţenih kao NaOH; tamna piva vrste „oud bruin― E 951 Aspartam 600 samo bezalkoholno pivo ili pivo sa sadrţajem alkohola do 1,2 vol. %; „Bière de table/Tafelbier/Table beer“ (orginalna sladovina s manje od 6 % ekstrakta), osim „Obergäriges Einfachbier“; pivo s minimalnom kiselošću od 30 miliekvivalenata izraţenih kao NaOH; tamna piva vrste „oud bruin― E 954 Saharin i njegove natrij, kalij i kalcij soli 80 (52) samo bezalkoholno pivo ili pivo sa sadrţajem alkohola do 1,2 vol. %; „Bière de table/Tafelbier/Table beer“ (orginalna sladovina s manje od 6 % ekstrakta), osim „Obergäriges Einfachbier―; pivo s minimalnom kiselošću od 30 miliekvivalenata izraţenih kao NaOH; tamna piva vrste „oud bruin“ E 955 Sukraloza 250 samo bezalkoholno pivo ili pivo sa sadrţajem alkohola do 1,2 vol. %; „Bière de table/Tafelbier/Table beer“ (orginalna sladovina s manje od 6 % ekstrakta), osim „Obergäriges Einfachbier“; pivo s minimalnom kiselošću od 30 miliekvivalenata izraţenih kao NaOH; tamna piva vrste „oud bruin“ E 959 Neohesperidin DC 10 samo bezalkoholno pivo ili pivo sa sadrţajem alkohola do 1,2 vol. %; „Bière de table/Tafelbier/Table beer“ (orginalna sladovina s „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 208 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke manje od 6 % ekstrakta), osim „Obergäriges Einfachbier“; pivo s minimalnom kiselošću od 30 miliekvivalenata izraţenih kao NaOH; tamna piva vrste „oud bruin“ E 960 Steviol glikozidi 70 (60) samo bezalkoholno pivo ili pivo sa sadrţajem alkohola do 1,2 vol. %; „Bière de table/Tafelbier/Table beer“ (orginalna sladovina sa manje od 6 % ekstrakta), osim „Obergäriges Einfachbier“; pivo s minimalnom kiselošću od 30 miliekvivalenata izraţenih kao NaOH; tamna piva vrste „oud bruin“ E 961 Neotam 20 samo bezalkoholno pivo ili pivo sa sadrţajem alkohola do 1,2 vol. %; „Bière de table/Tafelbier/Table beer“ (orginalna sladovina s manje od 6 % ekstrakta), osim „Obergäriges Einfachbier“ pivo s minimalnom kiselošću od 30 miliekvivalenata izraţenih kao NaOH; tamna piva vrste „oud bruin― E 962 So aspartam-acesulfama 350 (11)a (49) (50) samo bezalkoholno pivo ili pivo sa sadrţajem alkohola do 1,2 vol. %; „Bière de table/Tafelbier/Table beer“ (orginalna sladovina s manje od 6 % ekstrakta), osim „Obergäriges Einfachbier“; pivo s minimalnom kiselošću od 30 miliekvivalenata izraţenih kao NaOH; tamna piva vrste „oud bruin“ E 969 Advantam 6 samo bezalkoholno pivo ili pivo sa sadrţajem alkohola do 1,2 vol. %; „Bière de table/Tafelbier/Table beer“ (orginalna sladovina s manje od 6 % ekstrakta), osim „Obergäriges Einfachbier―; pivo s minimalnom kiselošću od 30 miliekvivalenata izraţenih kao NaOH; tamna piva vrste „oud bruin― E 950 Acesulfam K 25 (52) samo pivo smanjene energetske vrijednosti E 951 Aspartam 25 samo pivo smanjene energetske vrijednosti E 955 Sukraloza 10 samo pivo smanjene energetske vrijednosti E 959 Neohesperidin DC 10 samo pivo smanjene energetske vrijednosti „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 209 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 961 Neotam 1 samo pivo smanjene energetske vrijednosti E 962 Sol aspartam-acesulfama 25 (11)b (49) (50) samo pivo smanjene energetske vrijednosti E 969 Advantam 0,5 samo pivo smanjene energetske vrijednosti E 1105 Lisozim quantum satis samo u pivima koja neće biti podvrgnuta ni pasterizaciji ni sterilnoj filtraciji E 1200 Polidekstroza quantum satis samo piva smanjene energetske vrijednosti i piva s niskim udjelom alkohola (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbir, a količine su izraţene kao slobodna kiselina (3): Najveće dopuštene količine, izraţene kao SO2, odnose se na ukupnu količinu iz svih izvora. Ako je sadrţaj SO2 prisutan u količini manjoj od 10 mg/kg ili 10 mg/l ne treba se navoditi. (11): Najveće dopuštene količine izraţene su kao (a) ekvivalent acesulfama K ili (b) ekvivalent aspartama (49): Najveće dopuštene količine za upotrebu dobivene su na temelju najvećih dopuštenih količina sastojaka soli, aspartama (E 951) i acesulfama K (E 950) (50:) Dopuštene količine za oba E 951 i E 950 ne smiju se prekoračiti upotrebomsoli aspartam-acesulfama, bilo pojedinačno ili u kombinaciji s E 950 ili E 951 (52): Najveće dopuštene količine za upotrebu izraţene su kao slobodni imid (60): Izraţeni kao ekvivalenti steviola 14.2.2 Vino i drugi proizvodi (na bazi vina) i bezalkoholno vino Upotreba aditiva dopuštena je u skladu s posebnim propisima koji regulišu oblast kvaliteta vina E 200 203 Sorbinska kiselina – sorbati 200 (1) (2) samo bezalkoholna pića E 210 213 Benzoeve kiseline benzoati 200 (1) (2) samo bezalkoholna pića E 220- Sumporni dioksid – sulfiti 200 (3) samo bezalkoholna pića „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 210 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke 228 E 242 Dimetil dikarbonat 250 (24) samo bezalkoholna pića (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbir, a količine su izraţene kao slobodna kiselina (3): Najveće dopuštene količine, izraţene kao SO2, odnose se na ukupnu količinu iz svih izvora. Ako je sadrţaj SO2 prisutan u količini manjoj od 10 mg/kg ili 10 mg/l ne treba se navoditi. (24): Dodana količina, ostaci su ispod granica detekcije 14.2.3 Jabukovo vino i vino od kruške Grupa I. Aditivi E 420, E421, E 953, E965, E 966, E 967 i E 968 ne smiju se upotrebljavati Grupa II. Boja za hranu dopuštena u količini quantum satis quantum satis osim cidre bouché Grupa III. Boja pojedinačno ili u smjesi čije su količine ograničene 200 osim cidre bouché E 104 Hinolin ţuta 25 (64) osim cidre bouché E 110 Sunset ţuta FCF, oranţ ţuta S 10 (64) osim cidre bouché E 150a-d Karameli quantum satis samo cidre bouché E 200 203 Sorbinska kiselina – sorbati 200 (1) (2) E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 200 (3) E 242 Dimetil dikarbonat 250 (24) E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 1 000 (1) (4) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 211 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 405 Propan-1,2-diol alginat 100 osim cidre bouché E 473 474 Saharozni esteri masnih kiselina, saharogliceridi 5 000 (1) E 900 Dimetil polisiloksan 10 osim cidre bouché E 950 Acesulfam K 350 E 951 Aspartam 600 E 954 Saharin i njegove natrij, kalij i kalcij soli 80 (52) E 955 Sukraloza 50 E 959 Neohesperidin DC 20 E 961 Neotam 20 E 962 So aspartam-acesulfama 350 (11)a (49) (50) E 969 Advantam 6 E 999 Quillaia ekstrakt 200 (45) osim cidre bouché (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbir, a količine su izraţene kao slobodna kiselina (3): Najveće dopuštene količine, izraţene kao SO2, odnose se na ukupnu količinu iz svih izvora. Ako je sadrţaj SO2 prisutan u količini manjoj od 10 mg/kg ili 10 mg/l ne treba se navoditi. (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 (11): Najveće dopuštene količine izraţene su kao (a) ekvivalent acesulfama K ili (b) ekvivalent aspartama (49): Najveće dopuštene količine za upotrebu dobivene su na temelju najvećih dopuštenih količina sastojaka soli, aspartama (E 951) i acesulfama K (E 950) (50:) Dopuštene količine za E 951 i E 950 ne smiju se prekoračiti upotrebom soli aspartam-acesulfama, bilo samostalno ili u kombinaciji s E 950 ili E 951 „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 212 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke (52): Najveće dopuštene količine za upotrebu izraţene su kao slobodni imid (24): Dodana količina, ostaci su ispod granica detekcije (45): Izračunato kao anhidridni ekstrakt (64) Ukupna količina E 104 i E 110 i boja iz grupe III na smije biti veća od najveće dopuštene količine navedene za grupu III 14.2.4 Voćno vino i mješavina vina s drugim proizvodima Grupa I. Aditivi E 420, E 421, E 953, E 965, E 966, E 967 i E 968 ne smiju se upotrebljavati Grupa II. Boja za hranu dopuštena u količini quantum satis quantum satis Osim wino owocowe markowe Grupa III. Boja pojedinačno ili u smjesi čije su količine ograničene 200 Osim wino owocowe markowe E 104 Hinolin ţuta 20 (61) E 110 Sunset ţuta FCF, oranţ ţuta S 10 (61) E 124 Ponceau 4R, Cochineal crvena A 1 (61) E 160d Likopen 10 Osim wino owocowe markowe E 200 203 Sorbinska kiselina – sorbati 200 (1) (2) E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 200 (3) E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 260 (3) samo mješavine vina s drugim proizvodima E 242 Dimetil dikarbonat 250 (24) samo voćna vina i vina sa smanjenim udjelom alkohola i wino owocowe markowe, wino owocowe wzmocnione, wino owocowe „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 213 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke aromatyzowane, wino z soku winogronowego and aromatyzowane wino z soku winogronowego E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 1 000 (1) (4) E 353 Metavinska kiselina 100 samo mješavine vina s drugim proizvodima i wino z soku winogronowego i aromatyzowane wino z soku winogronowego E 473 474 Saharozni esteri masnih kiselina, saharogliceridi 5 000 E 1105 Lisozim quantum satis samo vino z soku winogronowego i aromatyzowane wino z soku winogronowego (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbir, a količine su izraţene kao slobodna kiselina (3): Najveće dopuštene količine, izraţene kao SO2, odnose se na ukupnu količinu iz svih izvora. Ako je sadrţaj SO2 prisutan u količini manjoj od 10 mg/kg ili 10 mg/l ne treba se navoditi. (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 (24): Dodana količina, ostaci su ispod granica detekcije (61): Ukupna količina E 104, E 110, E 124 i boje iz Grupe III ne smije biti veća od najveće dopuštene količine navedene za Grupu III 14.2.5 Alkoholna pića od meda (medovina, medica) Grupa I. Aditivi E 420, E 421, E 953, E 965, E 966, E 967 i E 968 ne smiju se upotrebljavati Grupa II. Boja za hranu dopuštena u količini quantum satis quantum satis E 200 203 Sorbinska kiselina – sorbati 200 (1) (2) E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 200 (3) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 214 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 1 000 (1) (4) E 473 474 Saharozni esteri masnih kiselina, saharogliceridi 5 000 (24) (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbir, a količine su izraţene kao slobodna kiselina (3): Najveće dopuštene količine, izraţene kao SO2, odnose se na ukupnu količinu iz svih izvora. Ako je sadrţaj SO2 prisutan u količini manjoj od 10 mg/kg ili 10 mg/l ne treba se navoditi. (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 (24): Dodana količina, ostaci su ispod granica detekcije 14.2.6 Jaka alkoholna pića, u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast Grupa I. Aditivi osim whiskyja ili whiskeyja; E 420, E421, E 953, E 965, E 966, E 967 i E 968 ne smiju se upotrebljavati, osim u likerima Grupa II. Boja za hranu dopuštena u količini quantum satis quantum satis osim: jakih alkoholnih pića definiranih člankom 5. stavkom 1. i naziva pod kojim se prodaje iz popisa iz stavaka 1.-14. Aneksa 2. Pravilnika o definiranju, opisivanju, prezentiranju, označavanju i zaštiti zemljopisnih oznaka jakih alkoholnih pića (―Sluţbeni glasnik BiH―, broj 81/12) te jaka alkoholna pića (ispred čijeg se naziva navodi ime voća) dobivenih maceracijom i destilacijom, Geist (sa imenom ili sirovog materijala koji se koristi), London Gin, Sambuca, Maraschino, Marrasquino ili Maraskino i Mistrà Grupa III. Boja pojedinačno ili u smjesi čije su količine ograničene 200 (87) osim: jakih alkoholnih pića definiranih člankom 5. stavkom 1. i naziva pod kojim se prodaje iz popisa iz stavaka 1.-14. Aneksa 2 Pravilnika o definiranju, opisivanju, prezentiranju, označavanju i zaštiti zemljopisnih oznaka jakih alkoholnih pića (―Sluţbeni glasnik BiH―, broj 81/12), te jakih alkoholnih pića (ispred čijeg se imena „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 215 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke navodi ime voća) dobivenih maceracijom i destilacijom, Geist (sa imenom ili sirovog materijala koji se koristi), London Gin, Sambuca, Maraschino, Marrasquino ili Maraskino i Mistrà E 104 Hinolin ţuta 180 (61) osim: jakih alkoholnih pića kako je odreĎeno u članku 5. stavku 1. i naziva pod kojim se prodaje navedenih u stavcima od 1. do 14. Priloga II. Pravilnika o definiranju, opisivanju, prezentiranju, označavanju i zaštiti zemljopisnih oznaka jakih alkoholnih pića (―Sluţbeni glasnik BiH―, broj 81/12), te jakih alkoholnih pića (ispred čijeg se naziva navodi ime voća) dobivenih maceracijom i destilacijom Geist (s nazivom upotrijebljenog voća ili sirovine), London Gin, Sambuca, Maraschino, Marrasquino ili Maraskino i Mistra E 110 Sunset ţuta , NarnĎasto ţuta 100 (61) osim: jakih alkoholnih pića kako je odreĎeno u članku 5. stavku 1. i naziva pod kojim se prodaje navedenih u stavcima od 1. do 14. Priloga II. Pravilnika o definiranju, opisivanju, prezentiranju, označavanju i zaštiti zemljopisnih oznaka jakih alkoholnih pića (―Sluţbeni glasnik BiH―, broj 81/12), te jakih alkoholnih pića (ispred čijeg se naziva navodi ime voća) dobivenih maceracijom i destilacijom Geist (s nazivom upotrijebljenog voća ili sirovine), London Gin, Sambuca, Maraschino, Marrasquino ili Maraskino i Mistra E 123 Amaranth 30 osim: jakih alkoholnih pića definiranih člankom 5. stavkom 1. i naziva pod kojim se prodaje iz popisa iz stavaka 1.-14. Aneksa 2. Pravilnika o definiranju, opisivanju, prezentiranju, označavanju i zaštiti zemljopisnih oznaka jakih alkoholnih pića (―Sluţbeni glasnik BiH―, broj 81/12), te jakih alkoholnih pića (ispred čijeg se naziva navodi ime voća) dobivenih maceracijom i destilacijom, Geist (sa imenom ili sirovog materijala koji se koristi), London Gin, Sambuca, Maraschino, Marrasquino ili Maraskino i Mistrà „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 216 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 124 Ponceau 4R, Cochineal crvena A 170 (61) osim: jakih alkoholnih pića definiranih člankom 5. stavkom 1. i naziva pod kojim se prodaje iz popisa iz stavaka 1.-14. Aneksa 2. Pravilniks o definiranju, opisivanju, prezentiranju, označavanju i zaštiti zemljopisnih oznaka jakih alkoholnih pića (―Sluţbeni glasnik BiH―, broj 81/12), te jakih alkoholnih pića (ispred čijeg se naziva navodi ime voća) dobivenih maceracijom i destilacijom, Geist (sa imenom ili sirovog materijala koji se koristi), London Gin, Sambuca, Maraschino, Marrasquino ili Maraskino i Mistrà E 150a-d Karameli quantum satis osim: voćnih jakih alkoholnih pića, jakih alkoholnih pića (ispred čijeg se imena navodi naziv voća) dobivenih maceracijom i destilacijom, Geist (sa imenom ili sirovog materijala koji se koristi), London Gin, Sambuca, Maraschino, Marrasquino iliMaraskino i Mistrà. Whisky, whiskey moţe sadrţavati samo E 150a E 160b Anato, biksin, norbiksin 10 samo likeri E 174 Srebro quantum satis samo likeri E 175 Zlato quantum satis samo likeri E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 50 (3) samo destilirana alkoholna pića koja sadrţe cijele kruške E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 1 000 (1) (4) osim: whisky, whiskey E 405 Propan-1,2-diol alginat 10 000 samo emulgovani likeri E 416 Karaja guma 10 000 samo likeri na bazi jaja E 445 Glicerolni esteri smole drveta 100 samo mutna jaka alkoholna pića E 473 474 Saharozni esteri masnih kiselina, saharogliceridi 5 000 (1) osim: whisky, whiskey „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 217 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 475 Poliglicerolni esteri masnih kiselina 5 000 samo emulgovani likeri E 481 482 Stearoil-2-laktilati 8 000 (1) samo emulgovani likeri (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (3): Najveće dopuštene količine, izraţene kao SO2, odnose se na ukupnu količinu iz svih izvora. Ako je sadrţaj SO2 prisutan u količini manjoj od 10 mg/kg ili 10 mg/l ne treba se navoditi. (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 (61): Ukupna količina E 104, E 110, E 124 i boja iz grupe III. Ne smiju biti veća od najveće dopuštene količine navedene za grupu III. (87): Najveća dopuštena količina aluminija iz aluminijskih lakova aditiva E 120 (Cochineal, Carminic acid, Karmin) iznosi 1,5 mg/kg. Ne smije se upotrebljavati nikakvi drugi aluminijski lakovi. 14.2.7 Aromatizirani proizvodi na bazi vina 14.2.7.1 Aromatizirana vina Grupa I. Aditivi E 420, E 421, E 953, E 965, E 966, E 967 i E 968 ne smiju se upotrebljavati E 150a-d Karameli quantum satis E 100 Kurkumin 100 (26) (27) samo americano, bitter vino E 101 Riboflavini 100 (26) (27) samo americano, bitter vino E 102 Tartrazin 100 (26) (27) samo americano, bitter vino E 104 Hinolin ţuta 50 (26) (27) samo americano, bitter vino E 110 Sunset ţuta FCF, oranţ ţuta S 50 (27) samo bitter vino E 120 Cochineal, karminska kiselina, karmin 100 (26) (27) (87) samo americano, bitter vino E 122 Azorubine, Karmoizin 100 (26) (27) samo americano, bitter vino „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 218 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 123 Amaranth 100 (26) (27) samo americano, bitter vino E 124 Ponceau 4R, Cochineal crvena A 50 (26) (27) samo americano, bitter vino E 129 Allura Red AC 100 (27) samo bitter vino E 123 Amaranth 30 samo aperitivna vina E 163 Antocijani quantum satis samo americano E 200 203 Sorbinska kiselina – sorbati 200 (1) (2) E 220 228 Sumporni dioksid - sulfiti 200 (3) E 242 Dimetil dikarbonat 250 (24) E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 1 000 (1) (4) E 473 474 Saharozni esteri masnih kiselina, saharogliceridi 5 000 (1) (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbir, a količine su izraţene kao slobodna kiselina (3) Najveće dopuštene količine izraţene su kao SO2, odnose se na ukupnu količinu uzimajući u obzir sve izvore; količina SO2 koja ne prelazi 10 mg/kg ili 10 mg/l ne smatra se prisutnom. (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 (24): Dodana količina, ostaci su ispod granica detekcije (26): U americanu su E 100, E 101, E 102, E 104, E 120, E 122, E 123, E 124 dopušteni pojedinačno ili u kombinaciji (27): U bitter vinu su E 100, E 101, E 102, E 104, E 110, E 120, E 122, E 123, E 124, E 129 dopušteni pojedinačno ili u kombinaciji (61): Ukupna količina E 104, E 110, E 124 i boja iz grupe III ne smije biti veća od najveće dopuštene količine navedene za grupu III „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 219 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke (87): Najveća dopuštena količina aluminija iz aluminijskih lakova aditiva E 120 (Cochineal, Carminic acid, Karmin) iznosi 1,5 mg/kg. Ne smiju se upotrebljavati nikakvi drugi aluminijski lakovi. 14.2.7.2 Aromatizirana pića na bazi vina Grupa I. Aditivi E 420, E 421, E 953, E 965, E 966, E 967 i E 968 ne smiju se upotrebljavati E 100 Kurkumin 100 (28) samo bitter soda E 101 Riboflavini 100 (28) samo bitter soda E 102 Tartrazin 100 (28) samo bitter soda E 104 Hinolin ţuta 50 (61) samo bitter soda E 110 Sunset ţuta FCF, oranţ ţuta S 50 (61) samo bitter soda E 120 Cochineal, karminska kiselina, karmin 100 (28) (87) samo bitter soda E 122 Azorubine, Karmoizin 100 (28) samo bitter soda E 123 Amaranth 100 (28) samo bitter soda E 124 Ponceau 4R, Cochineal crvena A 50 (61) samo bitter soda E 129 Allura Red AC 100 (28) samo bitter soda E 150a-d Karameli quantum satis osim sanngria, clarea, zurra E 200 203 Sorbinska kiselina – sorbati 200 (1) (2) E 220 228 Sumpor dioksid - sulfiti 200 (3) E 242 Dimetil dikarbonat 250 (24) E 338- Fosforna kiselina – fosfati 1 000 (1) (4) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 220 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke 452 – di-, tri– i polifosfati E 473 474 Saharozni esteri masnih kiselina, saharogliceridi 5 000 (1) (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbir, a količine su izraţene kao slobodna kiselina (3) Najveće dopuštene količine izraţene su kao SO2, odnose se na ukupnu količinu uzimajući u obzir sve izvore; količina SO2 koja ne prelazi 10 mg/kg ili 10 mg/l ne smatra se prisutnom. (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 (24): Dodana količina, ostaci su ispod granica detekcije (28): U bitter sodi su E 100, E 101, E 102, E 104, E 110, E 120, E 122, E 123, E 124, E 129 dopušteni pojedinačno ili u kombinaciji (61): Ukupna količina E 104, E 110, E 124 i boje iz grupe III ne smije biti veća od najveće dopuštene količine navedene za grupu III. (87):Najveća dopuštena količina aluminija iz aluminijskih lakova aditiva E 120 (Cochineal, Carminic acid, Karmin) iznosi 1,5 mg/kg. Ne smiju se upotrebljavati nikakvi drugi aluminijski lakovi. 14.2.7.3 Aromatizirani kokteli na bazi vina Grupa I. Aditivi E 420, E 421, E 953, E 965, E 966, E 967 i E 968 ne smiju se upotrebljavati Grupa II. Boja za hranu dopuštena u količini quantum satis quantum satis Grupa III. Boja pojedinačno ili u smjesi čije su količine ograničene 200 (87) E 104 Hinolin ţuta 50 (61) E 110 Sunset ţuta FCF, oranţ ţuta S 50 (61) E 124 Ponceau 4R, Cochineal crvena A 50 (61) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 221 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 160d Likopen 10 E 200 203 Sorbinska kiselina – sorbati 200 (1) (2) E 220 228 Sumpor dioksid – sulfiti 200 (3) E 242 Dimetil dikarbonat 250 (24) E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 1 000 (1) (4) E 473 474 Saharozni esteri masnih kiselina, saharogliceridi 5 000 (1) (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbir, a količine su izraţene kao slobodna kiselina (3) Najveće dopuštene količine izraţene su kao SO2, odnose se na ukupnu količinu uzimajući u obzir sve izvore; količina SO2 koja ne prelazi 10 mg/kg ili 10 mg/l ne smatra se prisutnom. (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 (24): Dodana količina, ostaci su uspod granica detekcije (61): Ukupna količina E 104, E 110, E 124 i boja iz grupe III ne smije biti veća od najveće dopuštene količine navedene za grupu III (87):Najveća dopuštena količina aluminija iz aluminijskih lakova aditiva E 120 (Cochineal, Carminic acid, Karmin) iznosi 1,5 mg/kg. Ne smiju se upotrebljavati nikakvi drugi aluminijski lakovi. 14.2.8 Ostala alkoholna pića, ukljuĉujući mješavine alkoholnih pića s bezalkoholnim pićima i jaka alkoholna pića s udjelom alkohola manjim od 15% Grupa I. Aditivi E 420, E 421, E 953, E 965, E 966, E 967 i E 968 ne smiju se upotrebljavati Grupa II. Boja za hranu dopuštena u količini quantum satis quantum satis Grupa Boja pojedinačno ili u 200 (87) samo alkoholna pića s udjelom alkohola manjim od 15 % i nalewka „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 222 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke III. smjesi čije su količine ograničene na winie owocowym, aromatyzowana nalewka na winie owocowym, nalewka na winie z soku winogronowego, aromatyzowana nalewka na winie z soku winogronowego, napój winny owocowy lub miodowy, aromatyzowany napój winny owocowy lub miodowy, wino owocowe niskoalkoholowe and aromatyzowane wino owocowe niskoalkoholowe E 104 Hinolin ţuta 180 (61) samo alkoholna pića s udjelom alkohola manjim od 15 % E 110 Sunset ţuta FCF, oranţ ţuta S 100 (61) samo alkoholna pića s udjelom alkohola manjim od 15 % E 123 Amaranth 30 samo alkoholna pića s udjelom alkohola manjim od 15 % i nalewka na winie owocowym, aromatyzowana nalewka na winie owocowym, nalewka na winie z soku winogronowego, aromatyzowana nalewka na winie z soku winogronowego, napój winny owocowy lub miodowy, aromatyzowany napój winny owocowy lub miodowy, wino owocowe niskoalkoholowe and aromatyzowane wino owocowe niskoalkoholowe E 124 Ponceau 4R, Cochineal crvena A 170 (61) samo alkoholna pića s udjelom alkohola manjim od 15 % E 160b Anato, biksin, norbiksin 10 samo alkoholna pića s udjelom alkohola manjim od 15 % E 160d Likopen 30 E 200 203 Sorbinska kiselina – sorbati 200 (1) (2) samo alkoholna pića s udjelom alkohola manjim od 15 % i nalewka na winie owocowym, aromatyzowana nalewka na winie owocowym, nalewka na winie z soku winogronowego, aromatyzowana nalewka na winie z soku winogronowego, napój winny owocowy lub miodowy, aromatyzowany napój winny owocowy lub miodowy, wino owocowe niskoalkoholowe and aromatyzowane wino owocowe niskoalkoholow E 210- Benzojeva kiselina – 200 (1) (2) samo alkoholna pića s udjelom alkohola manjim od 15 % „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 223 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke 213 benzoati E 220 228 Sumporni dioksid-sulfiti 200 (3) samo nalewka na winie owocowym, aromatyzowana nalewka na winie owocowym, nalewka na winie z soku winogronowego, aromatyzowana nalewka na winie z soku winogronowego, napój winny owocowy lub miodowy, aromatyzowany napój winny owocowy lub miodowy, wino owocowe niskoalkoholowe i aromatyzowane wino owocowe niskoalkoholowe E 220 228 Sumporni dioksid-sulfiti 20 (3) samo u pićima od fermentiranog groţĎanog mošta E 242 Dimetil dikarbonat 250 (24) E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 1 000 (1) (4) E 353 Metavinska kiselina 100 samo nalewka na winie z soku winogronowego i aromatyzowana nalewka na winie z soku winogronowego E 405 Propan-1,2-diol alginat 100 samo u pićima od fermentiranog groţĎanog mošta E 444 Saharoza acetat izobutirat 300 samo aromatizirana mutna alkoholna pića s udjelom alkohola manjim od 15 % E 445 Glicerolni esteri smole drveta 100 samo aromatizirana mutna alkoholna pića s udjelom alkohola manjim od 15 % E 473 474 Saharozni esteri masnih kiselina, saharogliceridi 5 000 (1) E 481 482 Stearoil-2-laktilati 8 000 (1) samo aromatizirana pića s udjelom alkohola manjim od 15 % E 499 Biljni steroli bogati stigmasterolom 80 (80) samo za alkoholne koktele za zamrzavanje na bazi vode E 499 Biljni steroli bogati stigmasterolom 800 (80) samo za alkoholne koktele za zamrzavanje na bazi vode „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 224 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 950 Acesulfam K 350 E 951 Aspartam 600 E 952 Ciklaminska kiselina i njezine natrij i kalcij soli 250 (51) samo mješavine alkoholnih pića s bezalkoholnim pićima E 954 Saharin i njegove natrij, kalij i kalcij soli 80 (52) E 955 Sukraloza 250 E 959 Neohesperidin DC 30 E 960 Steviol glikozidi 150 (60) E 961 Neotam 20 E 962 So aspartam-acesulfama 350 (11)a (49) (50) E 969 Advantam 6 E 1105 Lisozim (Lizozim) quantum satis samo nalewka na winie owocowym, aromatyzowana nalewka na winie owocowym, nalewka na winie z soku winogronowego, aromatyzowana nalewka na winie z soku winogronowego, napój winny owocowy lub miodowy, aromatyzowany napój winny owocowy lub miodowy, wino owocowe niskoalkoholowe i aromatyzowane wino owocowe niskoalkoholowe (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbir, a količine su izraţene kao slobodna kiselina (3): Najviše dopuštene količine, izraţene kao SO2 odnose se na ukupnu količinu, dostupnu iz svih izvora. Za sadrţaj SO2 koji ne prelazi 10 mg/kg ili 10 mg/l smatra se da SO2 nije prisutan u hrani. (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 (11): Najveće dopuštene količine izraţene su kao (a) ekvivalent acesulfama K ili (b) ekvivalent aspartama „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 225 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke (49): Najveće dopuštene količine za upotrebu dobivene su na temelju najvećih dopuštenih količina sastojaka soli, aspartama (E 951) i acesulfama K (E 950) (50:) Dopuštene količine za E 951 i E 950 ne smiju se prekoračiti upotrebom soli aspartam-acesulfama, bilo samostalno ili u kombinaciji s E 950 ili E 951 (51): Najveće dopuštene količine za upotrebu izraţene su kao slobodna kiselina (52): Najveće dopuštene količine za upotrebu izraţene su kao slobodni imid (24): Dodana količina, ostaci su ispod granica detekcije (60): Izraţeni kao ekvivalenti steviola (61): Ukupna količina E 104, E 110, E 124 i boje iz grupe III ne smije biti veća od najveće dopuštene količine navedene za grupu III (80): Zahtjevi za označivanje hrane i sastojaka hrane s dodatkom fitosterola, estera fitosterola, fitostanola i/ili estera fitostanola, ne primjenjuju se (87):Najveća dopuštena količina aluminija iz aluminijskih lakova aditiva E 120 (Cochineal, Carminic acid, Karmin) iznosi 1,5 mg/kg. Ne smiju se upotrebljavati nikakvi drugi aluminijski lakovi. 15. GOTOVA SLANA ILI ZAĈINJENA JELA I „SNACK PROIZVODI― (GRICKALICE) 15.1 „Snack proizvodi― (grickalice) na bazi krompira, ţitarica, brašna ili skroba Grupa I. Aditivi Grupa II. Boja za hranu dopuštena u količini quantum satis quantum satis (71) Grupa III. Boja pojedinačno ili u smjesi čije su količine ograničene 100 (71) osim ekstrudiranih ili ekspandiranih začinjenih grickalica Grupa III. Boja pojedinačno ili u smjesi čije su količine ograničene 200 (71) samo ekstrudirane ili ekspandirane začinjene grickalice E 160b Anato, biksin, norbiksin 10 osim ekstrudiranih ili ekspandiranih začinjenih grickalica „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 226 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 160b Anato, biksin, norbiksin 20 samo ekstrudirane ili ekspandirane začinjene grickalice E 160d Likopen 30 E 200 203; E 214-219 Sorbinska kiselina – sorbati; p hidroksibenzoati 1 000 (1) (2) (5) E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 50 (3) samo grickalice na bazi ţitarica i krompira E 310 320 Galati, TBHQ i BHA 200 (1) samo grickalice na bazi ţitarica E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 5 000 (1) (4) E 392 Ekstrakti ruţmarina 50 (41) (46) E 405 Propan-1,2-diol alginat 3 000 samo grickalice na bazi ţitarica i krompira E 416 Karaja guma 5 000 samo grickalice na bazi ţitarica ikrompira E 481 482 Stearoil-2-laktilati 2 000 (1) samo grickalice na bazi ţitarica E 481 482 Stearoil-2-laktilati 5 000 (1) samo grickalice na bazi ţitarica i krompira E 901 Pčelinji vosak, bijeli i ţuti quantum satis samo kao sredstva za poliranje E 902 Kandelila vosak quantum satis samo kao sredstva za poliranje E 903 Karnauba vosak 200 samo kao sredstva za poliranje E 904 Šelak quantum satis samo kao sredstva za poliranje E 950 Acesulfam K 350 E 951 Aspartam 500 „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 227 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 954 Saharin i njegove natrij, kalij i kalcij soli 100 (52) E 955 Sukraloza 200 E 959 Neohesperidin DC 50 E 960 Steviol glikozidi 20 (60) E 961 Neotam 18 E 961 Neotam 2 samo kao pojačivač okusa E 962 So aspartam-acesulfama 500 (11)b (49) (50) E 969 Advantam 5 (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbir, a količine su izraţene kao slobodna kiselina (3): Najveće dopuštene količine, izraţene kao SO2, odnose se na ukupnu količinu dostupnu iz svih izvora. Za sadrţaj SO2 koji ne premašuje 10 mg/kg ili 10 mg/l smatra se da nije prisutan. (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 (5): E 214-219: p-hidroksibenzoati (PHB), najviše 300 mg/kg (11): Najveće dopuštene količine izraţene su kao (a) ekvivalent acesulfama K ili (b) ekvivalent aspartama (41): Izraţeno na masnu osnovu (49): Najveće dopuštene količine za upotrebu dobivene su na temelju najvećih dopuštenih količina sastojaka soli, aspartama (E 951) i acesulfama K (E 950) (50:) Dopuštene količine za E 951 i E 950 ne smiju se prekoračiti upotrebom soli aspartam-acesulfama, bilo samostalno ili u kombinaciji s E 950 ili E 951 (52): Najveće dopuštene količine za upotrebu izraţene su kao slobodni imid (46): Kao zbir karnosola i karnosolne kiseline „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 228 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke (60): Izraţeni kao ekvivalenti steviola (71): Najveća dopuštena količina aluminija iz svih aluminijskih lakova iznosi 30 mg/kg. 15.2 PreraĊeni orašasti plodovi Grupa I. Aditivi Grupa II. Boja za hranu dopuštena u količini quantum satis quantum satis Grupa III. Boja pojedinačno ili u smjesi čije su količine ograničene 100 samo začinjeni obloţeni orašasti plodovi E 160b Anato, biksin, norbiksin 10 samo začinjeni obloţeni orašasti plodovi E 160d Likopen 30 E 200 203; E 214-219 Sorbinska kiselina – sorbati; p hidroksibenzoati 1 000 (1) (2) (5) samo obloţeni orašasti plodovi E 220 228 Sumporni dioksid – sulfiti 50 (3) samo marinirani orašasti plodovi E 310 320 Galati, TBHQ i BHA 200 (1) (13) E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 5 000 (1) (4) E 392 Ekstrakti ruţmarina 200 (41) (46) E 416 Karaja guma 10 000 samo obloţeni orašasti plodovi E 901 Pčelinji vosak, bijeli i ţuti quantum satis samo kao sredstvo za poliranje E 902 Kandelila vosak quantum satis samo kao sredstvo za poliranje E 903 Karnauba vosak 200 samo kao sredstvo za poliranje „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 229 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 904 Šelak quantum satis samo kao sredstvo za poliranje E 950 Acesulfam K 350 E 951 Aspartam 500 E 954 Saharin i njegove natrij, kalij i kalcij soli 100 (52) E 955 Sukraloza 200 E 959 Neohesperidin DC 50 E 960 Steviol glikozidi 20 (60) E 961 Neotam 18 E 961 Neotam 2 samo kao pojačivač okusa E 962 So aspartam-acesulfama 500 (11)b (49) (50) E 962 Advantam 5 (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbir, a količine su izraţene kao slobodna kiselina (3): Najveće dopuštene količine, izraţene kao SO2, odnose se na ukupnu količinu iz svih izvora. Ako je sadrţaj SO2 prisutan u količini manjoj od 10 mg/kg ili 10 mg/l ne treba se navoditi. (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 (5): E 214-219: p-hidroksibenzoati (PHB), najviše 300 mg/kg (11): Najveće dopuštene količine izraţene su kao (a) ekvivalent acesulfama K ili (b) ekvivalent aspartama (13): Najveća dopuštena količina izraţena na masnu osnovu (41): Izraţeno na masnu osnovu (49): Najveće dopuštene količine za upotrebu dobivene su na temelju najvećih dopuštenih količina sastojaka soli, aspartama (E 951) i acesulfama K (E 950) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 230 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke (50:) Dopuštene količine za oba E 951 i E 950 ne smiju se prekoračiti upotrebom soli aspartam-acesulfama, bilo pojedinačno ili u kombinaciji s E 950 ili E 951 (52): Najveće dopuštene količine za upotrebu izraţene su kao slobodni imid (46): Kao zbir karnosola i karnosolne kiseline (60): Izraţeni kao ekvivalenti steviola 16. DESERTI, OSIM PROIZVODA KATEGORIJA 1., 3. i 4 Grupa I. Aditivi Grupa II. Boja za hranu dopuštena u količini quantum satis quantum satis (74) Grupa III. Boja pojedinačno ili u smjesi čije su količine ograničene 150 (74) Grupa IV. Polioli quantum satis samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 104 Hinolin ţuta 10 (61) E 110 Sunset ţuta FCF, oranţ ţuta S 5 (61) E 124 Ponceau 4R, Cochineal crvena A 10 (61) E 160b Anato, biksin, norbiksin 10 E 160d Likopen 30 E 200 203 Sorbinska kiselina – sorbati 1 000 (1) (2) samo frugtgrød, rote Grütze i pasha E 200 203 Sorbinska kiselina – sorbati 2 000 (1) (2) samo ostkaka E 200- Sorbinska kiselina – 300 (1) (2) samo toplotno neobraĎeni mliječni deserti „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 231 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke 213 sorbati; Benzojeva kiselina – benzoati E 210 213 Benzojeva kiselina – benzoati 500 (1) (2) samo frugtgrød i rote Grütze E 234 Nizin 3 samo pudinzi od griza i tapioke i slični proizvodi E 280 283 Propionska kiselina – propionati 1 000 (1) (6) samo Christmas pudding E 297 Fumarna kiselina 4 000 samo deserti u obliku gela, deserti s voćnom aromom, suhe mješavine u prahu za deserte E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 3 000 (1) (4) E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati 7 000 (1) (4) samo suhe mješavine u prahu za deserte E 355 357 Adipinska kiselina – adipati 1 000 (1) samo suhe mješavine u prahu za deserte E 355 357 Adipinska kiselina – adipati 6 000 (1) samo deserti u obliku gela E 355 357 Adipinska kiselina – adipati 1 000 (1) samo deserti s voćnom aromom E 363 Jantarna kiselina 6 000 E 416 Karaja guma 6 000 E 427 Kasija guma 2 500 samo za mliječne deserte i slične proizvode E 432 436 Polisorbati 3 000 (1) E 473 474 Saharozni esteri masnih kiselina, saharogliceridi 5 000 (1) E 475 Poliglicerolni esteri 2 000 „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 232 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke masnih kiselina E 477 Propan-1,2-diol esteri masnih kiselina 5 000 E 481 482 Stearoil-2-laktilati 5 000 (1) E 483 Stearil tartarat 5 000 E 491 495 Esteri sorbitana 5 000 (1) E 950 Acesulfam K 350 samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 951 Aspartam 1 000 samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 952 Ciklaminska kiselina i njezine natrij i kalcij soli 250 (51) samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 954 Saharin i njegove natrij, kalij i kalcij soli 100 (52) samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 955 Sukraloza 400 samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 957 Taumatin 5 samo kao pojačivač okusa E 959 Neohesperidin DC 50 samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 960 Steviol glikozidi 100 (60) proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanog šećera E 961 Neotam 32 samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 962 So aspartam-acesulfama 350 (11)a (49) (50) samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera E 964 Sirup poliglicitola 300 000 samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 233 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke šećera E 969 Advantam 10 samo proizvodi smanjene energetske vrijednosti ili bez dodanoga šećera (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbir, a količine su izraţene kao slobodna kiselina (4): Najveća dopuštena količina izraţena je kao P2O5 (6): Propionska kiselina i njezine soli mogu biti prisutni u odreĎenim fermentiranim proizvodima, a nastaju postupkom fermentacije u skladu s dobrom proizvodnom praksom (11): Najveće dopuštene količine izraţene su kao (a) ekvivalent acesulfama K ili (b) ekvivalent aspartama (49): Najveće dopuštene količine za upotrebu dobivene su na temelju najvećih dopuštenih količina sastojaka soli, aspartama (E 951) i acesulfama K (E 950) (50:) Dopuštene količine za oba E 951 i E 950 ne smiju se prekoračiti upotrebom soli aspartam-acesulfama, bilo pojedinačno ili u kombinaciji s E 950 ili E 951 (51): Najveće dopuštene količine za upotrebu izraţene su kao slobodna kiselina (52): Najveće dopuštene količine za upotrebu izraţene su kao slobodni imid (60): Izraţeni kao ekvivalenti steviola (61): Ukupna količina E 104, E 110, E 124 i boje iz grupe III ne smije biti veća od najveće dopuštene količine navedene za grupu III (74): Najveća dopuštena količina aluminija iz svih aluminijskih lakova iznosi 15 mg/kg. 17. DODACI PREHRANI, osim dodataka prehrani za dojenĉad i malu djecu 17.1 Dodaci prehrani u krutom obliku, ukljuĉujući kapsule i tablete i sliĉne oblike, osim oblika za ţvakanje Grupa I. Aditivi E 410, E 412, E 415 i E 417 ne smiju se koristiti za proizvodnju dehidrirane hrane koja se konzumira kao takva Grupa II. Boja za hranu dopuštena u količini quantum satis quantum satis (69) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 234 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke Grupa III. Boja pojedinačno ili u smjesi čije su količine ograničene 300 (69) Grupa IV. Polioli quantum satis E 104 Hinolin ţuta 35 (61) E 110 Sunset ţuta FCF, oranţ ţuta S 10 (61) E 124 Ponceau 4R, Cochineal crvena A 35 (61) E 160d Likopen 30 E 200 213 Sorbinska kiselina – sorbati; Benzojeva kiselina – benzoati 1 000 (1) (2) samo ako je u suhom obliku i ako sadrţi pripravke vitamina A i kombinacije vitamina A i D E 310 321 Galati, TBHQ, BHA i BHT 400 (1) E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati quantum satis E 392 Ekstrakti ruţmarina 400 (46) E 405 Propan-1,2-diol alginat 1 000 E 416 Karaja guma quantum satis E 426 Hemiceluloza iz soje 1 500 E 432 436 Polisorbati quantum satis E 459 Beta-ciklodekstrin quantum satis samo hrana u obliku tableta i draţeja E 468 Umreţena natrij karboksi 30 000 „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 235 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke metil celuloza E 473 474 Saharozni esteri masnih kiselina, saharogliceridi quantum satis (1) E 475 Poliglicerolni esteri masnih kiselina quantum satis E 491 495 Esteri sorbitana quantum satis (1) E 551 553 Silicij dioksid – silikati quantum satis E 900 Dimetil poliksiloksan 10 (91) samo kao dodatak ishrani u obliku šumećih tableta E 901 Pčelinji vosak, bijeli i ţuti quantum satis E 902 Kandelila vosak quantum satis E 903 Karnauba vosak 200 E 904 Šelak quantum satis E 950 Acesulfam K 500 E 951 Aspartam 2 000 E 952 Ciklaminska kiselina i njezine natrij i kalcij soli 500 (51) E 954 Saharin i njegove natrij, kalij i kalcij soli 500 (52) E 955 Sukraloza 800 E 959 Neohesperidin DC 100 E 960 Steviol glikozidi 670 (60) E 961 Neotam 60 „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 236 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 961 Neotam 2 samo kao pojačivač okusa E 962 So aspartam-acesulfama 500 (11)a (49) (50) E 969 Advantam 20 E 1201 Polivinilpirolidon quantum satis samo hrana u obliku tableta i draţeja E 1202 Polivinilpolipirolidon quantum satis samo hrana u obliku tableta i draţeja E 1203 Polivinil alkohol (PVA) 18 000 samo hrana u obliku tableta i draţeja E 1204 Pululan quantum satis samo hrana u obliku tableta i draţeja E 1205 Osnovni kopolimer metakrilata 100 000 E 1206 Neutralni kopolimer metakrilata 200 000 E 1207 Anionski kopolimer metakrilata 100 000 E 1208 Kopolimer polivinilpirolidon-vinil acetata 100 000 E 1209 Polivinil alkohol polietilen glikol-graft kopolimer 100 000 E 1505 Trietil citrat 3 500 samo hrana u obliku tableta i draţeja E 1521 Polietilen glikol 10 000 samo hrana u obliku tableta i draţeja (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbir, a količine su izraţene kao slobodna kiselina (11): Najveće dopuštene količine izraţene su kao (a) ekvivalent acesulfama K ili (b) ekvivalent aspartama „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 237 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke (49): Najveće dopuštene količine za upotrebu dobivene su na temelju najvećih dopuštenih količina sastojaka soli, aspartama (E 951) i acesulfama K (E 950) (50:) Dopuštene količine za oba E 951 i E 950 ne smiju se prekoračiti upotrebom soli aspartam-acesulfama, bilo pojedinačno ili u kombinaciji s E 950 ili E 951 (51): Najveće dopuštene količine za upotrebu izraţene su kao slobodna kiselina (52): Najveće dopuštene količine za upotrebu izraţene su kao slobodni imid (46): Kao zbir karnosola i karnosolne kiseline (60): Izraţeni kao ekvivalenti steviola (61): Ukupna količina E 104, E 110, E 124 i boje iz grupe III ne smije biti veća od najveće dopuštene količine navedene za grupu III (69): Najveća dopuštena količina aluminija iz svih aluminijskih lakova iznosi 150 mg/kg (91): Najveća dopuštena količina primjenjuje se na otopljeni dodatak prehrani spreman za upotrebu ako je razrijeĎen s 200 ml vode. 17.2 Dodaci prehrani u tekućem obliku Grupa I. Aditivi Grupa II. Boja za hranu dopuštena u količini quantum satis quantum satis Grupa III. Boja pojedinačno ili u smjesi čije su količine ograničene 100 E 104 Hinolin ţuta 10 (61) E 110 Sunset ţuta FCF, oranţ ţuta S 10 (61) E 124 Ponceau 4R, Cochineal crvena A 10 (61) E 160d Likopen 30 „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 238 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 200 213 Sorbinska kiselina – sorbati; Benzojeva kiselina – benzoati 2 000 (1) (2) E 310 321 Galati, TBHQ, BHA i BHT 400 (1) E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati quantum satis E 392 Ekstrakti ruţmarina 400 (46) E 405 Propan-1,2-diol alginat 1 000 E 416 Karaja guma quantum satis E 426 Hemiceluloza iz soje 1 500 E 432 436 Polisorbati quantum satis E 473 474 Saharozni esteri masnih kiselina, saharogliceridi quantum satis (1) E 475 Poliglicerolni esteri masnih kiselina quantum satis E 491 495 Esteri sorbitana quantum satis E 551 553 Silicij dioksid – silikati quantum satis E 950 Acesulfam K 350 E 951 Aspartam 600 E 952 Ciklaminska kiselina i njezine natrij i kalcij soli 400 (51) E 954 Saharin i njegove natrij, kalij i kalcij soli 80 (52) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 239 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 955 Sukraloza 240 E 959 Neohesperidin DC 50 E 960 Steviol glikozidi 200 (60) E 961 Neotam 20 E 961 Neotam 2 samo kao pojačivač okusa E 962 So aspartam-acesulfama 350 (11)a (49) (50) E 969 Advantam 6 (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (2): Najveća se dopuštena količina odnosi na zbir, a količine su izraţene kao slobodna kiselina (11): Najveće dopuštene količine izraţene su kao (a) ekvivalent acesulfama K ili (b) ekvivalent aspartama (49): Najveće dopuštene količine za upotrebu dobivene su na temelju najvećih dopuštenih količina sastojaka soli, aspartama (E 951) i acesulfama K (E 950) (50:) Dopuštene količine za E 951 i E 950 ne smiju se prekoračiti upotrebom soli aspartam-acesulfama, bilo samostalno ili u kombinaciji s E 950 ili E 951 (51): Najveće dopuštene količine za upotrebu izraţene su kao slobodna kiselina (52): Najveće dopuštene količine za upotrebu izraţene su kao slobodni imid (46): Kao zbir karnosola i karnosolne kiseline (60): Izraţeni kao ekvivalenti steviola (61): Ukupna količina E 104, E 110, E 124 i boje iz grupe III ne smije biti veća od najveće dopuštene količine navedene za grupu III 17.3 Dodaci prehrani u obliku sirupa ili za ţvakanje Grupa I. Aditivi Grupa II. Boja za hranu dopuštena u količini quantum satis quantum satis (69) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 240 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke Grupa IV. Polioli quantum satis Grupa III. Boja pojedinačno ili u smjesi čije su količine ograničene 300 (69) samo dodaci prehrani u krutom obliku Grupa III. Boja pojedinačno ili u smjesi čije su količine ograničene 100 samo dodaci prehrani u krutom obliku E 104 Hinolin ţuta 10 (61) E 110 Sunset ţuta FCF, oranţ ţuta S 10 (61) E 124 Ponceau 4R, Cochineal crvena A 10 (61) E 160d Likopen 30 E 310 321 Galati, TBHQ, BHA i BHT 400 (1) E 338 452 Fosforna kiselina – fosfati – di-, tri– i polifosfati quantum satis E 392 Ekstrakti ruţmarina 400 (46) E 405 Propan-1,2-diol alginat 1 000 E 416 Karaja guma quantum satis E 426 Hemiceluloza iz soje 1 500 E 432 436 Polisorbati quantum satis E 473 474 Saharozni esteri masnih kiselina, saharogliceridi quantum satis (1) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 241 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 475 Poliglicerolni esteri masnih kiselina quantum satis E 491 495 Esteri sorbitana quantum satis E 551 553 Silicij dioksid – silikati quantum satis E 901 Pčelinji vosak, bijeli i ţuti quantum satis E 902 Kandelila vosak quantum satis E 903 Karnauba vosak 200 E 904 Šelak quantum satis E 950 Acesulfam K 2 000 E 951 Aspartam 5 500 E 952 Ciklaminska kiselina i njezine natrij i kalcij soli 1 250 (51) E 954 Saharin i njegove natrij, kalij i kalcij soli 1 200 (52) E 955 Sukraloza 2 400 E 957 Taumatin 400 E 959 Neohesperidin DC 400 E 960 Steviol glikozidi 1 800 (60) E 961 Neotam 185 E 961 Neotam 2 samo dodaci prehrani na bazi vitamina i/ili minerala, kao pojačivač okusa E 962 So aspartam-acesulfama 2 000 (11)a (49) (50) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 242 Broj kategorije E broj Naziv Najveća dopuštena koliĉina (mg/l ili mg/kg, ovisno o sluĉaju) Napomene Ograniĉenja/iznimke E 969 Advantam 55 (1): Aditivi se mogu dodati pojedinačno ili u kombinaciji (11): Najveće dopuštene količine izraţene su kao (a) ekvivalent acesulfama K ili (b) ekvivalent aspartama (49): Najveće dopuštene količine za upotrebu dobivene su na temelju najvećih dopuštenih količina sastojaka soli, aspartama (E 951) i acesulfama K (E 950) (50:) Dopuštene količine za oba E 951 i E 950 ne smiju se prekoračiti upotrebom soli aspartam-acesulfama, bilo pojedinačno ili u kombinaciji s E 950 ili E 951 (51): Najveće dopuštene količine za upotrebu izraţene su kao slobodna kiselina (52): Najveće dopuštene količine za upotrebu izraţene su kao slobodni imid (46): Kao zbir karnosola i karnosolne kiseline (60): Izraţeni kao ekvivalenti steviola (61): Ukupna količina E 104, E 110, E 124 i boje iz grupe III ne smije biti veća od najveće dopuštene količine navedene za grupu III (69): Najveća dopuštena količina aluminija iz svih aluminijskih lakova iznosi 150 mg/kg. 18. PRERAĐENA HRANA KOJA NIJE OBUHVAĆENA KATEGORIJAMA 1 DO 17, OSIM HRANE ZA DOJENĈAD I MALU DJECU Grupa I. Aditivi „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 243 ANEKS III LISTA ADITIVA UKLJUĈUJUĆI NOSAĈE ODOBRENI ZA UPOTREBU U ADITIVIMA, PREHRAMBENIM ENZIMIMA I AROMAMA, NUTRIJENTIMA I USLOVI NJIHOVE UPOTREBE Definicije 1. „nutrijenti― u smislu ovoga Aneksa su vitamini, minerali i druge tvari koje se dodaju sa svrhom obogaćivanja, kao i tvari koje se dodaju zbog fiziološkog učinka propisane Pravilnikom o hrani obogaćenoj nutrijentima („Sluţbeni glasnik BiH―, broj 72/11) i Pravilnika o hrani za posebne prehrambene potrebe („Sluţbeni glasnik BiH―, broj 72/11). 2. „pripravak― za potrebe ovog Aneksa se smatraju mješavine koje se sastoje od jednog ili više aditiva, prehrambenih enzima i/ili nutrijenata u koje su ugraĎene tvari kao što su aditivi i/ili drugi sastojci zbog lakšeg skladištenja, prodaje, standardizacije, razrjeĎenja ili otapanja. DIO 1 Nosaĉi u aditivima E broj nosaĉa Naziv nosaĉa Najveća dopuštena koliĉina Aditivi kojima se nosaĉ moţe dodati E 1520 Propan-1,2-diol (propilen glikol) 1 000 mg/kg u gotovom proizvodu (kao carry-over) (*) boja, emulgatori, antioksidansi E 422 Glicerol quantum satis svi aditivi E 420 Sorbitol E 421 Manitol E 953 Izomalt E 965 Maltitol E 966 Laktitol E 967 Ksilitol E 968 Eritritol E 400 – E 404 Alginska kiselina – alginati (Tabela 7 iz Dijela 6) E 405 Propan-1,2-diol alginat E 406 Agar E 407 Karagenan E 410 Brašno sjemenke rogača E 412 Guar guma E 413 Tragakant E 414 Guma arabika (akacija guma) E 415 Ksantan guma E 440 Pektini E 432 – E 436 Polisorbati (Tabela 4 iz Dijela 6) quantum satis sredstva protiv pjenjenja „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 244 E broj nosaĉa Naziv nosaĉa Najveća dopuštena koliĉina Aditivi kojima se nosaĉ moţe dodati E 442 Amonij fosfatidi quantum satis antioksidansi E 460 Celuloza quantum satis svi aditivi E 461 Metil celuloza E 462 Etil celuloza E 463 Hidroksipropil celuloza E 464 Hidroksipropil metil celuloza E 465 Etil metil celuloza E 466 Natrij karboksi metil celuloza, celulozna guma E 322 Lecitini quantum satis boja i antioksidansi topivi u mastima E 432 – E 436 Polisorbati (Tabela 4 iz Dijela 6) E 470b Magnezij soli masnih kiselina E 471 Mono– i digliceridi masnih kiselina E 472a Esteri octene kiseline mono i diglicerida masnih kiselina E 472c Esteri limunske kiseline mono i diglicerida masnih kiselina E 472e Mono– i diacetil esteri vinske kiseline mono i diglicerida masnih kiselina E 473 Saharozni esteri masnih kiselina E 475 Poliglicerolni esteri masnih kiselina E 491 – E 495 Sorbitan esteri (Tabela 5 iz Dijela 6) quantum satis boja i sredstva protiv pjenjenja E 1404 Oksidirani skrob quantum satis svi aditivi E 1410 Monoskrob fosfat E 1412 Diskrob fosfat E 1413 Diskrob fosfat fosfatizirani E 1414 Diskrob fosfat acetilirani E 1420 Acetilirani skrob E 1422 Acetilirani diskrob adipat E 1440 Hidroksi propil skrob E 1442 Hidroksi propil diskrob fosfat E 1450 Natrij oktenil jantarat skrob E 1451 Acetilirani oksidirani skrob E 170 Kalcij karbonat E 263 Kalcij acetat E 331 Natrij citrati E 332 Kalij citrati „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 245 E broj nosaĉa Naziv nosaĉa Najveća dopuštena koliĉina Aditivi kojima se nosaĉ moţe dodati E 341 Kalcij fosfati E 501 Kalij karbonati E 504 Magnezij karbonati E 508 Kalij hlorid E 509 Kalcij hlorid E 511 Magnezij hlorid E 514 Natrij sulfati E 515 Kalij sulfati E 516 Kalcij sulfat E 517 Amonij sulfat E 577 Kalij glukonat E 640 Glicin i njegova natrijeva so E 1505 (*) Trietil citrat E 1518 (*) Gliceril triacetat (triacetin) E 551 Silicij dioksid quantum satis emulgatori i boja E 552 Kalcij silikat E553b Talk 50 mg/kg u smjesi boja boja E 901 Pčelinji vosak, bijeli i ţuti quantum satis boja E 1200 Polidekstroza quantum satis svi aditivi E 1201 Polivinilpirolidon quantum satis zaslaĎivači E 1202 Polivinilpolipirolidon E 322 Lecitini quantum satis sredstva za poliranje voća E 432 – E 436 Polisorbati E 470a Natrij, kalij i kalcij so masnih kiselina E 471 Mono– i digliceridi masnih kiselina E 491 – E 495 Sorbitan esteri E 570 Masne kiseline E 900 Dimetil poliksiloksan E 1521 Polietilenglikol quantum satis zaslaĎivači E 425 Konjak quantum satis svi aditivi E 459 Beta-ciklodekstrin 1 000 mg/kg u gotovoj hrani svi aditivi E 468 Umreţena Na-katboksimetil celuloza Umreţena celulozna guma quantum satis zaslaĎivači E 469 Enzimatski hidrolizirana quantum satis svi aditivi „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 246 E broj nosaĉa Naziv nosaĉa Najveća dopuštena koliĉina Aditivi kojima se nosaĉ moţe dodati karboksimetil celuloza Enzimski hidrolizirana celulozna guma E 555 Kalij aluminij silikat 90 % u odnosu na pigment u E 171 titanijevom dioksidu i E 172 ţeljeznim oksidima i hidroksidima (*) Najveća dopuštena količina iz svih izvora u hrani je 3000 mg/kg (pojedinačno ili u kombinaciji s E 1505, E 1517 i E 1518). Za pića, osim kremastih likera, najveća dopuštena količina E 1520 je 1 000 mg/l iz svih izvora. DIO 2 Aditivi drugaĉiji od nosaĉa u aditivima (*) E broj dodanog aditiva Naziv dodanog aditiva Najveća dopuštena koliĉina Smjese aditiva kojima se aditiv moţe dodati Tabela 1 quantum satis sve smjese aditiva E 200 – E 203 Sorbinska kiselina – sorbati (Tabela 2 iz Dijela 6) 1 500 mg/kg pojedinačno ili u kombinaciji u smjesi, 15 mg/kg u gotovom proizvodu izraţeno kao slobodna kiselina smjese boja E 210 Benzojeva kiselina E 211 Natrij benzoat E 212 Kalij benzoat E 220 – E 228 Sumporni dioksid – sulfiti (Tabela 3 iz Dijela 6) 100 mg/kg u smjesi i 2 mg/kg izraţeno kao SO2 u gotovom proizvodu smjese boja (osim E163 antocijanina, E 150 b alkalno sulfitnog karamela i E 150 d sulfitno amonij karamela) (**) E 320 Butilirani hidroksianisol (BHA) 20 mg/kg pojedinačno ili u kombinaciji (izraţeno na mast) u smjesi, 0,4 mg/kg u gotovom proizvodu (pojedinačno ili u kombinaciji) emulgatori koji sadrţe masne kiseline E 321 Butilirani hidrokitoluen (BHT) E 338 Fosforna kiselina 40 000 mg/kg pojedinačno ili u kombinaciji u smjesi (izraţeno kao P2O5) smjese boja E 163 Antocijani E 339 Natrij fosfati E 340 Kalij fosfati E 343 Magnezij fosfati E 450 Difosfati E 451 Trifosfati E 341 Kalcij fosfati 40 000 mg/kg u smjesi (izraţeno kao P2O5) smjese boja i emulgatora 10 000 mg/kg u smjesi (izraţeno kao P2O5) smjese poliola 10 000 mg/kg u smjesi (izraţeno kao P2O5) smjese E 412 guar gume E 392 Ekstrakti ruţmarina 1 000 mg/kg u smjesi, 5 mg/kg u gotovom smjese boja „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 247 E broj dodanog aditiva Naziv dodanog aditiva Najveća dopuštena koliĉina Smjese aditiva kojima se aditiv moţe dodati proizvodu izraţeno kao zbir karnosolne kiseline i karnosola E 416 Karaja guma 50 000 mg/kg u smjesi, 1 mg/kg u gotovom proizvodu smjese boja E 432 – E 436 Polisorbati quantum satis smjese boja, kontrast pojačivači, antioksidansi topivi u masti i sredstva za poliranje voća E 473 Saharozni esteri masnih kiselina quantum satis smjese boja i antioksidansi topivi u masti E 475 Poliglicerolni ester masnih kiselina quantum satis smjese boja i antioksidansi topivi u masti E 476 Poliglicerol poliricinoleat 50 000 mg/kg u smjesi, 500 mg/kg u gotovoj hrani kao emulgator u smjesema boja koji se koriste u sljedećim proizvodima: Surimi i japanski riblji proizvodi (Kamaboko) (E 120 Cochineal, karminska kiselina, karmin). Mesni proizvodi, riblje paste i pripravci od voća koji se koriste u aromatiziranim mliječnim proizvodima i desertima (E 163 Antocijani, E 100 Kurkumin i E 120 Cochineal, karminska kiselina, karmin). E 491 – 495 Sorbitan esteri (Tabela 5 iz Dijela 6) quantum satis smjese boja, sredstva protiv pjenjenja i sredstva za poliranje voća E 551 Silicij dioksid 50 000 mg/kg u smjesi smjese boja u prahu 10 000 mg/kg u smjesi E 508 Kalij hlorid i smjese od E 412 guar gume E 551 Silicij dioksid 50 000 mg/kg u smjesi smjese emulgatora u praškastom obliku E 552 Kalcij silikat E 551 Silicij dioksid 10 000 mg/kg u smjesi smjese poliola u praškastom obliku E 552 Kalcij silikat E 553a Magnezij silikat E 553b Talk E 551 Silicij dioksid 5 000 mg/kg u pripravku E 1209 polivinil alkohol-polietilen glikol-graft-kopolimer E 551 Silicij dioksid 30 000 mg/kg u pripravku suhi ekstrakti ruţmarina u prahu (E 392) E 551 Silicij dioksid 10 000 mg/kg u pripravku E 252 kalij nitrat E 900 Dimetil poliksiloksan 200 mg/kg u smjesi, 0,2 mg/l u gotovoj hrani smjese boja E 160a karoteni, E 160b Anato, biksin, norbiksin, E 160c Ekstrakt paprike, Kapsantin, kapsorubin, E 160d Likopen i E 160e beta-apo-8‘-carotenal E 903 Karnauba vosak 130 000 mg/kg u smjesi, 1 kao stabilizator u smjesama „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 248 E broj dodanog aditiva Naziv dodanog aditiva Najveća dopuštena koliĉina Smjese aditiva kojima se aditiv moţe dodati 200 mg/kg u gotovom proizvodu iz svih izvora zaslaĎivača i/ili kiselina namijenjenih za upotrebu u gumama za ţvakanje E 943a Butan 1 mg/kg u konačnoj hrani smjese boja grupe II. i grupe III ., kako je definisano u dijelu C Aneksa II. (samo za profesionalnu upotrebu E 943b Izobutan 1 mg/kg u konačnoj hrani smjese boja grupe II. i grupe III ., kako je definisano u dijelu C Aneksa II. (samo za profesionalnu upotrebu E 944 Propan 1 mg/kg u konačnoj hrani smjese boja grupe II. i grupe III ., kako je definisano u dijelu C Aneksa II. (samo za profesionalnu upotrebu (*) Osim enzima koji su odobreni kao aditivi. (**) E 163 Antocijani mogu sadrţavati do 100 000 mg/kg sulfita. E 150b alkalno – sulfitni karamel i E 150d sulfitno-amonijačni karamel mogu sadrţavati 2 000 mg/kg u skladu s kriterijima čistoće navedenih u Aneksu V ovoga Pravilnika Napomena: Opća pravila za uslove upotrebe aditiva iz Dijela 2 (1) Aditivi iz Tabele 1 Dijela 6 ovog Aneksa koji su općenito dozvoljeni za korištenje u hrani prema načelu “quantum satis“, uključeni u grupu I „Aneksa II― Dijela C (1), kao aditivi (osim za svrhu nosača) mogu biti dodani u smjese aditiva u skladu s općim načelom “quantum satis“, osim ako nije drugačije odreĎeno. (2) Za fosfate i silikate najveće dopuštene količine su odreĎene samo za smjese aditiva, a ne i za gotovu hranu. (3) Za sve ostale aditive s odreĎenom ADI vrijednošću, najveće dopuštene količine su odreĎene i za smjesu aditiva i za gotovu hranu. (4) Niti jedan aditiv naveden u ovoj tablici nije dopušten za upotrebu kao boja, zaslaĎivač ili pojačivač arome. DIO 3 Aditivi ukljuĉujući nosaĉe u prehrambenim enzimima (*) E broj dodanog aditiva Naziv dodanog aditiva Najveća dopuštena koliĉina u smjesi enzima Najveća dopuštena koliĉina u gotovom proizvodu osim pića Najveća dopuštena koliĉina u pićima Moţe li se upotrebljavati kao nosaĉ? E 170 Kalcij karbonat quantum satis quantum satis quantum satis Da E 200 Sorbinska kiselina 20 000 mg/kg (pojedinačno ili u kombinaciji izraţeno kao slobodna kiselina) 20 mg/kg 10 mg/l E 202 Kalij sorbat E 210 Benzojeva kiselina 5 000 mg/kg (pojedinačno ili u kombinaciji izraţeno kao slobodna 1,7 mg/kg 5 mg/kg u siru za koje se koristilo sirilo 0,85 mg/l 2,5 mg u pićima na bazi sirutke za koja se koristilo E 211 Natrij benzoat „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 249 E broj dodanog aditiva Naziv dodanog aditiva Najveća dopuštena koliĉina u smjesi enzima Najveća dopuštena koliĉina u gotovom proizvodu osim pića Najveća dopuštena koliĉina u pićima Moţe li se upotrebljavati kao nosaĉ? kiselina) 12 000 mg/kg u sirilu sirilo E 214 Etil p hidroksibenzoat 2 000 mg/kg (pojedinačno ili u kombinaciji izraţeno kao slobodna kiselina) 2 mg/kg 1 mg/l E 215 Natrijev etil p hidroksibenzoat E 218 Metil p hidroksibenzoat E 219 Natrij metil p hidroksibenzoat E 220 Sumporni dioksid 2 000 mg/kg (pojedinačno ili u kombinaciji izraţeno kao SO2) 5 000 mg/kg samo u prehrambenim enzimima za proizvodnju piva 6 000 mg/kg samo za beta amilazu ječma 10 000 mg/kg samo za papain u krutom obliku 2 mg/kg 2 mg/l E 221 Natrij sulfit E 222 Natrij hidrogen sulfit E 223 Natrij metabisulfit E 224 Kalij metabisulfit E 250 Natrij nitrit 500 mg/kg 0,01 mg/kg ne upotrebljava se E 260 Sirćetna kiselina quantum satis quantum satis quantum satis da E 261 Kalij acetat quantum satis quantum satis quantum satis E 262 Natrij acetati quantum satis quantum satis quantum satis E 263 Kalcij acetat quantum satis quantum satis quantum satis E 270 Mliječna kiselina quantum satis quantum satis quantum satis da E 281 Natrij propionat quantum satis quantum satis 50 mg/l E 290 Ugljik dioksid quantum satis quantum satis quantum satis E 296 Jabučna kiselina quantum satis quantum satis quantum satis da „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 250 E broj dodanog aditiva Naziv dodanog aditiva Najveća dopuštena koliĉina u smjesi enzima Najveća dopuštena koliĉina u gotovom proizvodu osim pića Najveća dopuštena koliĉina u pićima Moţe li se upotrebljavati kao nosaĉ? E 300 Askorbinska kiselina quantum satis quantum satis quantum satis da E 301 Natrij askorbat quantum satis quantum satis quantum satis da E 302 Kalcij askorbat quantum satis quantum satis quantum satis da E 304 Esteri masnih kiselina askorbinske kiseline quantum satis quantum satis quantum satis E 306 Mješavina tokoferola obogaćena quantum satis quantum satis quantum satis E 307 Alfa-tokoferol quantum satis quantum satis quantum satis E 308 Gama-tokoferol quantum satis quantum satis quantum satis E 309 Delta-tokoferol quantum satis quantum satis quantum satis E 322 Lecitini quantum satis quantum satis quantum satis da E 325 Natrij laktat quantum satis quantum satis quantum satis E 326 Kalij laktat quantum satis quantum satis quantum satis E 327 Kalcij laktat quantum satis quantum satis quantum satis da E 330 Limunska kiselina quantum satis quantum satis quantum satis da E 331 Natrij citrati quantum satis quantum satis quantum satis da E 332 Kalij citrati quantum satis quantum satis quantum satis da E 333 Kalcij citrati quantum satis quantum satis quantum satis E 334 Vinska kiselina (L(+)-) quantum satis quantum satis quantum satis E 335 Natrij tartarati quantum satis quantum satis quantum satis da E 336 Kalij tartarati quantum satis quantum satis quantum satis da E 337 Natrij kalij tartarat quantum satis quantum satis quantum satis E 350 Natrij malati quantum satis quantum satis quantum satis da E 338 Fosforna kiselina 10 000 mg/kg (izraţeno kao P2O5) quantum satis quantum satis „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 251 E broj dodanog aditiva Naziv dodanog aditiva Najveća dopuštena koliĉina u smjesi enzima Najveća dopuštena koliĉina u gotovom proizvodu osim pića Najveća dopuštena koliĉina u pićima Moţe li se upotrebljavati kao nosaĉ? E 339 Natrij fosfati 50 000 mg/kg (pojedinačno ili u kombinaciji izraţeno kao P2O5) quantum satis quantum satis da E 340 Kalij fosfati E 341 Kalcij fosfati E 343 Magnezij fosfati E 351 Kalij malat quantum satis quantum satis quantum satis da E 352 Kalcij malati quantum satis quantum satis quantum satis da E 354 Kalcij tartarat quantum satis quantum satis quantum satis E 380 Triamonij citrat quantum satis quantum satis quantum satis E 400 Alginska kiselina quantum satis quantum satis quantum satis da E 401 Natrij alginat quantum satis quantum satis quantum satis da E 402 Kalij alginat quantum satis quantum satis quantum satis da E 403 Amonij alginat quantum satis quantum satis quantum satis E 404 Kalcij alginat quantum satis quantum satis quantum satis da E 406 Agar quantum satis quantum satis quantum satis da E 407 Karagenan quantum satis quantum satis quantum satis da E 407a Pročišćena morska alga eucheuma quantum satis quantum satis quantum satis E 410 Brašno sjemenke rogača quantum satis quantum satis quantum satis da E 412 Guar guma quantum satis quantum satis quantum satis da E 413 Tragakant quantum satis quantum satis quantum satis da E 414 Guma arabika (akacia guma) quantum satis quantum satis quantum satis da E 415 Ksantan guma quantum satis quantum satis quantum satis da E 417 Tara guma quantum satis quantum satis quantum satis da E 418 Gellan guma quantum satis quantum satis quantum satis da E 420 Sorbitol quantum satis quantum satis quantum satis da E 421 Manitol quantum satis quantum quantum satis da „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 252 E broj dodanog aditiva Naziv dodanog aditiva Najveća dopuštena koliĉina u smjesi enzima Najveća dopuštena koliĉina u gotovom proizvodu osim pića Najveća dopuštena koliĉina u pićima Moţe li se upotrebljavati kao nosaĉ? satis E 422 Glicerol quantum satis quantum satis quantum satis da E 440 Pektini quantum satis quantum satis quantum satis da E 450 Difosfati 50 000 mg/kg (pojedinačno ili u kombinaciji izraţeno kao P2O5) quantum satis quantum satis E 451 Trifosfati E 452 Polifosfati E 460 Celuloza quantum satis quantum satis quantum satis da E 461 Metil celuloza quantum satis quantum satis quantum satis da E 462 Etil celuloza quantum satis quantum satis quantum satis E 463 Hidroksipropil celuloza quantum satis quantum satis quantum satis da E 464 Hidroksipropil metil celuloza quantum satis quantum satis quantum satis da E 465 Etil metil celuloza quantum satis quantum satis quantum satis E 466 Natrij karboksi metil celuloza, celulozna guma quantum satis quantum satis quantum satis da E 469 Enzimatski hidrolizirana karboksimetil celuloza quantum satis quantum satis quantum satis E 470a Natrij, kalij i kalcij so masnih kiselina quantum satis quantum satis quantum satis E 470b Magnezij so masnih kiselina quantum satis quantum satis quantum satis E 471 Mono– i digliceridi masnih kiselina quantum satis quantum satis quantum satis da E 472a Esteri octene kiseline mono i diglicerida masnih kiselina quantum satis quantum satis quantum satis da E 472b Esteri mliječne kiseline mono i diglicerida masnih kiselina quantum satis quantum satis quantum satis da E 472c Esteri limunske kiseline mono i diglicerida masnih quantum satis quantum satis quantum satis da „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 253 E broj dodanog aditiva Naziv dodanog aditiva Najveća dopuštena koliĉina u smjesi enzima Najveća dopuštena koliĉina u gotovom proizvodu osim pića Najveća dopuštena koliĉina u pićima Moţe li se upotrebljavati kao nosaĉ? kiselina E 472d Esteri vinske kiseline mono i diglicerida masnih kiselina quantum satis quantum satis quantum satis da E 472e Mono– i diacetil esteri vinske kiseline mono i diglicerida masnih kiselina quantum satis quantum satis quantum satis da E 472f Smjesa estera sirćetne i vinske kiseline mono i diglicerida masnih kiselina quantum satis quantum satis quantum satis da E 473 Saharozni esteri masnih kiselina 50 000 mg/kg 50 mg/kg 25 mg/l da, samo kao nosač E 500 Natrij karbonati quantum satis quantum satis quantum satis da E 501 Kalij karbonati quantum satis quantum satis quantum satis da, samo E 501 (i) kalijev karbonat E 503 Amonij karbonati quantum satis quantum satis quantum satis da E 504 Magnezij karbonati quantum satis quantum satis quantum satis da E 507 Hloridna kiselina quantum satis quantum satis quantum satis da E 508 Kalij hlorid quantum satis quantum satis quantum satis da E 509 Kalcij hlorid quantum satis quantum satis quantum satis da E 511 Magnezij hlorid quantum satis quantum satis quantum satis da E 513 Sulfatna kiselina quantum satis quantum satis quantum satis da E 514 Natrij sulfati quantum satis quantum satis quantum satis da, samo E 514 (i) natrij sulfat E 515 Kalij sulfati quantum satis quantum satis quantum satis da E 516 Kalcij sulfat quantum satis quantum satis quantum satis da E 517 Amonij sulfat 100 000 mg/kg 100 mg/kg 50 mg/l da E 524 Natrij hidroksid quantum satis quantum satis quantum satis E 525 Kalij hidroksid quantum satis quantum satis quantum satis da „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 254 E broj dodanog aditiva Naziv dodanog aditiva Najveća dopuštena koliĉina u smjesi enzima Najveća dopuštena koliĉina u gotovom proizvodu osim pića Najveća dopuštena koliĉina u pićima Moţe li se upotrebljavati kao nosaĉ? E 526 Kalcij hidroksid quantum satis quantum satis quantum satis da E 527 Amonij hidroksid quantum satis quantum satis quantum satis da E 528 Magnezij hidroksid quantum satis quantum satis quantum satis da E 529 Kalcij oksid quantum satis quantum satis quantum satis da E 530 Magnezij oksid quantum satis quantum satis quantum satis E 551 Silicij dioksid 50 000 mg/kg u smjesi u praškastom obliku quantum satis quantum satis da E 570 Masne kiseline quantum satis quantum satis quantum satis E 574 Glukonska kiselina quantum satis quantum satis quantum satis da E 575 Glukono-delta lakton quantum satis quantum satis quantum satis da E 576 Natrij glukonat quantum satis quantum satis quantum satis E 577 Kalij glukonat quantum satis quantum satis quantum satis E 578 Kalcij glukonat quantum satis quantum satis quantum satis da E 640 Glicin i njegova natrij so quantum satis quantum satis quantum satis E 920 L-Cistein 10 000 mg/kg 10 mg/kg 5 mg/l E 938 Argon quantum satis quantum satis quantum satis E 939 Helij quantum satis quantum satis quantum satis E 941 Azot quantum satis quantum satis quantum satis E 942 Azotov oksid quantum satis quantum satis quantum satis E 948 Kisik quantum satis quantum satis quantum satis E 949 Vodik quantum satis quantum satis quantum satis E 965 Maltitol quantum satis quantum satis quantum satis da E 966 Laktitol quantum satis quantum satis quantum satis da (samo kao nosač) E 967 Ksilitol quantum satis quantum satis quantum satis da (samo kao nosač) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 255 E broj dodanog aditiva Naziv dodanog aditiva Najveća dopuštena koliĉina u smjesi enzima Najveća dopuštena koliĉina u gotovom proizvodu osim pića Najveća dopuštena koliĉina u pićima Moţe li se upotrebljavati kao nosaĉ? E 1200 Polidekstroza quantum satis quantum satis quantum satis da E 1404 Oksidirani skrob quantum satis quantum satis quantum satis da E 1410 Monoskrob fosfat quantum satis quantum satis quantum satis da E 1412 Diskrob fosfat quantum satis quantum satis quantum satis da E 1413 Diskrob fosfat fosfatizirani quantum satis quantum satis quantum satis da E 1414 Diskrob fosfat acetilirani quantum satis quantum satis quantum satis da E 1420 Acetilirani skrob quantum satis quantum satis quantum satis da E 1422 Acetilirani diskrob adipat quantum satis quantum satis quantum satis da E 1440 Hidroksi propil skrob quantum satis quantum satis quantum satis da E 1442 Hidroksi propil diskrob fosfat quantum satis quantum satis quantum satis da E 1450 Natrij oktenil jantarat skrob quantum satis quantum satis quantum satis da E 1451 Acetilirani oksidirani skrob quantum satis quantum satis quantum satis da E 1520 Propan-1,2-diol (propilen glikol) 500 g/kg (vidi fusnotu) (**) (vidi fusnotu) (**) da, samo kao nosač (*) Uključujući enzime koji su dopušteni kao aditivi. (**) Najveća dopuštena količina iz svih izvora u hrani je 3 000 mg/kg (pojedinačno ili u kombinaciji s E 1505, E 1517 i E 1518). Za pića uz izuzetak kremastih likera, najveća dopuštena količina E 1520 je 1000 mg/l iz svih izvora. Napomena: Opšta pravila za uslove upotrebe aditiva iz Dijela 3 (1) Aditivi iz Tabele 1 Dijela 6 ovog Aneksa koji su općenito dozvoljeni za korištenje u hrani prema načelu “quantum satis“, uključeni u grupu I „Aneksa II― Dijela C (1), kao aditivi mogu biti dodani u prehrambene enzime u skladu s općim načelom “quantum satis“, osim ako nije drugačije odreĎeno. (2) Za fosfate i silikate, kad se koriste kao aditivi, najveće dopuštene količine su odreĎene samo za smjese prehrambenih enzima, a ne i za gotovu hranu. (3) Za sve ostale aditive s odreĎenom ADI vrijednošću, najveće dopuštene količine su odreĎene i za smjesu prehrambenog enzima i za gotov proizvod. (4) Niti jedan aditiv naveden u ovoj tablici nije dopušten za upotrebu kao boja, zaslaĎivač ili pojačivač arome. „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 256 DIO 4 Aditivi ukljuĉujući nosaĉe u aromama E broj aditiva Naziv aditiva Kategorije aroma kojima se moţe dodati aditiv Najveća dopuštena koliĉina Tabela 1 sve arome quantum satis E 420 Sorbitol sve arome quantum satis za sve namjene osim zaslaĎivanja, ali ne kao pojačivači arome E 421 Manitol E 953 Izomalt E 965 Maltitol E 966 Laktitol E 967 Ksilitol E 968 Eritritol E 200 – E 203 Sorbinska kiselina i sorbati (Tabela 2 iz Dijela 6), sve arome 1 500 mg/kg (pojedinačno ili u kombinaciji izraţeno kao slobodna kiselina) u aromama E 210 Benzojeva kiselina, E 211 Natrij benzoat, E 212 Kalij benzoat E 213 Kalcij benzoat E 310 Propil galat Eterična ulja 1 000 mg/kg (galati, TBHQ i BHA, pojedinačno ili u kombinaciji) u eteričnim uljima E 311 Octil galat E 312 Dodecil galat E 319 Tercijalni butil hidrokinon (TBHQ) Arome osim eteričnih ulja 100 mg/kg (*) (galati, pojedinačno ili u kombinaciji) 200 mg/kg (*) (TBHQ, BHA, pojedinačno ili u kombinaciji) u aromama E 320 Butilirani hidroksianisol (BHA) E 338 – E 452 Fosforna kiselina – fosfati– di-, tri– i polifosfati (Tabela 6 iz Dijela 6) sve arome 40 000 mg/kg (pojedinačno ili u kombinaciji izraţeno kao P2O5) u aromama E 392 Ekstrakti ruţmarina sve arome 1 000 mg/kg (izraţeno kao zbir karnosolne kiseline i karnosola) u aromama E 416 Karaja guma sve arome 50 000 mg/kg u aromama E 423 Guma arabika modificirana oktenilsukcinskom kiselinom Emulzije aromatiziranih ulja korištene u kategorijama 03: Smrznuti deserti; 07.2: Mali fini pekarski proizvodi; 08.3: Mesni proizvodi, samo preraĎeno meso peradi; 09.2: PreraĎena riba i riblji proizvodi uključujući školjke i rakove, te u kategoriji 16: Deserti osim proizvoda 500 mg/kg u gotovom proizvodu „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 257 E broj aditiva Naziv aditiva Kategorije aroma kojima se moţe dodati aditiv Najveća dopuštena koliĉina obuhvaćenih kategorijama 1, 3 i 4. Emulzije aromatiziranih ulja korištene u kategoriji 14.1.4: Aromatizirana pića, samo aromatizirana pića koja ne sadrţe voćne sokove i gazirana aromatizirana pića koja sadrţe voćne sokove, i u kategoriji 14.2: Alkoholna pića uključujući i njihove varijante bez alkohola i s malim postotkom alkohola. 220 mg/kg u gotovom proizvodu Emulzije aromatiziranih ulja korištene u kategoriji 05.1: Kakao i čokoladni proizvodi u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast, 05.2: Ostali slatkiši uključujući mikroslatkiše za osvjeţenje daha, 05.4: Ukrasi, premazi i nadjevi, osim nadjeva na bazi voća obuhvaćenih kategorijom 4.2.4, i u kategoriji 06.3: Ţitarice za doručak. 300 mg/kg u gotovom proizvodu Emulzije aromatiziranih ulja korištene u kategoriji 01.7.5: Topljeni sir. 120 mg/kg u gotovom proizvodu Emulzije aromatiziranih ulja korištene u kategoriji 05.3: Ţvakaća guma. 60 mg/kg u gotovom proizvodu Emulzije aromatiziranih ulja korištene u kategoriji 01.8: Proizvodi slični mliječnim proizvodima uključujući zamjene za vrhnje za napitke; 04.2.5: Dţemovi, ţelei i marmelade te slični proizvodi; 04.2.5.4: Maslaci i namazi od orašastih plodova; 08.3: Mesni proizvodi; 12.5: Supe i mesne supe (temeljci); 14.1.5.2: Ostalo, samo instant kafa i čaj te gotova jela na bazi ţitarica. 240 mg/kg u gotovom proizvodu Emulzije aromatiziranih ulja korištene u kategoriji 10.2: PreraĎena jaja i proizvodi od jaja. 140 mg/kg u gotovom proizvodu Emulzije aromatičnih ulja korištene u kategoriji 14.1.4: Aromatizirana pića, samo negazirana aromatizirana pića koja sadrţe voćne sokove; 14.1.2: Voćni sokovi i sokovi od povrća, 400 mg/kg u gotovom proizvodu „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 258 E broj aditiva Naziv aditiva Kategorije aroma kojima se moţe dodati aditiv Najveća dopuštena koliĉina samo sokovi od povrća, i u kategoriji 12.6: Sosovi, samo sosovi od mesa i slatki sosovi. Emulzije aromatiziranih ulja korištene u kategoriji 15: Gotova slana ili začinjena jela i grickalice. 440 mg/kg u gotovom proizvodu E 425 Konjak sve arome quantum satis E 432 – E 436 Polisorbati (Tabela 4 iz Dijela 6) sve arome, osim tekuće arome dima i aroma na bazi začinskih oleorezina (**) 10 000 mg/kg u aromama prehrambeni proizvodi koji sadrţe tekuću aromu dima i arome na bazi začinskih oleorezina 1 000 mg/kg u gotovoj hrani E 459 Beta-ciklodekstrin Kapsulirane arome u: – aromatiziranim čajevima i aromatiziranim instant pićima u prahu 500 mg/l u gotovoj hrani – aromatiziranim grickalicama 1 000 mg/kg u gotovoj hrani za konzumaciju ili pripremljenu po uputi proizvoĎača E 473 Saharozni esteri masnih kiselina Arome za bistra aromatizirana pića na bazi vode koje pripadaju kategoriji 14.1.4 15 000 mg/kg u aromama, 30 mg/l u gotovoj hrani E 551 Silicij dioksid sve arome 50 000 mg/kg u aromama E 900 Dimetil polisiloksan sve arome 10 mg/kg u aromama E 901 Pčelinji vosak arome u bezalkoholnim aromatiziranim pićima 200 mg/l u aromatiziranim pićima E 1505 Trietil citrat sve arome 3 000 mg/kg iz svih izvora u gotovoj hrani za konzumaciju ili pripremljenoj prema uputama proizvoĎača; pojedinačno ili u kombinaciji. Za pića uz izuzetak kremastih likera, najveća dopuštena količina E 1520 je 1000 mg/l iz svih izvora E 1517 Gliceril diacetat (diacetin) E 1518 Gliceril triacetat (triacetin) E 1520 Propan-1,2-diol (propilen glikol) E 1519 Benzilni alkohol Arome za: – likere, aromatizirana vina, aromatizirana pića na bazi vina i aromatizirane koktele od vina 100 mg/l u gotovoj hrani – konditorski proizvodi uključujući čokoladu i fine pekarske proizvode 250 mg/kg iz svih izvora u gotovoj hrani za konzumaciju ili pripremljenom prema uputi proizvoĎača „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 259 E broj aditiva Naziv aditiva Kategorije aroma kojima se moţe dodati aditiv Najveća dopuštena koliĉina (*) Pravilo razmjernosti: ako se koristi kombinacija galata, TBHQ i BHA, pojedinačne se količine trebaju razmjerno umanjiti. (**) Oleorezini začina su odreĎene kao ekstrakti začina iz kojih je ispareno ekstrakciono otapalo, ostavljajući mješavinu hlapivog ulja i smolastih tvari iz začina. DIO 5 Aditivi u nutrijentima Odjel A – Aditivi u nutrijentima osim nutrijenata namijenjenih za upotrebu u hrani za dojenĉad i malu djecu navedenih u taĉki 13.1 Dijela E „Aneksa II― ovoga Pravilnika: E broj aditiva Naziv aditiva Najveća dopuštena koliĉina Nutrijent kojemu se aditiv moţe dodati Moţe li se upotrijebiti kao nosaĉ? E 170 Kalcij karbonat quantum satis svi nutrijenti da E 260 Sirćetna kiselina quantum satis svi nutrijenti E 261 Kalij acetat quantum satis svi nutrijenti E 262 Natrij acetati quantum satis svi nutrijenti E 263 Kalcij acetat quantum satis svi nutrijenti E 270 Mliječna kiselina quantum satis svi nutrijenti E 290 Ugljik dioksid quantum satis svi nutrijenti E 296 Jabučna kiselina quantum satis svi nutrijenti da E 300 Askorbinska kiselina quantum satis svi nutrijenti E 301 Natrij askorbat quantum satis svi nutrijenti E 302 Kalcij askorbat quantum satis svi nutrijenti E 304 Esteri masnih kiselina askorbinske kiseline quantum satis svi nutrijenti E 306 Mješavina tokoferola obogaćena quantum satis svi nutrijenti E 307 Alfa-tokoferol quantum satis svi nutrijenti E 308 Gama-tokoferol quantum satis svi nutrijenti E 309 Delta-tokoferol quantum satis svi nutrijenti E 322 Lecitini quantum satis svi nutrijenti da E 325 Natrij laktat quantum satis svi nutrijenti E 326 Kalij laktat quantum satis svi nutrijenti E 327 Kalcij laktat quantum satis svi nutrijenti E 330 Limunska kiselina quantum satis svi nutrijenti E 331 Natrij citrati quantum satis svi nutrijenti E 332 Kalij citrati quantum satis svi nutrijenti E 333 Kalcij citrati quantum satis svi nutrijenti „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 260 E broj aditiva Naziv aditiva Najveća dopuštena koliĉina Nutrijent kojemu se aditiv moţe dodati Moţe li se upotrijebiti kao nosaĉ? E 334 Vinska kiselina (L(+)-) quantum satis svi nutrijenti E 335 Natrij tartarati quantum satis svi nutrijenti E 336 Kalij tartarati quantum satis svi nutrijenti E 337 Natrij kalij tartarat quantum satis svi nutrijenti E 338 – E 452 Fosforna kiselina– fosfati– di-, tri– i polifosfati (Tabela 6 iz Dijela 6) 40 000 mg/kg izraţeno kao P2O5 u smjesi nutrijenta svi nutrijenti E 350 Natrij malati quantum satis svi nutrijenti E 351 Kalij malat quantum satis svi nutrijenti E 352 Kalcij malati quantum satis svi nutrijenti E 354 Kalcij tartarat quantum satis svi nutrijenti E 380 Triamonijev citrat quantum satis svi nutrijenti E 392 Ekstrakti ruţmarina 1 000 mg/kg u smjesi beta karotena i likopena, 5 mg/kg u konačnom proizvodu izraţeno kao suma karnosolne kiseline i karnosola u smjesamama beta karotena i likopena E 400 – E 404 Alginska kiselina – alginati (Tabela 7 iz Dijela 6) quantum satis svi nutrijenti da E 406 Agar quantum satis svi nutrijenti da E 407 Karagenan quantum satis svi nutrijenti da E 407a Pročišćena morska alga eucheuma quantum satis svi nutrijenti da E 410 Brašno sjemenke rogača quantum satis svi nutrijenti da E 412 Guar guma quantum satis svi nutrijenti da E 413 Tragakant quantum satis svi nutrijenti da E 414 Guma arabika, (akacia guma) quantum satis svi nutrijenti da E 415 Ksantan guma quantum satis svi nutrijenti da E 417 Tara guma quantum satis svi nutrijenti da E 418 Gellan guma quantum satis svi nutrijenti da E 420 Sorbitol quantum satis svi nutrijenti da, samo kao nosač E 421 Manitol quantum satis svi nutrijenti da, samo kao nosač E 422 Glicerol quantum satis svi nutrijenti da „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 261 E broj aditiva Naziv aditiva Najveća dopuštena koliĉina Nutrijent kojemu se aditiv moţe dodati Moţe li se upotrijebiti kao nosaĉ? E 432 – E 436 Polisorbati (Tabela 4 iz Dijela 6) quantum satis samo u smjesmama beta karotena, luteina, likopena i vitamina E. U smjesama vitamina A i D, najveća dopuštena količina u gotovoj hrani je 2 mg/kg u smjesama beta karotena, luteina, likopena i vitamina A, D i E da E 440 Pektini quantum satis svi nutrijenti da E 459 Beta-ciklodekstrin 100 000 mg/kg u smjesi i 1000 mg/kg u gotovoj hrani svi nutrijenti da E 460 Celuloza quantum satis svi nutrijenti da E 461 Metil celuloza quantum satis svi nutrijenti da E 462 Etil celuloza quantum satis svi nutrijenti da E 463 Hidroksipropil celuloza quantum satis svi nutrijenti da E 464 Hidroksipropil metil celuloza quantum satis svi nutrijenti da E 465 Etil metil celuloza quantum satis svi nutrijenti da E 466 Natrij karboksi metil celuloza, celulozna guma quantum satis svi nutrijenti da E 469 Enzimatski hidrolizirana karboksimetil celuloza quantum satis svi nutrijenti da E 470a Natrij, kalij i kalcij so masnih kiselina quantum satis svi nutrijenti da E 470b Magnezij so masnih kiselina quantum satis svi nutrijenti da E 471 Mono– i digliceridi masnih kiselina quantum satis svi nutrijenti da E 472a Esteri sirćetne kiseline mono i diglicerida masnih kiselina quantum satis svi nutrijenti da E 472b Esteri mliječne kiseline mono i diglicerida masnih kiselina quantum satis svi nutrijenti da E 472c Esteri limunske kiseline mono i diglicerida masnih kiselina quantum satis svi nutrijenti da „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 262 E broj aditiva Naziv aditiva Najveća dopuštena koliĉina Nutrijent kojemu se aditiv moţe dodati Moţe li se upotrijebiti kao nosaĉ? E 472d Esteri vinske kiseline mono i diglicerida masnih kiselina quantum satis svi nutrijenti da E 472e Mono– i diacetil esteri vinske kiseline mono i diglicerida masnih kiselina quantum satis svi nutrijenti da E 472f Smjesa estera sirćetne i vinske kiseline mono i diglicerida masnih kiselina quantum satis svi nutrijenti da E 473 Saharozni esteri masnih kiselina quantum satis u smjesama beta karotena, luteina, likopena i vitamina E da 2 mg/kg u gotovoj hrani u smjesama vitamina A i D E 475 Poliglicerolni esteri masnih kiselina quantum satis u smjesama beta karotena, luteina, likopena i vitamina E da 2 mg/kg u gotovoj hrani u smjesama vitamina A i D E 491 – E 495 Sorbitan esteri (Tabela 5 iz Dijela 6) quantum satis u smjesama beta karotena, luteina, likopena i vitamina E da 2 mg/kg u gotovoj hrani u smjesama vitamina A i D E 500 Natrij karbonati quantum satis svi nutrijenti da E 501 Kalij karbonati quantum satis svi nutrijenti da E 503 Amonij karbonati quantum satis svi nutrijenti da E 504 Magnezij karbonati quantum satis svi nutrijenti da E 507 Hloridna kiselina quantum satis svi nutrijenti da E 508 Kalij hlorid quantum satis svi nutrijenti E 509 Kalcij hlorid quantum satis svi nutrijenti E 511 Magnezij hlorid quantum satis svi nutrijenti E 513 Sulfatna kiselina quantum satis svi nutrijenti E 514 Natrij sulfati quantum satis svi nutrijenti E 515 Kalij sulfati quantum satis svi nutrijenti E 516 Kalcij sulfat quantum satis svi nutrijenti E 524 Natrij hidroksid quantum satis svi nutrijenti E 525 Kalij hidroksid quantum satis svi nutrijenti E 526 Kalcij hidrokid quantum satis svi nutrijenti E 527 Amonij hidroksid quantum satis svi nutrijenti „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 263 E broj aditiva Naziv aditiva Najveća dopuštena koliĉina Nutrijent kojemu se aditiv moţe dodati Moţe li se upotrijebiti kao nosaĉ? E 528 Magnezij hidroksid quantum satis svi nutrijenti E 529 Kalcij oksid quantum satis svi nutrijenti da E 530 Magnezij oksid quantum satis svi nutrijenti da E 551 Silicij dioksid 50 000 mg/kg u smjesi u praškastom obliku (pojedinačno ili u kombinaciji) u smjesama u praškastom obliku u svim nutrijentima E 552 Kalcij silikat 10 000 mg/kg u smjesi (samo E 551) u smjesama kalijevog hlorida koji se koristi u zamjenama za so E 554 Natrij aluminij silikat 15 000 mg/kg u smjesi u smjesama vitamina topivih u mastima E 570 Masne kiseline quantum satis svi nutrijenti osim nutrijenata koji sadrţe nezasićene masne kiseline E 574 Glukonska kiselina quantum satis svi nutrijenti E 575 Glukono-delta lakton quantum satis svi nutrijenti E 576 Natrij glukonat quantum satis svi nutrijenti E 577 Kalij glukonat quantum satis svi nutrijenti E 578 Kalcij glukonat quantum satis svi nutrijenti E 640 Glicin i njegova natrij so quantum satis svi nutrijenti E 900 Dimetil poliksiloksan 200 mg/kg u smjesi, 0,2 mg/l u gotovoj hrani u smjesama beta-karotena i likopena E 901 Pčelinji vosak, bijeli i ţuti quantum satis svi nutrijenti da, samo kao nosač E 938 Argon quantum satis svi nutrijenti E 939 Helij quantum satis svi nutrijenti E 941 Azot quantum satis svi nutrijenti E 942 Azotov oksid quantum satis svi nutrijenti E 948 Kisik quantum satis svi nutrijenti E 949 Vodik quantum satis svi nutrijenti E 953 Izomalt quantum satis svi nutrijenti da, samo kao nosač E 965 Maltitol quantum satis svi nutrijenti da, samo kao nosač E 966 Laktitol quantum satis svi nutrijenti da, samo kao nosač E 967 Ksilitol quantum satis svi nutrijenti da, samo kao nosač E 968 Eritritol quantum satis svi nutrijenti da, samo kao nosač „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 264 E broj aditiva Naziv aditiva Najveća dopuštena koliĉina Nutrijent kojemu se aditiv moţe dodati Moţe li se upotrijebiti kao nosaĉ? E 1103 Invertaza quantum satis svi nutrijenti E 1200 Polidekstroza quantum satis svi nutrijenti da E 1404 Oksidirani skrob quantum satis svi nutrijenti da E 1410 Monoskrob fosfat quantum satis svi nutrijenti da E 1412 Diskrob fosfat quantum satis svi nutrijenti da E 1413 Fosfatirani diskrob – fosfat quantum satis svi nutrijenti da E 1414 Acetilirani diskrob – fosfat quantum satis svi nutrijenti da E 1420 Acetilirani skrob quantum satis svi nutrijenti da E 1422 Acetilirani diskrob adipat quantum satis svi nutrijenti da E 1440 Hidroksi propil skrob quantum satis svi nutrijenti da E 1442 Hidroksi propil diskrob fosfat quantum satis svi nutrijenti da E 1450 Natrij oktenil jantarat skrob quantum satis svi nutrijenti da E 1451 Acetilirani oksidirani skrob quantum satis svi nutrijenti da E 1452 Aluminij oktenil jantarat skrob 35 000 mg/kg u gotovoj hrani U dodacima prehrani kako je definisano posebnim propisom o dodacima prehrani, zbog njegove upotrebe u vitaminskim preparatima u obliku kapsula da E 1518 Gliceril triacetat (triacetin) (*) svi nutrijenti da, samo kao nosač E 1520(*) Propan-1,2-diol (propilen glikol) 1 000 mg/kg u gotovoj hrani (kao „carry over―) svi nutrijenti da, samo kao nosač (*)Najveća dopuštena količina za E 1518 i E 1520 iz svih izvora u hrani je 3000 mg/kg (pojedinačno ili u kombinaciji E1505 i E 1517). Za pića, osim kremastih likera, najveća dopuštena količina E 1520 je 1 000 mg/l iz svih izvora. Odjel B – Aditivi dodani u nutrijente namijenjene upotrebi u hrani za dojenĉad i malu djecu navedeni u taĉki 13.1 Dijela E Aneksa II: E broj aditiva Naziv aditiva Najveća dopuštena koliĉina Nutrijent kojemu se aditiv moţe dodati Kategorija hrane E 301 Natrij askorbat 100 000 mg/kg u pripravku vitamina D i najviše 1 mg/l u konačnoj hrani nakon prijenosa Pripravci vitamina D Početna i prijelazna hrana za dojenčad u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 265 E broj aditiva Naziv aditiva Najveća dopuštena koliĉina Nutrijent kojemu se aditiv moţe dodati Kategorija hrane oblast Ukupni prijenos 75 mg/l Preljevi hranjivih pripravaka koji sadrţe višestruko nezasićene masne kiseline hrana za dojenčad i malu djecu E 304 (i) Askorbil palmitat za upotrebu u smjesama nutrijenata pod uslovom da nije prijeĎena najveća dopuštena količina u hrani navedenoj u tački 13.1. Dijela E Aneksa II svi nutrijenti hrana za dojenčad i malu djecu E 306 Mješavina tokoferola obogaćena za upotrebu u smjesama nutrijenata pod uslovom da nije prijeĎena najveća dopuštena količina u hrani navedenoj u tački 13.1. Dijela E Aneksa II svi nutrijenti hrana za dojenčad i malu djecu E 307 Alfa tokoferol E 308 Gama tokoferol E 309 Delta tokoferol E 322 Lecitini za upotrebu u smjesama nutrijenata pod uslovom da nije prijeĎena najveća dopuštena količina u hrani navedenoj u tački 13.1. Dijela E Aneksa II svi nutrijenti hrana za dojenčad i malu djecu E 330 Limunska kiselina quantum satis svi nutrijenti hrana za dojenčad i malu djecu E 331 Natrij citrati za upotrebu u smjesama nutrijenata pod uslovom da nije prijeĎena najveća dopuštena količina u hrani navedenoj u tački 13.1. Dijela E Aneksa II i da se poštuju uslovi upotrebe koji su tamo navedeni svi nutrijenti hrana za dojenčad i malu djecu E 332 Kalij citrati za upotrebu u smjesi nutrijenata pod uslovom da nije prijeĎena najveća dopuštena količina u hrani navedenoj u tački 13.1. Dijela E Aneksa II i da se poštuju uslovi upotrebe koji su tamo navedeni svi nutrijenti hrana za dojenčad i malu djecu E 333 Kalcij citrati ukupni „carry over― je 0,1 mg/kg izraţen kao kalcij i svi nutrijenti hrana za dojenčad i malu djecu „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 266 E broj aditiva Naziv aditiva Najveća dopuštena koliĉina Nutrijent kojemu se aditiv moţe dodati Kategorija hrane unutar dopuštenih granica za kalcij i omjera kalcija/fosfora utvrĎene za tu kategoriju hrane E 341 (iii) Trikalcij fosfat najveća vrijednost prijenosa 150 mg/kg kao P2O5 i u skladu s graničnim vrijednostima koje su za kalcij, fosfor i omjer kalcija i fosfora navedene u Pravilniku o formulama za dojenčad i formulama nakon dojenja („Sluţbeni glasnik BiH―, broj 105/12) svi nutrijenti početna i prijelazna hrana za dojenčad u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast Ne smije se premašiti najveća dopuštena količina od 1 000 mg/kg izraţena kao P2O5 iz svih izvora u konačnoj hrani navedenoj u tački 13.1.3. dijela E Aneksa II ovog Pravilnika svi nutrijenti preraĎena hrana na bazi ţitarica i dječja hrana za dojenčad i malu djecu u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast E 401 Natrij alginat za upotrebu u smjesama nutrijenata pod uslovom da nije prekoračena najveća dopuštena količina u hrani navedenim u tački 13.1.3 Dijela E Aneksa II svi nutrijenti preraĎena hrana na bazi ţitarica i dječja hrana za dojenčad i malu djecu u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast E 402 Kalij alginat za upotrebu u smjesama nutrijenata pod uslovom da nije prekoračena najveća dopuštena količina u hrani navedenoj u tački 13.1. Dijela E Aneksa II svi nutrijenti preraĎena hrana na bazi ţitarica i dječja hrana za dojenčad i malu djecu u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast E 404 Kalcij alginat za upotrebu u smjesama nutrijenata pod uslovom da nije prijeĎena najveća dopuštena količina u hrani navedenoj u tački 13.1.3 Dijela E Aneksa II svi nutrijenti preraĎena hrana na bazi ţitarica i dječja hrana za dojenčad i malu djecu u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast E 414 Guma arabika (akacia guma) 150 000 mg/kg u smjesi nutrijenta i 10 mg/kg kao „carry over― u gotovom proizvodu svi nutrijenti hrana za dojenčad i malu djecu E 415 Ksantan guma za upotrebu u smjesama nutrijenata pod uslovom da svi nutrijenti preraĎena hrana na bazi ţitarica i dječja „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 267 E broj aditiva Naziv aditiva Najveća dopuštena koliĉina Nutrijent kojemu se aditiv moţe dodati Kategorija hrane nije prekoračena najveća dopuštena količina u hrani navedenoj u tački 13.1.3 Dijela E Aneksa II hrana za dojenčad i malu djecu u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast E 421 Manitol 1 000 puta više nego vitamin B 12, 3 mg/kg ukupni „carry over― kao nosač za vitamin B 12 hrana za dojenčad i malu djecu E 440 Pektini za upotrebu u smjesama nutrijenata pod uslovom da nije prekoračena najveća dopuštena količina u hrani navedenoj u tački 13.1. Dijela E Aneksa II svi nutrijenti prijelazna hrana i preraĎena hrana na bazi ţitarica i dječja hrana za dojenčad i malu djecu u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast E 466 Natrij karboksi metil celuloza, celulozna guma za upotrebu u smjesama nutrijenata pod uslovom da nije prijeĎena najveća dopuštena količina u hrani navedenoj u tački 13.1. Dijela E Aneksa II svi nutrijenti dijetalna hrana za dojenčad i malu djecu za posebne medicinske namjene u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast E 471 Mono– i digliceridi masnih kiselina za upotrebu u smjesama nutrijenata pod uslovom da nije prekoračena najveća dopuštena količina u hrani navedenoj u tački 13.1. Dijela E Aneksa II i da se poštuju uslovi upotrebe koji su tamo navedeni svi nutrijenti hrana za dojenčad i malu djecu E 472c Esteri limunske kiseline mono i diglicerida masnih kiselina za upotrebu u smjesama nutrijenata pod uslovom da nije prekoračena najveća dopuštena količina u hrani navedenoj u tački 13.1. Dijela E Aneksa II svi nutrijenti početna i prijelazna hrana za zdravu dojenčad i malu djecu E 551 Silicij dioksid 10 000 mg/kg u smjesama nutrijenata smjese nutrijenata u prahu hrana za dojenčad i malu djecu E 1420 Acetilirani skrob za upotrebu u smjesama nutrijenata pod uslovom da nije prekoračena najveća dopuštena količina u hrani navedenoj u tački 13.1.3 Dijela E Aneksa II svi nutrijenti preraĎena hrana na bazi ţitarica i dječja hrana za dojenčad i malu djecu u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 268 E broj aditiva Naziv aditiva Najveća dopuštena koliĉina Nutrijent kojemu se aditiv moţe dodati Kategorija hrane E 1450 Natrij oktenil jantarat skrob „carry-over― 100 mg/kg smjese vitamina hrana za dojenčad i malu djecu „carry-over― 1 000 mg/kg smjese polinezasićenih masnih kiselina E 1451 Acetilirani oksidirani skrob za upotrebu u smjesama nutrijenata pod uslovom da nije prekoračena najveća dopuštena količina u hrani navedenoj u tački 13.1.3 Dijela E Aneksa II svi nutrijenti preraĎena hrana na bazi ţitarica i dječja hrana za dojenčad i malu djecu u skladu sa posebnim propisima koji regulišu predmetnu oblast Napomena: Opća pravila za uslove upotrebe prehrambenih aditiva iz Dijela 5 (1) Aditivi iz Tabele 1 Dijela 6 ovog Aneksa koji su općenito dozvoljeni za korištenje u hrani prema načelu “quantum satis“, uključeni u grupu I „Aneksa II― Dijela C (1), kao aditivi mogu biti dodani u nutrijente u skladu s općim načelom “quantum satis“, osim ako nije drukčije odreĎeno. (2) Za fosfate i silikate, kad se koriste kao aditivi, najveće dopuštene količine su odreĎene samo za smjese nutrijenata, a ne i za gotovu hranu. (3) Za sve ostale aditive s odreĎenom ADI vrijednošću, najveće dopuštene količine su odreĎene i za smjesu nutrijenata i za gotovu hranu. (4) Niti jedan aditiv naveden u ovoj tablici nije dopušten za upotrebu kao boja, zaslaĎivač ili pojačivač arome. DIO 6 Definicije grupa aditiva za potrebe Dijelova od 1 do 5 Tabela 1 E broj Naziv E 170 Kalcij karbonat E 260 Sirćetna kiselina E 261 Kalij acetat E 262 Natrij acetati E 263 Kalcij acetat E 270 Mliječna kiselina E 290 Ugljik dioksid E 296 Jabučna kiselina E 300 Askorbinska kiselina E 301 Natrij askorbat E 302 Kalcij askorbat E 304 Esteri masnih kiselina askorbinske kiseline E 306 Mješavina tokoferola obogaćena E 307 Alfa-tokoferol „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 269 E broj Naziv E 308 Gama-tokoferol E 309 Delta-tokoferol E 322 Lecitini E 325 Natrij laktat E 326 Kalij laktat E 327 Kalcij laktat E 330 Limunska kiselina E 331 Natrij citrati E 332 Kalij citrati E 333 Kalcij citrati E 334 Vinska kiselina (L (+)-) E 335 Natrij tartarati E 336 Kalij tartarati E 337 Natrij kalij tartarat E 350 Natrij malati E 351 Kalij malat E 352 Kalcij malati E 354 Kalcij tartarat E 380 Triamonijev citrat E 400 Alginska kiselina E 401 Natrij alginat E 402 Kalij alginat E 403 Amonij alginat E 404 Kalcij alginat E 406 Agar E 407 Karagenan E 407a Pročišćena morska alga eucheuma E 410 Brašno sjemenke rogača E 412 Guar guma E 413 Tragakant E 414 Guma arabika, (akacia guma) E 415 Ksantan guma E 417 Tara guma E 418 Gellan guma E 422 Glicerol E 440 Pektini E 460 Celuloza E 461 Metil celuloza „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 270 E broj Naziv E 462 Etil celuloza E 463 Hidroksipropil celuloza E 464 Hidroksipropil metil celuloza E 465 Etil metil celuloza E 466 Natrij karboksi metil celuloza, celulozna guma E 469 Enzimatski hidrolizirana karboksimetil celuloza E 470a Natrij, kalij i kalcij so masnih kiselina E 470b Magnezij so masnih kiselina E 471 Mono– i digliceridi masnih kiselina E 472a Esteri sirćetne kiseline mono i diglicerida masnih kiselina E 472c Esteri mliječne kiseline mono i diglicerida masnih kiselina E 472d Esteri vinske kiseline mono i diglicerida masnih kiselina E 472e Mono– i diacetil esteri vinske kiseline mono i diglicerida masnih kiselina E 472f Smjesa estera sirćetne i vinske kiseline mono i diglicerida masnih kiselina E 500 Natrij karbonati E 501 Kalij karbonati E 503 Amonij karbonati E 504 Magnezij karbonati E 507 Hloridna kiselina E 508 Kalij hlorid E 509 Kalcij hlorid E 511 Magnezij hlorid E 513 Sulfatna kiselina E 514 Natrij sulfati E 515 Kalij sulfati E 516 Kalcij sulfat E 524 Natrij hidroksid E 525 Kalij hidroksid E 526 Kalcij hidroksid E 527 Amonij hidroksid E 528 Magnezij hidroksid E 529 Kalcij oksid E 530 Magnezij oksid E 570 Masne kiseline E 574 Glukonska kiselina E 575 Glukono-delta-lakton E 576 Natrij glukonat E 577 Kalij glukonat „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 271 E broj Naziv E 578 Kalcij glukonat E 640 Glicin i njegova natrij so E 938 Argon E 939 Helij E 941 Azot E 942 Azotov oksid E 948 Kisik E 949 Vodik E 1103 Invertaza E 1200 Polidekstroza E 1404 Oksidirani skrob E 1410 Monoskrob fosfat E 1412 Diskrob fosfat E 1413 Diskrob fosfat fosfatizirani E 1414 Diskrob fosfat acetilirani E 1420 Acetilirani skrob E 1422 Acetilirani diskrob adipat E 1440 Hidroksi propil skrob E 1442 Hidroksi propil diskrob fosfat E 1450 Natrij oktenil jantarat skrob E 1451 Acetilirani oksidirani skrob Tabela 2 Sorbinska kiselina – sorbati E broj Naziv E 200 Sorbinska kiselina E 202 Kalij sorbat E 203 Kalcij sorbat Tabela 3 Sumporni dioksid – sulfiti E broj Naziv E 220 Sumporni dioksid E 221 Natrij sulfit E 222 Natrij hidrogen sulfit E 223 Natrij metabisulfit E 224 Kalij metabisulfit E 226 Kalcij sulfit „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 272 E 227 Kalcij hidrogen sulfit E 228 Kalij hidrogen sulfit Tabela 4 Polisorbati E broj Naziv E 432 Polioksietilen sorbitan monolaurat (polisorbat 20) E 433 Polioksietilen sorbitan monooleat (polisorbat 80) E 434 Polioksietilen sorbitan monopalmitat (polisorbat 40) E 435 Polioksietilen sorbitan monostearat (polisorbat 60) E 436 Polioksietilen sorbitan tristearat (polisorbat 65) Tabela 5 Sorbitan esteri E broj Naziv E 491 Sorbitan monostearat E 492 Sorbitan tristearat E 493 Sorbitan monolaurat E 494 Sorbitan monooleat E 495 Sorbitan monopalmitat Tabela 6 Fosforna kiselina – fosfati– di-, tri– i polifosfati E broj Naziv E 338 Fosforna kiselina E 339 Natrij fosfati E 340 Kalij fosfati E 341 Kalcij fosfati E 343 Magnezij fosfati E 450 Difosfati E 451 Trifosfati E 452 Polifosfati Tabela 7 Alginska kiselina – alginati E broj Naziv E 400 Alginska kiselina E 401 Natrij alginat E 402 Kalij alginat E 403 Amonij alginat „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 273 E 404 Kalcij alginat „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 274 ANEKS IV POPIS BOJA IZ ĈLANA 22. ZA KOJE TREBA NAVESTI DODATNE INFORMACIJE KOD OZNAĈAVANJA HRANE Hrana koja sadrţi jedno ili više sljedećih boja Informacija Sunset ţuta (E 110)* „specifični naziv ili E broj boja―: moţe imati nepovoljan utjecaj na aktivnost i paţnju djece Hinolin ţuta (E 104)* Karmoizin (E 122)* Alura crvena (E 129)* Tartrazin (E 102)* Ponceau 4R (E 124)* * S izuzetkom: a) Hrana u kojoj se boje koriste za označavanje zdravstvene ispravnosti ili drugo označavanje na proizvodima od mesa ili za ţigosanje ili ukrasno bojenje ljuske jaja i b) Pića koja sadrţe više od 1,2 % vol. alkohola. „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 275 ANEKS V SPECIFIĈNI KRITERIJUMI ĈISTOĆE A. BOJE 1) Opće specifikacije za aluminijske pigmente boja Napomena: Etilen oksid ne smije se koristiti za sterilizaciju aditiva Definicija: Aluminijski pigmenti boja se pripremaju reakcijom boja koje odgovaraju kriterijima čistoće, su nevedene u odgovarajućoj specifikaciji sa aluminij-oksidom u vodenom rastvoru. Aluminij-oksid je obično svjeţe pripremljena, neosušena materija nastala reakcijom aluminij-sulfata ili hlorida sa natrijm ili kalcijm karbonatom ili bikarbonatom ili amonijakom. Nakon što se formiraju lakovi nastali proizvod se filtrira, ispere sa vodom i osuši. Aluminijev oksid koji nije odreagovao moţe biti prisutan u finalnom proizvodu. Materija nerastvorljiva u HCI Najviše do 0,5 % Materija nerastvorljiva u NaOH Najviše 0,5 % samo za E 127 eritrozin Materija koja se ekstrahuje eterom Najviše 0,2 % (pri neutralnim uslovima) Za odgovarajuće boje primjenjuju se posebni kriteriji čistoće. 2) Specifiĉni kriteriji ĉistoće E 100 KURKUMIN Sinonimi CI Prirodna ţuta 3,Turmerik ţuta, kurkuma ţuta, Diferoil metan Definicija Kurkumin se dobiva ekstrakcijom u kurkume u otopini, tj. mljevenih korijena sojeva Curcuma longa L. Da bi se dobio koncentrirani prah Curcumina, ekstrakt se pročišćava kristalizacijom. Proizvod se uglavnom sastoji od Curcumina, tj. od sastojka boja (1,7-bis(4-hidro-ksi-3-metoksifenil)hepta-1,6-dien 3,5-dion) i njegova dva dezmetoksi derivata u različitim omjerima. Mogu biti prisutne manje količine ulja i smole koje prirodno sadrţi kurkuma. Curcumin se takoĎer koristi kao pripravak boja s aluminijem — pigment; sadrţaj aluminija manji je od 30 %. U ekstrakciji se smiju koristiti samo sljedeća otapala: etilacetat, aceton, ugljik dioksid, diklorometan, n-butanol, metanol, etanol, heksan, propan-2-ol C.I. broj 75300 Einecs 207-280-5 Hemijsko ime I 1,7-Bis(4-hidroksi-3-metoksifenil)hepta-1,6-dien-3,5-dion II 1-(4-Hidroksifenil)-7-(4-hidroksi-3-metoksi-fenil-)hepta-1,6 dien-3,5-dion III 1,7-Bis(4-hidroksifenil)hepta-1,6-dien-3,5-dion Hemijska formula I C21H20O6 II C20H18O5 III C19H16O4 „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 276 Molekulska masa I. 368,39 II. 338,39 III.308,39 Analiza Sadrţaj najmanje 90 % ukupne materije boje 1 607 je ekstinkcija na apsorpcijskom maksimumu na oko 426 nm u etanolu Opis Narandţasto ţuti kristalni prah Identifikacija Spektrofotometrija Maksimum u etanolu na oko 426 nm Interval topljenja 179 ºC —182 ºC Ĉistoća Rezidue rastvarača Dihlorometan Etil acetat Najviše do 50 mg/kg, pojedinačno ili u kombinaciji Aceton n-butanol Metanol Etanol Heksan Propan-2-ol Najviše 10 mg/kg Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 10 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Može se koristiti u obliku aluminijskih pigmenata E 101 (i) RIBOFLAVIN Sinonimi Laktoflavin Definicija C.I. broj Einecs 201-507-1 Hemijsko ime 7,8-Dimetil-10-(D-ribo-2,3,4,5-tetrahidroksipentl) benzo(g)pteridin-2,4(3H,10H)-dion 7,8-dimetil-10-(1' -D-ribitil) izoaloksazin Hemijska formula C17H20N4O6 Molekulska masa 376,37 Analiza Sadrţaj najmanje 98 % na bezvodnoj osnovi 328 na oko 444 nm u vodenom rastvoru Opis Ţuti do narandţasto ţuti kristalni prah, sa blagim mirisom Identifikacija Spektrofotometrija Odnos A375 /A267 je izmeĎu 0,31 i 0,33 (u vodenom rastvoru) Odnos A 444 /A 267 je izmeĎu 0,36 i 0,39 „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 277 Maksimum u vodi na oko 375 nm Specifična rotacija [α]D 20 izmeĎu -115º i -140º u 0,05 N rastvoru natrij hidroksida Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 1,5 % (105 ºC, 4 sata) Sulfatni pepeo Najviše 0,1 % Primarni aromatski amini Najviše 100 mg/kg (izračunato kao anilin) Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Može se koristiti u obliku aluminijskih pigmenata E 101 (ii) RIBOFLAVIN-5' –FOSFAT Sinonimi Natrij riboflavin-5' -fosfat Definicija Ove specifikacije se primjenjuju na riboflavin 5‘-fosfat zajedno sa neznatnim količinama slobodnog riboflavina i riboflavin-difosfata. C.I. broj Einecs 204-988-6 Hemijsko ime Mononatrijev (2R,3R,4S)-5-(3')10-dihidro-'7,8'-dimetil-2',4' diokso-10'-benzo[y]pteridinil)-2,3,4-trihidroksipentil fosfat; mononatrijeva so 5'-monofosfat estera riboflavina Hemijska formula Za dihidratni oblik: C17H20N4NaO9P × 2H2O Za anhidridni oblik: C17H20N4NaO9P Molekulska masa 514,36 Analiza Sadrţaj najmanje 95 % ukupne materije boje izračunato kao C17H20N4NaO9P × 2H2O 250 na oko 375 nm u vodenom rastvoru Opis Ţuti do narandţasti kristalni higroskopni prah blaga mirisa Identifikacija Spektrofotometrija Odnos A375/A267 je izmeĎu 0,30 i 0,34 (u vodenom rastvoru) Odnos A444/A267 je izmeĎu 0,35 i 0,40 Maksimum u vodi na oko 375 nm Specifična rotacija [α]D 20 izmeĎu +38 º i +42 º u 5 molarnom rastvoru hlorovodika Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 8 % (100 ºC, 5 h u vakumu iznad P2O5) za dihidratni oblik Sulfatni pepeo Najviše 25 % Anorganski fosfat Najviše 1,0 % (izračunato kao PO4 na bezvodnoj osnovi) Prateće bojene materije Riboflavin (slobodni): najviše 6 % Riboflavin difosfat: najviše 6 % Primarni aromatski amini Najviše do 70 mg/kg (izračunato kao anilin) Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 278 Kadmij Najviše 1 mg/kg Može se koristiti u obliku aluminijskih pigmenata E 102 TARTRAZIN Sinonimi CI Ţuta za hranu 4 Definicija Tartrazine se priprema iz 4-amino-benzensulfonske kiseline koja se diazotira pomoću hlorovodične kiseline i natrij nitrita. Diazo spojevi potom se spajaju s 4,5-dihidro-5-okso-1-(4sulfop-henil) 1H- pirazol-3-karboksilnom kiselinom ili s metil esterom, etil esterom ili sa soli te karboksilne kiseline. Nastala boja pročišćava se i izolira kao natrij so. Tartrazine se u osnovi sastoji od trinatrijeva 5-hidroksi-1- (4-sulfonatofenil)-4-(4 sulfonatofenilazo)-H-pirazol-3-karboksilata i boja sličnih glavnoj boji, zajedno s natrijm hloridom i/ili natrij sulfatom kao glavnim neobojenim sastojcima. Tartrazin je natrijeva so. Kalcij i kalij soli su takoĎer dozvoljene. C.I. broj 19140 Einecs 217-699-5 Hemijsko ime Trinatrijev-5-hidroksi-1-(4-sulfonatofenil)-4-(4-sulfonatofenilazo) H-pirazol-3-karboksilat Hemijska formula C16H9N4Na3O9S2 Molekulska masa 534,37 Analiza Sadrţaj najmanje 85 % ukupne materije boje izračunato kao natrijeva so 530 na oko 426 nm u vodenom rastvoru Opis Svijetlonarandţasti prah ili granule Izgled vodenog rastvora Ţuti Identifikacija Spektrofotometrija Maksimum u vodi na oko 426 nm Ĉistoća Materija nerastvorljiva u vodi Najviše 0,2 % Boja slična glavnoj boji Najviše 1,0 % Organski spojevi osim materija boje: 4-hidrazinobenzen sulfonska kiselina Ukupno najviše 0,5 % 4-aminobenzen-1-sulfonska kiselina 5-okso-1-(4-sulfofenil)-2-pirazolin-3-karboksilna kiselina 4,4 -diazoaminodi (benzen sulfonska kiselina) Tetrahidroksijantarna kiselina Nesulfonirani primarni aromatski amini Najviše 0,01 % (izraţeno kao anilin) Eterski ekstrakt Najviše 0,2 % pri neutralnoj pH vrijednosti Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 279 Može se koristiti u obliku aluminijskih pigmenata E 104 KVINOLIN ŢUTA Sinonimi CI Ţuta 13 za hranu Definicija Kvinolin ţuta nastaje sulfonacijom 2-(2-kinolil)indan-1,3-diona ili mješavine koja sadrţava oko dvije trećine 2-(2-kinolil)indan-1,3 diona i jednu trećinu 2-(2-(6-metilkinolil))indan-1,3-diona. Kvinolin ţuta u osnovi se sastoji od mješavine natrijevih soli disulfita, monosulfita i trisulfita s 2-(2-kinolil)indan-1,3-dionom i boja sličnih glavnom bojilu zajedno s natrij hloridom i/ili natrij sulfatom kao glavnim bezbojnim sastojcima. Kvinolin ţuta je natrijeva so. Kalcij i kalij soli su takoĎer dozvoljene. C.I. broj 47005 Einecs 305-897-5 Hemijsko ime Dinatrijeve soli disulfonata 2-(2-kvinolil)indan-1,3-diona (osnovni sastojak) Hemijska formula C18H9N Na2O8S2 (osnovni sastojak) Molekulska masa 477,38 (osnovni sastojak) Analiza Sadrţaj najmanje 70 % ukupne materije boje izračunato kao natrijeva so Kvinolin ţuta mora imati sljedeći sastav: Od ukupne materije boje koja je prisutna: —najmanje 80 % mora biti dinatrijev 2-(2-kvinolil)indan-1,3-dion disulfit —najviše 15 % mora biti natrijev 2-(2-kvinolil)indan-1,3-dion monosulfit —najviše 7,0 % mora biti trinatrijev 2-(2-kvinolil)indan-1,3-dion trisulfit 865 (osnovni sastojak) na oko 411 nm u vodenom rastvoru acetatne kiseline Opis Ţuti prah ili granule Izgled vodenog rastvora Ţuti Identifikacija Spektrofotometrija Maksimum u vodenom rastvoru acetatne kiseline pri pH 5 na oko 411 nm Ĉistoća Materija nerastvorljiva u vodi Najviše 0,2 % Prateće bojene materije Najviše 4,0 % Organska jedinjenja osim materije boje: 2-metilkvinolin Ukupno najviše 0,5 % 2-metilkvinolin-sulfonska kiselina Ftalna kiselina 2,6-dimetil kvinolin 2,6-dimetil kvinolin sulfonska kiselina 2-(2-kvinolil)indan-1,3-dion Najviše 4 mg/kg „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 280 Nesulfonirani primarni aromatski amini Najviše 0,01 % (izračunato kao anilin) Materija koja se ekstrahuje eterom Najviše 0,2 % pri neutralnim uslovima Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Može se koristiti u obliku aluminijskih pigmenata E 110 ZALAZAK SUNCA ŢUTA FCF Sinonimi CI Ţuta 3 za hranu, Narandţasto ţuta S Definicija Zalak sunca ţuta FCF u osnovi se sastoji od dinatrijeva 2-hidroksi 1-(4- sulfonatofenilazo) naftalen-6-sulfita i boja sličnih glavnom bojilu s natrijm hloridom i/ili natrijm sulfatom kao osnovnim neobojenim sastojcima. Zalazak sunca ţuta FCF dobiva se diazotizacijom 4-aminoben-zensulfitne kiseline pomoću hlorovodične kiseline i natrijeva nitrita ili sumporne kiseline i natrijeva nitrita. Diazo spoj spaja se sa 6-hidroksi- 2-naftalen sulfitnom kiselinom. Boja se izolira kao natrij so i suši. Zalazak sunca ţuta FCF je natrijeva so. Kalcij i kalij soli su takoĎer dozvoljene. C.I. broj 15985 Einecs 220-491-7 Hemijsko ime Dinatrijev 2-hidroksi-1-(4-sulfonatofenilazo)naftalen-6-sulfonat Hemijska formula C16H10N2Na2O7S2 Molekulska masa 452,37 Analiza Sadrţaj najmanje 85 % ukupne materije boje izračunato kao natrijeva so 555 na oko 485 nm u vodenom rastvoru pri pH 7 Opis Narandţasto-crveni prah ili granule Izgled vodenog rastvora Narandţasta Identifikacija Spektrofotometrija Maksimum u vodi na oko 485 nm pri pH 7 Ĉistoća Materija nerastvorljiva u vodi Najviše 0,2 % Prateće bojene materije Najviše 5 % 1-(fenilazo)-2-naftalenol (Sudan I) Najviše 0,5 mg/kg Organska jedinjenja osim materije boje: 4-aminobenzen-1-sulfonska kiselina Ukupno najviše 0,5 % 3-hidroksinaftalen-2,7-disulfonska kiselina 6-hidroksinaftalen-2-sulfonska kiselina 7-hidroksinaftalen-1,3-disulfonska kiselina 4,4' -diazoaminodi(benzen sulfonska kiselina) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 281 6,6'-oksidi(naftalen-2-sulfonska kiselina) Nesulfonizirani primarni aromatski amini Najviše 0,01 % (izračunato kao anilin) Materija koja se ekstrahuje eterom Najviše 0,2 % pri neutralnim uslovima Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Može se koristiti u obliku aluminijskih pigmenata E 120 KOKINEAL, KARMINSKA KISELINA, KARMINI Sinonimi CI Natural Red 4 Definicija Karmin i karminska kiselina dobivaju se iz vodenih, vodeno alkoholnih ili alkoholnih ekstrakata cochineala koji se sastoji od sušenih tijela ţenskog insekta Dactylopius coccus Costa. Bojilo je karminska kiselina. Mogu se pripremiti aluminijski pigment karminske kiseline (karmina) kod kojeg su aluminij i karminska kiselina vezani u molarnom omjeru 1: 2. U komercijalnim proizvodima bojilo je prisutno u kombinaciji s amonijem, kalcijem, kalijem ili natrij kationima, pojedinačno ili u smjesi, a ti kationi mogu biti prisutni i u većim koncentracijama. Komercijalni produkti mogu takoĎer sadrţavati bjelančevinaste ostatke kukaca, kao i slobodne karminate ili manje ostatke nevezanih aluminij kationa. C.I.broj 75470 Einecs Kokineal: 215-680-6; karminska kiselina: 215-023-3;karmini: 215 724-4 Hemijsko ime 7-β-D-glukopiranosil-3,5,6,8-tetrahidroksi-1-metil-9,10 dioksoantracen-2-karboksilna kiselina (karminska kiselina); karmin je hidratizirani aluminij helat te kiseline Hemijska formula C22H20O13 (karminska kiselina) Molekulska masa 492,39 (karminska kiselina) Analiza Sadrţaj najmanje 2,0 % karminske kiseline u ekstraktima koji sadrţe karminsku kiselinu; Najmanje 50 % karminske kiseline u helatima. Opis Crveni do tamnocrveni, prhki prah ili čvrsta materija. Ekstrakt Kokineala je obično tamno crvena tečnost ali se takoĎer moţe osušiti u prah. Identifikacija Spektrofotometrija Maksimum u vodenom rastvoru amonijaka na oko 518 nm. Maksimum u razblaţenom rastvoru hlorovodonične kiseline oko 494 nm za karminsku kiselinu. 139 na oko 494 nm u razrijeĎenom rastvoru hlorovodonične kiseline za karminsku kiselinu Ĉistoća Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 5 mg/kg „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 282 Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Može se koristiti u obliku aluminijskih pigmenata E 122 AZORUBIN, KARMOZIN Sinonimi CI Crvena 3 za hranu Definicija Azorubin se u osnovi sastoji od dinatrijev 4-hidroksi-3-(4 sulfonato-1-naftilazo)naftalen-1-sulfonata i Prateće bojene materije zajedno sa natrij hloridom i/ili natrij sulfatom kao osnovni neobojeni sastojci. Azorubin se opisuje kao natrije so. Kalcij i kalij soli su takoĎer dozvoljene. C.I. broj 14720 Einecs 222-657-4 Hemijsko ime Dinatrijev 4-hidroksi-3-(4-sulfonato-1-naftilazo) naftalen-1 sulfonat Hemijska formula C20H12N2Na2O7S2 Molekulska masa 502,44 Analiza Sadrţaj najmanje 85 % ukupne materije boje, izračunato kao natrij so 510 na oko 516 nm u vodenom rastvoru Opis Crveni do bordo prah ili granule Izgled vodenog rastvora Crveni Identifikacija Spektrofotometrija Maksimum u vodi na oko 516 nm Ĉistoća Materija nerastvorljiva u vodi Najviše 0,2 % Prateće bojene materije Najviše 1 % Organska jedinjenja osim materije boje: 4-aminonaptalen-1-sulfonska kiselina Ukupno najviše 0,5 % 4-hidroksinaftalen-1-sulfonska kiselina Nesulfonizovani primarni aromatski amini Najviše 0,01 % (izračunato kao anilin) Materija koja se ekstrahuje eterom Najviše 0,2 % pri neutralnim uslovima Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Može se koristiti u obliku aluminijskih pigmenata E 123 AMARANT Sinonimi CI Crvena 9 za hranu Definicija Amaranth se većinom sastoji od trinatrijeva 2-hidroksi-1-(4 sulfonato- 1-naftilazo)naftalen-3,6-disulfonata i boja sličnih „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 283 glavnom bojilu, uz natrij hlorid i/ili natrij sulfat kao osnovne neobojane sastojke. Amaranth nastaje spajanjem 4-amino-1 naftalensulfonske kiseline s 3- hidroksi-2,7-naftalendisulfonskom kiselinom. Amarant se opisuje kao natrij so. Kalcij i kalij soli su takoĎer dozvoljene. C.I. broj 16185 Einecs 213-022-2 Hemijsko ime Trinatrijev 2-hidroksi-1-(4-sulfonato-1-naftilazo)naftalen-3,6 disulfonat Hemijska formula C20H11N2Na3O10S3 Molekulska masa 604,48 Analiza Sadrţaj najmanje 85 % ukupne materije boje, izračunato kao natrij so 440 na oko 520 nm u vodenom rastvoru Opis CrvenosmeĎi prah ili granule Izgled vodenog rastvora Crveni Identifikacija Spektrofotometrija Maksimum u vodi na oko 520 nm Ĉistoća Materija nerastvorljiva u vodi Najviše 0,2 % Prateće bojene materije Najviše 3,0 % Organska jedinjenja osim materije boje: 4-aminonaftalen-1-sulfonska kiselina Ukupno najviše do 0,5 % 3-hidroksinaftalen-2,7-disulfonska kiselina 6-hidroksinaftalen-2-sulfonska kiselina 7-hidroksinaftalen-1,3-disulfonska kiselina 7-hidroksinaftalen-1,3-6-trisulfonska kiselina Nesulfonizirani primarni aromatski amini Najviše 0,01 % (izračunato kao anilin) Materija koja se ekstrahuje eterom Najviše 0,2 % pri neutralnim uslovima Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Može se koristiti u obliku aluminijskih pigmenata E 124 PONCEAU 4R, KOKINEAL CRVENA A Sinonimi CI Crvena 7 za hranu, Novi Kokin Definicija Ponceau 4R u osnovi se sastoji od trinatrijeva 2-hidroksi-1-(4 sulfonato-1-naftilazo)naftalen-6,8-disulfonata i boja sličnih glavnom bojilu, uz natrij hlorid i/ili natrij sulfat kao osnovne neobojene sastojke. Ponceau 4R proizvodi se spajanjem diazotizirane naftionske kiseline na G kiselinu (2-naftol-6,8 „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 284 disulfitna kiselina) i pretvaranjem produkta spajanja u trinatrijevu so. Ponceau 4R se opisuje kao natrij so. Kalcij i kalij soli su takoĎer dozvoljene C.I. broj 16255 Einecs 220-036-2 Hemijsko ime Trinatrijev 2-hidroksi-1-(4-sulfonato-1-naftilazo)naftalen-6,8 disulfonat Hemijska formula C20H11N2Na3O10S3 Molekulska masa 604,48 Analiza Sadrţaj najmanje 80 % ukupne materije boje, izračunato kao natrij so. 430 na oko 505 nm u vodenom rastvoru Opis Crvenkasti prah ili granule Izgled vodenog rastvora Crveni Identifikacija Spektrofotometrija Maksimum u vodi na oko 505 nm Ĉistoća Materija nerastvorljiva u vodi Najviše 0,2 % Prateće bojene materije Najviše 1,0 % Organska jedinjenja osim materije boje: 4-aminonaftalene-1-sulfonska kiselina Ukupno najviše 0,5 % 7-hidroksinaftalen-1,3-disulfonska kiselina 3-hidroksinaftalen-2,7-disulfonska kiselina 6-hidroksinaftalen-2-sulfonska kiselina 7-hidroksinaftalen-1,3-6-trisulfonska kiselina Nesulfonizovani primarni aromatski amini Najviše 0,01 % (izračunato kao anilin) Materija koja se ekstrahuje eterom Najviše 0,2 % pri neutralnim uslovima Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Može se koristiti u obliku aluminijskih pigmenata E 127 ERITROZIN Sinonimi CI Crvena 14 za hranu Definicija Eritrozin se većinom sastoji od dinatrijeva 2-(2,4,5,7-tetrajod-3 oksido-6-oksoksanten-9-il)-benzoat-monohidrata i boja sličnih glavnom bojilu, uz vodu, natrij hlorid i/ili natrij sulfat kao glavne neobojene sastojke. Eritrozin nastaje jodiranjem fluorosceina, produkta kondenzacije rezorcinola i ftalnog anhidrida. Eritrozin je natrijeva so. Dopuštene su i kalcij i kalij so. „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 285 C.I. broj 45430 Einecs 240-474-8 Hemijsko ime Dinatrijev 2-(2,4,5,7-tetraiodo-3-oksido-6-oksoksanten-9 il)benzoat monohidrat Hemijska formula C20H6I4Na2O5 × H2O Molekulska masa 897,88 Analiza Sadrţaj najmanje 87 % ukupne materije boje, izračunato kao bezvodna natrijeva so 1 100 na oko 526 nm u vodenom rastvoru pri pH 7 Opis Crveni prah ili granule. Izgled vodenog rastvora Crveni Identifikacija Spektrofotometrija Maksimum u vodi na oko 526 nm pri pH 7 Ĉistoća Anorganski jodidi izračunato kao natrij jodid Najviše 0,1 % Materija nerastvorljiva u vodi Najviše 0,2 % Prateće bojene materije (osim fluoresceina) Najviše 4,0 % Fluorescein Najviše 20 mg/kg Organska jedinjenja osim materije boje: Tri-jodoresorcinol Najviše 0,2 % 2-(2,4-dihidroksi-3,5-diodobenzoil) benzenska kiselina Najviše 0,2 % Materija koja se ekstrahuje eterom Iz rastvora sa pH od 7 do 8, najviše do 0,2 % Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Može se koristiti u obliku aluminijskih pigmenata E 129 ALURA CRVENA AC Sinonimi CI Crvena 17 za hranu Definicija Allura Red AC u osnovi se sastoji od dinatrijeva 2-hidroksi-1-(2 metoksi-5-metil-4-sulfonatofenilazo)naftalen-6-sulfonata i boja sličnih glavnom bojilu, uz natrij hlorid i/ili natrij sulfat kao osnovne neobojene sastojke. Allura Red AC nastaje spajanjem diazotizirane 5- amino-4-metoksi-2-toluensulfonske kiseline sa 6 hidroksi-2-naftalen sulfonskom kiselinom. Alura crvena AC se opisuje kao natrij so. Kalcij i kalij soli su takoĎer dozvoljene. C.I.broj 16035 Einecs 247-368-0 Hemijsko ime Dinatrijev 2-hidroksi-1-(2-metoksi-5-metil-4-sulfonatofenilazo) naftalen-6-sulfonat „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 286 Hemijska formula C18H14N2Na2O8S2 Molekulska masa 496,42 Analiza Sadrţaj najmanje 85 % ukupne materije boje, izračunato kao natrij so 540 na oko 504 nm u vodenom rastvoru pri pH 7 Opis Tamnocrveni prah ili granule Izgled vodenog rastvora Crveni Identifikacija Spektrofotometrija Maksimum u vodi na oko 504 nm Ĉistoća Materija nerastvorljiva u vodi Najviše 0,2 % Prateće bojene materije Najviše 3,0 % Organska jedinjenja osim materije boje: 6-hidroksi-2-naftalene sulfonska kiselina, natrij so Najviše 0,3 % 4-amino-5-metoksi-2-metilbenezen sulfonska kiselina Najviše 0,2 % dinatrijeva so 6,6-oksibis (2-naftalen sulfonska kiselina) Najviše 1,0 % Nesulfonizirani primarni aromatski amini Najviše 0,01 % (izračunato kao anilin) Materija koja se ekstrahuje eterom Iz rastvora sa pH 7, najviše do 0,2 % Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Može se koristiti u obliku aluminijskih pigmenata E 131 PATENT PLAVA V Sinonimi CI Plava 5 za hranu Definicija Patent plava V sastoji se u osnovi od kalcij ili natrij soli [4-(α-(4 dietilaminofenil)-5-hidroksi-2,4-disulfofenil-metiliden)2,5 cikloheksadien-1-iliden] dietilamonij hidroksid i prateće bojene materije zajedno sa natrij hloridom i/ili natrij sulfatom i/ili kalcij sulfatom kao osnovnim neobojenim sastojcima. Kalij so je takoĎer dozvoljena. C.I. broj 42051 Einecs 222-573-8 Hemijsko ime Kalcij ili natrij so [4-(α-(4-dietilaminofenil)-5-hidroksi-2,4 disulfofenil-metiliden)2,5-cikloheksadien-1-iliden] dietil-amonij hidroksida Hemijska formula Kalcij so: C27H31N2O7S2Ca1/2 Natrij so: C27H31N2O7S2Na Molekulska masa Kalci so: 579,72 Natrij so: 582,67 „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 287 Analiza Sadrţaj najmanje 85 % ukupne materije boje, izračunato kao natrij so 2 000 na oko 638 nm u vodenom rastvoru pri pH 5 Opis Tamno plavi prah ili granule Izgled vodenog rastvora Plavi Identifikacija Spektrofotometrija Maksimum u vodi na 638 nm pri pH 5 Ĉistoća Materija nerastvorljiva u vodi Najviše 0,2 % Prateće bojene materije Najviše 2,0 % Organska jedinjenja osim materije boje: 3-hidroksi benzaldehid Ukupno najviše 0,5 % 3-hidroksi benzenska kiselina 3-hidroksi-4-sulfobenzenska kiselina N,N-dietilamino benzen sulfonska kiselina Leuko baza Najviše 4,0 % Nesulfonizirani primarni aromatski amini Najviše 0,01 % (izračunato kao anilin) Materija koja se ekstrahuje eterom Iz rastvora kod pH 5 najviše 0,2 % Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Može se koristiti u obliku aluminijskih pigmenata E 132 INDIGOTIN, INDIGO KARMIN Sinonimi CI Plava 1 za hranu Definicija Indigotin se većinom sastoji od mješavine dinatrijeva 3,3′-diokso 2,2′- biindoliden-5,5′-disulfonata i dinatrijeva 3,3′-dioksi-2,2′ biindoliden- 5,7′-disulfonata te boja sličnih glavnom bojilu, uz natrij hlorid i/ili natrij sulfat kao osnovne neobojene sastojke. Indigotin je natrij so. Dopuštene su i kalcij i kalij so. Indigotine se dobiva sulfonacijom indiga. To se postiţe zagrijavanjem indiga (ili paste indiga) u prisutnosti sumporne kiseline. Boja se izolira i podvrgava postupcima pročišćavanja. C.I. broj 73015 Einecs 212-728-8 Hemijsko ime Dinatrijev 3,3'-diokso-2,2'-bi-indoliliden-5,5'-disulfonat Hemijska formula C16H8N2Na2O8S2 Molekulska masa 466,36 Analiza Sadrţaj najmanje 85 % ukupne materije boje, izračunato kao natrij so; dinatrijev 3,3'-diokso-2,2'-bi-indoliliden-5,7'-disulfonat: Najviše 18 % 480 na oko 610 nm u vodenom rastvoru „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 288 Opis Tamno plavi prah ili granule Izgled vodene otopine Plava Identifikacija Spektrofotometrija Maksimum u vodi na oko 610 nm Ĉistoća Materija nerastvorljiva u vodi Najviše 0,2 % Prateće bojene materije Izuzev dinatrijev 3,3'-diokso-2,2'-bi-indoliliden-5,7'-disulfonata: Najviše 1,0 % Organska jedinjenja osim materije boje: Isatin-5-sulfonska kiselina Ukupno najviše do 0,5 % 5-sulfoantranilna kiselina Antranilna kiselina Nesulfonizirani primarni aromatski amini Najviše 0,01 % (izračunato kao anilin) Materija koja se ekstrahuje eterom Najviše 0,2 % pri neutralnim uslovima Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Može se koristiti u obliku aluminijskih pigmenata E 133 BRILIJANT PLAVA FCF Sinonimi CI Plava 2 za hranu Definicija Brilijant plava FCF sastoji se u osnovi od dinatrijev α-(4-(N-etil-3 sulfonatobenzilamino) fenil)-α-(4-N-etil-3-sulfonatobenzilamino) cikloheksa-2,5-dieniliden) toluen-2-sulfonata i njegovih izomera i subsidiarnih materija boje zajedno sa natrij hloridom i/ili natrij sulfatom kao osnovni neobojeni sastojci. Brilijant plava FCF se opisuje kao natrij so. Kalcij i kalij soli su takoĎer dozvoljene. C.I. broj 42090 Einecs 223-339-8 Hemijsko ime Dinatrijev α-(4-(N-etil-3-sulfonatobenzilamino) fenil)-α-(4-N-etil 3-sulfonatobenzilamino) cikloheksa-2,5-dieniliden) toluen-2 sulfonat Hemijska formula C37H34N2Na2O9S3 Molekulska masa 792,84 Analiza Sadrţaj najmanje 85 % ukupne materije boje, izračunato kao natrij so 1 630 na oko 630 nm u vodenom rastvoru Opis Crveno-plavi prah ili granule Izgled vodenog rastvora Plavi Identifikacija Spektrofotometrijska analiza Maksimum u vodi na oko 630 nm „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 289 Ĉistoća Materija nerastvorljiva u vodi Najviše 0,2 % Prateće bojene materije Najviše 6,0 % Organska jedinjenja osim materije boje: Suma 2-, 3- i 4-formil benzen sulfonskih kiselina Najviše 1,5 % 3-((etil)(4-sulfofenil) amino) metil benzen sulfonska kiselina Najviše 0,3 % Leuko baza Najviše 5,0 % Nesulfonizirani primarni aromatski amini Najviše 0,01 % (izračunato kao anilin) Materija koja se ekstrahuje eterom Najviše 0,2 % pri pH 7 Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Može se koristiti u obliku aluminijskih pigmenata E 140 (i) HLOROFILI Sinonimi CI Prirodna zelena 3, Magnezij hlorofil, Magnezij Feofitin Definicija Hlirofili se dobivaju ekstrakcijom iz rastvora prirodnih vrsta jestivog biljnog materijala, trave, lucerke i koprive. Tokom naknadnog odvajanja rastvarača, prirodno prisutni ko-ordinirani magnezij moţe biti kompletno ili djelimično odvojen od hlorofila dajući odgovarajuće feofitine. Osnovne materije boje su feofitini i magnezij hlorofili. Ekstrahovani produkt, od kojeg je odvojen rastvarač, sadrţi i druge pigmente kao što su karotenoidi kao i ulja, masnoće i voskovi koji potiču iz izvornog materijala. Samo se sljedeći rastvarači mogu upotrijebiti za ekstrakciju: aceton, metil etil keton, dihlorometan, ugljik dioksid, metanol, etanol, propan-2 ol i heksan. C.I. broj 75810 Einecs Hlorofili: 215-800-7, hlorofil a: 207-536-6, hlorofil b: 208-272-4 Hemijsko ime Osnovne materije boje su: Fitil (13 2 R,17S,18S)-3-(8-etil-13 2 metoksikarbonil-2,7,12,18 tetrametil-13′-okso-3-vinil-13 1 13 2 17,18-tetrahidrociklopenta [at] porfirin-17-il)propionat, (Feofitin a), ili kao kompleks magenzija (Hlorofil a) Fitil (13 2 R,17S,18S)-3-(8-etil-7-formil-13 2 metoksikarbonil 2,12,18-trimetil-13′-okso-3-vinil-13 1 13 2 17,18 tetrahidrociklopenta[at]-porfirin-17-il)propionat, (Feofitin b), ili kao kompleks magenzija (Hlorofil b) Hemijska formula Hlorofil a (kompleks magenzija): C55H72MgN4O5 Hlorofil a: C55H74N4O5 Hlorofil b (kompleks magenzija): C55H70MgN4O6 „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 290 Hlorofil b: C55H72N4O6 Molekulska masa Hlorofil a (kompleks magenzija): 893,51 Hlorofil a: 871,22 Hlorofil b (kompleks magenzija): 907,49 Hlorofil b: 885,20 Analiza Ukupni sadrţaj svih hlorofila i njihovih kompleksa magnezija je najmanje 10 % 700 na oko 409 nm u hloroformu Opis Voštana čvrsta materija boje od maslinasto zelene do tamno zelene zavisno od sadrţaja koordiniranog magnezija Identifikacija Spektrofotometrijska analiza Maksimum u hloroformu na oko 409 nm Ĉistoća Rezidue rastvarača Aceton Najviše 50 mg/kg, pojedinačno ili u kombinaciji: Metil etil keton Metanol Etanol Propan-2-ol Heksan Dihlorometan: Najviše 10 mg/kg Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 5 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg E 140 (ii) HLOROFILINI Sinonimi CI Prirodno zelena 5, natrij hlorofilin, kalij hlorofilin Definicija Alkalne soli hlorofilina dobivaju se saponifikacijom ekstrakta iz rastvarača prirodnih vrsta jestivog biljnog materijala, trave, lucerke i koprive. Saponifikacijom se odstranjuju metil i fitol ester grupe a moţe doći i do djelimičnog otvaranja ciklopentenil prstena. Kisele grupe se neutraliziraju stvarajući soli kalija i/ili natrijeva. Samo se sljedeći rastvarači mogu upotrijebiti za ekstrakciju: aceton, metil etil keton, dihlorometan, ugalj dioksid, metanol, etanol, propan-2-ol i heksan. C.I. broj 75815 Einecs 287-483-3 Hemijsko ime Osnovne materije boje u njihovim kiselim oblicima su: — 3-(10-karboksilato-4-etil-1,3,5,8-tetrametil-9-okso-2 vinilforbin-7-il)propionat (hlorofilin a) i — 3-(10-karboksilato-4-etil-3-formil-1,5,8-trimetil-9-okso-2 vinilforbin-7-il)propionat (hlorofilin b) Zavisno od stepena hidrolize prsten ciklopentenila moţe biti otvoren što rezultira stvaranjem treće karboksil funkcije. Kompleksi magnezija takoĎer mogu biti prisutni. Hemijska formula Hlorofilin a (kiseli oblik): C34H34N4O5 „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 291 Hlorofilin b (kiseli oblik): C34H32N4O6 Molekulska masa Hlorofilin a: 578,68 Hlorofilin b: 592,66 I jedna i druga moţe biti uvećana za 18 daltona ako je otvoren ciklopentenilski prsten. Analiza Ukupni sadrţaj hlorofilina je najmanje 95 % uzorka sušenog 1 sat na oko 100 ºC. 700 na oko 405 nm u vodenom rastvoru pri pH 9 140 na oko 653 nm u vodenom rastvoru pri pH 9 Opis Tamno zeleni do plavi/crni prah Identifikacija Spektrofotometrijska analiza Maksimum u vodenom fosfatnom puferu pri pH 9 na oko 405 nm i na oko 653 nm Ĉistoća Rezidue rastvarača Aceton Najviše 50 mg/kg, pojedinačno ili u kombinaciji: Metil etil keton Metanol Etanol Propan-2-ol Heksan Dihlorometan Najviše 10 mg/kg Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 10 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg E 141 (i) BAKRENI KOMLPEKSI HLOROFILA Sinonimi CI Prirodna zelena 3, bakar hlorofil, bakar feofitin Definicija Bakar hlorofili se dobivaju dodavanjem soli bakra supstanci koja se dobije ekstrakcijom iz rastvarača prirodnih izvora jestivog biljnog materijala, trave, lucerke, i koprive. Produkt, od kojeg je odstranjen rastvarač, sadrţi i druge pigmente kao što su karotenoidi kao i masnoće i voskovi koji potiču iz izvornog materijala. Osnovne materije boje su bakar feofitini. Samo se sljedeći rastvarači mogu upotrijebiti za ekstrakciju: aceton, metil etil keton, dihlorometan, ugljik dioksid, metanol, etanol, propan-2-ol i heksan. C.I. broj 75810 Einecs Bakar hlorofil a: 239-830-5; Bakar hlorofil b: 246-020-5 Hemijsko ime Bakar (II) [Fitil (13 2 R,17S,18S)-3-(8-etil-13 2 metoksikarbonil 2,7,12,18-tetrametil-13′-okso-3-vinil-13 1 13 2 17,18 tetrahidrociklopenta[at]-porfirin-17-il)propionat] (Bakar hlorofil a) Bakar (II) [Fitil (13 2 R,17S,18S)-3-(8-etil-7-formil-132 metoksikarbonil-2,12,18-trimetil-13′-okso-3-vinil-13 1 13 2 17,18 tetrahidrociklopenta[at]-porfirin-17-il)propionat] (Bakar hlorofil b) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 292 Hemijska formula Bakar hlorofil a: C55H72CuN4O5 Bakar hlorofil b: C55H70CuN4O6 Molekulska masa Bakar hlorofil a: 932,75 Bakar hlorofil b: 946,73 Analiza Ukupni sadrţaj bakar hlorofila je najmanje 10 %. 540 na oko 422 nm u hloroformu 300 na oko 652 nm u hloroformu Opis Voštana čvrsta materija boje od plavo zelene do tamno zelene zavisno od sadrţaja izvornog materijala Identifikacija Spektrofotometrijska anliza Maksimum u hloroformu na oko 422 nm i na oko 652 nm Ĉistoća Rezidue rastvarača Aceton Najviše 50 mg/kg, pojedinačno ili u kombinaciji: Metil etil keton Metanol Etanol Propan-2-ol Heksan Dihlorometan: Najviše do 10 mg/kg Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Joni bakra Najviše 200 mg/kg Ukupni bakar Najviše 8,0 % od ukupnih bakar - fiofitina Može se koristiti u obliku aluminijskih pigmenta E 141 (ii) BAKARNI KOMLPEKSI HLOROFILINA Sinonimi Natrijev bakar hlorofilin, Kalijev bakar hlorofilin, CI Prirodno zelena 5 Definicija Alkalne soli bakar hlorofilin se dobivaju dodavanjem bakra produktu dobivenom saponifikacijom ekstrakta iz rastvarača prirodnih loza jestivog biljnog materijala, trave, lucerke i koprive; saponifikacijom se odstranjuju metil i fitol ester grupe a moţe doći i do djelimičnog otvaranja ciklopentenil prstena. Nakon dodavanja bakra u prečišćene hlorofiline, kisele grupe se neutraliziraju stvarajući soli kalijeva i/ili natrijeva. Samo se sljedeći rastvarači mogu upotrijebiti za ekstrakciju: aceton, m etil etil keton, dihlorometan, ugljik dioksid, metanol, etanol, propan-2-ol i heksan. C.I. broj 75815 Einecs Hemijsko ime Osnovne materije boje u njihovim kiselim oblicima su 3-(10 Karboksilato-4-etil-1,3,5,8-tetrametil-9-okso-2-vinilforbin-7-il) propionat, kompleks bakra (Bakar hlorofilin a) i 3-(10 Karboksilato-4-etil-3-formil-1,5,8-trimetil-9-okso-2-vinilforbin-7 „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 293 il) propionat, kompleks bakra (Bakar hlorofilin b) Hemijska formula Bakar hlorofilin a (kiseli oblik): C34H32CuN4O5 Bakar hlorofilin b (kiseli oblik): C34H30CuN4O6 Molekulska masa Bakar hlorofilin a: 640,20 Bakar hlorofilin b: 654,18 I jedna i druga moţe biti uvećana za 18 daltona ako je otvoren ciklopentenilski prsten. Analiza Ukupni sadrţaj hlorofilina je najmanje 95 % uzorka sušenog 1 sat na 100 ºC. 565 na oko 405 nm u vodenom fosfatnom puferu pri pH7,5 145 na oko 630 nm u vodenom fosfatnom puferu pri pH7,5 Opis Tamno zeleni do plavo/crni prah Identifikacija Spektrofotometrijska analiza Maksimum u vodenom fosfatnom puferu pri pH 7,5 na oko 405 nm i na 630 nm Ĉistoća Rezidue rastvarača Aceton Najviše 50 mg/kg, pojedinačno ili u kombinaciji: Metil etil keton Metanol Etanol Propan-2-ol Heksan Dihlorometan: Najviše 10 mg/kg Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 5 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Joni bakra Najviše 200 mg/kg Ukupni bakar Najviše 8,0 % od ukupnih bakar hlorofilina Može se koristiti u obliku aluminijskih pigmenata E 142 ZELENA S Sinonimi CI Zelena 4 za hranu, Brilijantno zelena BS Definicija Zelena S sastoji se u osnovi od natrijev N-[4-(dimetilamino) fenil] 2-hidroksi-3,6-disulfo-1-naftalenil)metilen]-2,5-cikloheksadien-1 iliden]-N-metilmetanaminij i subsidijarnih materija boja zajedno sa natrijev hloridom i/ili natrijev sulfatom kao osnovni neobojeni sastojci. Zelena S se Opisuje kao natrijeva so. Kalcije i kalijeve soli su takoĎer dozvoljene. C.I. broj 44090 Einecs 221-409-2 Hemijsko ime Natrij N-[4-[[4-(dimetilamino)fenil](2-hidroksi-3,6-disulfo-1 naftalenil)-metilen]2,5-cikloheksadien-1-iliden]-N metilmetanaminij; „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 294 Natrijev 5-[4-dimetilamino-α-(4-dimetiliminocikloheksa-2,5 dieniliden) benzil]-6-hidroksi-7-sulfonatonaftalen-2-sulfonat (alternativni hemijsko ime). Hemijska formula C27H25N2NaO7S2 Molekulska masa 576,63 Analiza Sadrţaj najmanje 80 % ukupne materije boje izračunato kao natrijeva so 1 720 na oko 632 nm u vodenom rastvoru Opis Tamno plavi ili tamno zeleni prah ili granule Izgled vodenog rastvora Plavi ili zeleni Identifikacija Spektrofotometrijska analiza Maksimum u vodi na oko 632 nm Ĉistoća Materija nerastvorljiva u vodi Najviše 0,2 % Prateće bojene materije Najviše 1,0 % Organska jedinjenja osim materije boje: 4,4′-bis(dimetilamino) benzhidril alkohol Najviše 0,1 % 4,4′-bis(dimetilamino) benzofenon Najviše 0,1 % 3-hidroksinaftalen-2,7 disulfonska kiselina Najviše 0,2 % Leuko baza Najviše 5,0 % Nesulfonizirani primarni aromatski amini Najviše 0,01 % (izračunato kao anilin) Materija koja se ekstrahuje eterom Najviše 0,2 % pri neutralnim uslovima Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Može se koristiti u obliku aluminijskih pigmenata E 150a OBIĈNA KARAMELA Sinonimi Kaustični karamel Definicija Obična karamela se priprema kontrolisanom termičkom obradom ugljikohidrata (komercijalno raspoloţivi nutritivni zaslaĎivači za ishranu koji su monomeri glukoze i fruktoze i/ili njihovi polimeri, npr. sirupi glukoze, saharoza, i/ili invertovani sirupi, i dekstroza). Da bi se pospiješila karamelizacija, mogu se koristiti kiseline, alkali i soli, uz izuzetak amonijevih spojeva i sulfita. C.I. broj Einecs 232-435-9 Hemijsko ime Hemijska formula „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 295 Molekulska masa Analiza Opis Tamno smeĎe do crne tečnosti ili čvrste materije Identifikacija Ĉistoća Boja vezana DEAE celulozom Najviše 50 % Boja vezana fosforil celulozom Najviše 50 % Intenzitet boje ( 1 ) 0,01—0,12 Ukupni azot Najviše 0,1 % Ukupno sumpora Najviše 0,2 % Arsen Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg ( 1 ) Intenzitet boje je definisan kao apsorbancija 0,1 % (w/v) rastvora čvrstih materija karamel boje u vodi u kiveti od 1 cm na 610 nm. E 150b ALKALNO SULFITNA KARAMELA Definicija Alkalno sulfitna karamela se priprema kontrolisanom termičkom obradom ugljikohidrata (komercijalno raspoloţivi nutritivni zaslaĎivači za ishranu koji su monomeri glukoze i fruktoze i/ili njihovi polimeri, tj. sirupi glukoze, saharoza, i/ili invertovani sirupi, dekstroza) sa ili bez kiselina ili alkala, u prisustvu jedinjenja sulfita (sulfitna kiselina, kalijev sulfit, kalijev bisulfit, natrij sulfit i natrijev bisulfit); ne upotrebljavaju se amonijeva jedinjenja. C.I. broj Einecs 232-435-9 Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Analiza Opis Tamno smeĎe do crne tečnosti ili čvrste materije Identifikacija Ĉistoća Boja vezana DEAE celulozom Više od 50 % Intenzivnost boje (1) 0,05—0,13 Ukupno Azota Najviše 0,3 % (2) Sumpor dioksid Najviše 0,2 % (2) Ukupno sumpora 0,3—3,5 % (2) Sumpor vezan DEAE celulozom Više od 40 % Apsorbancijski odnos boje vezane DEAE celulozom 19—34 „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 296 Apsorbancijski odnos (A 280/560) Veći od 50 Arsen Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg ( 1 ) Intenzitet boje je definisan kao apsorbanca 0,1 % (w/v) rastvora čvrstih materija karamel boje u vodi u kiveti od 1 cm na 610 nm. ( 2 ) Izraženo na bazi ekvivalentne boje tj. izraženo kao proizvod intenziteta boje od 0,1 jedinice apsorbance. E 150c AMONIJ KARAMEL Sinonimi Definicija Amonij karamel se priprema kontrolisanom termičkom obradom ugljikohidrata (komercijalno raspoloţivi nutritivni zaslaĎivači za ishranu koji su monomeri glukoze i fruktoze i/ili njihovi polimeri, tj. sirupi glukoze, saharoza, i/ili invertovani sirupi, dekstroza) sa ili bez kiselina ili alkala, u prisustvu jedinjenja amonij (amonij hidroksid, amonij karbonat, amonij hidrogen karbonat i amonij fosfat); ne upotrebljavaju se sulfitna jedinjenja. C.I. broj Einecs 232-435-9 Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Analiza Opis Tamno smeĎe do crne tečnosti ili čvrste materije Identifikacija Ĉistoća Boja vezana DEAE celulozom Najviše 50 % Boja vezana fosforil celulozom Više od 50 % Intenzivnost boje (1) 0,08—0,36 Amonij azot Najviše 0,3 % (2) 4-metilimidazol Najviše 200 mg/kg (2) 2-acetil-4-tetrahidroksi butilimidazol Najviše 10 mg/kg (2) Ukupno sumpora Najviše 0,2 % (2) Ukupno azota 0,7—3,3 % (2) Apsorpcijski odnos boje vezane fosforil celulozom 13—35 Arsen Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg ( 1 ) Intenzitet boje je definisan kao absorbanca 0,1 % rastvora čvrstih materija karamel boje u vodi u kiveti od 1 cm na 610 nm. „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 297 ( 2 ) Izraženo na bazi ekvivalentne boje tj. izraženo kao proizvod intenziteta boje od 0,1 jedinice apsorbancije. E 150d SULFITNO-AMONIJ KARAMEL Sinonimi Definicija Sulfitno-amonij karamel se priprema kontrolisanom termičkom obradom ugljikohidrata (komercijalno raspoloţivi nutritivni zaslaĎivači za ishranu koji su monomeri glukoze i fruktoze i/ili njihovi polimeri, tj. sirupi glukoze, saharoza, i/ili invertovani sirupi, dekstroza) sa ili bez kiselina ili alkala, u prisustvu jedinjenja amonij i sulfita (sulfitna kiselina, kalij sulfit, kalij bisulfit, natrij sulfit, natrij bisulfit, amonij hidroksid, amonij karbonat, amonij hidrogen karbonat, amonij fosfat, amonij sulfat, amonij sulfit i amonij hidrogen sulfit). C.I. broj Einecs 232-435-9 Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Analiza Opis Tamno smeĎe do crne tečnosti ili čvrste materije Identifikacija Ĉistoća Boja vezana DEAE celulozom Više od 50 % Intenzitet boje (1) 0,10—0,60 Amonij azot Najviše 0,6 %( 2 ) Sumpor dioksid Najviše 0,2 %( 2 ) 4-metilimidazol Najviše 250 mg/kg( 2 ) Ukupno azot 0,3—1,7 %( 2 ) Ukupno sumpora 0,8—2,5 %( 2 ) Odnos azota/sumpor alkoholnog taloga 0,7—2,7 Odnos absorbanci alkoholnog taloga (3) 8—14 Absorbance odnos (A 280/560) Najviše 50 Arsen Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg (1) Intenzitet boje definira se kao absorbance 0,1 %-tne rastvora karamel-boje u vodi u kiveti od 1 cm na 610 nm. (2) Izražen na osnovi ekvivalenta obojenosti, tj. prema intenzitetu boje produkta od 0,1 absorbancijske jedinice. (3) Omjer absorbance u alkoholnom talogu definira se kao absorbanca u talogu pri 280 nm podijeljena s absorbancom pri 560 nm (kiveta od 1 cm) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 298 E 151 BRILIJANT CRNA PN Sinonimi CI Crna 1 za hranu Definicija Brilijant crna BN većinom se sastoji od tetranatrijev-4-acetamido 5-hidroksi-6-[7-sulfonato-4-(4-sulfonatofenilazo)-1-naphthilazo] naftalen-1,7-disulfonata i boja sličnih glavnoj boji uz natrij hloridi/ili natrij sulfat kao osnovne neobojene sastojke Brilijant crna PN se opisuje kao natrijeva so. Dozvoljene su i kalcij i kalij so. C.I. broj 28440 Einecs 219-746-5 Hemijsko ime Tetranatrijev 4-acetamido-5-hidroksi-6-[7-sulfonato-4-(4 sulfonatofenilazo)-1-naphtilazo] naftalen-1,7-disulfonat Hemijska formula C28H17N5Na4O14S4 Molekulska masa 867,69 Analiza Sadrţaj najmanje 80 % ukupne materije boje izračunato kao natrij so 530 na oko 570 nm u rastvoru Opis Crni prah ili granule Izgled vodenog rastvora Crno-plavkast Identifikacija Spektrofotometrijska analiza Maksimum u vodi na oko 570 nm Ĉistoća Materija nerastvorljiva u vodi Najviše 0,2 % Prateće bojene materije Najviše 4 % (izraţeno na osnovu sastava boje) Organska jedinjenja osim materije boje: 4-acetamido-5-hidroksinaftalen-1,7-disulfonska kiselina Ukupno najviše 0,8 % 4-amino-5-hidroksinaftalen-1,7-disulfonska kiselina 8-aminonaftalen-2-sulfonska kiselina 4,4'-diazoaminodi-(benzensulfonska kiselina) Nesulfonizirani primarni aromatski amini Najviše 0,01 % (izračunato kao anilin) Materija koja se ekstrahuje eterom Najviše 0,2 % pri neutralnim uslovima Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Može se koristiti u obliku aluminijskih pigmenata E 153 BILJNI UGALJ Sinonimi Biljna crna Definicija Biljni ugalj dobiva se karbonizacijom biljnog materijala poput drva, ostataka celuloze, treseta, kokosa i drugih ljusaka. Na taj „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 299 način proizveden ugalj melje se valjkastim mlincem, iz čega nastaje visokoaktivni ugalj u prahu koji se odvaja centrifugalnim odvajačem prašine, ciklonom. Fine frakcije iz ciklona pročišćavaju se ispiranjem solnom kiselinom, neutraliziraju se i potom suše. Proizvod koji nastane poznat je pod nazivom biljni ugalj. Proizvodi veće snage bojenja proizvode se iz finih frakcija daljnjom obradom ciklonom ili dodatnim mljevenjem, nakon čega slijedi ispiranje kiselinom, neutralizacija i sušenje. U osnovi se sastoji od fino raspršena ugljika. Moţe sadrţavati manje količine azota, vodika i kisika. Nakon priprave produkt moţe apsorbirati nešto vlage. C.I. broj 77266 Einecs 231-153-3 Hemijsko ime Ugalj Hemijska formula C Molekulska masa 12,01 Analiza Sadrţaj najmanje 95 % uglja izračunato na bezvodnoj osnovi bez pepela Gubitak pri sušenju Najviše 12 % (120 ºC, 4 h) Opis Crni prah, bez mirisa Identifikacija Rastvorljivost Nerastvorljiv u vodi i organskim rastvaračima Sagorijevanje Kod zagrijavanja do usijanja gori polagano bez plamena Ĉistoća Pepeo (Ukupno) Najviše 4,0 % (temperatura paljenja: 625 ºC) Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Policiklični aromatski ugljikovodici Manje od 50 μg/kg benzo(a)pirena u ekstraktu dobivenom ekstrakcijom 1 g produkta s 10 g čistog cikloheksana u kontinuiranoj ekstrakciji. Materija rastvorljiva u alkalijama Filtrat dobiven kuhanjem 2 g uzorka sa 20 ml N Natrij hidroksida i filtriranjem je bezbojan E 155 SMEĐA HT Sinonimi CI SmeĎa 3 za hranu Definicija SmeĎa HT sastoji se u osnovi od dinatrijev 4,4-(2,4-dihidroksi-5 hidroksimetil-1,3-fenilen bisazo) di (naftalen-1-sulfonata) i prateće bojene materije zajedno sa natrijev hloridom i/ili sulfatom kao osnovnim neobojenim sastojcima. Braon HT se Opisuje kao natrijeva so. Kalcij i kalij soli su takoĎer dozvoljene. C.I. broj 20285 Einecs 224-924-0 Hemijsko ime Dinatrijev 4,4'-(2,4-dihidroksi-5-hidroksimetil-1,3-fenilen bisazo)di (naftalen-1-sulfonat) Hemijska formula C27H18N4Na2O9S2 „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 300 Molekulska masa 652,57 Analiza Sadrţaj najmanje 70 % ukupne materije boje izračunato kao natrijeva so. 403 na oko 460 nm u vodenom rastvoru pri pH 7 Opis Crveno-smeĎi prah ili granule Izgled vodenog rastvora SmeĎi Identifikacija Spektrofotometrijska analiza Maksimum u vodi pri pH 7 na oko 460 nm Ĉistoća Materija nerastvorljiva u vodi Najviše 0,2 % Prateće bojene materije Najviše 10 % (TLC metoda) Organska jedinjenja osim materije boje: 4-aminonaftalen-1-sulfonska kiselina Najviše 0,7 % Nesulfonizirani primarni aromatski amini Najviše 0,01 % (izračunato kao anilin) Materija koja se ekstrahuje eterom Najviše 0,2 % u rastvoru sa pH 7 Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Može se koristiti u obliku aluminijskih pigmenata E 160 a (i) BETA - KAROTEN Sinonimi CI Food Orange 5 Definicija Ove specifikacije odnose se na sve transizomere beta-karotena uz manje količine drugih karotenoida. RazrijeĎeni i stabilizirani preparati mogu imati različite omjere cisizomera i transizomera. C.I. broj 40800 Einecs 230-636-6 Hemijsko ime Betakaroten; beta, beta-karoten Hemijska formula C40H56 Molekulska masa 536,88 Analiza Najmanje 96 % ukupnih materija za bojenje (izraţeno kao beta karoten) 2 500 na pribliţno 453 nm do 456 nm u cikloheksanu Opis Crveni do smeĎasto crveni kristali ili kristalni prah Identifikacija Spektrofotometrijska analiza Maksimum u cikloheksanu na 453 nm do 456 nm Ĉistoća Sulfatni pepeo Najviše 0,1 % Prateće bojene materije Kartenoidi, osim beta-karotena: najviše 3,0 % ukupne bojene materije „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 301 Olovo Najviše 2 mg/kg E 160 a (ii) BILJNI KAROTENI Sinonimi CI Food Orange 5 Definicija Biljni karoteni dobivaju se ekstrakcijom otapalima prirodnih izvora, jestivog dijela biljke, mrkve, biljnog ulja, trave, alfalfe (lucerne) i koprive. Osnovne su tvari za bojenje karotenoidi, od kojih najveći udjel ima beta-karoten. Mogu biti prisutni i alfa, gama-karoten i drugi pigmenti. Osim pigmenata boja, ova tvar moţe sadrţavati ulja, masti i vosak koji prirodno nastaju u izvornom materijalu. U ekstrakciji se smiju koristiti samo sljedeća otapala: aceton, metil-etil- keton, metanol, etanol, propan-2-ol, heksan (1) , dikolorometan i ugljik dioksid. C.I. broj 75130 Einecs 230-636-6 Hemijsko ime Hemijska formula Beta-karoten: C40H56 Molekulska masa Beta-karoten: 536,88 Analiza Ukupni sadrţaj karotena (izraţenog kao beta-karoten) najmanje 5 %. Za produkte koji se dobivaju ekstrakcijom biljnih ulja: najmanje 0,2 % u jestivim mastima. 2 500 na pribliţno 440 nm do 457 nm u cikloheksanu Opis Identifikacija Spektrofotometrijska analiza Maksimum u cikloheksanu na 440 do 457 nm i 470 nm do 486 nm Ĉistoća Ostaci rastvarača acetona, Najviše 50 mg/kg, pojedinačno ili u kombinaciji: metil-etil-ketona, metanola, propan-2-ol, heksana, etanola, Diklormetana Najviše 10 mg/kg Olovo (1) Najviše 0,005 % benzena v/v Najviše 2 mg/kg E 160 a (iii) BETA-KAROTEN IZ Blakeslea trispora Sinonimi CI Food Orange 5 Definicija Nastaje fermentacijom uz miješanu kulturu dvaju prirodnih sojeva spolno suprotnih naboja (+) i (–) gljive Blakeslea trispora. Beta karoten se ekstrahira iz biomase etil-acetatom ili izobutil-acetatom te zatim propan-2-olom i nakon toga se kristalizira. Kristali se sastoje uglavnom od trans beta-karotena. Zbog prirodnog procesa nastajanja, otprilike 3 % produkta čine miješani karotenoidi, što je specifično za proizvod. C.I. broj 40800 „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 302 Einecs 230-636-6 Hemijsko ime Betakaroten; beta, beta-karoten Hemijska formula C40H56 Molekulska masa 536,88 Analiza Sadrţaj najmanje 96 % ukupne tvari za bojenje (izraţeno kao beta karoten) 2 500 na oko 440 nm do 457 nm u cikloheksanu Opis Crveni do smeĎasto crveni kristali ili kristalni prah (boja varira ovisno o otapalu korištenom za ekstrakciju i uvjetima kristalizacije) Identifikacija Spektrofotometrijska analiza Maksimum u cikloheksanu na 453 nm do 456 nm Ĉistoća Ostaci rastvarača Etilacetat i etanol najviše 0,8 % pojedinačno ili u kombinaciji; Izobutil acetat: najviše 1,0 %; Propan-2-ol: najviše 0,1 % Sulfatni ostatak Najviše 0,2 % Prateće bojene materije Najviše 3,0 % karotenoida izuzev β-karotena u odnosu na ukupne bojene materije Olovo Najviše 2 mg/kg Mikrobiologija Plijesni Najviše 100 kolonija po gramu Kvasci Najviše 100 kolonija po gramu Salmonella spp. Odsutna u 25 g Escherichia coli Odsutna u 5 g E 160 a (iv) ALGAL KAROTENI Sinonimi CI Food Orange 5 Definicija Miješani karoteni mogu se dobiti i iz prirodnih sojeva algi Dunaliella salina. Beta-karoten se ekstrahira esencijalnim uljima. Priprema se 20 do 30 %-tna suspenzija u jestivom ulju. Omjer transizomera i cisizomera kreće se u rasponu od 50/50 do 71/29. Osnovne materije za bojenje su karotenoidi, od kojih najveći udjel ima beta-karoten. Alfa-karoten, lutein, zeaksantin i beta kriptoksantin takoĎer mogu biti prisutni. Osim pigmenata boja, ova materija moţe sadrţavati ulja, masti i vosak koji prirodno nastaju u izvornom materijalu. C.I. broj 75130 Einecs Hemijsko ime Hemijska formula Beta-karoten: C40H56 Molekulska masa Beta-karoten: 536,88 Analiza Ukupni sadrţaj karotena (izraţenog kao beta-karoten) najmanje 20 % 2 500 na oko 440 nm do 457 nm u cikloheksanu Opis „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 303 Identifikacija Spektrofotometrijska analiza Maksimum u cikloheksanu na 440 do 457 nm i 474 nm do 486 nm Ĉistoća Prirodni tokoferoli u jestivom ulju Najviše 0,3 % Olovo Najviše 2 mg/kg E 160b ANATO, BIKSIN, NORBIKSIN (i) BIKSIN I NORBIKSIN DOBIVENI EKSTRAKCIJOM U RASTVARAĈIMA Sinonimi CI Food Orange 4 Definicija Bixin nastaje ekstrakcijom vanjske ljuske sjemenki annatto drveta (Bixa orellana L.) pomoću jednog ili više od sljedećih otapala: acetona, metanola, heksana ili diklormetana, ugljik dioksida, nakon čega slijedi uklanjanje otapala. Norbixin nastaje hidrolizom ekstrahiranog bixina u alkalnom rastvoru. Bixin i norbixin mogu sadrţavati druge materijale ekstrahirane iz sjemenke anata. Prah bixina sadrţava više obojenih tvari od kojih je glavna pojedinačna tvar bixin koji moţe biti prisutan i u cis i trans obliku. Produkti toplinske degradacije bixina takoĎer mogu biti prisutni. Prah norbixina sadrţava produkt hidrolize bixina u obliku natrij ili kalij soli kao osnovne obojane sastojke. Mogu biti prisutni i cis i trans oblici. C.I. broj 75120 Einecs Anato: 215-735-4, anato ekstrakt sjemena: 289-561-2; biksin: 230-248-7 Hemijsko ime Biksin: 6′-Metilhidrogen-9′-cis-6,6′-diapokaroten-6,6′-dioat 6′-Metilhidrogen-9′-trans-6,6′-diapokaroten-6,6′-dioat Norbiksin: 9′Cis-6,6′-diapokaroten-6,6′-dioinska kiselina 9′-Trans-6,6′-diapokaroten-6,6′-dioinska kiselina Hemijska formula Biksin: C25H30O4 Norbiksin: C24H28O4 Molekulska masa Biksin: 394,51 Norbiksin: 380,48 Analiza Sadrţaj praha bioxina najmanje 75 % ukupnih kartenoida izraţeno kao bixin. Sadrţaj praha norbixina najmanje 25 % ukupnih karotenoida izraţeno kao norbixin. Bixin: 2 870 na oko 502 nm u kloroformu Norbixin 2 870 na oko 482 nm u otopini kalijeva hidroksida (KOH) Opis CrvenkastosmeĎi prah, suspenzija ili rastvor Identifikacija Spektrofotometrijska analiza Biksin: Maksimum u hloroformu oko 502 nm Norbiksin: Maksimum u razblaţenom rastvoru KOH na oko 482 nm Ĉistoća „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 304 Ostaci rastvarača Aceton, Najviše 50 mg/kg, pojedinačno ili u kombinaciji Metanol, Heksan: Dihlorometan: Najviše 10 mg/kg Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg (ii) ANATO ALKALNI EKSTRAKT Sinonimi CI Natural Orange 4 Definicija Anato koji je rastvorljiv u vodi se dobiva ekstrakcijom sa vodenim alkalom (natrijev ili Kalij hidroksid) vanjskih slojeva sjemena anato drveta (Bixa orellana L.) Anato koji je rastvorljiv u vodi sadrţa norbiksin, proizvod hidrolize biksina, u obliku natrijeve ili kalijeve soli, kao osnovna materija boje. Mogu biti prisutni i cis- i trans-oblici. C.I. broj 75120 Einecs Annatto: 215-735-4, ekstrakt sjemenke annatta: 289-561-2; bixin: 230-248-7 Hemijsko ime Biksin: 6′-Metilhidrogen-9′-trans-6,6′-diapokaroten-6,6′-dioat 6′-Metilhidrogen-9′-trans-6,6′-diapokaroten-6,6′-dioat Norbiksin: 9′-cis-6,6′-diapokaroten-6,6′-dioinska kiselina 6′-metil-hidrogen-9'-trans-6,6′-diapokaroten-6,6′-dioinska kiselina Hemijska formula Biksin: C25H30O4 Norbiksin: C24H28O4 Molekulska masa Biksin: 394,51 Norbiksin: 380,48 Analiza Sadrţaj najmanje 0,1 % ukupnih karotenoida izraţeno kao norbixin Norbixin: 2 870 na oko 482 nm u KOH otopini Opis CrvenkastosmeĎi prah, suspenzija ili rastvor Identifikacija Spektrofotometrijska analiza Bixin: maksimum u kloroformu na oko 502 nm Norbixin: maksimum u razrijeĎenoj otopini KOH na oko 482 nm Ĉistoća Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg (iii) ANATO ULJNI EKSTRAKT Sinonimi CI Natural Orange 4 „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 305 Definicija Anato ekstrakti u ulju, kao rastvor ili suspenzija, dobivaju se ekstrakcijom vanjskih slojeva sjemena anato drveta (Bixa orellana L.) sa jestivim biljnim uljem. Anato ekstrakt u ulju sadrţi nekoliko komponenata boje, od koje je osnovna biksin, koja moţe biti prisutna i u cis- i u trans- oblicima. Proizvodi termičke razgradnje biksina takoĎer mogu biti prisutni. C.I. broj 75120 Einecs Annatto: 215-735-4, ekstrakt sjemenke annatta: 289-561-2; bixin: 230-248-7 Hemijsko ime Biksin: 6′-metilhidrogen-9′-cis-6,6′-diapokaroten-6,6′-dioat 6′-metilhidrogen-9′-trans-6,6′-diapokaroten-6,6′-dioat Norbiksin: 9′-cis-6,6′-diapokaroten-6,6′-dioinska kiselina 9'-trans-6,6′-diapokaroten-6,6′-dioinska kiselina Hemijska formula Biksin: C25H30O4 Norbiksin: C24H28O4 Molekulska masa Biksin: 394,51 Norbiksin: 380,48 Analiza Sadrţi najmanje 0,1 % od ukupnih karotenoida izraţeno kao norbixin Biksin: 2 870 na oko 502 nm u hloroformu Opis CrvenkastosmeĎi prah, suspenzija ili rastvor Identifikacija Spektrofotometrijska analiza Bixin: maksimum u kloroformu na oko 502 nm Norbixin: maksimum u razrijeĎenoj otopini KOH na oko 482 nm Ĉistoća Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg E 160c EKSTRAKT PAPRIKE, KAPSANTIN, KAPSORUBIN Sinonimi Paprika oleoresin Definicija Ekstrakt paprike se dobiva ekstrakcijom rastvaračem iz prirodnih vrsta paprike, koji se sastoje od mljevenih čahura ploda, sa ili bez sjemena, od Capsicum annuum L., i sadrţi osnovne materije boje ovog začina. Osnovne materije boje su kapsantin i kapsorubin. Poznato je da su takoĎer prisutne i razne vrste drugih obojenih jedinjenja. Samo se sljedeći rastvarači mogu upotrijebiti za ekstrakciju: metanol, etanol, aceton, heksan, dihlorometan, etil acetat, propanol 2-ol i ugljik dioksid. C.I. broj Einecs Kapsantin: 207-364-1, Kapsorubin: 207-425-2 Hemijsko ime Kapsantin: (3R, 3′S, 5′R)-3,3′-dihidroksi-β,k-karoten-6-on Kapsorubin: (3S, 3′S, 5R, 5R′)-3,3′-dihidroksi-k,k-karoten-6,6′ dion „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 306 Hemijska formula Kapsantin: C40H56O3 Kapsorubin: C40H56O4 Molekulska masa Kapsantin: 584,85 Kapsorubin: 600,85 Analiza Ekstrakt paprike: Sadrţaj najmanje 7,0 % karotinoida Kapsantin / Kapsorubin: Najmanje 30 % ukupnih karotenoida 2 100 na oko 462 nm u acetonu Opis Tamnocrvena viskozna tečnost Identifikacija Spektrofotometrijska analiza Maksimum u acetonu na oko 462 nm Obojena reakcija Nastaje tamno plava boja dodatkom jedne kapi sumporne kiseline u jednu kap uzorka koji je u 2-3 kapi hloroforma Ĉistoća Rezidue rastvarača Etil acetat, Najviše 50 mg/kg, pojedinačno ili u kombinaciji Metanol, Etanol, Aceton, Heksan, Propanol-2-ol: Dihlorometan: Najviše 10 mg/kg Kapsaicin Najviše 250 mg/kg Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg E 160d LIKOPEN Sinonimi Likopen dobiven hemijskom sintezom Definicija Sintetski likopen mješavina je geometričnih izomera likopena i proizvodi se Wittigovom kondenzacijom sintetskih posrednika koji se uobičajeno koriste u proizvodnji drugih karotenoida korištenih u hrani. Sintetski likopen uglavnom se sastoji od all-trans-likopena zajedno s 5-cis-likopenom i manjim količinama njihovih izomera. Pripravci komercijalnog likopena namijenjeni upotrebi u hrani prireĎeni su kao suspenzije u jestivim uljima ili prahu raspršivom ili trastvorljivom u vodi. C.I. broj 75125 Einecs 207-949-1 Hemijsko ime Ψ,Ψ-karoten, all-trans-likopen, (all-E)-likopen, (all-E) 2,6,10,14,19,23,27,31-oktametil 2,6,8,10,12,14,16,18,20,22,24,26,30-dotriacontatridecaene Hemijska formula C40H56 Molekulska masa 536,85 Analiza Najmanje 96 % ukupnih likopena (najmanje 70 % all-trans likopena) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 307 na 465 do 475 nm u heksanu (za 100 % čistog all-trans likopena) je 3 450 Opis Crveni kristalni prah Identifikacija Spektrofotometrija Rastvor u heksanu pokazuje apsorpcijski maksimum kod oko 470 nm Test na karotenoide Boja otopine uzorka u acetonu nestaje nakon uzastopnog dodavanja 5 %-tne otopine natrije nitrita i 1N sumporne kiseline Rastvorljivost Nerastvorljiv u vodi, lako rastvorljiv u hloroformu Svojstva 1 %-nog rastvora u hloroformu Bistra je i intenzivne crveno-narančaste boje Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 0,5 % (40 o C, 4 sata na 20 mm Hg) Apo-12'-likopenal Najviše 0,15 % Trifenil fosfin oksid Najviše 0,01 % Ostaci rastvarača Metanol: najviše 200 mg/kg Heksan, Propan-2-ol: Najviše 10 mg/kg svaki Dihlorometan: Najviše 10 mg/kg (samo u komercijalnim pripravcima) Olovo Najviše 1 mg/kg (ii) LIKOPEN IZ CRVENOG PARADAJZA Sinonimi Natural Yellow 27 Definicija Likopen se dobiva ekstrakcijom otapalima prirodnih izvora crvenog paradajza (Lycopersicon esculentum L.) uz naknadno uklanjanje otapala. U ekstrakciji se smiju koristiti samo sljedeća otapala: ugljik dioksid, etil-acetat, aceton, propan-2-ol, metanol, etanol, heksan. Glavna je materija za bojenje paradajz likopen, a mogu biti prisutne i manje količine drugih karotenoidnih pigmenata. Osim pigmenata boje, produkt moţe sadrţavati ulja, masti, vosak i sastojke arome koji se prirodno nalaze u paradajzu. C.I. broj 75125 Einecs 207-949-1 Hemijsko ime Ψ,Ψ-karoten, all-trans-likopen, (all-E)-likopen, (all-E) 2,6,10,14,19,23,27,31-oktametil 2,6,8,10,12,14,16,18,20,22,24,26,30-dotriacontatridecaene Hemijska formula C40H56 Molekulska masa 536,85 Analiza na 465-475 nm u heksanu (za 100 % čistog all-trans likopena) je 3450 Sadrţaj najmanje 5 % ukupne materije za bojenje Opis Tamnocrvena viskozna tečnina Identifikacija Spektrofotometrija Maksimum u heksanu na oko 472 nm Ĉistoća Ostaci rastvarača Etilacetat, Najviše 50 mg/kg, pojedinačno ili u kombinaciji: Metanol, „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 308 Etanol, Aceton, Heksan, Propan-2-ol Sulfatni ostatak Najviše 1 % Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg (iii) LIKOPEN IZ GLJIVE BLAKESLEA TRISPORA Sinonimi Natural Yellow 27 Definicija Likopen iz gljive Blakeslea trispora ekstrahira se iz biomase gljive i pročišćava kristalizacijom i filtracijom. Uglavnom se sastoji od all- trans-likopena. TakoĎer sadrţava manje količine drugih karotenoida. Propan-2-ol i izobutil acetat jedina su otapala korištena u proizvodnji. Pripravci komercijalnog likopena namijenjeni upotrebi u hrani formulirani su kao suspenzije u jestivim uljima ili prahu raspršivom ili rastvorljivom u vodi. C.I. broj 75125 Einecs 207-949-1 Hemijsko ime Ψ,Ψ-karoten, all-trans-likopen, (all-E)-likopen, (all-E) 2,6,10,14,19,23,27,31-oktametil 2,6,8,10,12,14,16,18,20,22,24,26,30-dotriacontatridecaene Hemijska formula C40H56 Molekulska masa 536,85 Analiza Najmanje 95 % ukupnih likopena i najmanje 90 % all-trans likopena svih sastojaka za bojenje na 465-475 nm u heksanu (za 100 % čistog all-trans-likopena) je ekstinkcija 3 450 Opis Crveni kristalni prah Identifikacija Spektrofotometrija Rastvor u heksanu pokazuje apsorpcijski maksimum kod oko 470 nm Test na karotenoide Boja otopine uzorka u acetonu nestaje nakon uzastopnog dodavanja 5 %-tne otopine natrijeva nitrita i 1N sumporne kiseline Rastvorljivost Nerastvorljiv u vodi, lako rastvorljiv u hloroformu Svojstva 1 %-nog rastvora u hloroformu Bistra je i intenzivne crveno-narančaste boje Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 0,5 % (40 °C, 4 sata na 20 mm Hg) Drugi karotenoidi Najviše 5 % Ostaci rastvarača Propan-2-ol: najviše 0,1 % Izobutil acetat: najviše 1,0 % Diklormetan: najviše 10 mg/kg (samo u komercijalnim pripravcima) Sulfatni pepeo Najviše 0,3 % „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 309 Olovo Najviše 1 mg/kg E 160e BETA-APO-8′-KAROTENAL (C30) Sinonimi CI Food Orange 6 Definicija Ove se specifikacije uglavnom odnose na all-transizomere β-apo 8′- carotenala zajedno s manjim količinama drugih karotenoida. RazrijeĎeni i stabilizirani oblici pripremaju se od β-apo-8′ carotenala koji zadovoljavaju ove specifikacije te uključuju otopine ili suspenzije β- apo-8′-carotenala u jestivim mastima ili uljima, emulzijama i prahovima rastvorljivim u vodi. Ovi pripravci mogu imati različite udjele cisizomera i transizomera. C.I. broj 40820 Einecs 214-171-6 Hemijsko ime β-apo-8′-karotenal, Trans-β-apo-8′karoten-aldehid Hemijska formula C30H40O Molekulska masa 416,65 Analiza Najmanje 96 % of ukupne materije boje 2 640 at 460—462 nm u cikloheksanu Opis Tamno ljubičasti kristali sa metalnim sjajem ili kristalni prah Identifikacija Spektrofotometrijska analiza Maksimum u cikloheksanu na 460 do 462 nm Ĉistoća Sulfatni pepeo Najviše 0,1 % Prateće bojene materije Karotenoidi pored β-apo-8′-karotenala: Najviše 3,0 % of ukupne materije boje Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg E 161b LUTEIN Sinonimi Mješani karotenoidi, ksantofili Definicija Lutein se dobiva ekstrakcijom rastvaračem iz prirodnih izvora jestivih plodova i biljaka, trave, lucerke (alfalfa) i tagetes erecta. Osnovna materija boje se sastoji od karotenoida gdje su lutein i esteri njegovih masnih kiselina zastupljeni u najvećoj količini. Različite količine karotena takoĎer su prisutne. Lutein moţe sadrţavati masnoće, ulja i voskove koji se prirodno nalaze u biljnom materijalu. Samo se sljedeći rastvarači mogu upotrijebiti za ekstrakciju: metanol, etanol, propan-2-ol, heksan, aceton, metil etil keton i ugljik dioksid. C.I. broj 204-840-0 Einecs Hemijsko ime 3,3′-dihidroksi-d-karoten Hemijska formula C40H56O2 „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 310 Molekulska masa 56888 Analiza Sadrţaj ukupne materije boje: Najmanje 4 % izračunato kao lutein 2 550 na oko 445 nm u hloroformu/etanolu (10 + 90) ili u heksanu/etanolu/acetonu (80 + 10 + 10) Opis Tamna, ţuto-smeĎa tečnost Identifikacija Spektrofotometrijska analiza Maksimum u hloroformu/etanolu (1 : 9) na oko 445 nm Ĉistoća Ostaci rastvarača Aceton Najviše 50 mg/kg, pojedinačno ili u kombinaciji Metil etil keton Metanol Etanol Propan-2-ol Heksan Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 3 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg E 161g KANTAKSANTIN Sinonimi CI Food Orange 8 Definicija Ove specifikacije se odnose na sve transizomere canthaxanthinzajedno sa neznatnim količinama drugih karotenoida. Razblaţeni i stabilizirani oblici se dobivaju iz kantaksantina koji je u skladu sa ovim specifikacijama i uključuje rastvora ili suspenzije kantaksantina u jestivim mastima ili uljima, emulzije i prašak rastvorljiv u vodi. Te priprave mogu imati različite odnose cis/trans izomera. C.I. broj 40850 Einecs 208-187-2 Hemijsko ime β-karoten-4,4′-dion, kantaksantin, 4,4′-diokso-β-karoten Hemijska formula C40H52O2 Molekulska masa 564,86 Analiza Najmanje 96 % ukupne materije boje (izraţeno kao kantaksantin) 2 200 na oko 485 nm u hloroformu na 468—472 nm u cikloheksanu na 464—467 nm u petrol eteru Opis Tamno ljubičasti kristali ili kristalni prah Identifikacija Spektrofotometrijska analiza Maksimum u hloroformu na oko 485 nm Maksimum u cikloheksanu na 468-472 nm Maksimum u petrol eteru na 464-467 nm Ĉistoća „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 311 Sulfatni pepeo Najviše 0,1 % Prateće bojene materije Karotenoidi osim kantaksantina: Najviše 5,0 % ukupne materije boje Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg E 162 CVEKLA CRVENA, BETANIN Sinonimi Cvekla crvena Definicija Cvekla crvena se dobiva iz korijena prirodnih vrsta cvekle (Beta vulgaris L. var. rubra) cijeĎenjem smrvljene cvekle kao iscijeĎeni sok ili vodenom ekstrakcijom rendane cvekle a zatim obogaćivanjem aktivne osnovne materije. Boja se sastoji od različitih pigmenata od kojih svi spadaju u betalain klasu. Osnovna materija boje se sastoji od betacianina (crveni) gdje na betanin odlazi 75-95 %. Neznatne količine betaksantina (ţuti) i proizvodi razgradnje betalaina (svijetlo smeĎi) mogu biti prisutni. Pored pigmenata boje sok ili ekstrakt se sastoji od šećera, soli, i/ili proteina koji se prirodno nalaze u cvekli. Rastvor moţe biti koncentrovan i neki produkti mogu biti rafinirani da bi se odstranila većina šećera, soli i proteina. C.I broj Einecs 231-628-5 Hemijsko ime (S-(R′,R′)-4-(2-(2-Karboksi-5(β-D-glukopiranosiloksi)-2,3-dihidro 6-hidroksi-1H-indol-1-il)etenil)-2,3-dihidro-2,6-piridin dikarboksilna kiselina; 1-(2-(2,6-dikarboksi-1,2,3,4-tetrahidro-4 piridiliden) etiliden)-5-β-D-glukopiranosiloksi)-6 hidroksiindolium-2-karboksilat Hemijska formula Betanin: C24H26N2O13 Molekulska masa 550,48 Analiza Sadrţaj crvene boje (izraţeno kao betanin) je najmanje 0,4 % 1 120 na oko 535 nm u vodenom rastvoru pri pH 5 Opis Crvena ili tamno crvena tečnost, kaša, prah ili čvrsta materija Identifikacija Spektrofotometrijska analiza Maksimum u vodi pri pH 5 na oko 535 nm Ĉistoća Nitrat Najviše 2 g nitrat aniona/g crvene boje (kako je izraţeno u analizi). Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg E 163 ANTOCIJANI Definicija Antocijani se dobivaju maceracijom ili ekstrakcijom pomoću sulfitne vode, zakiseljene vode, ugljik dioksida, metanola ili etanola iz prirodnih izvora povrća i jestivog voća, uz naknadnu „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 312 koncentraciju i/ili pročišćavanje, prema potrebi. Nastali se proizvod moţe pretvoriti u prah industrijskim postupkom sušenja. Antocijani sadrţavaju uobičajene sastojke izvornog materijala, odnosno antocijane, organske kiseline, tanine, šećere, minerale itd., ali ne nuţno u istim omjerima kao u izvornim materijalima. Kao posljedica postupka maceracije, moţe biti prisutan etanol. Materija za bojenje je antocijan. Proizvodi se stavljaju na trţište u skladu s njihovim intenzitetom boje utvrĎenim analizom. Sadrţaj boje ne izraţava se korištenjem kvantitivnih jedinica. C.I. broj 208-438-6 (cianidin); 205-125-6 (peonidin); 208-437-0 Einecs (delfinidin); 211-403-8 (malvidin); 205-127-7 (pelargonidin) i 215 849-4 (petunidin) Hemijsko ime 3,3′,4′,5,7-Pentahidroksi-flavilium hlorid (cianidin) 3,4′,5,7-Tetrahidroksi-3′-metoksiflavilium hlorid (peonidin) 3,4′,5,7-Tetrahidroksi-3′,5′-dimetoksiflavilium hlorid (malvidin) 3,5,7-Trihidroksi-2-(3,4,5,trihidroksifenil)-1-benzopirilium hlorid (delfinidin) 3,3′4′,5,7-Pentahidroksi-5′-metoksiflavilium hlorid (petunidin) 3,5,7-Trihidroksi-2-(4-hidroksifenil)-1-benzopirilium hlorid (pelargonidin) Hemijska formula Cianidin: C15H11O6Cl Peonidin: C16H13O6Cl Malvidin: C17H15O7Cl Delfinidin: C15H11O7Cl Petunidin: C16H13O7Cl Pelargonidin: C15H11O5Cl Molekulska masa Cianidin: 322,6 Peonidin: 336,7 Malvidin: 366,7 Delfinidin: 340,6 Petunidin: 352,7 Pelargonidin: 306,7 Analiza 300 za čisti pigment na 515-535 nm pri pH 3,0 Opis Ljubičasto-crvena tečnost, prah ili kaša, blagog karakterističnog mirisa Identifikacija Spektrofotometrijska analiza Maksimum u metanolu sa 0,01 % rastvorom HCl Cianidin: 535 nm Peonidin: 532 nm Malvidin: 542 nm Delfinidin: 546 nm Petunidin: 543 nm Pelargonidin: 530 nm Ĉistoća Ostaci rastvarača Metanol: najviše 50 mg/kg, „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 313 Etanol: najviše 200 mg/kg Sumpor dioksid Najviše 1 000 mg/kg po čistom pigmenta Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Može se koristiti u obliku aluminijevog pigmenta E 170 KALCIJ KARBONAT Sinonimi CI pigment White 18, kreda Definicija Kalcij karbonat je proizvod koji se dobiva iz mljevenog krečnjaka ili taloţenjem kalcij jona sa karbonat jonima. C.I. broj 77220 Einecs Kalcij karbonat: 207-439-9 Krečnjak: 215-279-6 Hemijsko ime Kalcij karbonat Hemijska formula CaCO3 Molekulska masa 100,1 Analiza Sadrţaj najmanje 98 % na bezvodnoj osnovi Opis Bijeli kristalni ili amorfni, bezmirisni prah, bez okusa Identifikacija Restvorljivost Gotovo nerastvorljiv u vodi i alkoholu. Rastvara se uz pjenušanje u razblaţenoj acetatnoj kiselini, razblaţenoj hlorovodoničnoj kiselini i razblaţenoj dušičnoj kiselini, i dobiveni rastvori, nakon kuhanja, daju pozitivan test na kalcij. Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 2,0 % (200 ºC, 4 h) Materije nerastvorljive u kiselini Najviše 0,2 % Magnezij i alkalne soli Najviše 1 % Flurid Najviše 50 mg/kg Antimon (kao Sb) Najviše 100 mg/kg, pojedinačno ili u kombinaciji: Bakar (kao Cu) Najviše 100 mg/kg, pojedinačno ili u kombinaciji: Hrom ( kao Cr) Najviše 100 mg/kg, pojedinačno ili u kombinaciji: Cink (kao Zn) Najviše 100 mg/kg, pojedinačno ili u kombinaciji: Barij (kao Ba) Najviše 100 mg/kg, pojedinačno ili u kombinaciji: Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 3 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg E 171 TITANIJ DIOKSID Sinonimi CI Pigment White 6 Definicija Titanij dioksid u osnovi se sastoji od čistog anataza i/ili rutilnog titanova dioksida koji moţe biti obloţen manjim količinama „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 314 aluminijeva oksida i/ili silicijeva oksida radi poboljšanja tehnoloških obiljeţja produkta. Strukture anataza pigmentnog titanova dioksida mogu nastati samo sulfatnim postupkom koji stvara veliku količinu sumporne kiseline kao nusprodukt. Strukture rutila titanova oksida obično nastaju hloridnim postupkom. Neke strukture rutila titanova oksida nastaju korištenjem liskuna (takoĎer poznat kao aluminijev silikat) kao obrasca za formiranje osnovne pločaste strukture. Površina liskuna obloţena je titanovim dioksidom primjenom posebnog patentiranog postupka. Rutil titanova dioksida u pločastom obliku nastaje podvrgavanjem sedefastog pigmenta liskuna obloţenog titanovim dioksidom (rutil) ekstrakcijskom otapanju u kiselini nakon čega slijedi ekstrakcijsko otapanje u luţini. Tokom tog postupka uklanja se sav liskun, a rezultantni je proizvod pločasti oblik rutila titanova dioksida. C.I. broj 77891 Einecs 236-675-5 Hemijsko ime Titan dioksid Hemijska formula TiO2 Molekulska masa 79,88 Analiza Sadrţaj najmanje 99 % na bazi bez prisustva alumine i silike Opis Bijeli do neznatno obojeni prah Identifikacija Rastvorljivost Nerastvorljiv u vodi i organskim rastvaračima. Sporo se rastvara u fluorovodoničnoj kiselini i u i u vrućoj koncentrovanoj sumpornoj kiselini. Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 0,5 % (105 ºC, 3 sata) Gubitak pri spaljivanju Najviše 1,0 % na bazi bez prisustva isparljive meterije (800 ºC) Alumij oksid i/ili silicij dioksid Ukupno najviše 2,0 % Materija rastvorljiva u 0,5 N HCl Najviše 0,5 % na bazi bez prisustva alumine i silike i dodatno, za produkte koji sadrţe aluminu i/ili siliku, najviše do 1,5 % na bazi produkta koji se daje na trţište. Materija rastvorljiva u vodi Najviše 0,5 % Kadmij Najviše 1 mg/kg nakon ekstrakcije s 0,5 N HCl Antimon Najviše 2 mg/kg nakon ekstrakcije s 0,5 N HCl Arsen Najviše 1 mg/kg nakon ekstrakcije s 0,5 N HCl Olovo Najviše 10 mg/kg nakon ekstrakcije s 0,5 N HCl Živa Najviše 1 mg/kg nakon ekstrakcije s 0,5 N HCl E 172 ŢELJEZO OKSIDI I ŢELJEZO HIDROKSIDI Sinonimi Ţeljezo oksid ţuti: CI Ţuti pigment 42 i 43 Ţeljezo oksid crveni: CI Crveni pigment 101 i 102 Ţeljezo oksid crni: CI Crni pigment 11 Definicija Ţeljezo oksidi i ţeljezo hidroksidi se proizvode sintetički i sastoje se u osnovi od bezvodnih i/ili hidriranih ţeljezo oksida. Raspon boja uključuje ţute, crvene, smeĎe i crne. Ţeljezo oksidi prehrambenog kvaliteta se primarno razlikuju od tehničkih vrsta na „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 315 osnovu srazmjerno malih nivoa kontaminacije drugim metalima. To se postiţe selekcijom i kontrolom izvora ţeljeza i/ili stepenom hemijskog prečišćavanja u toku procesa proizvodnje. C.I. broj Ţeljezo oksid ţuti: 77492 Ţeljezo oksid crveni: 77491 Ţeljezo oksid crni: 77499 Einecs Ţeljezo oksid ţuti: 257-098-5 Ţeljezo oksid crveni: 215-168-2 Ţeljezo oksid crni: 235-442-5 Hemijsko ime Ţeljezo oksid ţuti: hidrirani ţeljezo oksid, hidrirani ţeljezo (III) oksid Ţeljezo oksid crveni: bezvodni ţeljezo oksid, bezvodni ţeljezo (III) oksid Ţeljezo oksid crni: feroso ţeljezo oksid, ţeljezo (II, III) oksid Hemijska formula Ţeljezo oksid ţuti: FeO(OH)·×H2O Ţeljezo oksid crveni: Fe2O3 Ţeljezo oksid crni: FeO·Fe2O3 Molekulska masa 88,85: FeO(OH) 159,70: Fe2O3 231,55: FeO·Fe2O3 Analiza Ţuti: najmanje 60 %, crveni i crni: najmanje 68 % ukupno ţeljezo, izraţeno kao ţeljezo Opis Prah; ţute, crvene, smeĎe ili crne boje Identifikacija Rastvorljivost Nerastvorljivi u vodi i u organski rastvaračima. Rastvorljivi u koncentrovanim mineralnim kiselinama Ĉistoća Materija rastvorljiva u vodi Najviše 1,0 % potpunim rastvaranjem Arsen Najviše 3 mg/kg potpunim rastvaranjem Kadmij Najviše 1 mg/kg potpunim rastvaranjem Hrom Najviše 100 mg/kg potpunim rastvaranjem Bakar Najviše 50 mg/kg potpunim rastvaranjem Olovo Najviše 10 mg/kg potpunim rastvaranjem Živa Najviše 1 mg/kg potpunim rastvaranjem Nikl Najviše 200 mg/kg potpunim rastvaranjem Cink Najviše 100 mg/kg potpunim rastvaranjem E 173 ALUMINIJ Sinonimi CI Metalni pigment, Definicija Aluminij prah se sastoji od fino odvojenih čestica aluminija. Mljevenje moţe i ne mora biti izvršeno u prisustvu jestivih biljnih ulja i/ili masnih kiselina kvaliteta prehrambenih aditiva. U njemu nema drugih substanci osim jestivih biljnih ulja i/ili masnih kiselina kvaliteta prehrambenih aditiva. „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 316 C.I. broj 77000 Einecs 231-072-3 Hemijsko ime Aluminij Hemijska formula Al Atomska masa 26,98 Analiza Najmanje 99 % izračunato kao Al bez prisustva masnoće Opis Srebreno-sivi prah ili mali listići Identifikacija Rastvorljivost Nerastvorljiv u vodi i organskim rastvaračima. Rastvorljiv u razblaţenoj hlorovodoničnoj kiselini. Test na aluminij Uzorak otopljen u razrijeĎenoj solnoj kiselini pozitivan Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 0,5 % (105 ºC, do konstantne teţine) Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 10 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg E 174 SREBRO Sinonimi Argentum Definicija C.I. broj 77820 Einecs 231-131-3 Hemijsko ime Srebro Hemijska formula Ag Atomska masa 107,87 Analiza Sadrţaj najmanje 99,5 % Ag Opis Prah ili mali listići srebrene boje Identifikacija Ĉistoća E 175 ZLATO Sinonimi Metalni pigment 3, Aurum Definicija C.I. broj 77480 Einecs 231-165-9 Hemijsko ime Zlato Hemijska formula Au Atomska masa 197,0 Analiza Sadrţaj najmanje 90 % Au Opis Prah ili mali listići zlatne boje Identifikacija „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 317 Ĉistoća Srebro Najviše 7 %, nakon potpunog rastvaranja Bakar Najviše 4 %, nakon potpunog rastvaranja E 180 LITOLRUBIN BK Sinonimi CI Crveni pigment 57, Rubinpigment, Karmin 6B Definicija Lithol rubin BK sastoji se u osnovi od kalcij 3-hidroksi-4 (4-metil-2-sulfonatofenilazo)-2-naftalenkarboksilata i prateće bojene materije zajedno sa vodom, kalcij hloridom i/ili kalcij sulfatom kao osnovne neobojene materije. C.I. broj 15850:1 Einecs 226-109-5 Hemijsko ime Kalcij 3-hidroksi-4-(4-metil-2-sulfonatofenilazo)-2 naftalen-karboksilat Hemijska formula C18H12CaN2O6S Molekulska masa 424,45 Analiza Sadrţaj najmanje 90 % ukupne materije boje 200 na oko 442 nm u dimetilformamidu Opis Crveni prah Identifikacija Spektrofotometrijska analiza Maksimum u dimetilformamidu na oko 442 nm Ĉistoća Prateće bojene materije Najviše 0,5 % Organska jedinjenja osim materije boje: kalcij so 2-amino-5 metil benzensulfonska kiselina Najviše 0,2 % kalcij so 3-hidroksi-2-naftalen karboksilna kiselina Najviše 0,4 % Nesulfonizirani primarni aromatski amini Najviše 0,01 % (izraţeno kao anilin) Materija koja se ekstrahuje eterom Iz rastvora sa pH 7, najviše 0,2 % Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Može se koristiti u obliku aluminijevog pigmenta E 200 SORBINSKA KISELINA Sinonimi Definicija Einecs 203-768-7 Hemijsko ime Sorbinska kiselina , trans, trans-2,4-heksadienska kiselina Hemijska formula C6H8O2 Molekulska masa 112,12 „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 318 Analiza Sadrţaj od najmanje 99 % na bezvodnoj osnovi Opis Bezbojne iglice ili bijeli slobodno kretajući prah, sa blagim karakterističnim mirisom i koji ne pokazuje promjene u boji nakon zagrijavanja u trajanju od 90 minuta na 105 ºC Identifikacija Interval topljenja IzmeĎu 133 ºC i 135 ºC, nakon četiri sata sušenja u vakuumu u eksikatoru sa sumpornom kiselinom Spektrofotometrijska analiza Rastvor u propan-2-ola (1 u 4 000 000) pokazuje maksimalnu apsorpciju pri 254 ± 2 nm Test za dvostruke veze Pozitivan Rastvorljivost Lagano rastvorljiv u vodi, rastvorljiv u etanolu Ĉistoća Sadržaj vode Najviše 0,5 % (Karl Fischer metoda) Sulfatni pepeo Najviše 0,2 % Aldehidi Najviše 0,1 % (kao formaldehid) Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 202 KALIJ SORBAT Sinonimi Definicija Einecs 246-376-1 Hemijsko ime Kalij sorbat Kalij (E,E)-2,4-heksadienoat Kalij so trans, trans 2,4-heksadienske kiseline Hemijska formula C6H7O2K Molekulska masa 150,22 Analiza Sadrţaj od najmanje 99 % na suhoj osnovi Opis Bijeli kristalni prah koji ne pokazuje promjene u boji nakon zagrijavanja u trajanju od 90 minuta na 105 ºC Identifikacija Interval topljenja sorbatne kiseline Temperatura topljenja sorbinske kiseline izolovane zakiseljavanjem bez prekristalizacije: izmeĎu 133 °C i 135 °C, nakon sušenja u vakuum eksikatoru sa sumpornom kiselinom Test na kalij Pozitivan Test na dvostruke veze Pozitivan Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 1,0 % (105 ºC, 3 sata) Kiselost ili lužnatost Najviše oko 1,0 % (kao sorbatna kiselina ili K2CO3) Aldehidi Najviše 0,1 %, izračunato kao formaldehid Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 319 Živa Najviše 1 mg/kg E 203 KALCIJ SORBAT Sinonimi Definicija Einecs 231-321-6 Hemijsko ime Kalcij sorbat: Kalcij soli trans, trans-2,4-heksadienske kiseline Hemijska formula C12H14O4Ca Molekulska masa 262,32 Analiza Sadrţaj od najmanje 98 % na suhoj osnovi Opis Fini bijeli kristalni prah koji ne pokazuje promjene u boji nakon zagrijavanja u trajanju od 90 minuta na 105 ºC Identifikacija Interval topljenja sorbatne kiseline Temperatura topljenja sorbinske kiseline izolovane zakiseljavanjem bez prekristalizacije: izmeĎu 133 °C i 135 °C, nakon sušenja u vakuumu, u eksikatoru sa sumpornom kiselinom Test za kalcij Pozitivan Test za dvostruke veze Pozitivan Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 2,0 %, odreĎeno sušenjem u vakuumu u trajanju od četiri sata u eksikatoru sulfatne kiseline Aldehidi Najviše 0,1 % (kao formaldehid) Fluorid Najviše 10 mg/kg Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 210 BENZOJEVA KISELINA Sinonimi Definicija Einecs 200-618-2 Hemijsko ime Benzojeva kiselina Benzojevokarboksilna kiselina Fenilkarboksilna kiselina Hemijska formula C7H6O2 Molekulska masa 122,12 Analiza Sadrţaj od najmanje 99,5 % na bezvodnoj osnovi Opis Bijeli kristalni prah Identifikacija Interval topljenja 121,5 ºC - 123,5 ºC Test sublimacije Pozitivan Test na benzoat Pozitivan „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 320 pH Oko 4 (vodeni rastvor) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 0,5 % nakon tri sata sušenja nad sulfatnom kiselinom Sulfatni pepeo Najviše 0,05 % Hlorinirani organski spojevi Najviše 0,07 % izraţeno kao hlorid što odgovara 0,3 % izraţeno kao monohlorobenzojeva kiselina Lako oksidirajuće supstance Dodati 1,5 ml sulfatne kiseline u 100 ml vode, zagrijati do tačke ključanja i dodati 0,1 N KMnO4 kap po kap, dok se roza boja ne zadrţi 30 sekundi. Rastvoriti 1 g uzorka, izvaganog do najbliţeg mg, u zagrijanom rastvoru, i titrirati sa 0,1 N KMnO4 do roza boje koja se zadrţava 15 sekundi. Ne bi trebalo biti potrebno više od 0,5 ml Lako karbonizirajuće supstance Hladni rastvor 0,5 g benzojeve kiseline u 5 ml 94,5 do 95,5 %-tne sulfatne kiseline ne smije ispoljavati jaču obojenost od referentne tečnosti koja sadrţi 0,2 ml kobalt hlorida TSC ( 1 ), 0,3 ml ţeljezo hlorida TSC ( 2 ), 0,1 ml bakar sulfata TSC ( 3 ) i 4,4 ml vode Policiklične kiseline Kod frakcijskog zakiseljavanja neutraliziranog rastvora benzojeve kiseline, prvi talog ne smije imati tačku topljenja koja se razlikuje od one za benzojevu kiselinu Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg ( 1 ) Kobalt klorid TSC: otopiti oko 65 g kobalt klorida CoCl2 × 6H2O u dostatnoj količini smjese od 25 ml solne kiseline i 975 ml vode da bi se dobio ukupan obujam od 1 litre. Staviti točno 5 ml te otopine u bocu okruglog dna koja sadrţava 250 ml otopine joda, dodati 5 ml 3 %-tnog vodikova peroksida i potom 15 ml 20 %-tne otopine natrijeva hidroksida. Neka vrije 10 minuta, zatim neka se ohladi, dodati 2 g kalijeva jodida i 20 ml 25 % tne sumporne kiseline. Nakon što se talog potpuno otopi, titrirati osloboĎeni jod s natrijevim tiosulfatom (0,1 N) uz prisutnost škroba TS. 1 ml natrijeva tiosulfata (0,1 N) odgovara 23,80 mg CoCl2 × 6H2O. Prilagoditi konačnu količinu otopine dodavanjem dostatne količine smjese solne kiseline/vode da rastvor sadrţava 59,5 mg CoCl2 × 6H2O po ml. ( 2 ) Ţeljezov klorid TSC: otopiti oko 55 g ţeljezova klorida u dostatnoj količini smjese od 25 ml solne kiseline i 975 ml vode da biste dobili ukupan obujam od 1 litre. Staviti 10 ml te otopine u bocu okrugla dna, koja sadrţava 250 ml otopine joda, dodati 15 ml vode i 3 g kalijeva jodida; ostaviti smjesu da stoji 15 minuta. Razrijediti sa 100 ml vode, a onda titrirati osloboĎeni jod s natrijevim tiosulfatom (0,1 N) uz prisutnost škroba TS. 1 ml natrijeva sulfata (0,1 N) odgovara 27,03 mg FeCl3 × 6H2O. Prilagoditi konačnu količinu otopine dodavanjem dostatne količine smjese solne kiseline/vode da rastvor sadrţava 45,0 mg FeCl3 × 6H2O po ml. ( 3 ) Bakrov sulfat TSC: otopiti otprilike 65 g bakrova sulfata CuSO4 × 5H2O u dostatnoj količini smjese od 25 ml solne kiseline i 975 ml vode da bi se dobio ukupni obujam od 1 litre. Staviti 10 ml te otopine u bocu okrugla dna koja sadrţava 250 ml otopine joda, dodati 40 ml vode, 4 ml octene kiseline i 3 g kalijeva jodida. Titrirati osloboĎeni jod s natrijevim tiosulfatom (0,1 N) uz prisutnost škroba TS ( 1 ). 1 ml natrijeva sulfata (0,1 N) odgovara 24,07 mg CuSO4 × 5H2O. Prilagoditi konačnu količinu otopine dodavanjem dostatne količine smjese solne kiseline/vode da rastvor sadrţava 62,4 mg CuSO4 × 5H2O po ml. ( *1 ) Škrob TS: usitniti 0,5 g škroba (krumpirova škroba, kukuruzna škroba ili topljiva škroba) s 5 ml vode; dobivenoj pasti dodati dostatnu količinu vode da bi se dobio ukupni obujam od 100 ml, uz neprestano miješanje. Neka vrije nekoliko minuta, zatim neka se ohladi te filtrira. Škrob mora biti svjeţe pripremljen E 211 NATRIJ BENZOAT Sinonimi Definicija Einecs 208-534-8 „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 321 Hemijsko ime Natrij benzoat Natrij so benzenkarboksilne kiseline Natrij so fenilkarboksilne kiseline Hemijska formula C7H5O2Na Molekulska masa 144,11 Analiza Najmanje 99 % C7H5O2Na, nakon četiri sata sušenja na 105 ºC Opis Bijeli, gotovo bezmirisni, kristalni prah ili granule Identifikacija Rastvorljivost Slobodno rastvorljiv u vodi, slabo rastvorljiv u etanolu Interval topljenja za benzojevu kiselinu Interval topljenja za benzojevu kiselinu izoliranu zakiseljavanjem i ne rekristaliziranu: 121,5 ºC do 123,5 ºC, nakon sušenja u eksikatoru sulfatne kiseline Test na benzoat Pozitivan Test na natrij Pozitivan Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 1,5 % nakon četiri sata sušenja na 105 ºC Lako oksidirajuće supstance Dodati 1,5 ml sulfatne kiseline u 100 ml vode, zagrijati do tačke ključanja i dodati 0,1 KMnO4 kap po kap, dok se roza boja ne zadrţi 30 sekundi. Rastvoriti 1 g uzorka, izvaganog do najbliţeg mg, u zagrijanom rastvoru, i titrirati sa 0,1 N KMnO4 do roza boje koja se zadrţava 15 sekundi. Ne bi trebalo biti potrebno više od 0,5 ml Policiklične kiseline Kod frakcijskog zakiseljavanja (neutraliziranog) rastvora natrij benzoata, prvi talog ne smije imati tačku topljenja koja se razlikuje od one za benzojevu kiselinu Hlorinirani organski spojevi Najviše 0,06 % izraţeno kao hlorid, što odgovara 0,25 % izraţeno kao monohlorobenzojeva kiselina Kiselosti ili lužnatost Neutralizacija 1 g natrij benzoata, u prisustvu fenolftaleina, ne smije zahtijevati više od 0,25 ml 0,1 N NaOH ili 0,1 N HCl Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 212 KALIJ BENZOAT Sinonimi Definicija Einecs 209-481-3 Hemijsko ime Kalij benzoat Kalij so benzenkarboksilne kiseline Kalij so fenilkarboksilne kiseline Hemijska formula C7H5KO2×3H2O Molekulska masa 214,27 Analiza Sadrţaj od najmanje 99 % C7H5KO2 nakon sušenja na 105 ºC do konstantne teţine „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 322 Opis Bijeli kristalni prah Identifikacija Interval topljenja za benzojevu kiselinu Temperatura topljenja benzojeve kiseline izolovane zakiseljavanjem bez prekristalizacije: izmeĎu 121,5 °C i 123,5 °C, nakon sušenja, u vakuumu, u eksikatoru sa sumpornom kiselinom Test na benzoat Pozitivan Test na kalij Pozitivan Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 26,5 %, odreĎeno sušenjem na 105 ºC 4 sata Hlorinirani organski spojevi Najviše 0,06 % izraţeno kao hlorid, što odgovara 0,25 % izraţeno kao monohlorobenzojeva kiselina Lako oksidirajuće supstance Dodati 1,5 ml sulfatne kiseline u 100 ml vode, zagrijati do tačke ključanja i dodati 0,1 N KMnO4 kap po kap, dok se roza boja ne zadrţi 30 sekundi. Rastvoriti 1 g uzorka, izvaganog do najbliţeg mg, u zagrijanom rastvoru, i titrirati sa 0,1 N KMnO4 do roza boje koja se zadrţava 15 sekundi. Ne bi trebalo biti potrebno više od 0,5 ml. Lako karbonizirajuće supstance Hladni rastvor 0,5 g benzojeve kiseline u 5 ml 94,5 do 95,5 %-tne sulfatne kiseline ne smije ispoljavati jaču obojenost od referentne tečnosti koja sadrţi 0,2 ml kobalt hlorida TSC, 0,3 ml ţeljezo hlorida TSC, 0,1 ml bakar sulfata TSC i 4,4 ml vode Policiklične kiseline Kod frakcijskog zakiseljavanja (neutraliziranog) rastvora Kalij benzoata, prvi talog ne smije imati tačku topljenja koja se razlikuje od one za benzojevu kiselinu Kiselost ili lužnatost Neutralizacija 1 g kalij benzoata, u prisustvu fenolftaleina, ne smije zahtijevati više od 0,25 ml 0,1 N NaOH ili 0,1 N HCl Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 213 KALCIJ BENZOAT Sinonimi Monokalcij benzoat Definicija Einecs 218-235-4 Hemijsko ime Kalcij benzoat Kalcij dibenzoat Hemijska formula Bezvodni: C14H10O4Ca Monohidrat: C14H10O4Ca×H2O Trihidrat: C14H10O4Ca×3H2O Molekulska masa Bezvodni: 282,31 Monohidrat: 300,32 Trihidrat: 336,36 Analiza Sadrţaj od najmanje 99 % nakon sušenja na 105 ºC Opis Bijeli ili bezbojni kristali, ili bijeli prah „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 323 Identifikacija Interval topljenja za benzojevu kiselinu Temperatura topljenja benzojeve kiseline izolovane zakiseljavanjem bez prekristalizacije: izmeĎu 121,5 °C i 123,5 °C, nakon sušenja, u vakuumu, u eksikatoru sa sumpornom kiselinom Test na benzoat Pozitivan Test na kalcij Pozitivan Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 17,5 % odreĎeno sušenjem na 105 ºC do konstantne teţine Materija nerastvorljiva u vodi Najviše 0,3 % Hlorinirani organski spojevi Najviše 0,06 % izraţeno kao hlorid, što odgovara 0,25 % izraţeno kao monohlorobenzojeva kiselina Lako oksidirajuće supstance Dodati 1,5 ml sulfatne kiseline u 100 ml vode, zagrijati do tačke ključanja i dodati 0,1N KmnO4 kap po kap, dok se roza boja ne zadrţi 30 sekundi. Rastvoriti 1 g uzorka, izvaganog do najbliţeg mg, u zagrijanom rastvoru, i titrirati sa 0,1 N KmnO4 do roza boje koja se zadrţava 15 sekundi. Ne bi trebalo biti potrebno više od 0,5 ml Lako karbonizirajuće supstance Hladni rastvor 0,5 g benzojeve kiseline u 5 ml 94,5 do 95,5 %-tne sulfatne kiseline ne smije ispoljavati jaču obojenost od referentne tečnosti koja sadrţi 0,2 ml kobalt hlorida TSC, 0,3 ml ţeljezo hlorida TSC, 0,1 ml bakar sulfata TSC i 4,4 ml vode Policiklične kiseline Kod frakcijskog zakiseljavanja (neutraliziranog) rastvora kalcij benzoata, prvi talog ne smije imati tačku topljenja koja se razlikuje od one za benzojevu kiselinu Kiselosti ili lužnatost Neutralizacija 1 g kalcij benzoata, u prisustvu fenolftaleina, ne smije zahtijevati više od 0,25 ml 0,1 N NaOH ili 0,1 N HCl Fluorid Najviše 10 mg/kg Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 214 ETIL p-HIDROKSIBENZOAT Sinonimi Etilparaben Etil p-oksibenzoat Definicija Einecs 204-399-4 Hemijsko ime Etil-p-hidroksibenzoat Etil ester p-hidroksibenzojeve kiseline Hemijska formula C9H10O3 Molekulska masa 166,8 Analiza Sadrţaj od najmanje 99,5 % nakon dva sata sušenja na 80 ºC Opis Mali bezbojni kristali gotovo bez mirisa ili bijeli kristalni prah „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 324 Identifikacija Interval topljenja 115 ºC to 118 ºC Test na p-hidroksibenzoat Interval topljenja p-hidroksibenzojeve kiseline izolirane zakiseljavanjem i ne rekristalizirane: 213 ºC do 217 ºC, nakon sušenja u vakuumu u eksikatoru sulfatne kiseline Test na alkohol Pozitivan Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 0,5 % nakon dva sata sušenja na 80 ºC Sulfatni pepeo Najviše 0,05 % p-Hidroksibenzojeva kiselina i salicilna kiselina Najviše 0,35 % izraţeno kao p-hidroksibenzojeva kiselina Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 215 NATRIJEV ETIL p-HIDROKSIBENZOAT Definicija Einecs 252-487-6 Hemijsko ime Natrij etil p-hidroksibenzoat Natrij spoj etil estera p-hidroksibenzojeve kiseline Hemijska formula C9H9O3Na Molekulska masa 188,8 Analiza Sadrţaj etil estera p-hidroksienzojeve kiseline od najmanje 83 % na osnovu suhe materije Opis Bijeli, kristalni higroskopni prah Identifikacija Interval topljenja 115 ºC do 118 ºC, nakon sušenja u vakuumu u eksikatoru sulfatne kiseline Test na p-hidroksibenzoat Interval topljenja p-hidroksibenzojeve kiseline dobivene iz uzorka je 213 ºC do 217 ºC Test na natrij Pozitivan pH 9,9 -i 10,3 (0,1 % vodenog rastvora) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 5 %, odreĎen sušenjem u vakuumu u eksikatoru sulfatne kiseline Sulfatni pepeo 37 do 39 % p-Hidroksibenzojeva kiselina i salicilna kiselina Najviše 0,35 % izraţeno kao p-hidroksibenzojeva kiselina Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 218 METIL p-HIDROKSIBENZOAT Sinonimi Metilparaben Metil-p-oksibenzoat „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 325 Definicija Einecs 243-171-5 Hemijsko ime Metil p-hidroksibenzoat Metil ester p-hidroksibenzojeva kiselina Hemijska formula C8H8O3 Molekulska masa 152,15 Analiza Sadrţaj najmanje 99 % nakon dva sata sušenja na 80 ºC Opis Mali bezbojni kristali gotovo bez mirisa ili bijeli kristalni prah Identifikacija Interval topljenja 125 ºC do 128 ºC Test na p-hidroksibenzoat Interval topljenja p-hidroksibenzojeve kiseline dobivene iz uzorka je 213 ºC do 217 ºC nakon dva sata sušenja na 80 ºC Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 0,5 %, nakon dva sata sušenja na 80 ºC Sulfatni pepeo Najviše 0,05 % p-Hidroksibenzojeva kiselina i salicilna kiselina Najviše 0,35 % izraţeno kao p-hidroksibenzojeva kiselina Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 219 NATRIJ METIL p-HIDROKSIBENZOAT Sinonimi Definicija Einecs Hemijsko ime Natrij metil p-hidroksibenzoat Natrij spoj metilestera p-hidroksibenzojeve kiseline Hemijska formula C8H7O3Na Molekulska masa 174,15 Analiza Sadrţaj od najmanje 99,5 % na bezvodnoj osnovi Opis Bijeli higroskopni prah Identifikacija Interval topljenja Bijeli talog nastao zakiseljavanjem sa hlorovodoničnom kiselinom 10 %-tnog (w/v) vodenog rastvora natrij derivata metil p-hidroksibenzoata (koristeći lakmus papir kao indikator) koji, nakon pranja sa vodom i dva sata sušenja na 80 ºC, ima interval topljenja od 125 ºC do 128ºC Test na natrij Pozitivan pH 9,7 – 10,3 (0,1 %-tni rastvor u vodi bez ugljik dioksida) Ĉistoća Sadržaj vode Najviše 5 % (Karl Fischer metoda) Sulfatni pepeo 40 % do 44,5 % na bezvodnoj osnovi p-Hidroksibenzojeva kiselina i Najviše 0,35 % izraţeno kao p-hidroksibenzojeva kiselina „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 326 salicilna kiselina Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg 220 SUMPOR DIOKSID Sinonimi Definicija Einecs 231-195-2 Hemijsko ime Sumpor dioksid Anhidrid sumporne kiseline Hemijska formula SO2 Molekulska masa 64,07 Analiza Sadrţaj od najmanje 99 % Opis Bezbojni, nezapaljivi gas snaţna, oštra i zagušljiva mirisa Identifikacija Test na sumporne supstance Pozitivan Ĉistoća Sadržaj vode Najviše 0,05 % (Karl Fischer metoda) Neisparljive rezidue Najviše 0,01 % Sumpor trioksid Najviše 0,1 % Selen Najviše 10 mg/kg Ostali gasovi koji nisu uobičajeno sadržani u zraku Bez tragova Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 5 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 221 NATRIJ SULFIT Definicija Hemijsko ime Natrij sulfit (bezvodni ili heptahidrat) Einecs 231-821-4 Hemijska formula Bezvodni: Na2SO3 Heptahidrat: Na2SO3·7H2O Molekulska masa Bezvodni: 126,04 Heptahidrat: 252,16 Analiza Bezvodni: Najmanje 95 % Na2SO3 i najmanje 48 % SO2 Heptahidrat: Najmanje 48% of Na2SO3 i najmanje 24% SO2 Opis Bijeli kristalni prah ili bezbojni kristali Identifikacija Test na sulfit Pozitivan Test na natrij Pozitivan „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 327 pH 8,5 – 11,5 (bezvodni: 10%-tni rastvor; heptahidrat: 20%-tni rastvor) Ĉistoća Tiosulfat Najviše 0,1 % na osnovi sadrţaja SO2 Željezo Najviše 10 mg/kg na osnovi sadrţaja SO2 Selen Najviše 5 mg/kg na osnovi sadrţaja SO2 Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 222 NATRIJ HIDROGENSULFIT Sinonimi Definicija Einecs 231-921-4 Hemijsko ime Natrij bisulfit Natrij hidrogen sulfit Hemijska formula NaHSO3 u vodenom rastvoru Molekulska masa 104,06 Analiza Najmanje 32 % (m/m) NaHSO3 Opis Bistar, bezbojan do ţut rastvor Identifikacija Test na sulfit Pozitivan Test na natrij Pozitivan pH 2,5 – 5,5 (10 %-tnog vodenog rastvora) Ĉistoća Željezo Najviše 10 mg/kg na osnovi sadrţaja SO2 Selen Najviše 5 mg/kg na osnovi sadrţaja SO2 Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 223 NATRIJ METABISULFIT Sinonimi Pirosulfit Natrij pirosulfit Definicija Einecs 231-673-0 Hemijsko ime Natrij disulfit Dinatrij pentaoksidisulfat Hemijska formula Na2S2O5 Molekulska masa 190,11 Analiza Sadrţaj od najmanje 95% Na2S2O5 i najmanje 64% SO2 Opis Bijeli kristali ili kristalni prah „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 328 Identifikacija Test na sulfat Pozitivan Test na natrij Pozitivan pH 4,0 – 5,5 (10 % vodeni rastvor) Ĉistoća Tiosulfat Najviše 0,1% na osnovi bazi sadrţaja SO2 Željezo Najviše 10 mg/kg na osnovi sadrţaja SO2 Selen Najviše 5 mg/kg na osnovi sadrţaja SO2 Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 224 KALIJ METABISULFIT Sinonimi Kalij pirosulfit Definicija Einecs 240-795-3 Hemijsko ime Kalij disulfit Kalij pentaokso disulfat Hemijska formula K2S2O5 Molekulska masa 222,33 Analiza Sadrţaj od najmanje 90% K2S2O5 i najmanje 51,8% SO2, dok se ostatak gotovo u potpunosti sastoji od kalij sulfata Opis Bezbojni kristali ili bijeli kristalni prah Identifikacija Test na sulfit Pozitivan Test na kalij Pozitivan Ĉistoća Tiosulfat Najviše 0,1% na osnovi sadrţaja SO2 Željezo Najviše 10 mg/kg na osnovi sadrţaja SO2 Selen Najviše 5 mg/kg na osnovi sadrţaja SO2 Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 226 KALCIJ SULFIT Sinonimi Definicija Einecs 218-235-4 Hemijsko ime Kalcij sulfit Hemijska formula CaSO3·2H2O Molekulska masa 156,17 Analiza Sadrţaj od najmanje 95% CaSO3×2H2O i najmanje 39% „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 329 SO2 Opis Bijeli kristali ili bijeli kristalni prah Identifikacija Test na sulfit Pozitivan Test na kalcij Pozitivan Ĉistoća Željezo Najviše 10 mg/kg na osnovi sadrţaja SO2 Selen Najviše 5 mg/kg na osnovi sadrţaja SO2 Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 227 KALCIJ HIDROGENSULFIT Sininimi Definicija Einecs 237-423-7 Hemijsko ime Kalcij bisulfit Kalcij hidrogen sulfit Hemijska formula Ca(HSO3)2 Molekulska masa 202,22 Analiza 6 do 8 % (w/v) sumpor dioksida 2,5 do 3,5 % (w/v) kalcij dioksida što odgovara 10 do 14 % (w/v) kalcij bisulfita [Ca(HSO3)2] Opis Bistar zeleno-ţuti vodeni rastvor sa karakterističnim mirisom sumpor dioksida Identifikacija Test na sulfit Pozitivan Test na kalcij Pozitivan Ĉistoća Željezo Najviše 10 mg/kg na osnovi sadrţaja SO2 Selen Najviše 5 mg/kg na osnovi sadrţaja SO2 Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 228 KALIJ HIDROGENSULFIT Definicija Einecs 231-870-1 Hemijsko ime Kalij bisulfit Kalij hidrogensulfit Hemijska formula KHSO3 u vodenom rastvoru Molekulska masa 120,17 Analiza Najmanje 280 g KHSO3 po litru (ili 150 g SO2 po litru) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 330 Opis Bistar bezbojan vodeni rastvor Identifikacija Test na sulfit Pozitivan Test na kalij Pozitivan Ĉistoća Željezo Najviše 10 mg/kg na osnovi sadrţaja SO2 Selen Najviše 5 mg/kg na osnovi sadrţaja SO2 Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 234 NIZIN Sinonimi Definicija Nizin je sastavljen od više vrlo sličnih polipeptida kao produkt Lactococcus lactis, podvrsta lactis. Einecs 215-807-5 Hemijsko ime Hemijska formula C143H230N42 O37S7 Molekulska masa 3 354,12 Analiza Koncentrat nizina sadrţi najmanje 900 jedinica po mg u mješavini nemasnih čvrstih mliječnih materija i minimalni sadrţaj natrij hlorida od 50 % Opis Bijeli prah Identifikacija Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 3% nakon sušenja do konstantne teţine na 102 ºC do 103 ºC Arsen Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 1 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 235 NATAMICIN Sinonimi Pimaricin Definicija Natamicin je fungicid polienske makrolidne grupe a dobija se od vrste Streptomyces natalensis i drugih odgovarajućih vrsta Einecs 231-683-5 Hemijsko ime Steroizomer 22-(3-amin-3,6-dideoksi-β-d manopiranosiloksi)- 1,3,26-trihidroksi-12-metil-10-okso 6,11,28-trioksatriciklo [22.3.1.0 5,7 ]oktakoza 8,14,16,18,20-pentaen-25-karboksilne kiseline. Hemijska formula C33H47O13N Molekulska masa 665,74 Analiza Sadrţaj od najmanje 95% na suhoj osnovi Opis Bijeli do kremasto-bijeli kristalni prah „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 331 Identifikacija Reakcija boje Dodatkom nekoliko kristala natamicina na staklenoj pločici doda kap: koncentrovane hlorovodonične kiseline, nastaje plava boja, koncentrovane fosforne kiseline, nastaje zelena boja, koja prelazi u blijedo crvenu nakon nekoliko minuta Spektrofotometrijska analiza 0,0005 %-tni w/v rastvor u 1 %-tnom rastvoru metanolne acetatne kiseline ima apsorpcijsk maksimu na oko 290 nm, 303 nm i 318 nm, tupi pik na oko 280 nm i pokazuje minimum na oko 250 nm, 295,5 nm i 311 nm pH 5,5 do 7,5 (1 %-tni w/v rastvor u prethodno neutraliziranoj mješavini 20 dijelova dimetilformamida i 80 dijelova vode) Specifična rotacija [α]D 20 + 250º do + 295º ( 1 %-tni w/v rastvor u glacijalnoj acetatnoj kiselini, na 20 ºC i izračunatim na osnovu suhe materije) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 8 % (iznad P2O5, u vakuumu na 60 ºC do konstantne teţine) Sulfatni pepeo Najviše 0,5 % Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Mikrobiologija Ukupan broj živih mikroorganizama Najviše do 100 kolonija po gramu E 239 HEKSAMETILEN TETRAMIN Sinonimi Heksamin Metenamin Definicija Einecs 202-905-8 Hemijsko ime 1,3,5,7-Tetraazatriciklo [3.3.1.1 3,7 ]-dekan, heksametilentetramin Hemijska formula C6H12N4 Molekulska masa 140,19 Analiza Sadrţaj od najmanje 99 % na bezvodnoj osnovi Opis Bezbojni ili bijeli kristalni prah Identifikacija Test na formaldehid Pozitivan Tesat na amonijak Pozitivan Tačka sublimacije Pribliţno 260 ºC Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 0,5 % nakon dva sata sušenja na 105 ºC u vakuumu nad P2O5 Sulfatni pepeo Najviše 0,05 % Sulfati Najviše 0,005 % izraţeni kao SO4 „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 332 Hloridi Najviše 0,005 % izraţeni kao Cl Amonij soli Ne detektuju se Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 242 DIMETIL DIKARBONAT Sinonimi DMDC Dimetil pirokarbonat Definicija Einecs 224-859-8 Hemijsko ime Dimetil dikarbonat Pirokarbonatno kiselinski dimetil ester Hemijska formula C4H6O5 Molekulska masa 134,09 Analiza Sadrţaj od najmanje 99,8 % Opis Bezbojna tečnost raspada se u vodenom rastvoru. Korozivna je za koţu i oči i toksična pri inhalaciji i gutanju Identifikacija Raspadanje Pozitivne reakcije na CO2 i metanol nakon otapanja Tačka topljenja 17 ºC Tačka ključanja 172 ºC uz raspadanje Gustoća, kod 20 ºC Pribliţno 1,25 g/ cm 3 Infracrveni spektar Maksimumi pri 1 156 i 1 832 cm − 1 Ĉistoća Dimetil karbonat Najviše 0,2 % Hlor, ukupni Najviše 3 mg/kg Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 243 ETIL LAUROIL ARGINAT Sinonimi etil ester laurinskog arginata; etil ester lauramid arginina; etil-Να-lauroil-L-arginat·HCl; LAE; Definicija Etil lauroil arginat je sintetiziran esterifikacijom arginina s etanolom, za kojom slijedi reakcija estera s lauroil hloridom, u vodenom mediju pri kontroliranoj temperaturi izmeĎu 10 i 15 0 C i s pH vrijednošću izmeĎu 6,7 i 6,9. Nastali etil lauroil arginat dobiva se kao hidroklo-ridna so, koja se filtrira i suši. Einecs 436-630-6 Hemijsko ime etil-Να-dodekanoil-L-arginat x HCl Hemijska formula C20H41N4O3Cl „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 333 Molekulska masa 421,02 Analiza Sadrţaj od najmanje 85 % i najvše 95 % Opis Bijeli prah Identifikacija Rastvorljivost lako rastvorljiv u vodi, etanolu, propilen glikolu i glicerolu Ĉistoća Να-Lauroil-L-arginin Najviše 3 % Laurinska kiselina Najviše 5 % Etil laurat Najviše 3 % L-Arginin·HC Najviše 1 % Etil arginat·2HCl Najviše 1 % Olovo Najviše 1 mg/kg Arsen Najviše 3 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 249 KALIJ NITRIT Sininimi Definicija Einecs 231-832-4 Hemijsko ime Kalij nitrit Hemijska formula KNO2 Molekulska masa 85,11 Analiza Sadrţaj od najmanje 95 % na bezvodnoj osnovi ( 1 ) Opis Bijele ili blagoţuta rastvorljiva zrnca Identifikacija Test na nitrit Pozitivan Test na kalij Pozitivan pH 6,0 – 9,0 (5 %-tni rastvor) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 3 % nakon četiri sata sušenja nad silika gelom Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 250 NATRIJ NITRIT Sinonimi Definicija Einecs 231-555-9 Hemijsko ime Natrij nitrit „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 334 Hemijska formula NaNO2 Molekulska masa 69,00 Analiza Sadrţaj od najmanje 97 % na bezvodnoj osnovi ( 1 ) Opis Bijeli kristalni prah ili ţućkasto grumenje Identifikacija Test na nitrit Pozitivan Test na natrij Pozitivan Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 0,25 % nakon četiri sata sušenja iznad silikagela Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg ( 1 ) Nitrit se smije prodavati samo u mješavini sa soli ili zamjenom za so. E 251 NATRIJ NITRAT (i) ĈVRSTI NATRIJ NITRAT Sinonimi Čileanska kamena so, cubic ili soda nitrat Definicija Einecs 231-554-3 Hemijsko ime Natrij nitrat Hemijska formula NaNO3 Molekulska masa 85,00 Analiza Sadrţaj od najmanje 99 % na bezvodnoj osnovi Opis Bijeli kristalni, blago higroskopni prah Identifikacija Test na nitrat Pozitivan Test na natrij Pozitivan pH 5,5 – 8,3 (5 %-tni rastvor) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 2 % nakon četiri sata sušenja na 105 ºC Nitriti Najviše 30 mg/kg izraţeno kao NaNO2 Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg (ii) TEĈNI NATRIJ NITRAT Sinonimi Definicija Tečni natrij nitrat je vodeni rastvor natrij nitrata kao direktni rezultat kemijske reakcije izmeĎu natrij hidroksida i nitratne kiseline u stehijometrijskim količinama, bez naknadne kristalizacije. Standardizirani oblici pripremljeni od tečnog natrij nitrata koji ispunjavaju ove specifikacije moţe sadrţati nitratnu kiselinu više od dopuštene, ako je to „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 335 jasno navedeno ili označeno. Einecs 231-554-3 Hemijsko ime Natrij nitrat Hemijska formula NaNO3 Molekulska masa 85,00 Analiza Sadrţaj izmeĎu 33,5 % i 40,0 % NaNO3 Opis Bistra bezbojna tečnost Identifikacija Test na nitrat Pozitivan Test na natrij Pozitivan pH 1,5 – 3,5 Ĉistoća Slobodna nitratna kiselina Najviše 0,01 % Nitriti Najviše 10 mg/kg izraţeno kao NaNO2 Arsen Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 1 mg/kg Živa Najviše 0,3 mg/kg Ova specifikacija se odnosi na 35 %-tni vodeni rastvor. E 252 KALIJ NITRAT Sinonimi Čilska šalitra cubic ili soda nitrat Definicija Einecs 231-818-8 Hemijsko ime Kalij nitrat Hemijska formula KNO3 Molekulska masa 101,11 Analiza Sadrţaj od najmanje 99 % na bezvodnoj osnovi Opis Bijeli kristalni prah ili prozirne prizme slana oštra okusa koji hladi Identifikacija Test na nitrate Pozitivan Test na kalij Pozitivan pH 4,5 – 8,5 (5 %-tni rastvor) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 1 % nakon četiri sata sušenja na 105 ºC Nitriti Najviše 20 mg/kg izraţeno kao KNO2 Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 336 E 260 SIRĆETNA KISELINA Sinonimi Definicija Einecs 200-580-7 Hemijsko ime Sirćetna kiselina Etanska kiselina Hemijska formula C2H4O2 Molekulska masa 60,05 Analiza Sadrţaj od najmanje 99,8 % Opis Bistra, bezbojna tečnost oštra karakteristična mirisa Identifikacija Tačka ključanja 118 ºC kod 760 mm Hg Specifična težina Oko 1,049 Test na acetat Rastvor 1 dio u 3 dijela daje pozitivnu reakciju na acetat Temperatura očvršćavanja Najmanje 14,5ºC Ĉistoća Neisparljivi ostatak Najviše 100 mg/kg Mravlja kiselina, formijati i druge oksidirajuće supstance Najviše 1 000 mg/kg izraţeno kao mravlja kiselina Lako oksidirajuće supstance Rastvoriti 2 ml uzorka u posudi zapušenoj staklom u 10 ml vode i dodati 0,1 ml 0,1 N kalijevog permanganata. Roza boja ne prelazi u smeĎu u roku od 30 minuta. Arsen Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 0,5 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 261 i. KALIJ ACETAT Sinonimi Definicija Einecs 204-822-2 Hemijsko ime Kalij acetat Hemijska formula C2H3O2K Molekulska masa 98,14 Analiza Sadrţaj od najmanje 99 % na bezvodnoj osnovi Opis Bezbojni, rastvorljivii kristali ili bijeli kristalni prah, bez mirisa ili sa slabo mirisa na sirćetnu kiselinu Identifikacija pH 7,5 – 9,0 (5 %-tnog vodenog rastvora) Test na acetat Pozitivan Test na kalij Pozitivan Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 8 % nakon dva sata sušenja na 150 ºC „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 337 Mravlja kiselina, formijati i druge oksidirajuće supstance Najviše 1 000 mg/kg izraţeno kao formijatna kiselina Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 261 ii. KALIJ DIACETAT Sinonimi Definicija Kalij diacetat je molekularni spoj kalij acetata i sirćetne kiseline EINECS 224-217-7 Hemijsko ime Kalij hidrogen diacetat Hemijske formula C4H7KO4 Molekulska masa 158,2 Analiza Sadrţaj od 36-38 % slobodne sirćetne kiseline i od 61-64 % kalij acetata Opis Bijeli kristali Identifikacija pH 4,5-5 (10 %-tna vodeni rastvor) Test na acetat Pozitivan Test na kalij Pozitivan Ĉistoća Udio vode Najviše 1 % (Karl Fisher metoda) Mravlja kiselina, formijati i druge oksidirajuće materije Najviše 1 000 mg/kg izraţeno kao mravlja kiselina Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Ţiva Najviše 1 mg/kg E 262 i. NATRIJ ACETAT Sinonimi Definicija Einecs 204-823-8 Hemijsko ime Natrij acetat Hemijska formula C2H3NaO2 × nH2O (n = 0 ili 3) Molekulska masa Bezvodni: 82,03 Trihidrat: 136,08 Analiza Sadrţaj (za i bezvodni i trihidratni oblik) od najmanje 98,5 % na bezvodnoj osnovi Opis Bezvodni: Bijeli, bezmirisni, granularni, higroskopni prah Trihidrat: Bezbojni, transparentni kristali ili granularni kristalni prah, bez mirisa ili sa slabim mirisom acetata. Kristalizira se na toplom, suhom zraku Identifikacija pH 8,0 – 9,5 (1 %-tnog vodenog rastvora) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 338 Test na acetat Pozitivan Test na natrij Pozitivan Ĉistoća Gubitak pri sušenju Bezvodni: Najviše 2 % (120 ºC, 4 sata) Trihidrat: IzmeĎu 36 i 42 % (120 ºC, 4 sata) Mravlja kiselina, formijati i druge oksidirajuće supstance Najviše do 1 000 mg/kg izraţeno kao mravlja kiselina Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 262 (ii) NATRIJ DIACETAT Sinonimi Definicija Natrij diacetat je molekularni spoj natrij acetata i acetatne kiseline Einecs 204-814-9 Hemijsko ime Natrij hidrogen diacetat Hemijska formula C4H7NaO4 × nH2O (n = 0 ili 3) Molekulska masa 142,09 (bezvodni) Analiza Sadrţaj 39 - 41 % slobodne sirćetne kiseline i 58 - 60 % natrij acetata Opis Bijela, higroskopna kristalna materija mirisom na sirćetnu kiselinu Identifikacija pH 4,5 – 5,0 (10 %-tnog vodenog rastvora) Test na acetat Pozitivan Test na natrij Pozitivan Ĉistoća Sadržaj vode Najviše 2 % (Karl Fischer metoda) Mravlja kiselina, formijati i druge oksidirajuće supstance Najviše 1 000 mg/kg izraţeno kao formijatna kiselina Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 263 KALCIJ ACETAT Sinonimi Definicija Einecs 200-540-9 Hemijsko ime Kalcij acetat Hemijska formula Bezvodni: C4H6O4Ca Monohidrat: C4H6O4Ca × H2O Molekulska masa Bezvodni: 158,17 Monohidrat: 176,18 „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 339 Analiza Sadrţaj od najmanje 98 % na bezvodnoj osnovi Opis Bezvodni kalcij acetat je bijela, higroskopna, krupna, kristalna materija malo gorkog okusa. Moţe biti prisutan blagi miris acetatne kiseline. Monohidrat moţe biti u obliku iglica, granula ili praha. Identifikacija pH 6,0 – 9,0 (10 %-tnog vodenog rastvora) Test na acetat Pozitivan Test na kalcij Pozitivan Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 11 % nakon sušenja (155 ºC do konstantne teţine, za monohidrat) Materija nerastvorljiva u vodi Najviše 0,3 % Mravlja kiselina, formijati i druge oksidirajuće supstance Najviše 1 000 mg/kg izraţeno kao mravlja kiselina Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 270 MLIJEĈNA KISELINA Sinonimi Definicija Sastoji se od smjese mliječne kiseline (C3H6O3) i laktata mliječne kiseline (C6H10O5). Dobiva se mliječnom fermentacijom šećera ili se priprema sintetski. Mliječna je kiselina higroskopna i, kada se koncentrira uz vrenje, kondenzira tvoreći laktat mliječne kiseline koji nakon razrjeĎivanja i zagrijavanja hidrolizira u mliječnu kiselinu. Einecs 200-018-0 Hemijsko ime Mliječna kiselina 2-Hidroksipropionska kiselina 1-Hidroksietan-1-karboksilna kiselina Hemijska formula C3H6O3 Molekulska masa 90,08 Analiza Sadrţaj najmanje 76 % Opis Bezbojna ili ţućkasta tečnost ili čvrsta masa skoro bez mirisa, Identifikacija Test na laktat Pozitivan Ĉistoća Sulfatni pepeo Najviše 0,1 % Hlorid Najviše 0,2 % Sulfat Najviše 0,25 % Željezo Najviše 10 mg/kg Arsen Najviše 3 mg/kg „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 340 Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Napomena: Ova specifikacija se odnosi na 80 %-tni vodeni rastvor; za blaže vodene rastvore, izračunati vrijednosti koje se odnose na njihov sadržaj mliječne kiseline E 280 PROPIONSKA KISELINA Sinonimi Definicija Einecs 201-176-3 Hemijsko ime Propionska kiselina Propanska kiselina Hemijska formula C3H6O2 Molekulska masa 74,08 Analiza Sadrţaj najmanje 99,5 % Opis Bezbojna ili blago ţućkasta, uljana tečnost blago oštra mirisa Identifikacija Interval topljenja − 22 ºC Interval destilacije 138,5 ºC do 142,5 ºC Ĉistoća Neisparljive rezidue Najviše 0,01 % nakon sušenja na 140 ºC do konstantne teţine Aldehidi Najviše 0,1 % izraţeno kao formaldehid Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 281 NATRIJ PROPIONAT Sinonimi Definicija Einecs 205-290-4 Hemijsko ime Natrij propionat Natrij propanoat Hemijska formula C3H5O2Na Molekulska masa 96,06 Analiza Sadrţaj najmanje 99 % nakon dva sata sušenja na 105 ºC Opis Bijeli kristalni higroskopni prah, ili fini bijeli prah Identifikacija Test na propionat Pozitivan Test na natrij Pozitivan pH 7,5 – 10,5 (10 %-tnog vodenog rastvora) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 4 % odreĎeno sušenjem dva sata na 105ºC „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 341 Materije nerastvorljive u vodi Najviše 0,1 % Željezo Najviše 50 mg/kg Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 5 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 282 KALCIJ PROPIONAT Sinonimi Definicija Einecs 223-795-8 Hemijsko ime Kalcij propionate Hemijska formula C6H10O4Ca Molekulska masa 186,22 Analiza Sadrţaj najmanje 99 %, nakon dva sata sušenja na 105 ºC Opis Bijeli kristalni prah Identifikacija Test na propionat Pozitivan Test na kalcij Pozitivan pH 6,0 – 9,0 (10 %-tnog vodenog rastvora) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 4 %, odreĎeno sušenjem dva sata na 105ºC Materije nerastvorljive u vodi Najviše 0,3 % Željezo Najviše 50 mg/kg Fluorid Najviše 20 mg/kgf Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 5 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 283 KALIJ PROPIONAT Sinonimi Definicija Einecs 206-323-5 Hemijsko ime Kalij propionat Kalij propanoat Hemijska formula C3H5KO2 Molekulska masa 112,17 Analiza Sadrţaj najmanje 99 % nakon dva sata sušenja na 105 ºC Opis Bijeli kristalni prah Identifikacija Test na propionat Pozitivan Test na kalij Pozitivan „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 342 Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 4 %, odreĎeno sušenjem dva sata na 105ºC Materije nerastvorljive u vodi Najviše 0,1 % Željezo Najviše 30 mg/kg Fluorid Najviše 10 mg/kg Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 5 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 284 BORNA KISELINA Sinonimi Boratna kiselina Ortoborna kiselina Borofaks Definicija Einecs 233-139-2 Hemijsko ime Hemijski formula H3BO3 Molekulska masa 61,84 Analiza Sadrţaj najmanje 99,5 % Opis Bezbojni, bezmirisni, transparentni kristali ili bijele granule ili prah; neznatno masan na dodir; u prirodi se javlja kao mineral sasolit Identifikacija Tačka topljenja Na pribliţno 171 ºC Test gorenja Gori lijepim zelenim plamenom pH 3,8 – 4,8 (3,3 %-tnog vodenog rastvora) Ĉistoća Peroksidi Nema pojave nikakve boje kod dodatka rastvora KI Arsen Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 5 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 285 NATRIJ TETRABORAT (BORAKS) Sinonimi Natrij borat Definicija Einecs 215-540-4 Hemijsko ime Natrij tetraborat Natrij biborat Natrij piroborat Bezvodni tetraborat Hemijska formula Na2B4O7 Na2B4O7 × 10H2O „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 343 Molekulska masa 201,27 Opis Prah ili pločice nalik staklu koje postaju mutan nakon izlaganja na zraku; sporo rastvorljiv u vodi Identifikacija Interval topljenja IzmeĎu 171 ºC i 175 ºC uz raspadanje Ĉistoća Peroksid Nema pojave nikakve boje kod dodatka rastvora KI Arsen Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 5 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 290 UGLJIK DIOKSID Sinonimi Gas karbonske kiseline Suhi led (čvrsti oblik) Karbonski anhidrid Definicija Einecs 204-696-9 Hemijsko ime Ugljik - dioksid Hemijska formula CO2 Molekulska masa 44,01 Analiza Sadrţaj najmanje 99 % v/v na bazi plina Opis Bezbojni gas pod normalnim uslovima blago ljutog mirisa. Komercijalni ugalj dioksid se transportuje kao tečnost u cilindrima pod pritiskom ili u sistemima skladištenja tovara, ili u kompresovanim čvrstim blokovima ‗suhog leda‘. Čvrsti oblik (suhi led) često sadrţi dodane supstance, kao što su propilen glikol ili mineralno ulje, koje sluţe kao povezivači Identifikacija Nastanak taloga Kada je CO2 uvodi kroz rastvor barij hidroksida, nastaje bijeli talog koji se rastvara uz pjenušanje u razblaţenoj acetatnoj kiselini Ĉistoća Kiselost 915 ml gasa propuhanih kroz 50 ml svjeţe prokuhane vode ne smije napraviti tu vodu više kiselom po metiloranţu nego što je to 50 ml svjeţe prokuhana voda kojoj je dodano 1 ml hlorovodonične kiseline (0,01 N) Reducirajuće supstance, hidrogen fosfid i sulfid 915 ml plina propuhanih kroz 25 ml amonijačnog srebro nitrat reagensa kojem je dodato 3 ml amonijaka ne smije prouzrokovati zamućenje ili crnu boju tog rastvora Ugljik monoksid Najviše 10 μl/l Sadržaj ulja Najviše 5 mg/kg E 296 JABUĈNA KISELINA Sinonimi Jabučna kiselina Definicija „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 344 Einecs 230-022-8, 210-514-9, 202-601-5 Hemijsko ime Hidroksibutandionska kiselina, hidroksijantarna kiselina Hemijska formula C4H6O5 Molekulska masa 134,09 Analiza Sadrţaj od najmanje 99,0 % Opis Bijeli ili gotovo bijeli kristalni prah ili granule Identifikacija Interval topljenja IzmeĎu 127 ºC i 132 ºC Test na malat Pozitivan Ĉistoća Sulfatni pepeo Najviše 0,1 % Fumarna kiselina Najviše 1,0 % Maleinska kiselina Najviše 0,05 % Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 297 FUMARNA KISELINA Sinonimi Definicija Einecs 203-743-0 Hemijsko ime Trans-butendionska kiselina, trans-1,2-etilen-dikarboksilna kiselina Hemijska formula C4H4O4 Molekulska masa 116,07 Analiza Sadrţaj najmanje 99,0 % na bezvodnoj osnovi Opis Bijeli kristalni prah ili granule Identifikacija Interval topljenja 286 ºC - 302 ºC (zatvoren kapilar, brzo zagrijavanje) Test na dvostruke veze Pozitivan Test na 1,2-dikarboksilnu kiselinu Pozitivan pH 3,0 – 3,2 (0,05 %-tnog rastvora na 25 ºC) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 0,5 % (120 ºC, 4 sata) Sulfatni pepeo Najviše 0,1 % Maleinska kiselina Najviše 0,1 % Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 300 ASKORBINSKA KISELINA, L-ASKORBINSKA KISELINA Sinonimi L-ksilo-askorbinska kiselina; L(+)-askorbinska kiselina „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 345 Definicija Einecs 200-066-2 Hemijsko ime L-askorbinska kiselina Askorbinska kiselina 2,3-Didehidro-L-treo-heksono-1,4-lakton 3-Keto-L-gulofuranolakton Hemijska formula C6H8O6 Molekulska masa 176,13 Analiza Askorbnska kiselina, nakon 24 sata sušenja u vakuumskom eksikatoru nad sulfatnom kiselinom, sadrţi najmanje 99 % C6H8O6 Opis Bijeli do blijedoţuti kristalni prah bez mirisa Temperatura topljenja IzmeĎu 189 ºC i 193 ºC uz raspadanje Identifikacija Test na askorbinsku kiselinu Pozitivan pH IzmeĎu 2,4 i 2,8 (2 %-tni vodeni rastvor) Specifična rotacija [α]D 20 izmeĎu + 20,5° i + 21,5° (10 %-tna m/v vodeni rastvor) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 0,4 % nakon 24 sata sušenja u vakuumu iznad sumporne kiseline Sulfatni pepeo Najviše 0,1 % Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Ţiva Najviše 1 mg/kg E 301 NATRIJ ASKORBAT Sinonimi Natrijev L-askorbat; Mononatrijeva so L-aksorbinske kiseline Definicija Einecs 205-126-1 Hemijsko ime Natrij askorbat Natrij L-askorbat 2,3-Didehidro-L-treo-heksono-1,4-lakton natrij enolat 3-Keto-L-gulofurano-lakton natrij enolat Hemijska formula C6H7O6Na Molekulska masa 198,11 Analiza Natrij askorbat, nakon 24 sata sušenja u vakuumskom eksikatoru nad sulfatnom kiselinom, sadrţi najmanje 99 % C6H7O6Na Opis Bijeli ili gotovo bijeli, bezmirisni kristal koji tamni pri izlaganju na svjetlost Identifikacija Test na askorbat Pozitivan Test na natrij Pozitivan „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 346 pH IzmeĎu 6,5 i 8,0 (10 %-tnog vodenog rastvora) Specifična rotacija [α]D 20 izmeĎu + 103 º i + 106 º (10 %-tni w/v vodeni rastvor) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 0,25 % nakon 24 sata sušenja u vakuumu iznad sumporne kiseline Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 302 KALCIJ ASKORBAT Sinonimi Kalcij askorbat dihidrat Definicija Einecs 227-261-5 Hemijsko ime Kalcij askorbat dihidrat Kalcij so 2,3-didehidro-L-treo-heksono-1,4-lakton dihidrat Hemijska formula C12H14O12Ca × 2H2O Molekulska masa 426,35 Analiza Sadrţaj od najmanje 98 % na suhu supstancu Opis Bijeli do blago blijedi sivkasto-ţuti kristalni prah bez mirisa Identifikacija Test na askorbat Pozitivan Test na kalcij Pozitivan pH IzmeĎu 6,0 i 7,5 (10 %-tnog vodenog rastvora) Specifična rotacija [α]D 20 izmeĎu + 95 º i + 97 º (5 % w/v vodeni rastvor) Ĉistoća Fluorid Najviše 10 mg/kg (izraţeno kao fluor) Isparljiva materija Najviše 0,3 % odreĎeno sušenjem 24 sata na sobnoj temperaturi u eksikatoru koji sadrţi sumpornu kiselinu ili fosforpentoksid Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 304 (i) ASKORBIL PALMITAT Sinonimi L- askorbil palmitat Definicija Einecs 205-305-4 Hemijsko ime Askorbil palmitat L-askorbil palmitat 2,3-didehidro-L-threo-heksono-1,4-lakton-6-palmitat 6-palmitoil-3-keto-L-gulofuranolakton Hemijska formula C22H38O7 „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 347 Molekulska masa 414,55 Analiza Sadrţaj od najmanje 98 % na suhoj bazi Opis Bijeli ili ţućkastobijeli prah mirisa po limunu Identifikacija Interval topljenja IzmeĎu 107 ºC i 117 ºC Specifična rotacija [α]D 20 izmeĎu + 21 º i + 24 º (5 %-tna w/v u rastvoru metanola) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 2,0 % nakon jedan sat sušenja u vakuumskoj peći na 56 ºC i 60 ºC Sulfatni pepeo Najviše 0,1 % Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 304 (ii) ASKORBIL STEARAT Sinonimi Definicija Einecs 246-944-9 Hemijsko ime Askorbil stearat L-askorbil stearat 2,3-didehidro-L-treo-heksono-1,4-lakton-6-stearat 6-stearoil-3-keto-L-gulofuranolakton Hemijska formula C24H42O7 Molekulska masa 442,6 Analiza Sadrţaj od najmanje 98 % Opis Bijela ţućkastobijeli prah mirisa po limunu Identifikacija Interval topljenja Oko 116 ºC Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 2,0 % nakon jedan sat sušenja u vakuumskoj sušnici na 56 - 60 ºC Sulfatni pepeo Najviše 0,1 % Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 306 EKSTRAKT BOGAT TOKOFEROLIMA Sinonimi Definicija Proizvod dobiven vakuumskom parnom destilacijom jestivih proizvoda biljnog ulja, koji se sastoje od koncentrovanih tokoferola i tokotrienola. Sadrţi tokoferole kao što su d-α-, d-β-, d-γ- i d-δ-tokoferoli Einecs „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 348 Hemijsko ime Hemijska formulama Molekulska masa 430,71 (d-α-tokoferol) Analiza Sadrţaj od najmanje 34 % ukupnih tokoferola Opis Smećkasto crveno do crveno, bistro, viskozno ulje blagog, karakterističnog mirisa i okusa. U mikrokristalnoj formi moţe doći do malog razdvajanja sastojaka nalik na vosak Identifikacija Odgovarajućom metodom plinske hromatografije Specifična rotacija [α]D 20 najviše do + 20 º Rastvorljivost Nerastvorljiv u vodi. Rastvorljiv u etanolu. Mješa se s eterom. Ĉistoća Sulfatni pepeo Najviše 0,1 % Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 307 ALFA-TOKOFEROL Sinonimi DL-α-tokoferol; (all rac)- α-tokoferol Definicija Einecs 233-466-0 Hemijsko ime DL-5,7,8-Trimetiltokol DL-2,5,7,8-tetrametil-2-(4′,8′,12′-trimetiltridekil)-6 hromanol Hemijska formula C29H50O2 Molekulska masa 430,71 Analiza Sadrţaj od najmanje 96 % Opis Bistro viskozno ulje, svijetloţute do jantarne boje, oksidira i tamni na zraku i svjetlu, gotovo bez mirisa. Identifikacija Rastvorljivost Nerastvorljiv u vodi, potpuno rastvorljiv u etanolu, mješa se s eterom Spektrofotometrija U čistom etanolu maksimum absorpcije je na oko 292 nm Specifična rotacija [α]D 25 0º ± 0,05 º (1 u 10 rastvor u hloroformu) Ĉistoća Indeks refrakcije [n]D 20 1,503 – 1,507 Specifična absorpcija u etanolu (292 nm) 71-76 (0,01 g u 200 ml čistog etanola) Sulfatni pepeo Najviše 0,1 % Olovo Najviše 2 mg/kg E 308 GAMA-TOKOFEROL Sinonimi dl-γ-Tokoferol „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 349 Definicija Einecs 231-523-4 Hemijsko ime 2,7,8-trimetil-2-(4′,8′,12′-trimetiltridekil)-6-hromanol Hemijska formula C28H48O2 Molekulska masa 416,69 Analiza Sadrţaj od najmanje 97 % Opis Bistro, viskozno, svijetlo ţuto ulje koje oksidira i tamni kada je izloţeno zraku ili svjetlosti Identifikacija Spektrofotometrijska analiza Maksimum absorpcije u čistom etanolu na oko 298 nm i 257nm Ĉistoća Specifična absorpcija u etanolu (298 nm) izmeĎu 91 i 97 (257 nm) izmeĎu 5,0 i 8,0 Indeks refrakcije [n]D 20 1,503 – 1,507 Sulfatni pepeo Najviše 0,1 % Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 309 DELTA-TOKOFEROL Sinonimi Definicija Einecs 204-299-0 Hemijsko ime 2,8-dimetil-2-(4′,8′,12′-trimetiltridekil)-6-hromanol Hemijska formula C27H46O2 Molekulska masa 402,7 Analiza Sadrţaj od najmanje 97 % Opis Bistro, viskozno, svijetlo ţuto ili narandţasto ulje koje oksidira i tamni kada je izloţeno zraku ili svjetlosti Identifikacija Spektrofotometrijska analiza Maksimum absorpcije u čistom etanolu na oko 298 nm i 257nm Ĉistoća Specifična absorpcija u etanolu (298 nm) izmeĎu 89 i 95 (257 nm) izmeĎu 3,0 i 6,0 Indeks refrakcije [n]D 20 1,500 – 1,504 Sulfatni pepeo Najviše 0,1 % Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 350 E 310 PROPIL GALAT Sinonimi Definicija Einecs 204-498-2 Hemijsko ime Propil galat Propil ester galne kiseline n-propil ester 3,4,5-trihidroksibenzojeve kiseline Hemijska formula C10H12O5 Molekulska masa 212,20 Analiza Sadrţaj od najmanje 98 % na bezvodnoj osnovi Opis Bijela do kremasto bijela, kristalna, bezmirisna čvrsta supstanca Identifikacija Rastvorljivost Malo rastvorljiv u vodi, potpuno rastvorljiv u etanolu, eteru i propan-1,2-diolu Interval topljenja IzmeĎu 146 ºC i 150 ºC nakon 4 sata sušenja na 110 ºC Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 0,5 % (110 ºC, 4 sata) Sulfatni pepeo Najviše 0,1 % Slobodna kiselina Najviše 0,5 % (kao galna kiselina) Hlorirani organski spojevi Najviše 100 mg/kg (kao Cl) Specifična absorpcija u etanolu (275 nm) ne manje od 485 i najviše 520 Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 311 OKTIL GALAT Sinonimi Definicija Einecs 213-853-0 Hemijsko ime Oktil galat Oktil ester galne kiseline n-oktil ester 3,4,5-trihidroksibenzenske kiseline Hemijska formula C15H22O5 Molekulska masa 282,34 Analiza Sadrţaj od najmanje 98 % nakon 6 sati sušenja na 90 ºC Opis Bijela do kremasto bijela bezmirisna čvrsta supstanca Identifikacija Rastvorljivost Nerastvorljiv u vodi, potpuno rastvorljiv u etanolu, eteru i propan-1,2-diolu „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 351 Interval topljenja IzmeĎu 99 °C i 102 °C nakon 6 sati sušenja na 90 °C Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 0,5 % (90 ºC, 6 sati) Sulfatni pepeo Najviše 0,05 % Slobodna kiselina Najviše 0,5 % (kao galna kiselina) Hlorirani organski spojevi Najviše 100 mg/kg (kao Cl) Specifična apsorpcija u etanolu (275 nm) ne manje od 375 i najviše 390 Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 312 DODECIL GALAT Sinonimi Lauril galat Definicija Einecs 214-620-6 Hemijsko ime Dodecil galat n-dodecil (ili lauril) ester 3,4,5-trihidroksibenzojeve kiseline Dodecil ester galne kiseline Hemijska formula C19H30O5 Molekulska masa 338,45 Analiza Sadrţaj od najmanje 98 % nakon 6 sati sušenja na 90 ºC Opis Bijela do kremasto bijela bezmirisna čvrsta supstanca Identifikacija Rastvorljivost Nerastvorljiv u vodi, potpuno rastvorljiv u etanolu i eteru Interval topljenja IzmeĎu 95 ºC i 98 ºC nakon 6 sati sušenja na 90 ºC Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 0,5 % (90 ºC, 6 sati) Sulfatni pepeo Najviše 0,05 % Slobodna kiselina Najviše 0,5 % (kao galna kiselina) Hlorirani organski spojevi Najviše 100 mg/kg (kao Cl) Specifična absorpcija u etanolu (275 nm) ne manje od 300 i najviše 325 Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 315 ERITORBNA KISELINA Sinonimi Izoaskorbinska kiselina D-araboaskorbinska kiselina Definicija Einecs 201-928-0 Hemijsko ime D-Eritro-heks-2-enska kiselina γ-lakton „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 352 Izoaskorbinska kiselina D-izoaskorbinska kiselina Hemijska formula C6H8O6 Molekulska masa 176,13 Analiza Sadrţaj od najmanje 98 % na bezvodnoj osnovi Opis Bijela do blago ţuta kristalna čvrsta supstanca koja postepeno tamni kada je izloţena zraku ili svjetlosti Identifikacija Interval topljenja Oko 164 ºC do 172 ºC uz raspadanje Test na askorbinsku kiselinu/obojene reakcije Pozitivan Specifična rotacija [α]D 25 10 % (w/v) vodeni rastvor izmeĎu – 16,5 º do – 18,0º Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 0,4 % nakon 3 sata sušenja pod smanjenim pritiskom na silika gelu Sulfatni pepeo Najviše 0,3 % Oksalat Rastvoru 1g u 10 ml vode dodati 2 kapi glacijalne acetatne kiseline i 5 ml 10 %-tnog rastvora kalcij acetatata. Rastvor treba ostati bistar Olovo Najviše 2 mg/kg E 316 NATRIJ IZOASKORBAT Sinonimi Natrij eritrobat Definicija Einecs 228-973-9 Hemijsko ime Natrij i izoaskorbat Natrij D-izoaskorbinska kiselina Natrij so 2,3-didehidro-D-eritro-heksono-1,4-lakton 3-keto-D-gulofurano-lakton natrij enolat monohidrat Hemijska formula C6H7O6Na × H2O Molekulska masa 216,13 Analiza Sadrţaj od najmanje 98 % nakon 24 sata sušenja u vakuumskom eksikatoru nad sulfatnom kiselinom izraţeno na bazi monohidrata Opis Bijela kristalna materija Identifikacija Rastvorljivosti Potpuno rastvorljiv u vodi, vrlo malo rastvorljiv u etanolu Test na askorbinsku kiselinu/ obojene reakcije Pozitivan Test na natrij Pozitivan pH 5,5 do 8,0 (10 %-tnog vodenog rastvora) Specifična rotacija [α]D 25 10 % (w/v) vodeni rastvor izmeĎu +95º i +98º Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 0,25 % nakon 24 sata sušenja u vakuumskom eksikatoru nad sulfatnom kiselinom „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 353 Oksalat Rastvoru 1g u 10 ml vode dodati 2 kapi glacijalne acetatne kiseline i 5 ml 10 %-tnog rastvora kalcij acetatata. Rastvor treba ostati bistar Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 319 TERCIJARNI-BUTIL HIDROKINON (TBHQ) Sinonimi TBHQ Definicija Einecs 217-752-2 Hemijsko ime Tercijarni-butil-1,4-benzendiol 2-(1,1-Dimetiletil)-1,4-benzendiol Hemijska formula C10H14O2 Molekulska masa 166,22 Analiza Sadrţaj od najmanje 99 % C10H14O2 Opis Bijela kristalna materija sa karakterističnim mirisom Identifikacija Rastvorljivost Praktično nerastvorljiv u vodi, rastvorljiv u etanolu Temperatura topljenja Najmanje 126,5ºC Fenoli Rastvoriti oko 5 mg uzorka u 10 ml metanola i dodati 10,5 ml rastvor dimetilamina (1 u 4). Dobiva se crvena do ruţičasta boja. Ĉistoća Tercijalni-butil-p-benzokinon Najviše 0,2 % 2,5-Di-tercijarni-butilhidrokinon Najviše 0,2 % Hidroksikinon Najviše 0,1 % Toluen Najviše 25 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg E 320 BUTILIRANI HIDROKSIANISOL (BHA) Sinonimi BHA Definicija Einecs 246-563-8 Hemijsko ime 3-Tercijarni-butil-4-hidroksianisol Mješavina 2-tercijarno-butil-4-hidroksianisola i 3 tercijarni-butil-4-hidroksianisola Hemijska formula C11H16O2 Molekulska masa 180,25 Analiza Sadrţaj od najmanje 98,5 % C11H16O2 i ne manje od 85 % 3-tercijarni-butil-4-hidroksianisol izomera Opis Bijeli ili blago ţućkasti kristali ili voštana čvrsta materija blagog aromatskog mirisa Identifikacija „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 354 Rastvorljivost Nerastvorljiv u vodi, potpuno rastvorljiv u etanolu Raspon topljenja IzmeĎu 48 °C i 63 °C Bojena reakcija Prolazi test na fenolne grupe Ĉistoća Sulfatni pepeo Najviše 0,05 % nakon kalciniranja na 800 ± 25 °C Fenolna nečistoće Najviše 0,5 % Specifična apsorpcija Specifična apsorpcija (290 nm) ne manje od 190 i ne više od 210 (228 nm) ne manje od 326 i ne više od 345 Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 321 BUTILIRANI HIDROKSITOLUEN (BHT) Sinonimi BHT Definicija Einecs 204-881-4 Hemijsko ime 2,6-Ditercijarni-butil-p-kresol 4-Metil-2,6-ditercijarnibutilfenol Hemijska formula C15H24O Molekulska masa 220,36 Analiza Sadrţaj od najmanje 99 % Opis Bijeli kristali ili listići, bez mirisa ili karakterističnog slabog aromatskog mirisa Identifikacija Test rastvorljivosti Nerastvorljiv u vodi i propan-1,2-diolu. Potpuno rastvorljiv u etanolu Tačka topljenja Na 70 ºC Spektrofotometrijska analiza Apsorpcija u intervalu od 230 do 320 nm sloja od 2 cm rastvora 1 u 100 000 u dehidriranom etanolu pokazuje maksimum samo kod 278 nm Ĉistoća Sulfatni pepeo Najviše 0,005 % Fenolna onečišćenja Najviše 0,5 % Specifična apsorpcija u etanolu (278 nm) ne manje od 81 i ne više od 88 Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 322 LECITINI Sinonimi Fosfatidi, Fosfolipidi Definicija Lecitini su mješavine ili frakcije fosfatida dobiveni fizičkim procedurama iz ţivotinjskih ili biljnih namirnica; oni takoĎer uključuju hidrolizirane proizvode dobivene upotrebom neškodljivih i odgovarajućih enzima. Finalni „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 355 proizvod ne smije pokazivati nikakve tragove rezidualne enzimske aktivnosti. Lecitini mogu biti blago izbijeljeni u vodenom mediju pomoću hidrogen peroksida. Ta oksidacija ne smije hemijski modificirati lecitin fosfatide. Einecs 232-307-2 Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Analiza Lecitini: najmanje 60,0 % supstanci nerastvorljivih u acetonu Hidrolizirani lecitini: najmanje 56,0 % supstanci nerastvorljivih u acetonu Opis Lecitini: smeĎa tečnost ili viskozna polutečnost ili prah Hidrolizirani lecitini: svijetlo smeĎa do smeĎa viskozna tečnost ili pasta Identifikacija Testi na kolin Pozitivan Test na fosfor Pozitivan Test na masne kiseline Pozitivan Test na hidrolizirani lecitin U čašu od 800 ml dodati 500 ml vode (30ºC - 35ºC). Zatim polako dodati 50 ml uzorka uz konstantno miješanje. Hidrolizirani lecitin daje homogenu emulziju. Nehidrolizirani lecitin daje posebnu masu od oko 50 g. Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 2,0 % odreĎeno sušenjem na 105 ºC 1 h Materija nerastvorljiva u toluenu Najviše 0,3 % Kiselinski broj Lecitini: najviše do 35 mg kalij hidroksida po gramu Hidrolizirani lecitini: najviše do 45 mg kalij hidroksida po gramu Peroksidni broj Jednako ili manje od 10 Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 325 NATRIJ LAKTAT Sinonimi Definicija Einecs 200-772-0 Hemijsko ime Natrij laktat Natrij 2-hidroksipropanoat Hemijska formula C3H5NaO3 Molekulska masa 112,06 (bezvodni) Analiza Sadrţaj od najmanje 57 % i ne više od 66 % Opis Bezbojna, transparentna tečnost, bez mirisa ili blagog, karakterističnog mirisa „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 356 Identifikacija Test na laktat Pozitivan Test na natrij Pozitivan pH 6,5 do 7,5 (20 %-tnog vodenog rastvora) Ĉistoća Kiselost Najviše 0,5 % nakon sušenja, izraţeno kao mliječna kiselina Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Reducirajuće supstance Nema redukcije Fehling-ovog rastvora Napomena: Ova specifikacija se odnosi na 60 %-tni vodeni rastvor E 326 KALIJ LAKTAT Sinonimi Definicija Einecs 213-631-3 Hemijsko ime Kalij laktat Kalij 2-hidroksipropanoat Hemijska formula C3H5O3K Molekulska masa 128,17 (bezvodni) Analiza Sadrţaj od najmanje 57 % i najviše od 66 % Opis Slabo viskozna, gotovo bezmirisna bistra tečnost. Bez mirisa, ili blagog, karakterističnog mirisa Identifikacija Spaljivanja Zapaliti rastvor kalij laktata do pepela. Pepeo je bazičan, i dolazi do pjenušanja kada se doda kiselina Bojena reakcija Preliti 2 ml rastvora kalij laktata na 5 ml rastvora 1 u 100 katehola u sumpornoj kiselini. Tamno crvena boja nastaje na zoni kontakta Test na kalij Pozitivan Test na laktat Pozitivan Ĉistoća Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kiselost Rastvoriti 1g rastora kalij laktata u 20 ml vode, dodati 3 kapi fenolftaleina TS i titrirati sa 0,1 N natrij hidroksidom. Utrošak ne bi trebao biti veći od 0,2 ml. Reducirajuće supstance Nema redukcije Fehling-ovog rastvora Napomena: Ova specifikacija se odnosi na 60 %-tni vodeni rastvor E 327 KALCIJ LAKTAT Definicija „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 357 Einecs 212-406-7 Hemijsko ime Kalcij dilaktat Kalcij dilaktat hidrat Kalcija so 2-hidroksipropanske kiseline Hemijska formula (C3H5O2)2 Ca × nH2O (n = 0 - 5) Molekulska masa 218,22 (bezvodni) Analiza Sadrţaj od najmanje 98 % na bezvodnoj osnovi Opis Bijeli kristalni prah ili granule gotovo bez mirisa Identifikacija Test na laktat Pozitivan Test na kalcij Pozitivan Rastvorljivost Rastvorljiv u vodi i praktično nerastvorljiv u etanolu pH IzmeĎu 6,0 i 8,0 (5 %-tnog rastvora) Ĉistoća Gubitak pri sušenju bezvodni: najviše 3,0 % (120 °C, 4 sata) s 1 molekulom vode: najviše 8,0 % (120 °C, 4 sata) s 3 molekule vode: najviše 20,0 % (120 °C, 4 sata) s 4,5 molekule vode: najviše 27,0 % (120 °C, 4 sata) Kiselost Najviše 0,5 % suhe materije izraţeno kao mliječna kiselina Fluorid Najviše 30 mg/kg (izraţeno kao fluor) Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Reducirajuće supstance Nema redukcije Fehling-ovog rastvora E 330 LIMUNSKA KISELINA Sinonimi Definicija Limunska kiselina dobiva se iz soka limuna ili ananasa, fermentacijom ugljikohidratnih rastvora ili drugih odgovarajućih medija pomoću Candide spp. ili netoksikogenih vrsta Aspergillus niger. Einecs 201-069-1 Hemijsko ime Limunska kiselina 2-hidroksi-1,2,3-propantrikarboksilna kiselina β-Hidroksitrikarbalitna kiselina Hemijska formula (a) C6H8O7 (bezvodni) (b) C6H8O7·H2O (monohidrat) Molekulska masa (a) 192,13 (bezvodni) (b) 210,15 (monohidrat) Analiza Limunska kiselina moţe biti bezvodna ili moţe sadrţati 1 molekulu vode. Limunska kiselina sadrţi najmanje 99,5 % C6H8O7, izračunato na bezvodnoj osnovi Opis Limunska kiselina je bijeli ili bezbojni, bezmirisni, kristal, „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 358 jakog kiselog okusa. Monohidrat je efluorescentan na suhom zraku Identifikacija Rastvorljivost Veoma rastvorljiv u vodi, potpuno rastvorljiv u etanolu, rastvorljiv u eteru Ĉistoća Sadržaj vode Bezvodna limunska kiselina sadrţi najviše do 0,5 % vode; limunska kiselina monohidrat sadrţi najviše do 8,8 % vode (Karl Fischer metoda) Sulfatni pepeo Najviše 0,05 % nakon kalciniranja na 800 ± 25 ºC Arsen Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 0,5 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Oksalati Najviše 100 mg/kg, izraţeno kao oksalna kiselina, nakon sušenja Supstance koje se lako karboniziraju Zagrijavati 1 g uzorka u prahu sa 10 ml minimalno 98 % sumporne kiseline u vodenoj kupki jedan sat na 90 ºC u tami. Ne smije se razviti tamnija od svijetlosmeĎe boje (odgovarajući fluid K). E 331 (i) MONONATRIJ CITRAT Sinonimi Monobazični natrij citrat Definicija Eines 242-734-6 Hemijsko ime Mononatrijev citrat Mononatrijeva so 2-hidroksi-1,2,3-propantrikarboksilne kiseline Hemijska formula (a) C6H7O7Na (bezvodni) (b) C6H7O7Na × H2O (monohidrat) Molekulska masa (a) 214,11 (bezvodni) (b) 232,23 (monohidrat) Analiza Sadrţaj od najmanje 99 % na bezvodnoj bazi Opis Kristalni bijeli prah ili bezbojni kristali Identifikacija Test na citrat Pozitivan Test na natrij Pozitivan pH IzmeĎu 3,5 i 3,8 (1 %-tnog vodenog rastvora) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Bezvodni: najviše 1,0 % (140 °C, 0,5 sata) Monohidrat: najviše 8,8 % (180 °C, 4 sata) Oksalati Najviše 100 mg/kg izraţeno kao oksalna kiselina, nakon sušenja Arsen Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 1 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 359 E 331 (ii) DINATRIJEV CITRAT Sinonimi Dibazni natrij citrat Definicija Einecs 205-623-3 Hemijsko ime Dinatrij citrat Dinatrij so 2-hidroksi-1,2,3-propantrikarboksilne kiseline Dinatrij so citratne kiseline sa 1,5 molekula vode Hemijska formula C6H6O7Na2·1,5H2O Molekulska masa 263,11 Analiza Sadrţaj od najmanje 99 % na bezvodnoj bazi Opis Kristalni bijeli prah ili bezbojni kristali Identifikacija Test na citrat Pozitivan Test na natrij Pozitivan pH IzmeĎu 4,9 i 5,2 (1 %-tnog vodenog rastvora) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 13,0 % sušenjem 4 sata na 180 ºC Oksalati Najviše 100 mg/kg izraţeno kao oksalna kiselina, nakon sušenja Arsen Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 1 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 331 (iii) TRINATRIJ CITRAT Sinonimi Tribazni natrij citrat Definicija Einecs 200-675-3 Hemijsko ime Trinatrij citrat Trinatrij so 2-hidroksi-1,2,3-propantrikarboksilne kiseline Trinatrij so citratne kiseline, u bezvodnom, dihidrat ili pentahidrat obliku Hemijska formula Bezvodni: C6H5O7Na3 Hidrirani: C6H5O7Na3 × nH2O (n = 2 ili 5) Molekulska masa 258,07 (bezvodni) 294,10 (hidrirani n = 2) 348,16 (hidrirani n = 5) Analiza Najmanje do 99 % na bezvodnoj osnovi Opis Kristalni bijeli prah ili bezbojni kristali Identifikacija Testi na citrat Pozitivan Test na natrij Pozitivan „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 360 pH IzmeĎu 7,5 i 9,0 (5 %-tnog vodenog rastvora) Ĉistoća Gubitak pri sušenju — bezvodni: najviše 1,0 % (180 0 C, 18 sati) — dihidrat: 10,0 do 13,0 % (180 0 C, 18 sati) — pentahidrat: najviše 30,3 % (180 0 C, 4 sati) Oksalati Najviše 100 mg/kg izraţeno kao oksalna kiselina, nakon sušenja Arsen Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 332 (i) MONOKALIJ CITRAT Sinonimi Monobazni kalij citrat Definicija Einecs 212-753-4 Hemijsko ime Monokalij citrat Monokalij so 2-hidroksi-1,2,3-propantrikarboksilne kiseline Bezvodna monokalij so citratne kiseline Hemijska formula C6H7O7K Molekulska masa 230,21 Analiza Sadrţaj od najmanje 99 % na bezvodnoj osnovi Opis Bijeli, higroskopni, granularni prah ili prozirni kristal Identifikacija Test na citrat Pozitivan Test na kalij Pozitivan pH IzmeĎu 3,5 i 3,8 (1 %-tnog vodenog rastvora) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 1,0 % (180 ºC, 4 sata) Oksalati Najviše 100 mg/kg izraţeno kao oksalna kiselina, nakon sušenja Arsen Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 1 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 332 (ii) TRIKALIJ CITRAT Sinonimi Tribazni kalij citrat Definicija Einecs 212-755-5 Hemijsko ime Trikalij citrat Trikalij so 2-hidroksi-1,2,3-propantrikarboksilne kiseline Monohidratna trikalij so citratne kiseline Hemijska formula C6H5O7K3 × H2O „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 361 Molekulska masa 324,42 Analiza Sadrţaj od najmanje 99 % na bezvodnoj osnovi Opis Bijeli, higroskopni, granularni prah ili transparentni kristali Identifikacija Test na citrat Pozitivan Test na kalij Pozitivan pH IzmeĎu 7,5 i 9,0 (5 %-tnog vodenog rastvora) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 6,0 % (180 ºC, 4 sata) Oksalati Najviše 100 mg/kg izraţeno kao oksalna kiselina, nakon sušenja Arsen Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 1 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 333 (i) MONOKALCIJ CITRAT Sinonimi Monobazni kalcij citrat Definicija Einecs Hemijsko ime Monokalcij citrat Monokalcij so 2-hidroksi-1,2,3-propantrikarboksilne kiseline Monohidratna monokalcij so citratne kiseline Hemijska formula (C6H7O7)2Ca × H2O Molekulska masa 440,32 Analiza Sadrţaj od najmanje 97,5 % na bezvodnoj osnovi Opis Fini bijeli prah Identifikacija Test na citrat Pozitivan Test na kalcij Pozitivan pH IzmeĎu 3,2 i 3,5 (1 %-tnog vodenog rastvora) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 7,0 % (180 ºC, 4 sata) Oksalati Najviše 100 mg/kg izraţeno kao oksalna kiselina, nakon sušenja Fluorid Najviše 30 mg/kg (izraţeno kao fluor) Arsen Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 1 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Aluminij Najviše 30 mg/kg (samo ako se dodaje hrani za dojenčad i malu djecu) Najviše 200 mg/kg (za sve namjene osim hrane za dojenčad i malu djecu) Karbonati Rastvaranje 1g kalcij citrata u 10 ml 2 N hlorovodonične „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 362 kiseline ne smije se osloboditi više od nekoliko izoliranih mjehurića E 333 (ii) DIKALCIJ CITRAT Sinonimi Dibazni kalcij citrat Definicija Einecs Hemijsko ime Dikalcij citrat Dikalcija so 2-hidroksi-1,2,3-propantrikarboksilne kiseline Trihidratna dikalcij so citratne kiseline Hemijska formula (C6H7O7)2Ca2 × 3H2O Molekulska masa 530,42 Analiza Najmanje 97,5 % na bezvodnoj osnovi Opis Fini bijeli prah Identifikacija Test na citrat Pozitivan Test na kalcij Pozitivan Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 20,0 % (180 ºC, 4 sata) Oksalati Najviše 100 mg/kg izraţeno kao oksalna kiselina, nakon sušenja Fluorid Najviše 30 mg/kg (izraţeno kao fluor) Arsen Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 1 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Aluminij Najviše 30 mg/kg (samo ako se dodaje hrani za dojenčad i malu djecu) Najviše 200 mg/kg (za sve namjene osim hrane za dojenčad i malu djecu) Karbonati Rastvaranje 1g kalcij citrata u 10 ml 2 N hlorovodonične kiseline ne smije se osloboditi više od nekoliko izoliranih mjehurića E 333 (iii) TRIKALCIJ CITRAT Sinonimi Tribazni kalcij citrat Definicija Einecs 212-391-7 Hemijsko ime Trikalcij citrat Trikalcij so 2-hidroksi-1,2,3-propanetrikarboksilne kiseline Tetrahidratna trikalcij so citratne kiseline Hemijska formula (C6H6O7)2Ca3·4H2O Molekulska masa 570,51 Analiza Najmanje 97,5 % na bezvodnoj osnovi Opis Fini bijeli prah „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 363 Identifikacija Test na citrat Pozitivan Test na kalcij Pozitivan Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 14,0 % (180 ºC, 4 sata) Oksalati Najviše 100 mg/kg izraţeno kao oksalna kiselina, nakon sušenja Fluorid Najviše 30 mg/kg (izraţeno kao fluor) Arsen Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 1 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Aluminij Najviše 30 mg/kg (samo ako se dodaje hrani za dojenčad i malu djecu) Najviše 200 mg/kg (za sve namjene osim hrane za dojenčad i malu djecu) Karbonati Rastvaranje 1g kalcij citrata u 10 ml 2 N hlorovodonične kiseline ne smije se osloboditi više od nekoliko izoliranih mjehurića E 334 L(+)- VINSKA KISELINA, VINSKA KISELINA Sinonimi Definicija Einecs 201-766-0 Hemijsko ime L-vinska kiselina L-2,3-dihidroksibutandionska kiselina d-α,β-dihidroksisukcinska kiselina Hemijska formula C4H6O6 Molekulska masa 150,09 Analiza Sadrţaj od najmanje 99,5 % na bezvodnoj osnovi Opis Bezbojna ili providna krstalna materija ili bijeli kristalni prah Identifikacija Interval topljenja IzmeĎu 168 ºC i 170 ºC Test na tartarat Pozitivan Specifična rotacija [α]D 20 izmeĎu + 11,5 º i + 13,5 º (20 %-tnog w/v vodenog rastvora) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 0,5 % (na P2O5, 3 sata) Sulfatni pepeo Najviše 1 000 mg/kg (nakon spaljivanja na 800 ± 25 ºC) Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Oksalati Najviše 100 mg/kg izraţeno kao oksalna kiselina, nakon sušenja „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 364 E 335 (i) MONONATRIJ TARTARAT Sinonimi Mononatrij so L-(+)- vinske kiseline Definicija Einecs Hemijsko ime Mononatrij so L-2,3-dihidroksibutandionska kiselina Monohidratna mononatrij so L-(+)vinske kiseline Hemijska formula C4H5O6Na × H2O Molekulska masa 194,05 Analiza Sadrţaj od najmanje 99 % na bezvodnoj osnovi Opis Prozirni bezbojni kristali Identifikacija Testi na tartarat Pozitivan Trest na natrij Pozitivan Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 10,0 % (105 ºC, 4 sata) Oksalati Najviše 100 mg/kg izraţeno kao oksalna kiselina, nakon sušenja Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 335 (ii) DINATRIJ TARTARAT Sinonimi Definicija Einecs 212-773-3 Hemijsko ime Dinatrij L-tartarat Dinatrij (+)-tartarat Dinatrij (+)-2,3-dihidroksibutandionska kiselina Dihidratna dinatrij so L-(+)-tartaratne kiseline Hemijska formula C4H4O6Na2 × 2H2O Molekulska masa 230,8 Analiza Sadrţaj od najmanje 99 % na bezvodnoj osnovi Opis prozirni bezbojni kristali Identifikacija Test na tartarat Pozitivan Test na natrij Pozitivan Rastvorljivost 1 gr je nerastvorljiv u 3 ml vode. Nerastvorljiv u etanolu. pH IzmeĎu 7,0 i 7,5 (1 %-tnog vodenog rastvora) Ĉistoća „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 365 Gubitak pri sušenju Najviše 17,0 % (150 ºC, 4 sata) Oksalati Najviše 100 mg/kg izraţeno kao oksalna kiselina, nakon sušenja Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 336 (i) MONOKALIJ TARTARAT Sinonimi Monobazni kalij tartarat Definicija Einecs Hemijsko ime Bezvodna monokalij so L-(+)-vinske kiseline Monokalij so L-2,3-dihidroksibutandioinske kiseline Hemijska formula C4H5O6K Molekulska masa 188,16 Analiza Sadrţaj od najmanje 98 % na bezvodnoj osnovi Opis Bijeli kristalni ili granulirani prah Identifikacija Test na tartarat Pozitivan Test na kalij Pozitivan Tačka topljenja 230 ºC pH 3,4 (1 %-tnog vodenog rastvora) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 1,0 % (105 ºC, 4 sata) Oksalati Najviše 100 mg/kg izraţeno kao oksalna kiselina, nakon sušenja Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 336 (ii) DIKALIJ TARTARAT Sinonimi Dibazni kalij tartarat Definicija Einecs 213-067-8 Hemijsko ime Dikalij so L-2,3-dihidroksibutandionske kiseline Dikalij so sa pola molekule vode L-(+)-vinske kiseline Hemijska formula C4H4O6K2 × ·H2O Molekulska masa 235,2 Analiza Sadrţaj najmanje 99 % na bezvodnoj osnovi Opis Bijeli kristalni ili granulirani prah Identifikacija Test na tartarat Pozitivan „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 366 Testi na kalij Pozitivan pH IzmeĎu 7,0 i 9,0 (1 %-tnog vodenog rastvora) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 4,0 % (105 ºC, 4 sata) Oksalati Najviše 100 mg/kg izraţeno kao oksalna kiselina, nakon sušenja Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 337 KALIJ NATRIJ TARTARAT Sinonimi Kalij natrij L-(+)-tartarat Rochelleova so Seignetteova so Definicija Einecs 206-156-8 Hemijsko ime Kalij natrij so L-2,3-dihidroksibutandionske kiseline Kalij natrij L-(+)-tartarat Hemijska formula C4H4O6KNa × 4H2O Molekulska masa 282,23 Analiza Sadrţaj od najmanje 99 % na bezvodnoj osnovi Opis Bezbojni kristali ili bijeli kristalni prah Identifikacija Testi na tartarat Pozitivan Test na kalij Pozitivan Test na natrij Pozitivan Rastvorljivost 1 gr je rastvorljiv u 1 ml vode, nerastvorljiv u etanolu Interval topljenja IzmeĎu 70 i 80 ºC pH IzmeĎu 6,5 i 8,5 (1 %-tnog vodenog rastvora) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 26,0 % i najmanje od 21,0 % (150 ºC, 3 sata) Oksalati Najviše 100 mg/kg izraţeno kao oksalna kiselina, nakon sušenja Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 338 FOSFORNA KISELINA Sinonimi Ortofosfatna kiselina Monofosfatna kiselina Definicija Einecs 231-633-2 „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 367 Hemijsko ime Fosfatna kiselina Hemijska formula H3PO4 Molekulska masa 98,00 Analiza Fosfatna kiselina se komercijalno nudi kao vodeni rastvor različitih koncentracija. Sadrţaj od najmanje 67,0 % i najviše do 85,7 %. Opis Bistra, bezbojna, viskozna tečnost Identifikacija Test na kiselinu Pozitivan Test na fosfat Pozitivan Ĉistoća Isparljive kiseline Najviše 10 mg/kg (kao sirćetna kiselina) Hloridi Najviše 200 mg/kg (izraţeno kao hlor) Nitrati Najviše 5 mg/kg (kao NaNO3) Sulfati Najviše 1 500 mg/kg (kao CaSO4) Fluorid Najviše 10 mg/kg (izraţeno kao fluor) Arsen Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 1 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Napomena: Ova specifikacije se odnosi na 75 %-tni vodeni rastvor. E 339 (i) MONONATRIJ FOSFAT Sinonimi Mononatrij monofosfat Kiseli mononatrij monofosfat Mononatrij ortofosfat Monobazni natrij fosfat Natrij dihidrogen monofosfat Definicija Einecs 231-449-2 Hemijsko ime Natrij dihidrogen monofosfat Hemijska formula Bezvodni: NaH2PO4 Monohidrat: NaH2PO4 × H2O Dihidrat: NaH2PO4 × 2H2O Molekulska masa Bezvodni: 119,98 Monohidrat: 138,00 Dihidrat: 156,01 Analiza Nakon jedan sat sušenja na 60 ºC a zatim 4 sata na 105 ºC, sadrţi najmanje 97 % NaH2PO4 Sadržaj P2O5 izmeĎu 58,0 % i 60,0 % na bezvodnoj osnovi Opis Bijeli prah, kristali ili granule, rastvorljiv na zraku, bez mirisa Identifikacija „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 368 Test na natrij Pozitivan Test na fosfat Pozitivan Rastvorljivost Lako rastvorljiv u vodi. Nerastvorljiv u etanolu ili eteru pH IzmeĎu 4,1 i 5,0 (1 %-tnog vodenog rastvora) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Bezvodna so gubi najviše do 2,0 %, monohidrat najviše do 15,0 %, i dihidrat najviše do 25 % kada se suši jedan sat na 60 ºC, a zatim 4 sata na 105 ºC Materije nerastvorljive u vodi Najviše 0,2 % na bezvodnoj osnovi Fluorid Najviše 10 mg/kg (izraţeno kao fluor) Arsen Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 1 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 339 (ii) DINATRIJ FOSFAT Sinonimi Dinatrij monofosfat Sekundarni natrij fosfat Dinatrij ortofosfat Kiselina dinatrij fosfata Sinonimi Definicija Einecs 231-448-7 Hemijsko ime Dinatrij hidrogen monofosfat Dinatrij hidrogen ortofosfat Hemijska formula Bezvodni: Na2HPO4 Hidrat: Na2HPO4 × nH2O (n = 2, 7 ili 12) Molekulska masa 141,98 (bezvodni) Analiza Nakon 3 sata sušenja na 40 ºC a potom 5 sati na 105 ºC, sadrţi najmanje 98 % Na2HPO4 Sadržaj P2O5 izmeĎu 49 % i 51 % na bezvodnoj osnovi Opis Bezvodni dinatrij hidrogen fosfat je bijeli, higroskopni, bezmirisni prah. Hidrirani oblici koji se javljaju uključuju dihidrat: bijela kristalna, bezmirisna materija; heptahidrat: bijeli, bezmirisni, efluorescentni kristali ili granulirani prah; i dodekahidrat: bijeli, efluorescentni, bezmirisni prah ili kristali Identifikacija Test na natrij Pozitivan Test na fosfat Pozitivan Rastvorljivost Lako rastvorljiv u vodi. Nerastvorljiv u etanolu pH IzmeĎu 8,4 i 9,6 (1 %-tnog vodenog rastvora) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Nakon 3 sata sušenja na 40 ºC a zatim 5 sati na 105 ºC, „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 369 gubitci u teţini su sljedeći: bezvodni najviše do 5,0 %, dihidrat najviše do 22,0 %, heptahidrat najviše do 50,0 %, dodekahidrat najviše do 61,0 % Materije nerastvorljive u vodi Najviše 0,2 % na bezvodnoj osnovi Fluorid Najviše 10 mg/kg (izraţeno kao fluor) Arsen Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 1 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 339 (iii) TRINATRIJ FOSFAT Sinonimi Natrij fosfat Tribazni natrij fosfat Trinatrij ortofosfat Definicija Trinatrij fosfat se dobiva iz vodenog rastvora i kristalizira u bezvodnom obliku sa 1/2, 1, 6, 8 ili 12 H2O. Dodekahidrat uvijek kristalizira u vodenom rastvoru sa viškom natrij hidroksida. On sadrţi 1/4 molekule NaOH Einecs 231-509-8 Hemijsko ime Trinatrij monofosfat Trinatrij fosfat Trinatrij ortofosfat Hemijska formula Bezvodni: Na3PO4 Hidrirani: Na3PO4 × nH2O (n = 1/2, 1, 6, 8, ili 12) Molekulska masa 163,94 (bezvodni) Analiza Natrij fosfat bezvodni i hidrirani oblici, uz izuzetak dodekahidrata, sadrţi najmanje 97,0 % Na3PO4 izračunato na suhoj osnovi. Natrij fosfat dodekahidrat sadrţi najmanje 92,0 % Na3PO4 izračunato na zapaljenoj bazi Sadržaj P2O5 izmeĎu 40,5 % i 43,5 % na bezvodnoj osnovi Opis Bijeli bezmirisni kristali, granule ili kristalni prah Identifikacija Test na natrij Pozitivan Test na fosfat Pozitivan Rastvorljivost Potpuno rastvorljiv u vodi. Nerastvorljiv u etanolu pH IzmeĎu 11,5 i 12,5 (1 %-tnog vodenog rastvora) Ĉistoća Gubitak pri spaljivanju Nakon dva sata sušenja na 120 ºC a potom zapaljenja 30 minuta na oko 800 ºC, gubici u teţini su sljedeći: bezvodni najviše do 2,0 %, monohidrat najviše do 11,0 %, dodekahidrat: izmeĎu 45,0 % i 58,0 % Materije nerastvorljive u vodi Najviše 0,2 % na bezvodnoj osnovi Fluorid Najviše 10 mg/kg (izraţeno kao fluor) Arsen Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 370 Olovo Najviše 1 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 340 (i) MONOKALIJ FOSFAT Sinonimi Monobazni kalij fosfat Monokalij monofosfat Kalij ortofosfat Definicija Einecs 231-913-4 Hemijsko ime Kalij dihidrogen fosfat Monokalij dihidrogen ortofosfat Monokalij dihidrogen monofosfat Hemijska formula KH2PO4 Molekulska masa 136,09 Analiza Sadrţaj od najmanje 98,0 % nakon sušenja 4 sata na 105 ºC Sadržaj P2O5 izmeĎu 51,0 % i 53,0 % na bezvodnoj osnovi Opis Bezmirisni, bezbojni kristali ili bijeli granularni ili kristalni prah Identifikacija Test na kalij Pozitivan Test na fosfat Pozitivan Rastvorljivost Potpuno rastvorljiv u vodi. Nerastvorljiv u etanolu pH IzmeĎu 4,2 i 4,8 (1 %-tnog vodenog rastvora) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 2,0 % (105 ºC, 4 sata) Materije nerastvorljive u vodi Najviše 0,2 % na bezvodnoj osnovi Fluorid Najviše 10 mg/kg (izraţeno kao fluor) Arsen Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 1 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 340 (ii) DIKALIJ FOSFAT Sinonimi Dikalij monofosfat Sekundarni kalij fosfat Dikalij kiseli fosfat Dikalij ortofosfat Dibazni kalij fosfat Definicija Einecs 231-834-5 Hemijsko ime Dikalij hidrogen monofosfat Dikalij hidrogen fosfat „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 371 Dikalij hidrogen ortofosfat Hemijska formula K2HPO4 Molekulska masa 174,18 Analiza Sadrţaj od najmanje 98 % nakon 4 sata sušenja na 105ºC Sadržaj P2O5 izmeĎu 40,3 % i 41,5 % na bezvodnoj osnovi Opis Bezbojni ili bijeli granularni prah, kristali ili mase; higroskopna materija rastvorljiva na zraku Identifikacija Test na kalij Pozitivan Test na fosfat Pozitivan Rastvorljivost Lako rastvorljiv u vodi. Nerastvorljiv u etanolu. pH IzmeĎu 8,7 i 9,4 (1 %-tnog vodenog rastvora) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 2,0 % (105 ºC, 4 sata) Materije nerastvorljive u vodi Najviše 0,2 % na bezvodnoj osnovi Fluorid Najviše 10 mg/kg (izraţeno kao fluor) Arsen Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 1 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 340 (iii) TRIKALIJ FOSFAT Sinonimi Kalij fosfat Tribazni kalij fosfat Trikalij ortofosfat Definicija Einecs 231-907-1 Hemijsko ime Trikalij monofosfat Trikalij fosfat Trikalij ortofosfat Hemijska formula Bezvodni: K3PO4 Hidrirani: K3PO4 × nH2O (n = 1 ili 3) Molekulska masa 212,27 (bezvodni) Analiza Sadrţaj od najmanje 97 % izračunato na zapaljenoj osnovi Sadržaj P2O5 izmeĎu 30,5 % i 34,0 % na osnovu ostataka nakon spaljivanja Opis Bezbojni ili bijeli, bezmirisni higroskopni kristali ili granule. Hidrirani oblici koji se javljaju su monohidrat i trihidrat Identifikacija Test na kalij Pozitivan Test na fosfat Pozitivan Rastvorljivost Lako rastvorljiv u vodi. Nerastvorljiv u etanolu „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 372 pH IzmeĎu 11,5 i 12,3 (1 %-tnog vodenog rastvora) Ĉistoća Gubitak pri zapaljenju Bezvodni: najviše do 3,0 %; hidrirani: najviše do 23,0 %. OdreĎeno sušenjem jedan sat na 105 ºC a zatim paljenja 30 minuta na oko 800 ºC ± 25 ºC Materije nerastvorljive u vodi Najviše 0,2 % na bezvodnoj osnovi Fluorid Najviše 10 mg/kg (izraţeno kao fluor) Arsen Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 1 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 341 (i) MONOKALCIJ FOSFAT Sinonimi Monobazni kalcij fosfat Monokalcij ortofosfat Definicija Einecs 231-837-1 Hemijsko ime Kalcij dihidrogen fosfat Hemijska formula Bezvodni: Ca(H2PO4)2 Monohidrat: Ca(H2PO4)2 × H2O Molekulska masa 234,05 (bezvodni) 252,08 (monohidrat) Analiza Sadrţaj od najmanje 95 % na suhoj osnovi Sadržaj P2O5 izmeĎu 55,5 % i 61,1 % na bezvodnoj osnovi Opis Granularni prah ili bijeli kristali ili granule rastvorljive na zraku Identifikacija Test na kalcij Pozitivan Test na fosfat Pozitivan Sadržaj CaO IzmeĎu 23,0 % i 27,5 % (anhidrid) IzmeĎu 19,0 % i 24,8 % (monohidrat) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Anhidrid: najviše 14 % nakon 4 sata sušenja na 105 ºC Monohidrat: najviše 17,5 % nakon 4 sata na 105 ºC Gubitak pri paljenju Anhidrid: najviše 17,5 % nakon 30 minuta spaljivanja na 800 ºC ± 25 ºC Monohidrat: najviše 25,0 % nakon 1 sat sušenja na 105 ºC, a zatim paljenjem 30 minuta na 800 ºC ± 25 ºC Fluorid Najviše 30 mg/kg (izraţeno kao fluor) Arsen Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 1 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 373 Aluminij Najviše 70 mg/kg (samo ako se dodaje hrani za dojenčad i malu djecu) Najviše 200 mg/kg (za sve namjene osim hrane za dojenčad i malu djecu) E 341 (ii) DIKALCIJ FOSFAT Sinonimi Dibazni kalcij fosfat Dikalcij ortofosfat Definicija Einecs 231-826-1 Hemijsko ime Kalcij monohidrogen fosfat Kalcij hidrogen ortofosfat Secondary kalcij fosfat Hemijska formula Bezvodni: CaHPO4 Dihidrat: CaHPO4 × 2H2O Molekulska masa 136,06 (anhidrid) 172,09 (dihidrat) Analiza Dikalcij fosfat, nakon sušenja 3 sata na 200 ºC, sadrţi najmanje 98 % i najviše do ekvivalentno 102 % CaHPO4 Sadržaj P2O5 izmeĎu 50,0 % i 52,5 % na bezvodnoj osnovi Opis Bijeli kristali ili granule, granulirani prah ili prah Identifikacija Test na kalcij Pozitivan Test na fosfat Pozitivan Rastvorljivosti Umjereno rastvorljiv u vodi. Nerastvorljiv u etanolu Ĉistoća Gubitak pri spaljivanju Najviše 8,5 % (anhidrid), ili 26,5 % (dihidrat) nakon paljenja 30 minuta na 800 ºC ± 25 ºC Fluorid Najviše 50 mg/kg (izraţeno kao fluor) Arsen Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 1 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Aluminij Najviše 100 mg/kg za anhidridni oblik i najviše 80 mg/kg za dihidratni oblik (samo ako se daje hrani za dojenčad i malu djecu). Najviše 200 mg/kg za anhidridni oblik i dihidratni oblik (za sve namjene osim hrane za dojenčad i malu djecu). Navedeno vrijedi od 1. aprila 2015. E 341 (iii) TRIKALCIJ FOSFAT Sinonimi Kalcij fosfat, tribazni Kalcij ortofosfat Pentakalcij hidroksi monofosfat Kalcij hidroksiapatit „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 374 Definicija Trikalcij fosfat se sastoji od promjenljive mješavine kalcij fosfata dobivenih neutralizacijom fosfatne kiseline kalcij hidroksidom i pribliţni sastav mu je 10CaO 3P2O5 H2O Einecs 235-330-6 (Pentakalcij hidroksi monofosfat) 231-840-8 (Kalcij ortofosfat) Hemijsko ime Pentakalcij hidroksi monofosfat Trikalcij monofosfat Hemijska formula Ca5(PO4)3 × OH ili Ca3(PO4)2 Molekulska masa 502 ili 310 Analiza Sadrţaj od najmanje 90 % izračunato na zapaljenoj bazi Sadržaj P2O5 izmeĎu 38,5 % i 48,0 % na bezvodnoj osnovi Opis Bijeli, bezmirisni prah koji je stabilan na zraku Identifikacija Test na kalcij Pozitivan Test na fosfat Pozitivan Rastvorljivost Praktično nerastvorljiv u vodi; nerastvorljiv u etanolu, rastvorljiv u razblaţenoj hlorovodoničnoj i nitratnoj kiselini Ĉistoća Gubitak pri zapaljenju Najviše 8 % nakon pola sata spaljivanja na 800 ºC ± 25 ºC, Fluorid Najviše 50 mg/kg (izraţeno kao fluor) Arsen Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 1 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Aluminij Najviše 150 mg/kg (samo ako se dodaje hrani za dojenčad i malu djecu). Najviše 200 mg/kg (za sve namjene osim hrane za dojenčad i malu djecu). Navedeno vrijedi od 1. aprila 2015. E 343(i) MONOMAGNEZIJ FOSFAT Sinonimi Magnezij dihidrogenfosfat Magnezijfosfat, monobazni Monomagnezij ortofosfat Definicija Einecs 236-004-6 Hemijsko ime Monomagnezij dihidrogenmonofosfat Hemijska formula Mg(H2PO4)2 × nH2O (gdje je n = 0 do 4) Molekulska masa 218,30 (bezvodni) Analiza Najmanje 51,0 % nakon paljenja izraţena kao P2O5 na osnovu ostataka nakon spaljivanja (800 0 C ± 25 ºC, 30 minuta) Opis Bijeli, bezmirisni, kristalni prah, slabo rastvorljiv u vodi Identifikacija Test na magnezij Pozitivan „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 375 Test na fosfat Pozitivan Sadržaj MgO Najmanje 21,5 % nakon spaljivanja ili bezvodnoj osnovi (105 o C, 4 sata) Ĉistoća Fluorid Najviše 10 mg/kg (kao fluor) Arsen Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 343(ii) DIMAGNEZIJ FOSFAT Sinonimi Magnezij hidrogenfosfat Magnezij fosfat, dibazni Dimagnezij ortofosfat Sekundarni magnezij fosfat Definicija Einecs 231-823-5 Hemijsko ime Dimagnezij monohidrogenmonofosfat Hemijska formula MgHPO4 × nH2O (gdje je n = 0 - 3) Molekulska masa 120,30 (bezvodni) Analiza Najmanje 96 % nakon spaljivanja na 800 0 C ± 25 ºC za 30 minuta Opis Bijeli, bezmirisni, kristalni prah, slabo rastvorljiv u vodi Identifikacija Test na magnezij Pozitivan Test na fosfat Pozitivan Sadržaj MgO Najmanje 33,0 % izračunato na bezvodnoj osnovi (105 0 C, 4 sata) Ĉistoća Fluorid Najviše 10 mg/kg (kao fluor) Arsen Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 350 (i) NATRIJ MALAT Sinonimi Natrij so jabučne kiseline Definicija Einecs Hemijsko ime Dinatrijev DL-malat, dinatrijeva so hidroksibutandionske kiseline Hemijska formula Hemihidrat: C4H4Na2O5 × ½H2O Trihidrat: C4H4Na2O5 × 3H2O „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 376 Molekulska masa Hemihidrat: 187,05 Trihidrat: 232,10 Analiza Sadrţaj od najmanje 98,0 % na bezvodnoj osnovi Opis Bijeli kristalni prah ili grudvice Identifikacija Test na 1,2-dikarboksilnu kiselinu Pozitivan Test na natrij Pozitivan Stvaranje azo boje Pozitivno Rastvorljivost Lako rastvorljiv u vodi Ĉistoća Gubitak pri sušenju Hemihidrat: najviše do 7,0 % (130 ºC, 4 sata) Trihidrat: 20,5 % - 23,5 % (130 ºC, 4 sata) Lužnatost Najviše 0,2 % kao Na2CO3 Fumarna kiselina Najviše 1,0 % Maleinska kiselina Najviše 0,05 % Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 350 (ii) NATRIJ HIDROGEN MALAT Sinonimi Mononatrij so DL-jabučne kiseline Definicija Einecs Hemijsko ime Mononatrij DL-malat, mononatrij 2-DL-hidroksi sukcinat Hemijska formula C4H5NaO5 Molekulska masa 156,07 Analiza Sadrţaj od najmanje 99,0 % na bezvodnoj osnovi Opis Bijeli prah Identifikacija Test na 1,2-dikarboksilnu kiselinu Pozitivan Test na natrij Pozitivan Stvaranje azo boje Pozitivno Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 2,0 % (110 ºC, 3 sata) Jabučna kiselina Najviše 0,05 % Fumarna kiselina Najviše 1,0 % Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 377 E 351 KALIJ MALAT Sinonimi Kalij so jabučne kiseline Definicija Einecs Hemijsko ime Dikalij DL-malat, dikalij so hidroksibutandionske kiseline Hemijska formula C4H4K2O5 Molekulska masa 210,27 Analiza Sadrţaj od najmanje 59,5 % Opis Bezbojni ili gotovo bezbojni vodeni rastvor Identifikacija Test na 1,2-dikarboksilnu kiselinu Pozitivan Test na kalij Pozitivan Stvaranje azo boje Pozitivno Ĉistoća Lužnatost Najviše 0,2 % kao K2CO3 Fumarna kiselina Najviše 1,0 % Jabučna kiselina Najviše 0,05 % Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 352 (i) KALCIJ MALAT Sinonimi Kalcij so jabučne kiseline Definicija Einecs Hemijsko ime Kalcij DL-malat, kalcij-α-hidroksisukcinat, kalcij so hidroksibutandionske kiseline Hemijska formula C4H5CaO5 Molekulska masa 172,14 Analiza Sadrţaj od najmanje 97,5 % na bezvodnoj osnovi Opis Bijeli prah Identifikacija Test na malat Pozitivan Test na 1,2 dikarboksilnu kiselinu Pozitivan Test na kalcij Pozitivan Stvaranje azo boje Pozitivno Rastvorljivost Slabo rastvorljiv u vodi Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 2 % (100 ºC, 3 sata) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 378 Lužnatost Najviše 0,2 % kao CaCO3 Jabučna kiselina Najviše 0,05 % Fumarna kiselina Najviše 1,0 % Fluorid Najviše 30 mg/kg Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 352 (ii) KALCIJ HIDROGEN MALAT Sinonimi Monokalcij so DL-jabučne kiseline Definicija Einecs Hemijsko ime Monokalcij DL-malat, monokalcij 2-DL-hidroksisukcinat Hemijska formula (C4H5O5)2Ca Analiza Sadrţaj od najmanje 97,5 % na bezvodnoj osnovi Opis Bijeli prah Identifikacija Test na 1,2 dikarboksilnu kiselinu Pozitivan Test na kalcij Pozitivan Stvaranje azo boje Pozitivno Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 2,0 % (110 ºC, 3 sata) Jabučna kiselina Najviše 0,05 % Fumarna kiselina Najviše 1,0 % Fluorid Najviše 30 mg/kg Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 353 METAVINSKA KISELINA Sinonimi Divinska kiselina Definicija Einecs Hemijsko ime Metavinska kiselina Hemijska formula C4H6O6 Analiza Najmanje 99,5 % Opis Kristalni ili praškasti bijele ili ţućkaste boje. Brzo se topi; blaga mirisa po karamelu. Identifikacija Rastvorljivost Lako rastvorljiv u vodi i etanolu. Identifikacija Staviti uzorak od 1 do 10 mg ove supstance u epruvetu sa 2 ml koncentrovane sulfatne kiseline i 2 kapi sulfo-resorcinol reagensa. Pri zagrijavanju do 150 ºC, pojavljuje se „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 379 intenzivna ljubičasta boja. Ĉistoća Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 354 KALCIJ TARTARAT Sinonimi L-Kalcij tartarat Definicija Einecs Hemijsko ime Kalcij L(+)-2,3-dihidroksibutandioatdihidrat Hemijska formula C4H4CaO6 × 2H2O Molekulska masa 224,18 Analiza Najmanje 98,0 % Opis Fini kristalni prah bijele ili gotovo bijele boje Identifikacija Rastvorljivost Slabo rastvorljiv u vodi. Rastvorljivost pribliţno 0,01 g/100 ml vode (20 ºC). Umjereno rastvorljiv u etanolu. Slabo rastvorljiv u dietil eteru. Rastvorljiv u kiselinama. Specifična rotacija [α]D 20 +7,0º do +7,4º (0.1 % u 1N HCl rastvoru) pH IzmeĎu 6,0 i 9,0 (5 %-tna suspenzija) Ĉistoća Sulfati Najviše 1 g/kg (kao H2SO4) Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 355 ADIPINSKA KISELINA Sinonimi Definicija Einecs 204-673-3 Hemijsko ime Heksandionska kiselina, 1,4-butandikarboksilna kiselina Hemijska formula C6H10O4 Molekulska masa 146,14 Analiza Sadrţaj od najmanje 99,6 % Opis Bijeli bezmirisni kristali ili kristalni prah bez mirisa Identifikacija Interval topljenja 151,5-154,0 ºC Rastvorljivost Slabo rastvorljiv u vodi. Lako rastvorljiv u etanolu Ĉistoća Voda Najviše 0,2 % (Karl Fischer metoda) Sulfatni pepeo Najviše 20 mg/kg „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 380 Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 356 NATRIJ ADIPAT Definicija Einecs 231-293-5 Hemijsko ime Natrij adipat Hemijska formula C6H8Na2O4 Molekulska masa 190,11 Analiza Sadrţaj najmanje od 99,0 % (na bezvodnoj osnovi) Opis Bijeli kristali ili kristalni prah bez mirisa Identifikacija Interval topljenja 151 ºC-152 ºC (za adipinsku kiselinu) Rastvorljivost Oko 50 g/100 ml vode (20 ºC) Test na natrij Pozitivan Ĉistoća Sadržaj vode Najviše 3 % (Karl Fischer) Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 357 KALIJ ADIPAT Sinonimi Definicija Einecs 242-838-1 Hemijsko ime Kalij adipat Hemijska formula C6H8K2O4 Molekulska masa 222,32 Analiza Sadrţaj od najmanje 99,0 % (na bezvodnoj osnovi) Opis Bijeli kristali ili kristalni prah bez mirisa Identifikacija Interval topljenja 151 ºC-152 ºC (za adipinsku kiselinu) Rastvorljivost Oko 60 g/100 ml vode (20 ºC) Test na kalij Pozitivan Ĉistoća Voda Najviše 3 % (Karl Fischer) Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 381 E 363 JANTARNA KISELINA Definicija Einecs 203-740-4 Hemijsko ime Dihidroksibutanska dikiselina Hemijska formula C4H6O4 Molekulska masa 118,09 Analiza Sadrţaj od najmanje 99,0 % Opis Bezbojni ili bijeli, bezmirisni kristali Identifikacija Interval topljenja IzmeĎu 185,0 ºC i 190,0 ºC Ĉistoća Ostatak pri spaljivanju Najviše 0,025 % (800 ºC, 15 min) Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 380 TRIAMONIJ CITRAT Sinonimi Tribazni amonij citrat Definicija Einecs 222-394-5 Hemijsko ime Triamonij so 2-hidroksipropan-1,2,3-trikarboksilna kiselina Hemijska formula C6H17N3O7 Molekulska masa 243,22 Analiza Sadrţaj od najmanje 97,0 % Opis Bijeli do gotovo bijeli kristali ili prah Identifikacija Test na amonijak Pozitivan Test na citrat Pozitivan Rastvorljivost Lako rastvorljiv u vodi Ĉistoća Oksalat Najviše 0,04 % (kao oksalna kiselina) Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 385 KALCIJ DINATRIJ ETILEN DIAMIN TETRA ACETAT Sinonimi Kalcij dinatrijev EDTA Kalcij dinatrijev edetat Definicija Einecs 200-529-9 Hemijsko ime N,N′-1,2-Etandiilbis [N-(karboksimetil)-glicinat] „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 382 [(4-)-O,O',O N ,O N ]kalciat(2)-dinatrijev Kalcij dinatrij etilendiamintetra acetat Kalcij dinatrij (etilendinitrilo)tetra acetat Hemijska formula C10H12O8CaN2Na2 × 2H2O Molekulska masa 410,31 Analiza Sadrţaj od najmanje 97 % na bezvodnoj osnovi Opis Bijele, bezmirisne kristalne granule ili bijeli do gotovo bijeli prah, malo higroskopan Identifikacija Test na natrij Pozitivan Test na kalcij Pozitivan Helatna aktivnost na metalne jone pozitivna Pozitivna pH IzmeĎu 6,5 i 7,5 (1 %-tnog vodenog rastvora) Ĉistoća Sadržaj vode 5 do 13 % (Karl Fischer metoda) Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 392 ESKTRAKTI RUŢMARINA Sinonimi Ekstrakt lista ruţmarina (antioksidans) Definicija Esktrakti ruţmarina sadrţavaju nekoliko sastojaka koji dokazano pokazuju antioksidacijske učinke. Ti sastojci uglavnom pripadaju razredima fenolnih kiselina, flavonoida, diterpenoida. Osim antioksidacijskih sastojaka, ekstrakti mogu sadrţavati i triterpene i materijal izdvojiv u organskim otapalima koji je točno definiran u sljedećoj specifikaciji. Einecs 283-291-9 Hemijsko ime Ekstrakt ruţmarina (Rosmarinus officinalis) Opis Antioksidans ekstrakta lista ruţmarina dobiva se ekstrakcijom listova biljke Rosmarinus officinalis pomoću otapala odobrenog za upotrebu u hrani. Ekstrakti se potom mogu dezodorirati ili dekolorizirati. Ekstrakti se mogu standardizirati. Identifikacija Referentni antioksidacijski sastojci: fenolni diterpeni Karnosolska kiselina (C20H28O4) i karnosol (C20H26O4) (koji sadrţavaju najmanje 90 % ukupnih fenolnih diterpena) Referentna ključna isparljiva jedinjenja Borneol, bornil acetat, kamfor, 1,8-cineol, verbenon Gustoća > 0,25 g/ml Rastvorljivost Nerastvorljiv u vodi Ĉistoća Gubitak pri sušenju < 5 % Arsen Najviše 3 mg/kg „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 383 Olovo Najviše 2 mg/kg 1 — Ekstrakti ruţmarina dobiveni iz osušenih listova ruţmarina ekstrakcijom u acetonu Opis Ekstrakti ruţmarina dobivaju se iz osušenih listova ruţmarina ekstrakcijom u acetonu, filtracijom, pročišćavanjem i isparavanjem u rastvoru, nakon čega slijedi sušenje i prosijavanje radi dobivanja sitna praha ili tečnosti. Identifikacija Sadržaj referentnih antioksidacijskih jedinjenja ≥ 10 % m/m, izraţeno kao ukupna karnosolska kiselina i karnosol Odnos antioksidanata i isparljivih jedinjenja (Ukupan % m/m karnosolske kiseline i karnosola) ≥ 15 ( % m/m referentnih ključnih isparljivih tvari)* (* kao postotak ukupnih isparljivih tvari u ekstraktu, mjereno plinskom kromatografijom — masenom spektrometrijom, metoda „GC-MSD‖) Ĉistoća Ostaci rastvarača Aceton: najviše 500 mg/kg 2 — Ekstrakti ruţmarina dobiveni ekstrakcijom osušenih listova ruţmarina pomoću superkritiĉnog ugljik dioksida. Opis Ekstrakti ruţmarina dobiveni iz osušenih listova ruţmarina izdvojeni pomoću superkritičnog ugljik dioksida uz malu količinu etanola kao katalizatora. Identifikacija Sadržaj referentnih antioksidacijskih jedinjenja ≥ 13 % m/m, izraţeno kao ukupna karnosolska kiselina i karnosol Odnos antioksidansa i isparljivih jedinjenja (Ukupan % m/m karnosolske kiseline i karnosola) ≥ 15 ( % m/m referentnih ključnih isparljivih tvari)* (* kao postotak ukupnih isparljivih tvari u ekstraktu, mjereno plinskom hromatografijom — masenom spektrometrijom, metoda „GC-MSD‖) Ĉistoća Ostaci rastvarača Etanol: najviše 2 % 3 — Ekstrakti ruţmarina dobiveni iz dezodoriranog (aromatiĉnog) etanolskog ekstrakta ruţmarina. Opis Ekstrakti ruţmarina dobiveni iz dezodoriranog etanolskog ekstrakta ruţmarina. Ekstrakti se mogu dodatno pročistiti, na primjer obradom aktivnim ugljikom i/ili molekularnom destilacijom. Ekstrakti se mogu objesiti u prikladnim i odobrenim spremnicima ili osušiti raspršivanjem. Identifikacija Sadržaj referentnih antioksidacijskih jedinjenja ≥ 5 % m/m, izraţeno kao ukupna karnosolska kiselina i karnosol Odnos antioksidansa i isparljivih jedinjenja (Ukupan % m/m karnosolske kiseline i karnosola) ≥ 15 ( % m/m referentnih ključnih isparljivih tvari)* (* kao postotak ukupnih isparljivih tvari u ekstraktu, mjereno plinskom hromatografijom — masenom spektrometrijom, metoda „GC-MSD‖) Ĉistoća Ostaci rastvarača Etanol: najviše 500 mg/kg „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 384 4 — Esktrakti ruţmarina dekolorizirani i dezodorirani, dobiveni ekstrakcijom u dva koraka pomoću heksana i etanola. Opis Ekstrakti ruţmarina dobiveni iz dezodoriranog (aromatičnog) etanolskog ekstrakta ruţmarina tretiranog ekstrakciji u heksanu. Ekstrakti se mogu dodatno pročistiti, na primjer obradom aktivnim ugljikom i/ili molekularnom destilacijom. Mogu se objesiti u prikladnim i odobrenim spremnicima ili osušiti raspršivanjem. Identifikacija Sadržaj referentnih antioksidacijskih jedinjenja ≥ 5 % m/m, izraţeno kao ukupna karnosolska kiselina i karnosol Odnos antioksidansa i isparljivih jedinjenja (Ukupan % m/m karnosolske kiseline i karnosola) ≥ 15 ( % m/m referentnih ključnih isparljivih tvari)* (*kao postotak ukupnih isparljivih tvari u ekstraktu, mjereno plinskom kromatografijom — masenom spektrometrijom, metoda „GC-MSD‖) Ĉistoća Ostaci rastvarača Heksan: najviše 25 mg/kg Etanol: najviše 500 mg/kg E 400 ALGINSKA KISELINA Sinonimi Definicija Linearni glikuronoglikan koji se sastoji uglavnom od jedinica β-(1-4) vezanih D-manuronske i α-(1-4) vezanih L-guluronske kiseline u formi piranoznog prstena Hidrofilni koloidni ugljikohidrat ekstrahuje se upotrebom razblaţene baze iz prirodnih loza različitih vrsta smeĎih morskih algi (Phaeophyceae) Einecs 232-680-1 Hemijsko ime Hemijska formula (C6H8O6)n Molekulska masa 10 000 - 600 000 (tipičan prosjek) Analiza Alginska kiselina daje, na bezvodnoj osnovi, najmanje 20 % i najviše 23 % ugljik dioksida (CO2), što je ekvivalentno najmanje 91 % i najviše 104,5 % alginske kiseline (C6H8O6)n (izračunato na bazi ekvivalentne baze od 200) Opis Alginska kiselina javlja se u nitastoj, zrnastoj, granularnoj i praškastoj formi. Ona je bijela do ţućkasto smeĎa i gotovo bezmirisna Identifikacija Rastvorljivost Nerastvorljiva u vodi i organskim rastvaračima, polagano rastvorljiva u rastvorima natrij karbonata, natrij hidroksida i trinatrijev fosfata Test taloženja kalcij hlorida U 0,5 %-tni rastvor uzorka u 1M rastvoru natrij hidroksida, dodati jednu petinu njegove zapremine 2,5 %-tnog rastvora kalcij hlorida. Nastaje voluminozni, ţelatinozni talog. Ovaj test odvaja alginsku kiselinu od akaćia gume, natrij karboksimetil celuloze, karboksimetil skroba, karagenana, ţelatina, gati gume, karaja gume, gume mahune rogača, metil celuloze i tragakant gume Test taloženja amonij sulfata U 0,5 %-tni rastvor uzorka u 1M rastvoru natrij hidroksida, „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 385 dodati jednu polovinu njegove zapremine zasićenog rastvora amonij sulfata. Ne nastaje nikakav talog. Ovaj test odvaja alginsku kiselinu od agara, natrijev karboksimetil celuloze, karagenana, de-esterificiranog pektina, ţelatina, gume mahune rogača, metil celuloze i skroba Reakcija boje Rastvoriti što je moguće potpunije 0,01 g uzorka mućkanjem sa 0,15 ml 0,1 N natrij hidroksidom i dodati 1 ml kiselog rastvora ţeljezo sulfata. U roku od 5 minuta, nastaje višnja crvena boja koja konačno postane tamno ljubičasta pH IzmeĎu 2,0 i 3,5 (3 % - tna suspenzija) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 15 % (105 ºC, 4 sata) Sulfatni pepeo Najviše 8 % na bezvodnoj osnovi Natrij hidroksid (1 M rastvor) nerastvorljive materije Najviše 2 % na bezvodnoj osnovi Formaldehid Najviše 50 mg/kg Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 5 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Mikrobiologija Ukupni broj živih mikroorganizama Najviše 5 000 kolonija po gramu Kvasci i plijesni Najviše 500 kolonija po gramu Escherichia coli Odsutna u 5 g Salmonella spp. Odsutna u 10 g E 401 NATRIJ ALGINAT Sinonimi Definicija Einecs Hemijsko ime Natrij so alginske kiseline Hemijska formula (C6H7NaO6)n Molekulska masa 10 000-600 000 (tipični prosjek) Analiza Daje, na bezvodnoj osnovi, najmanje 18 % i najviše 21 % ugljik dioksida što odgovara najmanje 90,8 % i najviše 106,0 % natrij alginata (izračunato na bazi ekvivalentne baze od 222) Opis Bijeli do ţućkasti vlaknasti ili granularni prah, gotovo bez mirisa. Identifikacija Test za natrij Pozitivan Test na alginsku kiselinu Pozitivan Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 15 % (105 ºC, 4 sata) Materija nerastvorljiva u vodi Najviše 2 % na bezvodnoj osnovi „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 386 Formaldehid Najviše 50 mg/kg Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 5 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Mikrobiologija Ukupni broj mikroorganizama Najviše 5 000 kolonija po gramu Kvasci i plijesni Najviše 500 kolonija po gramu Escherishia coli Odsutna u 5 g Salmonella spp. Odsutna u 10 g E 402 KALIJ ALGINAT Sinonimi Definicija Einecs Hemijsko ime Kalij so alginske kiseline Hemijska formula (C6H7KO6)n Molekulska masa 10 000-600 000 (tipičan prosjek) Analiza Daje, na bezvodnoj osnovi, najmanje 16,5 % i najviše 19,5 % ugljik dioksida što odgovara najmanje 89,2 % i najviše 105,5 % kalij alginata (izračunato na bazi ekvivalentne baze od 238) Opis Bijeli do ţućkasti vlaknasti ili granularni prah, gotovo bez mirisa Identifikacija Test na kalij Pozitivan Test na alginsku kiselinu Pozitivan Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 15 % (105 ºC, 4 sata) Materija nerastvorljiva u vodi Najviše 2 % na bezvodnoj osnovi Formaldehid Nejviše 50 mg/kg Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 5 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Mikrobiologija Ukupan broj živih mikroorganizama Najviše 5 000 kolonija po gramu Kvasci i plijesni Najviše 500 kolonija po gramu Escherichia coli Odsutna u 5 g Salmonella spp. Odsutna u 10 g E 403 AMONIJ ALGINAT Sinonimi „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 387 Definicija Einecs Hemijsko ime Amonij so alginske kiseline Hemijska formula (C6H11NO6)n Molekulska masa 10 000-600 000 (tipičan prosjek) Analiza Daje, na bezvodnoj osnovi, najmanje 18 % i najviše 21 % ugljik dioksid što odgovara najmanje 88,7 % i najviše do 103,6 % amonij alginata (izračunato na bazi ekvivalentne baze od 217) Opis Bijeli do ţućkasti vlaknasti ili granularni prah Identifikacija Test na amonij Pozitivan Test na alginsku kiselinu Pozitivan Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 15 % (105 ºC, 4 sata) Sulfatni pepeo Najviše 7 % na suhoj osnovi Materija nerastvorljiva u vodi Najviše 2 % na bezvodnoj osnovi Formaldehid Najviše 50 mg/kg Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Mikrobiologija Ukupan broj živih mikroorganizama Najviše 5 000 kolonija po gramu Kvasac i plijesni Najviše 500 kolonija po gramu Escherichia coli Odsutne u 5 g Salmonella spp. Odsutne u 10 g E 404 KALCIJ ALGINAT Sinonimi Kalcija so alginata Definicija Einecs Hemijsko ime Kalcija so alginske kiseline Hemijska formula (C6H7Ca1/2O6)n Molekulska masa 10 000-600 000 (tipičan prosjek) Analiza Daje, na bezvodnoj osnovi, najmanje 18 % i najviše do 21 % ugalj dioksida što odgovara najmanje 89,6 % i najviše do 104,5 % kalcij alginata (izračunato na bazi ekvivalentne baze od 219) Opis Bijeli do ţućkasti vlaknasti ili granularni prah, gotovo bez mirisa Identifikacija Test na kalcij Pozitivan Test na alginsku kiselinu Pozitivan „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 388 Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 15,0 % (105 ºC, 4 sata) Formaldehid Najviše 50 mg/kg Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 5 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Mikrobiologija Ukupan broj živih mikroorganizama Najviše 5 000 kolonija po gramu Kvasci i plijesni Najviše 500 kolonija po gramu Escherichia coli Odsutna u 5 g Salmonella spp. Odsutna u 10 g E 405 PROPAN-1,2-DIOL ALGINAT Sinonimi Hidroksipropil alginat 1,2-propandiolski ester alginske kiseline Propilen glikol alginat Definicija Einecs Hemijsko ime Propan-1,2-diolski ester alginske kiseline; sastav varira u odnosu na stepen esterifikacije i procenta slobodnih i neutraliziranih karboksil grupa u molekuli Hemijska formula (C9H14O7)n (esterificirani) Molekulska masa 10 000-600 000 (tipični prosjek) Analiza Daje, na bezvodnoj osnovi, najmanje 16 % i najviše do 20 % CO2 od ugalj dioksida Opis Bijeli do ţućkasti vlaknasti ili granularni prah, gotovo bez mirisa Identifikacija Test na 1,2-propandiol Pozitivan (nakon hidrolize) Test na alginsku kiselinu Pozitivan (nakon hidrolize) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 20 % (105 ºC, 4 sata) Ukupni sadržaj propan-1,2-diola Najmanje 15 % i najviše do 45 % Sadržaj slobodnog propan-1,2-diola Najviše 15 % Materija nerastvorljiva u vodi Najviše 2 % na bezvodnoj osnovi Formaldehid Najviše 50 mg/kg Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 5 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Mikrobiologija Ukupan broj mikroorganizama Najviše do 5 000 kolonija po gramu „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 389 Kvasci i plijesni Najviše do 500 kolonija po gramu Escherichia coli Odsutna u 5 g Salmonella spp. Odsutna u 10 g E 406 AGAR Sinonimi Geloza Japanski agar Bengalsko, Cejlonsko, Kinesko ili Japansko izin staklo Layor Carang Definicija Agar je hidrofilni koloidni polisaharid koji se uglavnom sastoji od jedinica galaktoze s pravilnom izmjenom L i D oblika izomera. Te su heksoze naizmjence spojene s alfa 1,3 i beta-1,4 vezama u kopolimeru. Na pribliţno svakih deset D-galaktopiranoznih jedinica jedna od hidroksilnih Grupa esterificirana je sumpornom kiselinom koja je neutralizirana kalcijem, magnezijem, kalijem ili natrijem. Dobiva se ekstrakcijom iz odreĎenih prirodnih vrsta morskih algi iz obitelji Gelidiaceae i Sphaerococcaceae i srodnih crvenih algi iz obitelji Rhodophyceae. Einecs 232-658-1 Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Analiza Granična koncentracija gela ne bi trebala biti veća od 0,25 % Opis Agar je bez mirisa ili blaga, karakteristična mirisa. Nemljeveni agar obično se pojavljuje u snopovima tankih, membranskih i slijepljenih vrpci ili u izrezanim, ljuskastim ili zrnatim oblicima. Moţe biti svijetle ţućkasto-narančaste boje, ţućkasto-sive boje do blijedoţute boje ili moţe biti bezbojan. Kada je vlaţan, čvrst je, a krhak kada je suh. Smrvljeni je agar bijele do ţuto-bijele ili blijedoţute boje. Kada se proučava u vodi pod mikroskopom, prah agara izgleda prozirnije. U klorovodičnoj otopini smrvljeni agar izgleda prozirnije nego u vodi, više ili manje zrnato, prugasto, uglato i ponekad sadrţava stanice diatoma. Jačina gela moţe se standardizirati dodavanjem dekstroze i maltodekstrina ili saharoze. Identifikacija Rastvorljivost Nerastvorljiv u hladnoj vodi; rastvorljiv u kipućoj vodi Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše do 22 % (105 ºC, 5 sati) Pepeo Najviše do 6,5 % na bezvodnoj osnovi odreĎeno na 550ºC Pepeo nerastvorljiv u kiselini (nerastvorljiv u približno 3N hlorovodoničnoj kiselini) Najviše do 0,5 % odreĎeno na 550 ºC na bezvodnoj osnovi Nerastvorljiva materija (nakon miješanja 10 minuta u vrućoj vodi) Najviše do 1,0 % Skrob Ne moţe se detektovati sljedećom metodom: u rastvor „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 390 uzorka koncentracije 1 u 10, dodati nekoliko kapi rastvora joda. Ne nastaje plava boja Želatin i ostali proteini Rastvoriti oko 1 g agara u 100 ml kipuće vode i ostaviti da se ohladi do oko 50 ºC. U 5 ml rastvora dodati 5 ml rastvora trinitrofenola (1 g bezvodnog trinitrofenol/100 ml vruće vode). Nema pojave turbiditeta u roku od 10 minuta Apsorpcija vode Staviti 5 g agara u graduiranu menzuru od 100 ml, dopuniti vodom do linije, promiješati i ostaviti da miruje na oko 25 ºC na 24 sata. Sipati sadrţaj menzure kroz navlaţenu staklenu vunu, puštajući da se voda slijeva u drugu graduiranu menzuru od 100 ml. Dobiva se najviše do 75 ml vode. Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 5 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Mikrobiologija Ukupan broj živih mikroorganizama Najviše 5 000 kolonija po gramu Kvasci i plijesni Najviše 300 kolonija po gramu Escherichia coli Odsutna u 5 g Salmonella spp. Odsutna u 5 g E 407 KARAGENAN Sinonimi Komercijalni proizvodi se prodaju pod različitim nazivima kao što su: —Geloza irske mahovine — Euheuman (od Eucheuma spp.) — Iridophikan (od Irdidaea spp.) — Hipnean (od Hypnea spp.) — Furcelaran ili Danski agar (od Furcellaria fastigiata) — Karagenan (od Chondrus i Gigartina spp.) Definicija Karagenan se dobiva ekstrakcijom pomoću vode ili razrijeĎenih vodenih luţina iz prirodnih vrsta morskih algi Gigartinaceae, Solieriaceae, Hypneaceae i Furcellriaceae, obitelji vrste Rhodophyceae (crvenih morskih algi). Karagenan se uglavnom sastoji od kalijevih, natrijh, magnezijevih i kalcij soli polisaharidnih sulfatnih estera galaktoze i 3,6-anhidrogalaktoze. Te su heksoze naizmjence spojene veze α-1,3 i β-1,4 u kopolimeru. Prevladavajući polisaharidi u karagenanu označeni su kao kappa, jota i lambda, ovisno o broju sulfata po ponavljajućoj jedinici (npr. 1, 2, 3 sulfat). IzmeĎu kappa i jota postoji kontinuum u unutrašnjem sastavu koje se razlikuju po broju sulfata po ponavljajućoj jedinici izmeĎu 1 i 2. Tokompostupka ne smije se koristiti ni jedan drugi organski precipitant osim metanola, etanola i propan-2-ola. Riječ karagenan rezervirana je za nehidroliziran ili na drugi način kemijski degradiran polimer. „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 391 Moţe biti prisutan formaldehid kao slučajna neČistoća do maksimalno 5 mg/kg. Einecs 232-524-2 Hemijsko ime Sulfatni esteri poligalaktoze Hemijska formula Molekulska masa Analiza Opis Ţućkasti do bezbojni, grubi do fini prah, gotovo bez mirisa Identifikacija Test na galaktozu Pozitivan Test na anhidrogalaktozu Pozitivan Test na sulfat Pozitivan Rastvorljivost Rastvorljiv u vrućoj vodi; nerastvorljiv u alkoholu za 1,5 %-tni rastvor Ĉistoća Sadržaj rastvaraća Najviše 0,1 % metanola, etanola, propan-2-ola, pojedinačno ili u kombinaciji Viskoznost Najmanje 5 mPa.s (1.5 %-tnog rastvora na 75 ºC) Gubitak pri sušenju Najviše 12 % (105 ºC, 4 sata) Sulfat Najmanje 15 % i najviše do 40 % na suhoj bazi (kao SO4) Pepeo Najmanje 15 % i najviše do 40 % odreĎeno na suhoj bazi na 550 ºC Pepeo nerastvorljiv u kiselini Najviše 1 % na suhoj bazi (nerastvorljiv u 10 %-tnoj hlorovodoničnoj kiselini) Materija nerastvorljiva u kiselini Najviše 2 % na suhoj bazi (nerastvorljiva u 1 %-tnoj v/v sulfatnoj kiselini) Karagen male molekulske mase (frakcije molekularne mase ispod 50 kDa) Najviše 5 % Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 5 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 2 mg/kg Mikrobiologija Ukupan broj živih mikroorganizama Najviše 5 000 kolonija po gramu Kvasci i plijesni Najviše 300 kolonija po gramu Escherichia coli Odsutna u 5 g Salmonella spp. Odsutna u 10 g E 407a PRERAĐENA MORSKA ALGA EUHEUMA Sinonimi PES (skraćenica za preraĎene morske alge eucheuma) PES dobiven iz vrste Euchema cotonii uglavnom se naziva kappa PES i PES iz Eucheme spinosum iota PES. Definicija PreraĎena morska alga euchema dobiva se obradom s alkalnom vodom alkaliziranom luţinom (KOH) na visokoj temperaturi, morskih algi Euchema cotonii i Eucema spinosum iz obitelji Rhodophyceae (crvene morske alge) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 392 nakon čega se ispire svjeţom vodom radi uklanjanja nečistoća i sušenja da bi se dobio produkt. Daljnje se pročišćavanje moţe postignuti pranjem alkoholom. Dopušteni alkoholi za pranje ograničeni su na metanol, etanol ili propan-2-ol. Produkt se uglavnom sastoji od kalijevih, natrijh, magnezijevih i kalcijih soli polisaharidnih sulfatnih estera galaktoze i 3,6-anhidrogalaktoze. Prisutno je i do 15 % algal celuloze. Izraz pročišćena morska alga euchema rezervirana je za nehidroliziran ili na drugi način kemijski degradiran polimer. Moţe biti prisutan formaldehid do maksimalno 5 mg/kg. Opis Taman do ţućkast, grubi do fini prah koji je praktično bez mirisa Identifikacija Test na galaktozu Pozitivan Test na anhidrogalaktozu Pozitivan Test na sulfat Pozitivan Rastvorljivost Stvara mutne viskozne suspenzije u vodi. 1,5 %-tni rastvor nerastvorljiv u etanolu Ĉistoća Sadržaj rastvarača Najviše 0,1 % metanola, etanola, propan-2-ola, pojedinačno ili u kombinaciji Viskoznost Najmanje 5 mPa.s (1.5 %-tnog rastvora na 75 ºC) Gubitak pri sušenju Najviše 12 % (105 ºC, 4 sata) Sulfat Najmanje 15 % i najviše do 40 % na suhoj bazi (kao SO4) Pepeo Najmanje 15 % i najviše do 40 % odreĎeno na suhoj bazi na 550 ºC Pepeo nerastvorljiv u kiselini Najviše 1 % na suhoj bazi (nerastvorljiva u 10 %-tnoj hlorovodoničnoj kiselini) Materija nerastvorljiva u kiselini Najmanje 8 % i najviše do 15 % na suhoj bazi (nerastvorljiva u 1 %-tnoj v/v sulfatnoj kiselini) Karagenan male Molekulska masa (frakcije molekularne mase ispod 50 kDa) Najviše 5 % Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 5 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 2 mg/kg Mikrobiologija Ukupan broj živih mikroorganizama Najviše 5 000 kolonija po gramu Kvasci i plijesni Najviše 300 kolonija po gramu Escherichia coli Odsutna u 5 g Salmonella spp. Odsutna u 10 g E 410 GUMA IZ SJEMENA ROGAĈA Sinonimi Guma rogačeve mahune Algaroba guma Definicija Guma rogačeve mahune je brašno endosperma sjemena „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 393 prirodne vrste rogačeva drveta Cerationia siliqua (L.) Taub. (obitelj Leguminosae). Uglavnom se sastoji od hidrokoloidnog polisaharida visoke molekulske mase sastavljena od galaktopiranoznih i manopiranoznih jedinica meĎusobno povezanih glikozidnim vezama, a koji se kemijski moţe Opisati kao galaktomanan Einecs 232-541-5 Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa 50 000-3 000 000 Analiza Sadrţaj galaktomanana od najmanje 75 % Opis Bijeli do ţućkasto-bijeli prah, gotovo bez mirisa Identifikacija Test na galaktozu Pozitivan Test na manozu Pozitivan Mikroskopsko ispitivanje Na staklenu pločicu staviti malo smrvljena uzorka u vodenu otopinu koja sadrţava 0,5 % joda i 1 % kalij jodida i pregledati pod mikroskopom. Guma rogačeve koštice ima dugačko rastegnute cjevaste stanice, odvojene ili lagano razmaknute. Njezin je smeĎi sadrţaj mnogo nepravilnijeg oblika nego kod guar gume. Guar guma ima okrugle do kruškolike stanice koje se meĎusobno dodiruju. Sadrţaj stanica je ţute do smeĎe boje. Rastvorljivost Rastvorljiv u vrućoj vodi, nerastvorljiv u etanolu Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 15 % (105 ºC, 5 sati) Pepeo Najviše 1,2 % odreĎeno na 800 ºC Protein (N × 6,25) Najviše 7 % Materija nerastvorljiva u kiselini Najviše 4 % Skrob Ne moţe se detektovati sljedećom metodom: u rastvor uzorka koncentracije 1 u 10, dodati nekoliko kapi rastvora joda. Ne nastaje plava boja. Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Etanol i propan-2-ol Najviše 1 %, pojedinačno ili u kombinaciji E 412 GUAR GUMA Sinonimi Guma cijamopsis Guar brašno Definicija Guar guma endosperm je sjemena prirodne vrste biljke guar, Cyamopsis tetragonolobus (L.) Taub. (obitelj Leguminosae). Uglavnom se sastoji od hidrokoloidnog polisaharida visoke molekulske mase, sastavljena od galaktopiranoznih i manopiranoznih jedinica meĎusobno povezanih glikozidnim vezama, a koji se hemijski moţe „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 394 opisati kao galaktomanan. Guma se moţe djelomično hidrolizirati toplinskom obradom, blagom kiselinom ili luţnatom oksidacijskom obradom radi prilagodbe viskoznosti. Einecs 232-536-0 Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa 50 000-8 000 000 Analiza Sadrţaj galaktomanana najmanje 75 % Opis Bijeli do ţućkasto-bijeli prah, gotovo bez mirisa Identifikacija Test na galaktozu Pozitivan Test na manozu Pozitivan Rastvorljivost Rastvorljiv u hladnoj vodi Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 15 % (105 ºC, 5 sati) Pepeo Najviše 5,5 % odreĎeno na 800 ºC Materija nerastvorljiva u kiselini Najviše 7 % Protein Najviše 10 % (faktor N × 6,25) Skrob Ne moţe se detektovati sljedećom metodom: u 1 prema 10 rastvoru uzorka doda se nekoliko kapi rastvora joda. (Ne nastaje plava boja) Organski peroksidi Najviše 0,7 meq uzorka aktivnog kisika/kg Furfural Najviše 1 mg/kg Pentahlorofenol Najviše 0,01 mg/kg Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg E 413 TRAGAKANT Sinonimi Tragakant guma Tragant Definicija Tragakantis je sušeno izlučenje dobiveno iz debla i grana prirodnih loza Astragalus gummifer Labillardiere i drugih Azijskih vrsta Astragalus (family Leguminosae). Sastoji se uglavnom od polisaharida velike molekularne mase (galaktoarabana i kiselih polisaharida) koji, pri hidrolizi, daju galakturonsku kiselinu, galaktozu, arabinozu, ksilozu i fukozu. TakoĎer mogu biti prisutne male količine ramnoze i glukoze (nastali iz tragova skroba i/ili celuloze) Einecs 232-252-5 Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Pribliţno 800 000 „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 395 Analiza Opis Nesamljevena tragakant guma javlja se kao spljošteni, vlaknastih, pravi ili zaobljeni fragmenti ili kao spiralno savijeni dijelovi debljine 0,5-2,5 mm i do 3 cm duţine. Boja joj je bijela do svijetlo ţuta ali neki komadići mogu imati crvenu sjenu. Djelovi su bodljikave teksture, sa kratkim rascjepom. Bez mirisa je i rastvori imaju bljutav sluzav okus. Praškasti tragakantis je bijele do svijetlo ţute ili roza smeĎe (svijetla boja koţe) boje Identifikacija Rastvorljivost 1 g uzorka u 50 ml vode nabubri i formira glatku, krutu, opalescentnu sluz; nerastvorljiv u etanolu i ne bubri u 60 %-tnom (w/v) vodenom etanolu Ĉistoća Test na Karaja gumu Negativan. Kuhati 1 g u 20 ml vode dok se ne formira sluz. Dodati 5 ml hlorovodonične kiseline i ponovo kuhati mješavinu 5 minuta. Nema nastanka trajne roza ili crvene boje Gubitak pri sušenju Najviše 16 % (105 ºC, 5 sati) Ukupni pepeo Najviše 4 % Pepeo nerastvorljiv u kiselini Najviše 0,5 % Materija nerastvorljiva u kiselini Najviše 2 % Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Mikrobiologija Salmonella spp. Odsutna u 10 g Escherichia coli Odsutna u 5 g E 414 AKACIA GUMA Sinonimi Guma arabika Definicija Akaćia guma je sušeno izlučenje dobiveno iz debla i grana prirodnih loza Acacia senegal (L) Willdenow ili srodnih Akaćia vrsta (porodica Leguminosae). Sastoji se uglavnom od polisaharida velike molekularne mase i njihovih soli kalcija, magnezija i kalija, koja, pri hidrolizi, daje arabinozu, galaktozu, ramnozu i glukuronsku kiselinu Einecs 232-519-5 Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Pribliţno 350 000 Analiza Opis Nesamljevena akaćia guma nalazi se kao bijeli ili ţućkasto bijeli okrugli komadići raznih veličina ili kao ugaoni fragmenti i ponekad je pomiješana sa tamnijim fragmentima. TakoĎer se moţe naći u obliku bijelih do ţućkasto-bijelih listića, granula, praha ili sprejom sušenog „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 396 materijala. Identifikacija Rastvorljivost 1 g se rastvara u 2 ml hladne vode stvarajući rastvor koji lako teče i daje kiselu reakciju na lakmus, nerastvorljiva u etanolu Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše do 17 % (105 ºC, 5 h) za granule i najviše do 10 % (105 ºC, 4 sata) za materijal osušen raspršivanjem Ukupni pepeo Najviše do 4 % Pepeo nerastvorljiv u kiselini Najviše do 0,5 % Materija nerastvorljiva u kiselini Najviše do 1 % Skrob ili dekstrin Prokuhati rastvor gume koncentracije 1 u 50 i ohladiti. U 5 ml dodati 1 kap rastvora joda. Ne nastaje ni plavičasta ni crvenkasta boja Tanin U 10 ml rastvora koncentracije 1 u 50, dodati oko 0,1 ml rastvora ţeljezo hlorida (9 g FeCl3×6H2O rastvoren u 100 ml vode). Ne nastaje crno obojenje niti crni talog Arsen Najviše do 3 mg/kg Olovo Najviše do 2 mg/kg Živa Najviše do 1 mg/kg Kadmij Najviše do 1 mg/kg Proizvodi hidrolize Manoza, ksiloza i galakturonska kiselina nisu prisutni (odreĎeno hromatografijom) Mikrobiologija Salmonella spp. Odsutna u 10 g Escherichia. coli Odsutna u 5 g E 415 KSANTAN GUMA Sinonimi Definicija Ksantan guma je polisaharidna guma velike molekularne mase proizvedena fermentacijom čiste kulture ugljikohidrata sa prirodnim lozama Xanthomonas campestris, prečišćena ponovnim dobijanjem sa etanolom ili propan-2-olom, osušena i samljevena. Sadrţi D-glukozu i D-manozu kao dominantne heksozne jedinice, uz D glukuronsku kiselinu i piruvinska kiselinu, i priprema se kao so natrija, kalija ili kalcija. Njegovi rastvori su neutralni. Einecs 234-394-2 Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Pribliţno 1 000 000 Analiza Daje, na suhoj bazi, najmanje 4,2 % i najviše do 5 % CO2 što odgovara izmeĎu 91 % i 108 % ksantan gume Opis Prah krem boje Identifikacija Rastvorljivost Rastvorljiv u vodi. Nerastvorljiv u etanolu „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 397 Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 15 % (105 ºC, 2,5 sata) Ukupni pepeo Najviše 16 % na bezvodnoj osnovi odreĎeno na 650 ºC nakon sušenja 4 sata na 105 ºC Piruvatna kiselina Najmanje 1,5 % Azot Najviše 1,5 % Etanol i propan-2-ol Najviše 500 mg/kg pojedinačno ili u kombinaciji Olovo Najviše 2 mg/kg Mikrobiologija Ukupan broj živih mikroorganizama Najviše 5 000 kolonija po gramu Kvasci i plijesan Najviše 300 kolonija po gramu Escherichia coli Odsutna u 5 g Salmonella spp. Odsutna u 10 g Xanthomonas campestris Nema ţivih ćelija u 1 g E 416 KARAJA-GUMA Sinonimi Katilo Kadaja Guma sterculia Sterculia Karaja, guma karaja Kullo Kuterra Definicija Karaja guma je sušeno izlučenje dobiveno je iz debla i grana prirodnih loza: Sterculia urens Roxburgh i drugih vrsta Sterculia (familija Sterculiaceae) ili iz Cochlospermum gossypium A.P. De Candolle ili drugih vrsta Cochlospermum (familija Bixaceae). Sastoji se uglavnom od polisaharida velike molekularne mase, koje pri hidrolizi daje galaktozu, ramnozu, i galakturonsku kiselinu, uz neznatne količine glukuronske kiseline Einecs 232-539-4 Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Analiza Opis Karaja guma javlja se u komadićima različitih veličina i u puknutim nepravilnim dijelovima karakterističog polu kristalnog izgleda. Prozirne je i ugodne blijedoţute do ruţičastosmeĎe boje. Prah karaja gume je svijetlo siv do roza smeĎi. Guma ima karakterističan miris acetatne kiseline Identifikacija Rastvorljivost Nerastvorljiva u etanolu Bubrenje u rastvoru etanola Karaja guma nabubri u 60 %-tnom etanolu u čemu se razlikuje od ostalih guma „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 398 Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše do 20 % (105 ºC, 5 sati) Ukupni pepeo Najviše do 8 % Pepeo nerastvorljiv u kiselini Najviše do 1 % Materija nerastvorljiva u kiselini Najviše do 3 % Isparljiva kiselina Najmanje 10 % (kao acetatna kiselina) Skrob Ne moţe se utvrditi Arsen Najviše do 3 mg/kg Olovo Najviše do 2 mg/kg Živa Najviše do 1 mg/kg Kadmij Najviše do 1 mg/kg Mikrobiologija Salmonella spp. Odsutna u 10 g Escherichia coli Odsutna u 5 g E 417 TARA GUMA Definicija Tara guma se dobiva mljevenjem endosperma sjemena prirodnih loza Caesalpinia spinosa (familija Leguminosae). Sastoji se prvenstveno od polisaharida velike molekularne mase koji se sastoje uglavnom od galaktomana. Osnovni sastojak se sastoji od linearnog lanca jedinica (1-4)-β-D manopiranoze sa jedinicama α-D-galaktopiranoze povezanim (1-6) vezama. Odnos manoze naprema galaktozi u tara gumi je 3:1. (U gumi rogačeve mahune ovaj odnos je 4:1 a u guar gumi 2:1) Einecs 254-409-6 Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Analiza Opis Bijeli do bijelo-ţuti prah gotovo bez mirisa Identifikacija Rastvorljivost Rastvorljiva u vodi, nerastvorljiva u etanolu Stvaranje gela Vodenom rastvoru uzorka dodati male količine natrijev borata. Stvara se gel. Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 15 % Pepeo Najviše 1,5 % Materija nerastvorljiva u kiselini Najviše 2 % Protein Najviše 3,5 % (faktor N x 5,7) Skrob Ne moţe se utvrditi Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 399 Kadmij Najviše 1 mg/kg E 418 GELAN GUMA Sinonimi Definicija Gelan guma je polisaharidna guma velike molekularne mase dobivena fermentacijom čiste kulture ugljikohidrata prirodnim vrstama Pseudomonas elodea, prećišćena dobivanjem iz izopropil alkohola, ili etanola sušenjem, i mljevenjem. Polisaharid velike molekularne mase se primarno sastoji od ponavljajućih jedinica tetrasaharida jedne ramnoze, jedne glukuronske kiseline, i dvije glukoze, i substituirane sa acil (gliceril i acetil) grupama kao O glikosidno vezanim esterima. Glukuronska kiselina se neutralizira do mješavine kalij, natrij, kalcij, i magnezij soli Einecs 275-117-5 Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Pribliţno 500 000 Analiza Prinos, na suhoj bazi, nije manji od 3,3 % i ne više od 6,8 % izraţeno kao CO2 Opis Sivkastobijeli prah Identifikacija Rastvorljivost Rastvorljiv u vodi, stvarajući viskozni rastvor. Nerastvorljiva u etanolu Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 15 % nakon sušenja (2,5 sati na 105 ºC) Azot Najviše 3 % Propan-2-ol Najviše 750 mg/kg Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Mikrobiologija Ukupan broj živih mikroorganizama Najviše 10 000 kolonija po gramu Kvasci i plijesni Najviše 400 kolonija po gramu Escherichia coli Negativna u 5 g Salmonella spp. Negativna u 10 g E 420 (i) — SORBITOL Sinonimi D-glucitol, D-sorbitol Definicija Sorbitol se dobiva hidrogenacijom D-glukoze. Uglavnom se sastoji od D-sorbitola. Prema nivou D-glukoze, dio produkata koji nije D-sorbitol sastoji se od srodnih tvari poput manitola, iditola, maltitola. Einecs 200-061-5 „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 400 Hemijsko ime D-glucitol Hemijska formula C6H14O6 Molekulska masa 182,2 Analiza Sadrţaj od najmanje 97 % ukupnih glicitola i najmanje 91 % D-sorbitola na osnovu suhe materije (glicitoli su spojevi sa strukturnom formulom CH2OH-(CHOH)n-CH2OH, gdje je ‗n‘ cijeli broj) Opis Izgled vodenog rastvora Bijeli higroskopni kristalni prah, pahuljice ili zrnca Rastvor je bistar Identifikacija Rastvorljivost Lako rastvorljiv u vodi, slabo rastvorljiv u etanolu Interval topljenja 88 do 102 ºC Sorbitol monobenziliden derivat Na 5 g uzorka dodati 7 ml metanola, 1 ml benzaldehida i 1 ml hlorovodonične kiseline. Promiješati i mućkati u mehaničkoj mućkalici do pojave kristala. Filtracijom vakuumom odvojiti kristale te ih potom otopiti u 20 ml vruće vode u koju je dodan 1 g natrijeva bikarbonata. Potom filtrirati dok je još vruće, ohladiti filtrat, filtrirati usisavanjem, isprati s 5 ml vodene otopine metanola (u omjeru 1: 2) i osušiti na zraku. Tako dobiveni kristali imaju talište izmeĎu 173 i 179 °C. Ĉistoća Sadržaj vode Najviše 1,5 % (Karl Fischer metoda) Vodljivost Najviše 20 µS/ cm (na 20 % otopine suve materije) pri temperaturi od 20 0 C Reducirajući šećeri Najviše do 0,3 % izraţeno kao glukoza na osnovu suhe materije Ukupni šećeri Najviše do 1 % izraţeno kao glukoza na osnovu suhe materije Nikl Najviše do 2 mg/kg izraţeno na osnovu suhe materije Arsen Najviše do 3 mg/kg izraţeno na osnovu suhe materije Olovo Najviše do 1 mg/kg izraţeno na osnovu suhe materije E 420 (ii) — SORBITOL SIRUP Sinonimi D-glucitol sirup Definicija Sorbitol sirup dobijen hidrogenizacijom sirupa glukoze, sastoji se od D-sorbitola, D-manitola i hidrogeniziranih saharida. Dio proizvoda koji nije D-sorbitol sastoji se uglavnom od hidrogeniziranih oligosaharida formiranih hidrogenizacijom sirupa glukoze kao sirovina (u tom slučaju sirup je nekristalizirajući) ili manitola. Male količine glicitola gdje je n ≤ 4 mogu biti prisutne (glicitoli su spojevi sa strukturnom formulom CH2OH-(CHOH)n CH2OH, gdje je ‗n‘ cijeli broj). „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 401 Einecs 270-337-8 Hemjsko ime Hemijska formula Molekulska masa Analiza Sadrţaj od najmanje 69 % ukupne čvrste materije i najmanje 50 % D-sorbitola na bezvodnoj osnovi Opis Bistar i bezbojan vodeni rastvor Identifikacija Rastvorljivost Moţe se miješati sa vodom, sa glicerolom, i sa propan-1,2 diolom Sorbitol monobenziliden derivat U 5 g uzorka dodati 7 ml metanola, 1 ml benzaldehida i 1 ml hlorovodonične kiseline. Promiješati i mućkati u mehaničkoj mućkalici do pojave kristala. Filtrirati pomoću usisavanja, otopiti kristale u 20 ml kipuće vode koja sadrţi 1 g natrij bikarbonata, filtrirati dok je vruće, ohladiti filtrat, usisavanjem na filteru, oprati sa 5 ml mješavine metanola i vode (1u 2) i osušiti na zraku. Ovako dobiveni kristali se tope izmeĎu 173 i 179 ºC Ĉistoća Sadržaj vode Najviše do 31 % (Karl Fischer metoda) Vodljivost Najviše 10 µS/ cm (na 20 % otopine suve materije) pri temperaturi od 20 0 C Reducirajući šećeri Najviše do 0,3 % izraţeno kao glukoza na osnovu suhe materije Nikl Najviše do 2 mg/kg izraţeno na osnovu suhe materije Arsen Najviše do 3 mg/kg izraţeno na osnovu suhe materije Olovo Najviše do 1 mg/kg izraţeno na osnovu suhe materije E 421 i. MANITOL DOBIVEN HIDROGENACIJOM 1. Manitol Sinonimi D-manitol Definicija Proizveden katalitičnom hidrogenacijom rastvora ugljikohidrata koji sadrţavaju glukozu i/ili fruktozu. Proizvod sadrţava najmanje 96 % manitola. Dio proizvoda koji nije manitol uglavnom se sastoji od sorbitola (najviše 2 %), maltitola (najviše 2 %) i izomalta (1,1 GPM (1-O- alfa D-glukopiranozil-D-manitol dehidrat): najviše 2 % i 1,6 GPS (6-O-alfa-D-glukopiranozil-D-sorbitol): najviše 2 %). Nespecifične nečistoće ne smiju predstavljati više od 0,1 % svaka. Einecs 200-711-8 Hemijsko ime D-manitol Hemijska formula C6H14O6 Molekulska masa 182,2 Analiza Sadrţaj od najmanje 96,0 % i najviše 102 % D-manitola „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 402 izraţenih na suhe materije Opis Bijeli, kristalni prah bez mirisa Identifikacija Rastvorljivost Rastvorljiv u vodi, vrlo slabo rastvorljiv u etanolu, praktično nerastvorljiv u eteru Interval topljenja IzmeĎu 164 i 169 ºC Spekrometrija infracrvenog spektra Uporedba s referentnim standardom, npr. EP ili USP Specifična rotacija [α]D 20 + 23º do + 25º (boratni rastvor) pH IzmeĎu 5 i 8 dodati 0,5 ml zasićenog rastvora kalij hlorida u 10 ml 10 %-nog w/v rastvora uzorka, a potom izmjeriti pH vrijednost Ĉistoća Sadržaj vode Najviše 0,5 % (Karl Fischer metoda) Vodljivost Najviše 20 µS/ cm (na 20 % otopine suhe materije) pri temperaturi od 20 0 C Reducirajući šećeri Najviše 0,3 % (kao glukoza) Ukupni šećeri Najviše 1 % (kao glukoza) Nikl Najviše 2 mg/kg Olovo Najviše 1 mg/kg ii. Manitol proizveden fermentacijom Sinonimi D-manitol Definicija Dobiven diskontinuiranom fermentacijom pod aerobnim uslovima uz upotrebu standardnog soja kvasca Zygosaccharomyces rouxii. Dio produkta koji nije manitol uglavnom se sastoji od sorbitola, maltitola i izomalta. Einecs 200-711-8 Hemijsko ime D-manitol Hemijska formula C6H14O6 Molekulska masa 182,2 Analiza Najmanje 99 % na suhu materiju Opis Bijeli, kristalni prah bez mirisa Identifikacija Rastvorljivost Rastvorljiv u vodi, vrlo slabo rastvorljiv u etanolu, praktično nerastvorljiv u eteru Interval topljenja IzmeĎu 164 i 169 ºC Spektometrija infracrvenog spektra Uporedba s referentnim standardom, npr. EP ili USP Specifična rotacija [α]D 20 + 23º do + 25º (rastvor borata) pH IzmeĎu 5 i 8 Dodati 0,5 ml zasićenog rastvora kalij hlorida u 10 ml 10 %-nog w/v rastvora uzorka, a potom izmjeriti pH vrijednost Ĉistoća Arabitol Najviše 0,3 % „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 403 Sadržaj vode Najviše 0,5 % (metoda Karl Ficherova) Vodljivost Najviše 20 µS/ cm (na 20 % otopine suhe materije) pri temperaturi od 20 0 C Reducirajući šećeri Najviše 0,3 % (kao glukoza) Ukupni šećeri Najviše 1 % (kao glukoza) Olovo Najviše 1 mg/kg Mikrobiologija Aerobne mezofilne bakterije Najviše 1 000 kolonija po gramu Koliformne Odsutne u 10 g Salmonella Odsutna u 25 g Escherichia coli Odsutna u 10 g Staphylococcus aureus Odsutna u 10 g Pseudomonas aeruginosa Odsutna u 10 g Plijesni Najviše 100 kolonija po gramu Kvasci Najviše 100 kolonija po gramu E 422 GLICEROL Sinonimi Glicerin Definicija Einecs 200-289-5 Hemijsko ime 1,2,3-propantriol Glicerol Trihidroksipropan Hemijska formula C3H8O3 Molekulska masa 92,10 Analiza Sadrţaj od najmanje 98 % glicerola na bezvodnoj osnovi Opis Bistra, bezbojna higroskopna sirupasta tečnost sa samo blagim karakterističnim mirisom, koji nije ni jak ni neugodan Identifikacija Stvaranje akroleina pri zagrijavanju Zagrijati nekoliko kapi uzorka u epruveti sa oko 0,5 g kalijev bisulfata. Razvijaju se karakteristične oštre pare akroleina Specifična masa (25/25 ºC) Najmanje 1,257 Indeks refrakcije [n]D 20 IzmeĎu 1,471 i 1,474 Ĉistoća Sadržaj vode Najviše 5 % (Karl Fischer metoda) Sulfatni pepeo Najviše 0,01 % odreĎeno na 800 ± 25 ºC Butantrioli Najviše 0,2 % Akrolein, glukoza i amoniji spojevi Zagrijati mješavinu 5 ml glicerola i 5 ml rastvora kalij hidroksida (1 u 10) na 60 ºC u trajanju od 5 minuta. Mješavina niti postaje ţuta niti ima miris amonijaka 3-monohloropropan-1,2-dio (3 MCPD) Najviše 0,1 mg/kg „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 404 Masne kiseline i esteri Najviše 0,1 % izračunato kao butirna kiselina Hlorinirani spojevi Najviše 30 mg/kg (kao hlor) Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg E 423 GUMA ARABIKA MODIFICIRANA OKTENILSUKCINSKOM KISELINOM Sinonimi Guma arabika hidrogen oktenil butandioat; Guma arabika hidrogen oktenilsukcinat; Guma arabika modificirana oktenilsukcinskom kiselinom; Akacijeva guma modificirana oktenilsukcinskom kiselinom Definicija Guma arabika modificirana oktenilsukcinskom kiselinom dobiva se esterifikacijom gume arabike (Acacia seyal) ili gume arabike (Acacia senegal) u vodenom rastvoru s najviše 3 % anhidrida oktenilsukcinske kiseline. Slijedi sušenje raspršivanjem. Einecs Hemijsko ime Hemijska formula Prosječna molekulska masa Frakcija i.: 3,105 g/mol Frakcija ii.: 1,106 g/mol Analiza Opis Prljavobijeli do svijetlosmeĎi sipki prah Identifikacija Viskoznost 5 %-ni rastvor na 25°C Najviše 30 mPa.s Reakcija taloženja Tvori pahuljasti talog u otopini olovnog subacetata (TS) Rastvorljivost Lako rastvorljiv u vodi; nerastvorljiv u etanolu pH za 5 %-tni vodeni rastvor 3,5 do 6,5 Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 15 % (105 °C, 5 sati) Stupanj esterifikacije Najviše 0,6 % Ukupan pepeo Najviše 10 % (530 °C) Pepeo nerastvorljiv u kiselini Najviše 0,5 % Tvari nerastvorljive u vodi Najviše 1,0 % Test na skrob ili dekstrin Zagrijavati do vrenja vodenu otopinu uzorka 1:50, dodati 0,1 ml ispitne rastvora joda (TS). Ne pojavljuje se plavkasta ili crvenkasta boja. Test na gume s taninom U 10 ml vodene otopine uzorka 1:50 dodati 0,1 ml ispitne otopine ţeljezova hlorida (TS). Ne pojavljuje se crnkasta boja ili crnkasti talog. Ostatak oktenilsukcinske kiseline Najviše 0,3 % Olovo Najviše 2 mg/kg Mikrobiološki kriterij „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 405 Salmonella sp. Nema u 25 g Escherichia coli Nema u 1 g E 425(i) KONJAKOVA GUMA Sinonimi Definicija Konjak guma hidrokoloid, rastvorljiv u vodi koji se dobiva iz brašna konjaka vodenom ekstrakcijom. Brašno konjaka je neprečišćeni produkt iz korijena višegodišnje biljke Amorphophallus konjac. Osnovni sastojak konjak gume je polisaharid glukomanan koji je rastvorljiv u vodi i visoke molekularne mase, a sastoji se od jedinica D-manoze i D glukoze u molarnom omjeru 1.6 : 1.0, vezanih β(1-4) glikozidnim vezama. Kraći sporedni nizovi su vezani preko β(1-3)-glikozidnih veza, i acetil grupe se pojavljuju proizvoljno pri omjeru od oko 1 grupe na 9 do 19 jedinica šećera. Molekulska masa Osnovni sastojak, glukomanan, ima prosječnu molekularnu masu od 200 000 do 2 000 000. Analiza Najmanje 75 % ugljikohidrata Opis Bijeli do krem do svijetli ţućkasosmeĎi prah Identifikacija Rastvorljivost Disperguje se u vrućoj i hladnoj vodi dajući vrlo viskozni rastvor sa pH izmeĎu 4,0 i 7,0. Formiranje gela Dodati 5 ml 4 % rastvora natrij borata u 1 %-tni rastvor uzorka u epruveti, i snaţno promućkati. Formira se gel. Formiranje toplotno stabilnog gela Pripremiti 2 %-tni rastvor uzorka zagrijavanjem 30 min u ključalom vodenom kupatilu, uz konstantno mućkanje a zatim hlaĎenjem rastvora do sobne temperature. Za svaki g uzorka od 30 g upotrijebljenih za pripremu 2 %-tnog rastvora, dodati 1 ml 10 %-tnog rastvora kalij karbonata potpuno hidratiziranog uzorka na normalnoj temperaturi. Zagrijati mješavinu na vodenom kupatilu na 85 ºC, i drţati 2 h bez miješanja. Pod ovakvim uslovima formira se termički stabilan gel. Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 12 % (105 ºC, 5 h) Skrob Najviše 3 % Protein Najviše 3 % (N × 5.7) Viskoznost (1 %-tni rastvor) Najmanje 3 kgm 1 s 1 na 25 ºC Materije rastvorljiv u eteru Najviše 0,1 % Ukupni pepeo Najviše 5,0 % (800 ºC, 3 do 4h) Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Mikrobiologija Salmonella spp. Nema u 12,5 g Escherichia coli Nema u 5 g „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 406 E 425(ii) KONJAKOV GLUKOMANAN Sinonimi Definicija Konjak guma hidrokoloid, rastvorljiv u vodi koji se dobiva iz brašna konjaka pranjem sa vodom koja sadrţi etanol. Brašno konjaka je neprečišćeni produkt iz korijena višegodišnje biljke Amorphophallus konjac. Osnovni sastojak konjak gume je polisaharid glukomanan koji je rastvorljiv u vodi i visoke molekularne mase, a sastoji se od jedinica D-manoze i D-glukoze u molarnom omjeru 1.6:1.0, vezanih β(1-4)- glikozidnim vezama sa granama na oko svake 50 ili 60 jedinice. Acetilna Grupa pojavljuje se na svakih 19 šećernih jedinica. Molekulska masa 500 000 do 2 000 000 Analiza Ukupna hranljiva vlakna: najmanje 95 % na osnovu suhe mase Opis Bijele do smećkaste fine čestice, slobodno tečni i bezmirisni prah Identifikacija Rastvorljivost Disperguje se u vrućoj ili hladnoj vodi dajući vrlo viskozni rastvor sa pH izmeĎu 5,0 i 7,0. Rastvorljivost je povećana toplotnom i mehaničkom agitacijom. Formiranje toplotno stabilnog gela Pripremiti 2 %-tni rastvor uzorka zagrijavanjem 30 min u ključalom vodenom kupatilu, uz konstantno mućkanje a zatim hlaĎenjem rastvora do sobne temperature. Za svaki g uzorka od 30 g upotrijebljenih za pripremu 2 %-tnog rastvora, dodati 1 ml 10 %-tnog rastvora kalijev karbonata potpuno hidratiziranog uzorka na normalnoj temperaturi. Zagrijati mješavinu na vodenom kupatilu na 85 ºC, i drţati 2 h bez miješanja. Pod ovakvim uslovima formira se termički stabilan gel. Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 8 % (105 ºC, 3h) Skrob Najviše 1 % Viskoznost (1 %-tni rastvor) Najmanje 20 kgm 1 s 1 na 25 ºC Protein Najviše 1,5 % (N × 5.7) Nitrogen se odreĎuje Kjeldahl metodom. Procenat azota u uzorku pomnoţen sa 5,7 daje procenat proteina u uzorku. Materijal rastvorljiv u eteru Najviše 0,5 % Sulfit (kao SO2) Najviše 4 mg/kg Hlorid Najviše 0,02 % 50 % materijal rastvorljiv u alkoholu Najviše 2,0 % Ukupni pepeo Najviše 2,0 % (800 ºC, 3 do 4h) Olovo Najviše 1 mg/kg Mikrobiologija Salmonella spp. Nema u 12,5 g Escherichia coli Nema u 5 g E 426 HEMICELULOZA IZ SOJE „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 407 Sinonimi Definicija Hemiceluloza soje je rafiniran polisaharid ratvorljiv u vodi dobiven iz prirodnog soja vlakana soje ekstrakcijom pomoću vruće vode. Ne smiju se koristiti drugi organski precipitati osim etanola. Einecs Hemijsko ime Polisaharid soje rastvorljiv u vodi Vlakna soje rastvorljiva u vodi Hemijska formula Molekulska masa Analiza Sadrţava najmanje 74 % ugljohidrata Opis Vrlo sipki bijeli prah ili ţućkasti prah Identifikacija Rastvorljivost Rastvorljiv u vrućoj i hladnoj vodi bez formiranja gela pH 5,5 ± 1,5 (1 %-og rastvora) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 7 % (105 °C, 4 sata) Protein Najviše 14 % Viskozitet Najviše 200 mPa.s (10 %-og ratsvora) Ukupno pepela Najviše 9,5 % (600 °C, 4 h) Arsen Najviše 2 mg/kg Etanol Najviše 2 % Olovo Najviše 5 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Mikrobiologija Standardan broj mikroorganizama Najviše 3000 kolonija po gramu Kvasac i plijesni Najviše 100 kolonija po gramu Escherichia Coli Nema u 10 g E 427 KASIJA GUMA Sinonimi Definicija Kasija guma mljeveni je pročišćeni endosperm sjemenki Cassia tora i Cassia obtusifoli (Leguminosae) koji sadrţava manje od 0,05 % Cassia occidentalis. Uglavnom se sastoji od polisaharida visoke molekulske mase koji su uglavnom načinjeni od linearnog lanca 1,4-β-D-manopiranoznih jedinica povezanih s 1,6-α-galaktopiranoznim jedinicama. Omjer manoze i galaktoze je oko 5:1. Sjemenke se tokom proizvodnje ljušte i iz njih se toplinsko-mehaničkom obradom uklanjaju klice, nakon čega slijedi mljevenje i prosijavanje endosperma. Mljeveni endosperm dodatno se pročišćava ekstrakcijom propan-2-olom. Analiza Najmanje 75 % galaktomana Opis Blijedoţuti do sivkastobijeli prah bez mirisa „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 408 Identifikacija Rastvorljivost Nerastvorljiv u etanolu. Dobro dispergira u hladnoj vodi stvarajući koloidnu otopinu. Stvaranje gela boratom Vodenoj disperziji uzorka dodati dostatnu količinu testne otopine (TS) natrijeva borata da bi se pH dignuo iznad 9; nastaje gel. Stvaranje gela ksantan gumom Izvagati 1,5 g uzorka i 1,5 g ksantan gume i pomiješati ih. Ovu mješavinu dodati (uz brzo miješanje) u 300 ml vode na 80 °C u čašu zapremnine 400 ml. Miješati dok se mješavina ne otopi i nastaviti miješati dodatnih 30 minuta nakon otapanja (odrţavati temperaturu iznad 60 °C tokompostupka miješanja). Prestati miješati i ostaviti mješavinu da se ohladi na sobnoj temperaturi barem 2 sata. Viskoznost Čvrst, visokoelastičan gel nastaje nakon što temperatura padne ispod 40 °C, no takav gel ne nastaje u 1 %-tnoj kontrolnoj otopini kasija gume ili same ksantan gume pripremljene na sličan način. Manje od 500 mPa.s (25 °C, 2 sata, 1 %-tni rastvor), što odgovara prosječnoj molekulskoj masi od 200 000 – 300 000 Da Ĉistoća Materije nerastvorljive u kiselini Najviše 2,0 % pH 5,5-8 (1 %-tni vodeni rastvor) Sirova mast Najviše 1 % Protein Najviše 7 % Ukupno pepela Najviše 1,2 % Gubitak pri sušenju Najviše 12 % (5 sati, 105 0 C) Ukupni antrakinoni Najviše 0,5 mg/kg (granica otkrivanja) Ostaci rastvarača Najviše 750 mg/kg Propanol-2-ol Olovo Najviše 1 mg/kg Mikrobiologija Ukupan broj živih mikroorganizama Najviše 5 000 jedinica koje tvore kolonije po gramu Kvasac i plijesni Najviše 100 jedinica koje tvore kolonije po gramu Salmonella spp. Nema u 25 g Escherichia Coli Nema u 1 g E 431 POLIOKSIETILEN (40) STEARAT Sinonimi Polioksil (40) stearat polioksietilen (40) monostearat Definicija Mješavina mono- i diesteri jestivih komercijalnih stearinskih kiselina i miješanih polioksietilen diola (sa prosječnom duţinom polimera od oko 40 oksietilenskih jedinica) zajedno sa slobodnim poliolima Einecs Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 409 Analiza Sadrţaj od najmanje 97,5 % na bezvodnoj osnovi Opis Listići krem boje ili voštana čvrsta materija na 25 ºC sa blagim mirisom Identifikacija Rastvorljivost Rastvorljiv u vodi, etanolu, metanolu i etil acetatu. Nerastvorljiv u mineralnom ulju. Interval stvrdnuća 39 — 44 ºC Infracrveni spektar Karakterističan za djelimični masno kiselinski ester polioskietiliranog poliola Ĉistoća Sadržaj vode Najviše 3 % (Karl Fischer metoda) Kiselinski broj Najviše 1 Saponifikacijski broj Najmanje 25 i najviše do 35 Hidroksilni broj Najmanje 27 i najviše do 40 1,4-dioksan Najviše 5 mg/kg Etilen oksid Najviše 0,2 mg/kg Etilen glikoli (mono- i di-) Najviše 0,25 % Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg E 432 POLIOKSIETILEN SORBITAN MONOLAURAT (POLISORBAT 20) Sinonimi Polisorbat 20 Polioksietilen (20) sorbitan monolaurat Definicija Mješavina djelimičnih estera sorbitola i njegovih mono- i dianhidrida sa jestivom komercijalnom laurinskom kiselinom i kondenzovana sa pribliţno 20 molova etilen oksida po molu sorbitola i njegovih anhidrida Einecs Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Analiza Sadrţaj od najmanje 70 % oksietilenskih grupa, što je ekvivalentno najmanje 97,3 % polioksietilen (20) sorbitan monolaurata na bezvodnoj osnovi Opis Limun do tamno ţuto obojena uljana tečnost na 25 ºC sa blagim karakterističnim mirisom Identifikacija Rastvorljivost Rastvorljiv u vodi, etanolu, metanolu, etil acetatu i dioksanu. Nerastvorljiv u mineralnom ulju i petrolej eteru Infracrveni spektar Karakterističan za djelimični masno kiselinski ester polioskietiliranog poliola Ĉistoća Sadržaj vode Najviše 3 % (Karl Fischer metoda) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 410 Kiselinski broj Najviše 2 Saponifikacijski broj Najmanje 40 i najviše do 50 Hidroksilni broj Najmanje 96 i najviše do 108 1,4-Dioksan Najviše 5 mg/kg Etilen oksid Najviše 0,2 mg/kg Etilen glikoli (mono- i di-) Najviše 0,25 % Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg E 433 POLIOKSIETILEN SORBITAN MONOOLEAT (POLISORBAT 80) Sinonimi Polisorbat 80 Polioksietilen (20) sorbitan monooleat Definicija Mješavina djelimičnih estera sorbitola i njegovih mono- i dianhidrida sa jestivom komercjialnom oleinskom kiselinom i kondenzovana sa pribliţno 20 molova etilen oksida po molu sorbitola i njegovih anhidrida Einecs Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Analiza Sadrţaj od najmanje 65 % oksietilen grupa, što je ekvivalentno najmanje 96,5 % polioksietilen (20) sorbitan monooleata na bezvodnoj osnovi Opis Na 25 ºC uljana tečnost boje limuna do boje jantara, slaba karakteristična mirisa Identifikacija Rastvorljivost Rastvorljiv u vodi, etanolu, metanolu, etil acetatu i toluenu. Nerastvorljiv u mineralnom ulju i petrolej eteru Infracrveni spektar Karakterističan za djelimični masno kiselinski ester polioskietiliranog poliola Ĉistoća Sadržaj vode Najviše 3 % (Karl Fischer metoda) Kiselinski broj Najviše 2 Saponifikacijski broj Najmanje 45 i najviše do 55 Hidroksilni broj Najmanje 65 i najviše do 80 1,4-dioksan Najviše 5 mg/kg Etilen oksid Najviše 0,2 mg/kg Etilen glikoli (mono- i di-) Najviše 0,25 % Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 411 E 434 POLIOKSIETILEN SORBITAN MONOPALMITAT (POLISORBAT 40) Sinonimi Polisorbat 40 Polioksietilen (20) sorbitan monopalmitat Definicija Mješavina djelimičnih estera sorbitola i njegovih mono- i dianhidrida sa jestivom komercjialnom palmitskom kiselinom i kondenzovana sa pribliţno 20 molova etilen oksida po molu sorbitola i njegovih anhidrida Einecs Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Analiza Sadrţaj od najmanje 66 % oksietilen grupa, što je ekvivalentno najmanje 97 % polioksietilen (20) sorbitan monopalmitata na bezvodnoj osnovi Opis Na 25 ºC uljana tečnost ili polugel boje limuna do narandţaste, slaba karakteristična mirisa Identifikacija Rastvorljivost Rastvorljiv u vodi, etanolu, metanolu, etil acetatu i acetonu. Nerastvorljiv u mineralnom ulju Infracrveni spektar Karakterističan za djelimični masno kiselinski ester polioskietiliranog poliola Ĉistoća Sadržaj vode Najviše 3 % (Karl Fischer metoda) Kiselinski broj Najviše 2 Saponifikacijski broj Najmanje 41 i najviše do 52 Hidroksilni broj Najmanje 90 i najviše do 107 1,4-dioksan Najviše 5 mg/kg Etilen oksid Najviše 0,2 mg/kg Etilen glikoli (mono- i di-) Najviše 0,25 % Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg E 435 POLIOKSIETILEN SORBITAN MONOSTEARAT (POLISORBAT 60) Sinonimi Polisorbat 60 Polioksietilen (20) sorbitan monostearat Definicija Mješavina djelimičnih estera sorbitola i njegovih mono- i dianhidrida sa jestivom komercjialnom stearinskom kiselinom i kondenzovana sa pribliţno 20 molova etilen oksida po molu sorbitola i njegovih anhidrida Einecs Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 412 Analiza Sadrţaj od najmanje 65 % oksetilen grupa, što je ekvivalentno najmanje 97 % polioksietilen (20) sorbitan monostearat na bezvodnoj osnovi Opis Na 25 ºC uljana tečnost ili polugel boje limuna do narandţaste, slaba karakteristična mirisa Identifikacija Rastvorljivost Rastvorljiv u vodi, etil acetatu i toluenu. Nerastvorljiv u mineralnom ulju i biljnim uljima Infracrveni spektar Karakterističan za djelimični masno kiselinski ester polioskietiliranog poliola Ĉistoća Sadržaj vode Najviše 3 % (Karl Fischer metoda) Kiselinski broj Najviše 2 Saponifikacijski broj Najmanje 45 i najviše do 55 Hidroksilni broj Najmanje 81 i najviše do 96 1,4- dioksan Najviše 5 mg/kg Etilen oksid Najviše 0,2 mg/kg Etilen glikoli (mono- i di-) Najviše 0,25 % Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg E 436 POLIOKSIETILEN SORBITAN TRISTEARAT (POLISORBAT 65) Sinonimi Polisorbat 65 Polioksietilen (20) sorbitan tristearat Definicija Mješavina djelimičnih estera sorbitola i njegovih mono- i dianhidrida sa jestivom komercjialnom stearinskom kiselinom i kondenzovana sa pribliţno 20 molova etilen oksida po molu sorbitola i njegovih anhidrida Einecs Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Analiza Sadrţaj od najmanje 46 % oksetilen grupa, što je ekvivalentno najmanje 96 % polioksietilen (20) sorbitan tristearat na bezvodnoj osnovi Opis Na 25 ºC ţućkastosmeĎa čvrsta materija slaba karakteristična mirisa Identifikacija Rastvorljivost Disperguje se u vodi. Rastvorljiv u mineralnom ulju, biljnim uljima, petrolej eteru, acetonu, eteru, dioksanu, etanolu i metanolu Interval stvrdnuća 29 — 33 ºC Infracrveni spektar Karakterističan za djelimično masno kiselinski ester polioksiliranog poliola Ĉistoća „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 413 Sadržaj vode Najviše 3 % (Karl Fischer metoda) Kiselinski broj Najviše 2 Saponifikacijski broj Najmanje 88 i najviše do 98 Hidroksilni broj Najmanje 40 i najviše do 60 1,4- dioksan Najviše 5 mg/kg Etilen oksid Najviše 0,2 mg/kg Etilen glikoli (mono- i di-) Najviše 0,25 % Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg E 440 (i) PEKTIN Definicija Pektin se sastoji uglavnom od djelimičnih metil estera poligalakturonske kiseline i njihovih amonijačnih, natrijh, kalijevih i kalcijih soli. Dobiva se ekstrakcijom u vodenom mediju prirodnih loza odgovarajućeg jestivog biljnog materijala, uglavnom citričnog voća ili jabuka. Ne smije se koristiti nikakvo organsko sredstvo za taloţenje osim metanola, etanola i propan-2-ola. Einecs 232-553-0 Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Analiza Sadrţaj od najmanje 65 % galakturonske kiseline bez pepela i na bezvodnoj osnovi nakon pranja sa kiselinom i alkoholom Opis Bijeli, svijetlo ţuti, svijetlo sivi ili svijetlo smeĎi prah Identifikacija Rastvorljivost Rastvorljiv u vodi formirajući koloidnu, opalescentni rastvor. Nerastvorljiv u etanolu Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše do 12 % (105 ºC, 2 sata) Pepeo nerastvorljiv u kiselini Najviše do 1 % (nerastvorljiv u pribliţno 3N hlorovodoničnoj kiselini) Sumpor dioksid Najviše do 50 mg/kg na bezvodnoj osnovi Sadržaj azota Najviše do 1,0 % nakon pranja kiselinom i etanolom Nerastvorljivi ostatak Najviše do 3 %, Ostaci rastvarača Najviše 1 % slobodnog metanola, etanola i propan-2-ola, pojedinačno ili u kombinaciji, na temelju bez isparljivih tvari Arsen Najviše do 3 mg/kg Olovo Najviše do 5 mg/kg Živa Najviše do 1 mg/kg „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 414 Kadmij Najviše do 1 mg/kg E 440 (ii) AMIDIRANI PEKTIN Sinonimi Definicija Amidirani pektin se sastoji uglavnom od djelimičnih metil estera i amida poligalakturonske kiseline i njihovih amonijačnih, natrijh, kalijevih i kalcijih soli. Dobiva se ekstrakcijom u vodenom mediju prirodnih loza odgovarajućeg jestivog biljnog materijala, uglavnom citričnog voća ili jabuka i obradom sa amonijakom u alkalnim uslovima. Ne smije se koristiti nikakvo organsko sredstvo za taloţenje osim metanola, etanola i propan-2 ola. Einecs Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Analiza Sadrţaj od najmanje 65 % galakturonske kiseline bez pepela i na bezvodnoj osnovi nakon pranja sa kiselinom i alkoholom Opis Bijeli, svijetlo ţuti, svijetlo sivi ili svijetlo smeĎi prah Identifikacija Rastvorljivost Rastvorljiv u vodi formirajući koloidnu, opalescentni rastvor. Nerastvorljiv u etanolu Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 12 % (105 ºC, 2 sata) Pepeo nerastvorljiv u kiselini Najviše 1 % (nerastvorljiv u pribliţno 3N hlorovodoničnoj kiselini) Stepen amidacije Najviše 25 % od ukupnih karboksil grupa Ostaci sumpor dioksida Najviše 50 mg/kg na bezvodnoj osnovi Sadržaj azota Ukupne nerastvorljive materije Najviše 2,5 % nakon pranja kiselinom i etanolom Ukupno 3% Nerastvorljivi ostatak Najviše 1 % metanola, etanola i propan-2-ola, pojedinačno ili u kombinaciji, na bazi bez isparljive materije Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 5 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg E 442 AMONIJ FOSFATIDI Sinonimi Amonijeve soli fosfatidne kiseline, miješane amonijeve soli fosforiliranih glicerida Definicija Mješavina amonijevih spojeva fosfatidnih kiselina dobivenih iz jestive masnoće i ulja (obično djelimično stvrdnuto ulje uljane repice). Jedna ili dvije ili tri gliceridna dijela mogu biti pridruţeni na fosfor. Dalje, dva fosforna estera mogu biti meĎusobno povezana kao fosfatidil fosfatidi „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 415 Einecs Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Analiza Sadrţaj fosfora je najmanje 3 % i najviše do 3,4 % po teţini; sadrţaj amonija je najmanje 1,2 % i najviše do 1,5 % (izračunato kao N) Opis Masna polučvrsta masa do uljna masa Identifikacija Rastvorljivost Rastvorljivi u masnoći. Nerastvorljivi u vodi. Djelimično rastvorljivi u etanolu i u acetonu Test na glicerol Pozitivan Test na masne kiseline Pozitivan Test na fosfat Pozitivan Ĉistoća Materija nerastvorljiva u petrol eteru Najviše 2,5 % Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg E 444 SAHAROZA ACETAT IZOBUTIRAT Sinonimi SAIB Definicija Saharoza acetat izobutirat je mješavina reakcijskih proizvoda dobivenih esterifikacijom saharoze za ishranu sa anhidridom acetatne kiseline i izobutirnog anhidrida, a zatim destilacijom. Mješavina sadrţi sve moguće kombinacije estera u kojima je molarni odnos acetata i butirata oko 2:6 Einecs 204-771-6 Hemijsko ime Saharoza diacetat heksaizobutirat Hemijska formula C40H62O19 Molekulska masa 832-856 (pribliţno), C40H62O19 : 846,9 Analiza Sadrţaj od najmanje 98,8 % i najviše do 101,9 % C40H62O19 Opis Bistra tečnina blijedoţute boje bez taloga, blaga mirisa Identifikacija Rastvorljivost Nerastvorljiv u vodi. Rastvorljiv u većini organskih rastvarača Indeks refrakcije [n]D 40 : 1,4492 – 1,4504 Specifična masa [d]D 25 : 1,141 – 1,151 Ĉistoća Triacetin Najviše do 0,1 % „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 416 Kiselinski broj Najviše do 0,2 Saponifikacijski broj Najmanje 524 i najviše do 540 Arsen Najviše do 3 mg/kg Olovo Najviše do 2 mg/kg Živa Najviše do 1 mg/kg Kadmij Najviše do 1 mg/kg E 445 GLICEROLNI ESTERI SMOLA DRVETA Sinonimi Ester guma Definicija Kompleksna mješavina tri- i diglicerol estera smolastih kiselina smola drveta. Smola se dobiva ekstrakcijom rastvaračima starih panjeva borova a zatim procesom pročišćavanja sa tečnost-tečnost ekstrakcijom. Izuzete od ovih specifikacija su supstance dobivene od guma smole, i izlučenja iz ţivih drveća borova, i supstance dobivene iz smole talovog ulja, sporedni proizvod procesa obrade papira (Kraft). Finalni proizvod se sastoji od pribliţno 90 % smolastih kiselina i 10 % neutralnih (ne-kiselih sastojaka). Udio smolaste kiseline je kompleksna mješavina izomernih diterpenoidnih monokarboksilnih kiselina sa empirijskom molekularnom formulom C20H30O2, prvenstveno abietne kiseline. Supstanca se prečišćava skidanjem parom ili destilacijom parom u suprotnom smijeru. Einecs Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Analiza Opis Tvrda, ţuto do svijetlo smeĎe obojena čvrsta materija Identifikacija Rastvorljivost Nerastvorljivi u vodi, rastvorljivi u acetonu Infracrveni spektar Svojstva smjese Ĉistoća Specifična težina rastvora [d] 20 25 najmanje 0,935 odreĎeno u 50 %-tnom rastvoru u d limonenu (97 %, tačka ključanja 175,5-176 ºC, d 20 4: 0,84) Interval omekšavanja prstena i lopte IzmeĎu 82 ºC i 90 ºC Kiselinski broj Najmanje 3 i najviše 9 Hidroksilni broj Najmanje 15 i najviše 45 Arsen Najviše do 3 mg/kg Olovo Najviše do 2 mg/kg Živa Najviše do 1 mg/kg Kadmij Najviše do 1 mg/kg Test na neprisutnost borove smole (sumpor test) Kada se organski spojevi koji sadrţe sumpor zagriju u prisustvu natrij formijata, sumpor se pretvara u hidrogen sulfid koji se lako moţe detektovati sa olovnim acetatnim „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 417 papirom. Pozitivan test ukazuje na upotrebu smole talovog ulja umjesto smole drveta E 450 (i) DINATRIJEV DIFOSFAT Sinonimi Dinatrijev dihidrogen difosfat Dinatrijev dihidrogen pirofosfat Kiseli natrij pirofosfat Dinatrij pirofosfat Definicija Einecs 231-835-0 Hemijsko ime Dinatrij dihidrogen difosfat Hemijska formula Na2H2P2O7 Molekulska masa 221,94 Analiza Sadrţaj od najmanje 95 % dinatrij difosfata Sadrţaj P2O5 ne manji od 63,0 % i ne veći od 64,5 % Opis Bijeli prah ili zrnca Identifikacija Test na natrij Pozitivan Test na fosfat Pozitivan Rastvorljivost Rastvorljiv u vodi pH IzmeĎu 3,7 i 5,0 (1 %-tnog rastvora) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 0,5 % (105 ºC, 4 sata) Materija nerastvorljiva u vodi Najviše 1 % Fluorid Najviše 10 mg/kg (izraţeno kao fluor) Arsen Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 1 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Aluminij Najviše 200 mg/kg E 450 (ii) TRINATRIJ DIFOSFAT Sinonimi Trinatrij pirofosfat; trinatrij monohidrogen difosfat; trinatrij monohidrogen pirofosfat; trinatrij difosfat Definicija Einecs 238-735-6 Hemijsko ime Hemijska formula Monohidrat: Na3HP2O7 H2O Bezvodni: Na3HP2O7 Molekulska masa Monohidrat: 261,95 Bezvodni: 243,93 Analiza Sadrţaj od najmanje 95 % na suhoj osnovi „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 418 Sadrţaj P2O5 najmanje 57 % i najviše 59 % Opis Bijeli prah ili zrnca, javlja se kao bezvodni ili kao monohidrat Identifikacija Test na natrij Pozitivan Test na fosfat Pozitivan Rastvorljivost Rastvorljiv u vodi pH IzmeĎu 6,7 i 7,5 (1 %-tnog rastvora) Ĉistoća Gubitak pri spaljivanju Najviše 4,5 % na osnovu bezvodnog spoja (450 – 550 0 C) Najviše 11,5 % na osnovu monohidrata Gubitak pri sušenju Najviše 0,5 % (105 ºC, 4 sata) za anhidrid Najviše 1,0 % (105 ºC, 4 sata) za monohidrat Materija nerastvorljiva u vodi Najviše 0,2 % Fluorid Najviše 10 mg/kg (izraţeno kao fluor) Arsen Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 1 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 450 (iii) TETRANATRIJ DIFOSFAT Sinonimi Tetranatrij pirofosfat; tetranatrij disfosfat; tetranatrij fosfat Definicija Einecs 231-767-1 Hemijsko ime Tetranatrijev difosfat Hemijska formula Bezvodni: Na4P2O7 Dekahidrat: Na4P2O7 · 10H2O Molekulska masa Bezvodni: 265,94 Dekahidrat: 446,09 Analiza Najmanje 95 % Na4P2O7 na ostatak nakon spaljivanja Sadrţaj P2O5 najmanje 52,5 % i najviše do 54,0 % Opis Bezbojni ili bijeli kristali, ili bijeli kristalni ili granularni prah. Dekahidrat se lagano osipa na suhom zraku Identifikacija Test na natrij Pozitivan Test na fosfat Pozitivan Rastvorljivost Rastvorljiv u vodi. Nerastvorljiv u etanolu pH IzmeĎu 9,8 i 10,8 (1 %-tnog rastvora) Ĉistoća Gubitak pri spaljivanju Najviše 0,5 % za bezvodnu so, najmanje 38 % i najviše do 42 % za dekahidrat (4 sata na 105 ºC i 30 minuta na „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 419 550ºC). Materija nerastvorljiva u vodi Najviše 0,2 % Fluorid Najviše 10 mg/kg (izraţeno kao fluor) Arsen Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 1 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 450 (v) TETRAKALIJ DIFOSFAT Sinonimi Tetrakalijev pirofosfat Definicija Einecs 230-785-7 Hemijsko ime Tetrakalijev difosfat Hemijska formula K4P2O7 Molekulska masa 330,34 (bezvodni) Analiza Sadrţaj najmanje 95 % (30 minuta na 800 0 C) Sadrţaj P2O5 najmanje 42,0 % i najviše 43,7 % na bezvodnoj osnovi Opis Bezbojni kristali ili bijeli, vrlo higroskopni prah Identifikacija Test na kalij Pozitivan Test na fosfat Pozitivan Rastvorljivost Rastvorljiv u vodi, nerastvorljiv u etanolu pH IzmeĎu 10,0 i 10,8 (1 %-tnog rastvora) Ĉistoća Gubitak pri paljenju Najviše 2 %(105 ºC, 4 sata, potom a zatim 550 ºC, 30 minuta) Materija nerastvorljiva u vodi Najviše 0,2 % Fluorid Najviše 10 mg/kg (izraţeno kao fluor) Arsen Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 1 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 450 (vi) DIKALCIJ DIFOSFAT Sinonimi Kalcij pirofosfat Definicija Einecs 232-221-5 Hemijsko ime Dikalcij difosfat Dikalcij pirofosfat Hemijska formula Ca2P2O7 Molekulska masa 254,12 „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 420 Analiza Sadrţaj najmanje 96 % Sadrţaj P2O5 najmanje 55 % i najviše 56 % Opis Fini, bijeli prah bez mirisa Identifikacija Test na kalcij Pozitivan Test na fosfat Pozitivan Rastvorljivost Nerastvorljiv u vodi. Rastvorljiv u razblaţenoj hlorovodoničnoj i nitratnoj kiselini pH IzmeĎu 5,5 i 7,0 (10 %-tne suspenzije u vodi) Ĉistoća Gubitak pri paljenju Najviše 1,5 % (800 ºC ± 25 ºC, 30 minuta) Fluorid Najviše 50 mg/kg (izraţeno kao fluor) Arsen Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 1 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 450 (vii) KALCIJ DIHIDROGEN DIFOSFAT Sinonimi Kiseli kalcij pirofosfat Monokalcij dihidrogen pirofosfat Definicija Einecs 238-933-2 Hemijsko ime Kalcij dihidrogen difosfat Hemijska formula CaH2P2O7 Molekulska masa 215,97 Analiza Sadrţaj od najmanje 90 % na bezvodnoj osnovi Sadrţaj P2O5 najmanje 61 % i najviše 66 % Opis Bijeli kristali ili prah Identifikacija Test na kalcij Pozitivan Test na fosfat Pozitivan Ĉistoća Materija nerastvorljiva u kiselini Najviše 0,4 % Fluorid Najviše 30 mg/kg (izraţeno kao fluor) Arsen Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 1 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Aluminij Najviše 200 mg/kg. E 450 (ix) MAGNEZIJ DIHIDROGEN DIFOSFAT Sinonimi Kiseli magnezijev pirofosfat, monomagnezij dihidrogen „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 421 pirofosfat, magnezijev difosfat, magnezijev pirofosfat Definicija Magnezij dihidrogen difosfat je kisela magnezijeva sol difosforne kiseline. Proizvodi se polaganim dodavanjem vodene disperzije magnezijeva hidroksida u fosfornu kiselinu dok se ne postigne molarni omjer 1: 2 izmeĎu Mg i P. Tokom reakcije temperatura se zadrţava ispod 60 °C. Reakcijskoj mješavini dodaje se oko 0,1 % vodikova peroksida i suspenzija se zatim zagrijava i melje EINECS 244-016-8 Hemijsko ime Mono magnezijev dihidrogen difosfat Hemijska formula MgH2P2O7 Molekulska masa 200,25 Analiza Sadrţaj P2O5 najmanje 68,0 % i najviše 70,5 % izraţeno kao P2O5 Sadrţaj MgO najmanje 18,0 % i najviše 20,5 % izraţeno kao MgO Opis Bijeli kristali ili prah Identifikacija Rastvorljivost Lagano rastvorljiv u vodi, praktično nerastvorljiv u etanolu Veličina čestice Prosječna veličina čestice varira izmeĎu 10 i 50 µm Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 12 % (800 0 C, 0,5 sata) Fluorid Najviše 20 mg/kg (izraţeno kao fluor) Aluminij Najviše 50 mg/kg Arsen Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 1 mg/kg E 451 (i) PENTANATRIJEV TRIFOSFAT Sinonimi Pentanatrij tripolifosfat Natrij tripolifosfat Definicija Einecs 231-838-7 Hemijsko ime Pentanatrij trifosfat Hemijska formula Na5O10P3 · nH2O (n = 0 ili 6) Molekulska masa 367,86 Analiza Sadrţaj od najmanje 85,0 % (bezvodni) ili 65,0 % (heksahidrat) Sadrţaj P2O5 najmanje 56 % i najviše do 59 % (bezvodni) Ili najmanje 43 % i najviše 45 % (heksahidrat) Opis Bijele, slabo higroskopne granule ili prah Identifikacija Rastvorljivost Potpuno rastvorljiv u vodi. Nerastvorljiv u etanolu Test na natrij Pozitivan „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 422 Test na fosfat Pozitivan pH IzmeĎu 9,1 i 10,2 (1 %-tnog rastvora) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Bezvodni: Najviše 0,7 % (105 ºC, jedan sat) Heksahidrat: Najviše 23,5 % (60 ºC, jedan sat, a zatim sušenjem na 105ºC, 4 sata) Materija nerastvorljiva u vodi Najviše 0,1 % Viši polifosfati Najviše 1 % Fluorid Najviše 10 mg/kg (izraţeno kao fluor) Arsen Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 1 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 451 (ii) PENTAKALIJ TRIFOSFAT Sinonimi Pentakalij tripolifosfat Kalij trifosfat Kalij tripolifosfat Definicija Einecs 237-574-9 Hemijsko ime Pentakalij trifosfat Pentakalij tripolifosfat Hemijska formula K5O10P3 Molekulska masa 448,42 Analiza Sadrţaj nemanji od 85 % na bezvodnoj osnovi Sadržaj P2O5 najmanje 46.5 % i najviše 48 % Opis Bijeli, vrlo higroskopan prah ili granule Identifikacija Rastvorljivost Lako rastvorljiv u vodi Test na kalij Pozitivan Test na fosfat Pozitivan pH IzmeĎu 9,2 i 10,5 (1 %-tnog rastvora) Ĉistoća Gubitak pri paljenju Najviše 0,4 % (105 ºC, 4 sata, potom 550 ºC, 30 minuta) Materija nerastvorljiva u vodi Najviše 2 % Fluorid Najviše 10 mg/kg (izraţeno kao fluor) Arsen Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 1 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 452 (i) NATRIJ POLIFOSFAT „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 423 1. RASTVORLJIVI POLIFOSFAT Sinonimi Natrij heksametafosfat Natrij tetrapolifosfat Grahamova so Natrijev polifosfati, staklenasti Natrij polimetafosfat Natrij metafosfat Definicija Rastvorljivi natrije polifosfati se dobivaju fuzijom a potom hlaĎenjem natrij ortofosfata. Ovi spojevi su klasa koja se sastoji od nekoliko amorfnih, u vodi rastvorljivih polifosfata sastavljenih od linearnih lanaca jedinica metafosfata, (NaPO3)x gdje je x ≥ 2, koje se završavaju grupama Na2PO4. Ove supstance se uglavnom identificiraju njihovim odnosom Na2O/P2O5 ili njihovim sadrţajem P2O5 . Odnosi Na2O/P2O5 variraju od oko 1,3 za natrij tetrapolifosfat, gdje je x = pribliţno 4; do oko 1,1 za Grahamovu so, uobičajeno poznat kao natrijev heksametafosfat, gdje je x = 13 do 18; i do oko 1,0 za natrijev polifosfate velike molekularne mase, gdje je x = 20 do 100 ili više. pH njihovih rastvora varira od 3,0 do 9,0 Einecs 272-808-3 Hemijsko ime Natrij polifosfat Hemijska formula Heterogene mješavine natrijevih soli linearnih kondenzovanih polifosfatnih kiselina sa općom formulom H(n + 2)PnO(3n + 1) gdje ‗n‘ nije manji od 2 Molekulska masa (102)n Analiza Sadrţi najmanje 60 % P2O5 i najviše 71 % na osnovu ostataka nakon spaljivanja Opis Bezbojne ili bijele, transparentne pločice, granule, ili prahovi Identifikacija Rastvorljivost Lako rastvorljiv u vodi Test na natrij Pozitivan Test na fosfat Pozitivan pH IzmeĎu 3,0 i 9,0 (1 %-tnog rastvora) Ĉistoća Gubitak pri spaljivanju Najviše 1 % Materija nerastvorljiva u vodi Najviše 0,1 % Fluorid Najviše 10 mg/kg (izraţeno kao fluor) Arsen Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 1 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg 2. NERASTVORLJIVI POLIFOSFATI Sinonimi Nerastvorljivi natrij metafosfat „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 424 Maddrellova so Nerastvorljivi natrij polifosfat, IMP Definicija Nerastvorljivi natrijev metafosfat je natrijev polifosfat velike molekularne mase sastavljen od dva duga lanca metafosfata (NaPO3)x koji su spiralno omotani u suprotnim smjerovima oko zajedničke ose. Na2O/P2O5 odnos je oko 1,0. pH suspenzije koncentracije 1 u 3 u vodi je oko 6,5 Einecs 272-808-3 Hemijsko ime Natrijev polifosfat Hemijska formula Heterogene mješavine natrijevih soli linearnih kondenzovanih polifosfatnih kiselina sa općom formulom H(n + 2)PnO(3n + 1) gdje ‗n‘ nije manji od 2 Molekulska masa (102)n Analiza Sadržaj P2O5 najmanje 68,7 % i najviše do 70,0 % Opis Bijeli kristalni prah Identifikacija Rastvorljivost U vodi nerastvorljiv, rastvorljiv u mineralnim kiselinama i u rastvorima kalijev i amonij (ali ne i natrijev) hlorida Test na natrij Pozitivan Test na fosfat Pozitivan pH Oko 6,5 (1 u 3 suspenzije u vodi) Ĉistoća Fluorid Najviše 10 mg/kg (izraţeno kao fluor) Arsen Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 1 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 452 (ii) KALIJ POLIFOSFAT Sinonimi Kalij metafosfat Kalij polimetafosfat Kurrolova so Definicija Einecs 232-212-6 Hemijsko ime Kalij polifosfat Hemijska formula (KPO3)n Heterogene mješavine kalijevih soli linearnih kondenzovanih polifosfatnih kiselina sa općom formulom H(n + 2)PnO(3n + 1) gdje ‗n‘ nije manji od 2 Molekulska masa (118)n Analiza Sadržaj P2O5 najmanje 53,5 % i najviše do 61,5 % na osnovu ostatka nakon spaljivanja Opis Fini bijeli prah ili kristali ili bezbojne staklaste pločice Identifikacija Rastvorljivost 1 g se rastvara u 100 ml rastvora natrijev acetata „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 425 koncentracije 1 u 25 Test na kalij Pozitivan Test na fosfat Pozitivan pH Najviše do 7,8 (1 %-tne suspenzije) Ĉistoća Gubitak pri paljenju Najviše 2 % (105 ºC, 4 sata, potom 550 ºC, 30 minuta) Ciklični fosfat Najviše 8 % na osnovu sadrţaja P2O5 Fluorid Najviše 10 mg/kg (izraţeno kao fluor) Arsen Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 1 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 452(iii) NATRIJEV KALCIJ POLIFOSFAT Sinonim Natrijev kalcij polifosfat, staklasti Definicija Einecs 233-782-9 Hemijsko ime Natrijev kalcij polifosfat Hemijska formula (NaPO3 )n CaO gdje je n tipično 5 Analiza Najmanje 61 % i najviše 69 % kao P2O5 na osnovu ostataka nakon spaljivanja Opis Bijeli staklasti kristali, loptice Identifikacija pH Pribliţno 5 do 7 (1 %-tna m/m suspenzija) Sadržaj CaO 7 % - 15 % m/m Ĉistoća Fluorid Najviše 10 mg/kg Arsen Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 452 (iv) KALCIJ POLIFOSFAT Sinonimi Kalcij metafosfat Kalcij polimetafosfat Definicija Einecs 236-769-6 Hemijsko ime Kalcij polifosfat Hemijska formula (CaP2O6)n Heterogene mješavine kalcijih soli linearnih kondenzovanih polifosfatnih kiselina sa općom formulom H(n + 2)PnO(n + 1) gdje ‗n‘ nije manji od 2 Molekulska masa (198)n „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 426 Analiza Sadržaj P2O5 najmanje 71 % i najviše 73 % na zapaljenoj bazi Opis Bezmirisni, bezbojni kristali ili bijeli prah Identifikacija Rastvorljivost Obično umjereno rastvorljiv u vodi. Rastvorljiv u kiselinama Test na kalcij Pozitivan Test na fosfat Pozitivan Sadržaj CaO 27 do 29,5 % Ĉistoća Gubitak pri paljenju Najviše 2 % (105 ºC, 4 sata, potom 550 ºC, 30 minuta) Ciklični fosfat Najviše 8 % na osnovu sadrţaja P2O5 Fluorid Najviše 30 mg/kg (izraţeno kao fluor) Arsen Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 1 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 456 KALIJ POLIASPARTAT Sinonimi Definicije Kalij poliaspartat kalijeva je sol poliasparsginske kiseline proizvedena od L-asparginske kiseline i kalijeva hidroksida. Asparaginska se kiselina toplotnom postupkom pretvara u neotopivi polisukcinimid. Polisukcinimid se tretira kalijevim hidroksidom kako bi se omogućilo otvaranje prstena i polimerizacije jedinica. Zadnji je korak sušenje raspršivanjem, što rezultira svjetlosmeĎim prahom. CAS broj 64723-18-8 Hemijski naziv L-asparaginska kiselina, homopolimer, kalijeva so Hemijska formula [C4H4NO3K]n Prosječna molekulska masa Oko 5 300 g/mol Analiza Ne manje od 98% na temelju suhe materije Veličina čestica Najmanje 45 µm (najviše 1 % mase čestica manjih od 45 µm) Opis SvjetlosmeĎi prah bez mirisa Identifikacija Rastvoljivost Vrlo rastvorljiv u vodi i slabo rastvorljiv u organskim otapalima pH 7,5 – 8,5 (40% vodene otopine) Ĉistoća Stupanj supstitucije Ne manje od 91,5 % na temelju suhe materije Gubitak pri sušenju Najviše 11 % (105 °C, 12 sati) Kalij hidroksid Najviše 2 % Asparaginska kiselina Najviše 1 % Ostale nečistoće Najviše 0,1 % „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 427 Arsen Najviše 2,5 mg/kg Olovo Najviše 1,5 mg/kg Živa Najviše 0,5 mg/kg Kadmij Najviše 0,1 mg/kg E 459 BETA-CIKLODEKSTRIN Sinonimi Definicija Beta-ciklodekstrin je ne-reducirajući ciklični saharid koji se sastoji od sedam α-1,4-vezanih D-glukopiranosil jedinica. Produkt se proizvodi djelovanjem enzima cikloglikosiltransferaza (CGTase) dobivenog od Bacillus circulans, Paenibacillus macerans ili rekombinantnog Bacillus licheniformis niza SJ1608 na djelimično hidrolizirani skrob. Einecs 231-493-2 Hemijsko ime Cikloheptaamiloza Hemijska formula (C6H10O5)7 Molekulska masa 1 135 Analiza Sadrţi najmanje 98,0 % (C6H10O5)7 na bezvodnoj osnovi Opis Gotovo bezmirisna bijela ili gotovo bijela kristalna materija Izgled vodenog rstvora Bistar i bezbojan Identifikacija Rastvorljivost Slabo rastvorljiv u vodi; potpuno rastvorljiv u vrućoj vodi; malo rastvorljiv u etanolu Specifična rotacija [α]D 25 +160 º do +164 º (1 %-tni rastvor) pH vrijednost 5,0-8,0 (1 %-tni rastvor) Ĉistoća Sadržaj vode Najviše 14 % (Karl Fischer metoda) Ostali ciklodekstrini Najviše 2 % na bezvodnoj osnovi Ostaci rastvarača Najviše do 1 mg/kg toluena i trihloroetilena Sulfatni pepeo Najviše 0,1 % Arsen Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 1 mg/kg E 460 (i) MIKROKRISTALNA CELULOZA, CELULOZNI GEL Sinonimi Definicija Mikrokristalna celuloza je očišćena, djelimično depolimerizirana celuloza pripremljena obradom alfa celuloze, koja je dobivena kao kaša od prirodnih loza vlaknastog biljnog materijala, sa mineralnim kiselinama. Stepen polimerizacije je tipično manja od 400 Einecs 232-674-9 Hemijsko ime Celuloza Hemijska formula (C6H10O5)n Molekulska masa Oko 36 000 „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 428 Analiza Najmanje 97 % izraţeno kao celuloza na bezvodnoj osnovi Veličina čestica Najmanje 5 µm (najviše do 10 % čestica manjih od 5 µm) Opis Fini bijeli ili gotovo bijeli prah bez mirisa Identifikacija Rastvorljivost Nerastvorljiv u vodi, etanolu, eteru i razblaţenim mineralnim kiselinama. Malo rastvorljiv u rastvoru natrij hidroksida Reakcija boje Na 1 mg uzorka, dodati 1 ml fosfatne kiseline i zagrijavati na vodenoj kadi 30 minuta. Dodati 4 ml rastvora pirokatehola koncentracije 1 u 4 u fosfatnoj kiselini i grijati 30 minuta. Nastaje crvena boja. Infracrvena spektroskopija Treba utvrditi Test suspenzije Izmiješati 30 g uzorka sa 270 ml vode velikom brzinom (12 000 o/min.) u snaţnom blenderu 5 minuta. Rezultirajuća mješavina će biti ili slobodno tekuća suspenzija ili teška, grumenasta suspenzija koja slabo teče, ako ikako teče, samo malo se slijeţe i sadrţi mnogo zaglavljenih mjehurića zraka. Ako se dobije slobodno tekuća suspenzija, prebaciti 100 ml u menzuru 100-ml i pustiti da stoji 1 sat. Čvrsta materija se slijeţe i pojavljuje se izdvojena tečnost. pH pH izdvojene tečnosti je oko 5,0 i 7,5 (10 %-tne suspenzije u vodi) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 7 % (105 ºC, 3 sata) Materija rastvorljiva u vodi Najviše 0,24 % Sulfatni pepeo Najviše 0,5 % odreĎeno na 800 ± 25 ºC Skrob Ne moţe se utvrditi U 20 ml disperzije dobivene u identifikacijskom testu suspendiranja dodati nekoliko kapi otopine joda te pomiješati. Ne smije se pojaviti ljubičasto-plava ili plava boja. Karboksilne grupe Najviše do 1 % Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg E 460 (ii) CELULOZA U PRAHU Definicija Očišćena, mehanički razloţena celuloza pripremljena preradom alfa-celuloze koja je dobivena kao kaša od prirodnih loza vlaknastog biljnog materijala Einecs 232-674-9 Hemijsko ime Celuloza:linearni polimer sa 1-4 vezanim reziduama glukoze Hemijska formula (C6H10O5)n Molekulska masa (162)n (n je najčešće 1 000 ili više) Analiza Sadrţaj od najmanje 92 % Veličina čestica Najmanje 5 µm (najviše 10 % čestica manjih od 5 µm) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 429 Opis Bijeli prah bez mirisa Identifikacija Rastvorljivost Nerastvorljiva u vodi, etanolu, eteru i razblaţenim mineralnim kiselinama. Malo rastvorljiva u rastvoru natrij hidroksida. Test suspenzije Izmiješati 30 g uzorka sa 270 ml vode velikom brzinom (12 000 o/min.) u snaţnom blenderu 5 minuta. Rezultirajuća mješavina će biti ili slobodno tekuća suspenzija ili teška, grumenasta suspenzija koja slabo teče, ako ikako teče, samo malo se slijeţe i sadrţi mnogo zaglavljenih mjehurića zraka. Ako se dobije slobodno tekuća suspenzija, prebaciti 100 ml u menzuru 100-ml i pustiti da stoji 1 sat. Čvrsta materija se slijeţe i pojavljuje se izdvojena tečnost. pH pH izdvojene tečnosti je oko 5,0 i 7,5 (10 %-tne suspenzije u vodi) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 7 % (105 ºC, 3 sata) Materija rastvorljiva u vodi Najviše 1,0 % Sulfatni pepeo Najviše 0,3 % odreĎeno na 800 ± 25 ºC Skrob Ne moţe se utvrditi U 20 ml disperzije dobivene identifikacijskim, testom B, dodati nekoliko kapi rastvora joda i promiješati. Ne nastaje ljubičasto-plava ili plava boja Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg E 461 METIL CELULOZA Sinonimi Celuloza metil eter Definicija Metil celuloza je celuloza dobivena direktno iz prirodnih vrsta vlaknastog biljnog materijala i djelimično eterificirana sa metil grupama Einecs Hemijsko ime Metil eter celuloze Hemijska formula Polimeri sadrţe substituirane jedinice anhidroglukoze sa sljedećom generalnom formulom: C6H7O2(OR1)(OR2)(OR3) gdje R1, R2, R3 mogu biti jedno od sljedećih: — H — CH3 ili — CH2CH3 Molekulska masa Od oko 20 000 do 380 000 Analiza Sadrţaj najmanje 25 % i najviše 33 % metoksil grupa ( OCH3) i najviše 5 % hidroksietoksil grupa ( OCH2CH2OH) Opis Malo higroskopan bijeli ili blago ţućkasti ili sivkasti bezmirisni, granularni ili vlaknasti prah bez okusa „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 430 Identifikacija Rastvorljivost Bubri u vodi, dajući bistar do opalescentni, viskozni, koloidni rastvor. Nerastvorljiva u etanolu, eteru i hloroformu. Rastvorljiva u glacijalnoj acetatnoj kiselini pH Najmanje 5,0 i najviše 8,0 (1 %-tnog koloidnog rastvora) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 10 % (105 ºC, 3 sata) Sulfatni pepeo Najviše 1,5 % odreĎeno na 800 ± 25 ºC Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg E 462 ETIL CELULOZA Sinonimi Celuloza etil eter Definicija Etil celuloza je celuloza dobivena direktno iz vlaknastog biljnog materijala i djelimično eterificirana sa etil grupama Einecs Hemijsko ime Etil eter celuloze Hemijska formula Polimeri sadrţe substituirane jedinice anhidroglukoze sa sljedećom generalnom formulom: C6H7O2(OR1)(OR2) gdje R1, R2 mogu biti jedno od sljedećih: — H — CH2CH3 Molekulska masa Analiza Sadrţaj najmanje 44 % i najviše 50 % etoksil grupa ( OC2H5) na suhoj bazi (ekvivalent najviše so 2,6 etoksil grupa po anhidroglukoznoj jedinici) Opis Malo higroskopan bijeli so skoro bijeli prah bez mirisa i okusa Identifikacija Rastvorljivost Praktično nerastvorljiva u vodi, glicerolu i propan-1,2 diolu, ali rastvorljiva u varirajućim proporcijama odreĎenih organiskih rastvarača ovisno o etoksilnom sadrţaju. Etil celuloza koja sadrţi manje od 46 do 48 % etoksilnih grupa je slobodno rastvorljiva u tetrahidrofuranu, metil acetatu, hloroformu i aromatskim ugljikohidratnim etanol mješavinama. Etil celuloza koja sadrţi 46 do 48 % ili više etoksilnih grupa je slobodno rastvorljiva u etanolu, metanolu, toluenu, hloroformu i etil acetatu. Test formiranja sloja Rastopiti 5 g uzorka u 95 g 80:20 (w/w) mješavine toluen etanola. Formira se jasan, stabilan i neznatno ţut rastvor. Uliti nekoliko ml rastvora na stakleni tanjir i dopustiti rastvaraču da ispari. Ostaje gust, čvrst, kontinuiran i jasan sloj. Sloj je zapaljiv. pH Neutralan na lakmus (1 %-tnog koloidnog rastvora) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 431 Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 3 % (105 ºC, 2 sata) Sulfatni pepeo Najviše 0,4 % Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg E 463 HIDROKSIPROPIL CELULOZA Sinonimi Celuloza hidroksipropil eter Definicija Hidroksipropil celuloza je celuloza dobivena direktno iz prirodnih vrsta vlaknastog biljnog materijala i djelimično eterificirana sa hidroksipropil grupama Einecs Hemijsko ime Hidroksipropil eter celuloze Hemijska formula Polimeri sadrţe substituirane jedinice anhidroglukoze sa sljedećom generalnom formulom: C6H7O2(OR1)(OR2)(OR3), gdje R1, R2, R3 mogu biti jedno od sljedećih: — H — CH2CHOHCH3 — CH2CHO(CH2CHOHCH3)CH3 — CH2CHO[CH2CHO(CH2CHOHCH3)CH3]CH3 Molekulska masa Od oko 30 000 do 1 000 000 Analiza Sadrţaj najmanje 80,5 % hidroksipropoksil grupa ( OCH2CHOHCH3) što je ekvivalentno najviše do 4,6 hidroksipropil grupa po jedinici anhidroglukoze na bezvodnoj osnovi Opis Malo higroskopan bijeli ili blago ţućkasti ili sivkasti bezmirisni, granularni ili vlaknasti prah bez okusa Identifikacija Rastvorljivost Bubri u vodi, dajući bistar do opalescentni, viskozni, koloidni rastvor. Rastvorljiva u etanolu. Nerastvorljiva u eteru Gasna hromatografija Odrediti sastavne dijelove gasnom hromotografijom pH Najmanje 5,0 i najviše 8,0 (1 %-tnog koloidnog rastvora) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 10 % (105 ºC, 3 sata) Sulfatni pepeo Najviše 0,5 % odreĎeno na 800 ± 25 ºC Propilen hlorohidrini Najviše 0,1 mg/kg Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 432 E 464 HIDROKSIPROPIL METIL CELULOZA Sinonimi Definicija Hidroksipropil metil celuloza je celuloza dobivena direktno iz prirodnih vrsta vlaknastog biljnog materijala i djelimično eterificirana sa metil grupama i sadrţe mali stepen hidroksipropil substitucije. Einecs Hemijsko ime 2-Hidroksipropil eter metilceluloza Hemijska formula Polimeri sadrţe substituirane jedinice anhidroglukoze sa sljedećom generalnom formulom: C6H7O2(OR1)(OR2)(OR3), gdje R1, R2 R3 mogu biti jedno od sljedećih: — H — CH3 — CH2CHOHCH3 — CH2CHO (CH2CHOHCH3) CH3 — CH2CHO[CH2CHO (CH2CHOHCH3) CH3]CH3 Molekulska masa Od oko 13 000 do 200 000 Analiza Sadrţaj od najmanje 19 % i najviše do 30 % methoksil grupa (-OCH3) i najmanje 3 % i najviše do 12 % hidroksipropoksil grupa (- OCH2CHOHCH3), na bezvodnoj osnovi Opis Malo higroskopan bijeli ili blago ţućkasti ili sivkasti bezmirisni, granularni ili vlaknasti prah bez okusa Identifikacija Rastvorljivost Bubri u vodi, dajući bistar do opalescentni, viskozni, koloidni rastvor. Nerastvorljiva u etanolu Gasna hromatografija Odrediti sastavne dijelove gasnom hromotografijom pH Najmanje 5,0 i najviše do 8,0 (1 %-tnog koloidnog rastvora) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 10 % (105 ºC, 3 sata) Sulfatni pepeo Najviše 1,5 % proizvoda sa viskoznosti od 50 mPa.s ili više Najviše 3 % za produkte viskoznosti ispod 50 mPa.s Propilen hlorohidrini Najviše 0,1 mg/kg Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg E 465 ETIL METIL CELULOZA Sinonimi Metil-etil-celuloza Definicija Etil -metil celuloza je celuloza dobivena direktno iz prirodnih loza vlaknastog biljnog materijala i djelimično eterificirana sa metil i etil grupama Einecs „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 433 Hemijsko ime Etil -metil eter celuloze Hemijska formula Polimeri sadrţe substituirane jedinice anhidroglukoze sa sljedećom generalnom formulom: C6H7O2(OR1)(OR2)(OR3), gdje R1, R2 R3 mogu biti jedno od sljedećih: — H — CH3 — CH2CH3 Molekulska masa Od oko 30 000 do 40 000 Analiza Sadrţaj na bezvodnoj osnovi najmanje 3,5 % i najviše do 6,5 % metoksil grupa (-OCH3) i najmanje 14,5 % i najviše do 19 % etoksil grupa (-OCH2CH3), i najmanje 13,2 % i najviše do 19,6 % ukupnih alkoksil grupa, izraţeno kao metoksil Opis Malo higroskopan bijeli ili blago ţućkasti ili sivkasti bezmirisni, granularni ili vlaknasti prah bez okusa Identifikacija Rastvorljivost Bubri u vodi, dajući bistar do opalescentni, viskozni, koloidni rastvor. Rastvorljiv u etanolu. Nerastvorljiv u eteru pH Najmanje 5,0 i najviše 8,0 (1 % koloidni rastvor) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 15 % za vlaknastu formu, i najviše 10 % za praškastu formu (105 ºC do konstantne teţine) Sulfatni pepeo Najviše 0,6 % Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg E 466 NATRIJ KARBOKSI METIL CELULOZA, CELULOZNA GUMA Sinonimi NaCMC; natrijev CMC Definicija Natrij karboksi metil celuloza je djelimična natrijeva so karboksimetil eter celuloze, gdje je celuloza dobivena direktno od prirodnih vrsta vlaknastog biljnog materijala Einecs Hemijsko ime Natrij so karboksimetil eter celuloze Hemijska formula Polimeri sadrţe substituirane jedinice anhidroglukoze sa sljedećom generalnom formulom C6H7O2(OR1)(OR2)(OR3), gdje R1, R2 R3 mogu biti jedno od sljedećih: — H — CH2COONa — CH2COOH Molekulska masa Veća od pribliţno 17 000 (stepen polimerizacije pribliţno 100) Analiza Sadrţaj na bezvodnoj osnovi najmanje 99,5 % Opis Malo higroskopan bijeli ili blago ţućkasti ili sivkasti bezmirisni, granularni ili vlaknasti prah bez okusa „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 434 Identifikacija Rastvorljivost Daje viskozni koloidni rastvor sa vodom. Nerastvorljiv u etanolu Test pjene Jako promućkati 0,1 %-tni rastvor uzorka. Ne pojavljuje se sloj pjene (Ovaj test omogućava razlikovanje natrijev karboksimetil celuloze od celuloznih etera) Stvaranje taloga U 5 ml 0,5 %-tnog rastvora uzorka, dodati 5 ml 5 %-tnog rastvora bakar sulfata ili aluminij sulfata. Nastaje talog. (Ovaj test omogućava razlikovanje natrijev karboksimetil celuloze od celuloznih etera i od ţelatina, gume rogačeve mahune i tragakanta) Reakcija boje Dodati 0,5 g karboksi metil celuloznog natrija u prahu u 50 ml vode uz miješanje kako bi se stvorila ujednačena disperzija. Nastaviti mješanje do nastanka bistrog rastvora, i upotrijebiti rastvor za sljedeći test: U 1 mg uzorka, razblaţenog sa jednakom količinom vode, u maloj epruveti, dodati 5 kapi rastvora 1-naftola. Nagnuti epruvetu, i oprezno dodati uz ivicu epruvete 2 ml sulfatne kiseline tako da napravi donji sloj. Na granici nastaje crveno-ljubičasta boja. pH Najmanje 5,0 i najviše 8,5 (1 %-tnog koloidnog rastvora) Ĉistoća Stepen supstitucije Najmanje 0,2 i najviše 1,5 karboksimetil grupa ( CH2COOH) po jedinici anhidroglukoze Gubitak pri sušenju Najviše 12 % (105 ºC do konstantne teţine) Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Ukupno glikolat Najviše 0,4 %, izraţeno kao natrijev glikolat na bezvodnoj osnovi Natrij Najviše 12,4 % na bezvodnoj osnovi E 468 UNAKRSNO VEZANA NATRIJ KARBOKSI METIL CELULOZA, UNAKRSNO VEZANA CELULOZNA GUMA Sinonimi Unakrsno vezana karboksimetil celuloza Unakrsno vezana CMC Unakrsno vezana natrijeva CMC Definicija Unakrsno vezana natrije karboksimetil celuloza je natrijeva so termički unakrsno vezana djelimična O karboksimetilirana celuloza Einecs Hemijsko ime Natrij so unakrsno vezane karboksimetil eter celuloze Hemijska formula Polimeri koji sadrţe substituirane jedinice anhidroglukoze sa općom formulom: C6H7O2 (OR1)(OR2)(OR3) gdje R1; R2 i R3 mogu biti bilo koji od sljedećih: — H — CH2COONa „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 435 — CH2COOH Molekulska masa Analiza Opis Malo higroskopan, bijeli do tamno-bijeli, bezbojni prah Identifikacija Stvaranje taloga Promućkati 1g sa 100 ml rastvora koji sadrţi 4 mg/kg metilen plave i pustiti da se slegne. Supstanca koja se ispituje apsorbuje metilen plavu i slijeţe se kao plava, vlaknasta masa Reakcija boje Promućkati 1g sa 50 ml vode. Prenijeti 1 ml mješavine u epruvetu, dodati 1 ml vode i 0,05 ml svjeţe pripremljenog rastvora koncentracije 40 g/l alfa-naftola u metanolu. Nagnuti epruvetu i paţljivo dodati 2 ml sumporne kiseline niz zid tako da ona napravi donji sloj. Nastaje crveno ljubičasta boja na mjestu spajanja Test na natrij Pozitivan pH Najmanje 5,0 i najviše 7,0 (1 %-tni rastvor) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 6 % (105 °C, 3h) Materije rastvorljive u vodi Najviše 10 % Stepen supstitucije Najmanje 0,2 i najviše 1,5 karboksimetil grupa po jedinici anhidroglukoze Sadržaj natrija Najviše 12,4 % na bezvodnoj osnovi Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 469 ENZIMATSKI HIDROLIZIRANA KARBOKSIMETILCELULOZE, ENZIMSKI HIDROLIZIRANA CELULOZA Sinonimi Natrij karboksimetil celuloza, enzimatski hidrolizirana Definicija Enzimatski hidrolizirana karboksimetilceluloza dobija se od karboksimetilceluloze enzimatskom digestijom sa celulazom koja je produkt Trichoderma longibrachiatum (ranije T. reesei) Einecs Hemijsko ime Djelomično enzimski hidrolizirana natrijeva karboksimetil celuloza Hemijska formula Natrijevi soli polimera koji sadrţe supstituirane jedinice anhidroglukoze sa općom formulom: [C6H7O2(OH)x(OCH2COONa)y]n gdje je n stepen polimerizacije x = 1,50 do 2,80 y = 0,2 do 1,50 x + y = 3,0 (y = stepen supstitucije) Molekulska masa 178,14 gdje je y = 0,20 „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 436 282,18 gdje je y = 1,50 Makromolekule: Najmanje 800 (n oko 4) Analiza Najmanje 99,5 %, uključujući mono- i disaharide, na suhoj osnovi Opis Bijeli ili blago ţućkasti ili sivkasti, bezmirisni, blago higroskopni granularni ili vlaknasti prah Identifikacija Rastvorljivost Rastvorljiv u vodi, nerastvorljiv u etanolu Pjena test Snaţno promućkati 0,1 %-tni rastvor uzorka. Ne nastaje sloj pjene. Ovaj test odvaja natrij karboksimetil celulozu, bilo hidroliziranu ili ne, od ostalih celuloza etera i od alginata i prirodnih guma Stvaranje taloga U 5 ml 0,5 %-tnog rastvora uzorka dodati 5 ml 5 %-tnog rastvora bakar ili aluminij sulfata. Nastaje talog. Ovaj test odvaja natrijev karboksimetil celulozu, bilo hidroliziranu ili ne, od ostalih celuloza etera i od ţelatina, bume mahune rogača i tragakant gume Reakcija boje Dodati 0,5 g praškastog uzorka u 50 ml vode, uz miješanje kako bi se dobila ujednačena disperzija. Nastaviti miješanje dok ne nastane bistar rastvor. Razblaţiti 1 ml rastvora sa 1 ml vode u maloj epruveti. Dodati 5 kapi 1-naftol TS. Nagnuti epruvetu, i paţljivo nasuti niz zidove epruvete 2 ml sumporne kiseline tako da ona napravi donji sloj. Nastaje crveno-ljubičasta boja na mjestu spajanja Viskozitet (60 % čvrsta materija) Najmanje 2 500 kgm 1 s 1 na 25 ºC što odgovara prosječnoj molekularnoj teţini od 5 000 Da pH Najmanje 6,0 i najviše 8,5 (1 %-tnog koloidnog rastvora) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše do 12 % (105ºC do konstantne teţine) Stepen supstitucije Najmanje 0,2 i najviše 1,5 karboksimetil grupa po jedinici anhidroglukoze na suhoj osnovi Natrij hlorid i natrij glikolat Najviše 0,5 % pojedinačno ili u kombinaciji Preostala enzimska aktivnost Prolazi test. Nema promjene u viskozitetu testnog rastvora, što ukazuje na hidrolizu natrij karboksimetil celuloze Olovo Najviše do 3 mg/kg E 470a NATRIJ, KALIJ I KALCIJ SOLI MASNIH KISELINA Sinonimi Definicija Natrij, kalijev i kalcij soli masnih kiselina koje se javljaju u prehrambenim uljima i masnoćama, gdje se ova ulja dobivaju ili iz jestivih masnoća i ulja ili iz destilovanih prehrambenih masnih kiselina Einecs Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Analiza Sadrţaj na bezvodnoj osnovi najmanje 95 % (105 0 C do konstantne mase) Opis Bijeli ili kremasto bijeli lagani prašci, listići ili polučvrste materije „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 437 Identifikacija Rastvorljivost Natrij i kalij soli: rastvorljive u vodi i etanolu, kalcij soli: nerastvorljive u vodi, etanolu i eteru Test na katione Pozitivan Test na masne kiseline Pozitivan Ĉistoća Natrij Najmanje 9 % i najviše 14 % izraţeno kao Na2O Kalij Najmanje 13 % i najviše 21,5 % izraţeno kao K2O Kalcij Najmanje 8,5 % i najviše 13 % izraţeno kao CaO Nesaponificirane materije Najviše 2 % Slobodne masne kiseline Najviše 3 % kao oleinska kiselina Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Slobodni alkali Najviše 0,1 % izraţeno kao NaOH Materija nerastvorljiva u alkoholu Najviše 0,2 % (samo natrij i kalij soli) E 470b MAGNEZIJ SOLI MASNIH KISELINA Sinonimi Definicija Magnezij soli masnih kiselina koje se javljaju u prehrambenim uljima i masnoćama, gdje se ova ulja dobivaju ili iz jestivih masnoća i ulja ili iz destilovanih prehrambenih masnih kiselina. Einecs Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Analiza Sadrţaj na bezvodnoj osnovi najmanje 95 % (105 0 C do konstantne mase) Opis Bijeli ili kremasto bijeli lagani prašci, listići ili polučvrste materije Identifikacija Rastvorljivost Nerastvorljivi u vodi, djelimično rastvorljivi u etanolu i eteru Test na magnezij Pozitivan Test na masne kiseline Pozitivan Ĉistoća Magnezij Najmanje 6,5 % i najviše 11 % izraţeno kao MgO Slobodni alkali Najviše 0,1 % izraţeno kao MgO Materija koja se ne može saponificirati Najviše 2 % Slobodne masne kiseline Najviše 3 % kao oleinska kiselina Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 438 Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg E 471 MONOGLICERIDI I DIGLICERIDI MASNIH KISELINA Sinonimi Gliceril monostearat Gliceril monopalmitat Gliceril monooleat, itd. Monostearin, monopalmitin, monoolein, itd. GMS (za gliceril monostearat) Definicija Mono- i digliceridi masnih kiselina sastoje se od mješavine glicerol mono-, di- i triestera masnih kiselina koji se javljaju u prehrambenim uljima i masnoćama. Mogu sadrţavati male količine slobodnih masnih kiselina i glicerola Einecs Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Analiza Sadrţaj mono- i diestera: najmanje 70 % Opis Proizvod varira od svijetlo ţute do svijetlo smeĎe uljne tečnosti do bijela ili malo tamno bijela tvrda voštana čvrsta materija. Čvrsta materija moţe biti u obliku listića, praha ili malih perlica Identifikacija Infracrveni spektar Karakterističan za djelimični masno kiselinski ester poliola Test na glicerol Pozitivan Test na masne kiseline Pozitivan Rastvorljivost Nerastvorljivi u vodi, rastvorljivi u etanolu i toluenu na 50 0 C Ĉistoća Sadržaj vode Najviše 2 % (Karl Fischer metoda) Kiselinski broj Najviše 6 Slobodni glicerol Najviše 7 % Poligliceroli Najviše 4 % diglicerola i najviše 1 % viših poliglicerola u oba slučaja bazirano na ukupnom sadrţaju glicerola Arsen Najviše do 3 mg/kg Olovo Najviše do 2 mg/kg Živa Najviše do 1 mg/kg Kadmij Najviše do 1 mg/kg Ukupno glicerola Najmanje 16 % i najviše 33 % Sulfatni pepeo Najviše 0,5 % odreĎeno na 800 ± 25 ºC Kriteriji ĉistoća primjenjuju se na aditiv koji ne sadrži natrij, kalij i kalcij soli masnih kiselina, međutim te supstance mogu biti prisutne do maksimalnog nivoa od 6 % (izraženo kao natrij oleat) E 472 a ESTERI SIRĆETNE KISELINE I MONO- I DIGLICERIDA MASNIH KISELINA „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 439 Sinonimi Acetatno kiselinski esteri mono- i diglicerida Acetogliceridi Acetilirani mono- i digliceridi Acetatno i masno kiselinski esteri glicerola Definicija Esteri glicerola sa sirćetnom kiselinom i masnim kiselinama koji se javljaju u prehrambenim uljima i masnoćama. Mogu sadrţavati male količine slobodnog glicerola, slobodnih masnih kiselina, slobodne acetatne kiseline i slobodnih glicerida Einecs Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Analiza Opis Bistre, mobilne tečnosti do čvrste materije, od bijele do svijetlo ţute boje Identifikacija Test na glicerol Pozitivan Test na masne kiseline Pozitivan Test na acetatnu kiselinu Pozitivan Rastvorljivost Nerastvorljivi u vodi. Rastvorljivi u etanolu Ĉistoća Kiseline osim acetatne i masnih kiselina Manje od 1 % Slogodni glicerol Najviše 2 % Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Ukupno acetatne kiseline Najmanje 9 % i najviše 32 % Slobodne masne kiseline (i acetatna kiselina) Najviše do 3 % procijenjeno kao oleinska kiselina Ukupno glicerola Najmanje 14 % i najviše 31 % Sulfatni pepeo Najviše do 0,5 % odreĎeno na 800 ± 25 ºC Kriteriji ĉistoća primjenjuju se na aditiv koji ne sadrži natrij, kalij i kalcij soli masnih kiselina, međutim te supstance mogu biti prisutne do maksimalnog nivoa od 6 % (izraženo kao natrij oleat) E 472 b LAKTATNO KISELINSKI ESTERI MONOGLICERIDA I DIGLICERIDA MASNIH KISELINA Sinonimi Laktatno kiselinski ester mono- i diglicerida Laktogliceridi Mono- i digliceridi masnih kiselina esterificirani sa laktatnom kiselinom Definicija Esteri glicerola sa laktatnom kiselinom i masnim kiselinama koji se javljaju u prehrambenim uljima i masnoćama. Mogu sadrţavati male količine slobodnog glicerola, slobodnih masnih kiselina, slobodne laktatne „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 440 kiseline i slobodnih glicerida Einecs Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Analiza Opis Bistre, mobilne tečnosti do čvrste materije varirajuće konzistentnosti, od bijele do svijetlo ţute boje Identifikacija Test na glicerol Pozitivan Test na masne kiseline Pozitivan Test na laktatnu kiselinu Pozitivan Rastvorljivost Nerastvorljivi u hladnoj vodi ali disperzivan u vrućoj vodi Ĉistoća Kiseline osim mliječne i masnih kiselina Manje od 1 % Slogodni glicerol Najviše 2 % Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Ukupna mliječna kiselina Najmanje 13 % i najviše 45 % Slobodne masne kiseline (i mliječna kiselina) Najviše do 3 % procijenjeno kao oleinska kiselina Ukupno glicerola Najmanje 13 % i najviše 30 % Sulfatni pepeo Najviše 0,5 % odreĎeno na 800 ± 25 ºC Kriteriji ĉistoća primjenjuju se na aditiv koji ne sadrži natrij, kalij i kalcij soli masnih kiselina, međutim te supstance mogu biti prisutne do maksimalnog nivoa od 6 % (izraženo kao natrij oleat) E 472 c CITRIĈNO KISELINSKI ESTERI MONOGLICERIDA I DIGLICERIDI MASNIH KISELINA Sinonimi Citrično kiselinski esteri mono- i diglicerida Citrogliceridi Mono- i digliceridi masnih kiselina esterificirani sa limunskom kiselinom Definicija Esteri glicerola s limunskom i masnim kiselinama koji se nalaze u prehrambenim mastima i uljima. Mogu sadrţavati male količine slobodnoga glicerola, slobodnih masnih kiselina, slobodne limunske kiseline i slobodnih glicerida. Mogu biti djelomično ili u cijelosti neutralizirani natrijevim, kalijevim ili kalcijim solima pogodnim za tu svrhu i odobreni za upotrebu kao prehrambeni aditivi u skladu s ovim Pravilnikom. Einecs Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 441 Analiza Opis Ţućkaste ili svijetlo smeĎe tečnosti do voštane čvrste materije ili polučvrste materije Identifikacija Test na glicerol Pozitivan Test na masne kiseline Pozitivan Test na limunsku kiselinu Pozitivan Rastvorljivost Nerastvorljivi u hladnoj vodi, disperzivni u vrućoj vodi, rastvorljivi uljima i masnoćama, nerastvorljivi u hladnom etanolu Ĉistoća Kiseline osim limunske i masnih kiselina Manje 1 % Slobodni glicerol Najviše 2 % Ukupni glicerol Najmanje 8 % i najviše 33 % Ukupna limunska kiselina Najmanje 13 % i najviše 50 % Sulfatni pepeo Ne-neutralizirani proizvodi najviše 0,5 % (800 ± 25 °C) Djelimično ili potpuno neutralizirani proizvodi najviše do 10 % (800 ± 25 °C) Olovo Najviše 2 mg/kg Kiselinski broj Najviše 130 Kriteriji ĉistoća primjenjuju se na aditiv koji ne sadrži natrijev, kalij i kalcij soli masnih kiselina, međutim te supstance mogu biti prisutne do maksimalnog nivoa od 6 % (izraženo kao natrij oleat) E 472 d TARTARATNO KISELINSKI ESTERI MONOGLICERIDA I DIGLICERIDA MASNIH KISELINA Sinonimi Tartaratno kiselinski esteri mono- i diglicerida mono- i diglicerida masnih kiselina esterificirani sa tartaratnom kiselinom Definicija Esteri glicerola sa tartaratnom kiselinom i masnim kiselinama koji se javljaju u prehrambenim uljima i masnoćama. Mogu sadrţavati male količine slobodnog glicerola, slobodnih masnih kiselina, slobodne tartaratne kiseline i slobodnih glicerida Einecs Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Analiza Opis Ljepljive viskozne ţućkaste tečnosti do tvrdih ţutih voskova Identifikacija Test na glicerol Pozitivan Test na masne kiseline Pozitivan Test na tartaratnu kiselinu Pozitivan Ĉistoća Kiseline osim vinske i masnih kiselina Manje od 1 % „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 442 Slobodni glicerol Najviše 2 % Ukupni glicerol Najmanje 12 % i najviše 29 % Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Ukupna tartaratna kiselina Najmanje 15 % i najviše 50 % Slobodne masne kiseline Najviše 3 % kao oleinska kiselina Sulfatni pepeo Najviše do 0,5 % (800 ± 25 ºC) Kriteriji ĉistoća primjenjuju se na aditiv koji ne sadrži natrij, kalij i kalcij soli masnih kiselina, međutim te supstance mogu biti prisutne do maksimalnog nivoa od 6 % (izraženo kao natrij oleat) E 472 e MONOACETIL I DIACETILTARTARATNO KISELINSKI ESTERI MONOGLICERIDA I DIGLICERIDA MASNIH KISELINA Sinonimi Esteri monoglicerida i diglicerida s diacetiliranom vinskom kiselinom; monogliceridi i digliceridi masnih kiselina esterificirani monoacetilnom vinskom i diacetilnom vinskom kiselinom; esteri glicerola s diacetilnom vinskom i masnim kiselinama Definicija Miješani esteri glicerola sa mono- i diacetiltartaratnih kiselina (dobivenih iz tartaratne kiseline) i masnih kiselina koji se javljaju u prehrambenim uljima i masnoćama. Mogu sadrţavati male količine slobodnog glicerola, slobodnih masnih kiselina, slobodne tartaratne kiseline i acetatne kiseline i njihovih kombinacija, i slobodnih glicerida. TakoĎer sadrţi tartaratne i acetatne estere masnih kiselina Einecs Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Analiza Opis Ljepljive viskozne tečnosti preko masne konzistentnosti do ţutog voska koji hidroliziraju u vlaţnom zraku oslobaĎajući acetatnu kiselinu Identifikacija Test na glicerol Pozitivan Test na masne kiseline Pozitivan Test na tartaratnu kiselinu Pozitivan Test na acetatnu kiselinu Pozitivan Ĉistoća Kiseline osim acetatne, tartaratne i masnih kiselina Manje od 1 % Slobodni glicerol Najviše 2 % Ukupni glicerol Najmanje 11 % i najviše 28 % Sulfatni pepeo Najviše do 0,5 % odreĎeno na 800 ± 25 ºC Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 443 Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Ukupna vinska kiselina Najmanje 10 % i najviše 40 % Ukupna ocetna kiselina Najmanje 8 % i najviše 32 % Kiselinski broj Najmanje 40 i najviše 130 Kriteriji ĉistoća primjenjuju se na aditiv koji ne sadrži natrij, kalij i kalcij soli masnih kiselina, međutim te supstance mogu biti prisutne do maksimalnog nivoa od 6 % (izraženo kao natrij oleat) E 472 f MJEŠOVITI ESTRI SIRĆETNE I VINSKE KISELINE MONOGLICERIDA I DIGLICERIDI MASNIH KISELINA Sinonimi Mono- i digliceridi masnih kiselina esterificirani sa sirćetnom i vinskom kiselinom Definicija Esteri glicerola sa acetatnom i tartaratnom kiselinom i masnim kiselinama koji se javljaju u prehrambenim uljima i masnoćama. Mogu sadrţavati male količine slobodnog glicerola, slobodnih masnih kiselina, slobodne tartaratne kiseline i acetatne kiseline i slobodnih glicerida. Mogu sadrţavati mono- i diacetiltartaratne estere mono- i diglicerida masnih kiselina Einecs Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Analiza Opis Ljepljiva tečnost ili čvrsta masa, bijele do blijedoţute boje Identifikacija Test na glicerol Pozitivan Test na masne kiseline Pozitivan Test na vinsku kiselinu Pozitivan Test na sirćetnu kiselinu Pozitivan Ĉistoća Kiseline osim sirćetne, vinske i masnih kiselina Manje od 1 % Slobodni glicerol Najviše 2 % Ukupni glicerol Najmanje 12 % i najviše 27 % Sulfatni pepeo Najviše 0,5 % odreĎeno na 800 ± 25 ºC Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Ukupna ocetna kiselina Najmanje 10 % i najviše 20 % Ukupna vinska kiselina Najmanje 20 % i najviše 40 % Slobodne masne kiseline Najviše 3 % kao oleinska kiselina Kriteriji ĉistoća primjenjuju se na aditiv koji ne sadrži natrij, kalij i kalcij soli masnih kiselina, međutim te supstance mogu biti prisutne do maksimalnog nivoa od 6 % (izraženo kao natrij oleat) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 444 E 473 SAHAROZNI ESTERI MASNIH KISELINA Sinonimi Saharoesteri Šećerni esteri Definicija U osnovi monoesteri, diesteri i triesteri saharoze s masnim kiselinama koji se nalaze u prehrambenim mastima i uljima. Mogu se pripremiti iz saharoze i metilestera, etilestera i vinilestera prehrambenih masnih kiselina ili ekstrakcijom iz saharoglicerida. Za njihovu se pripremu mogu koristiti samo sljedeća otapala: dimetilsulfoksid, dimetilformamid, etil-acetat, propan-2-ol, 2-metil-1 propanol, propilenglikol, metiletil keton i superkritični ugljik dioksid. p-metoksi fenol moţe se koristiti kao stabilizator tokom proizvodnog postupka. Einecs Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Analiza Sadrţaj najmanje 80 % Opis Čvrsti gelovi, mekane čvrste materije ili bijeli do malo sivkasti bijeli prašci Identifikacija Test na šećer Pozitivan Test na masne kiseline Pozitivan Rastvorljivost Slabo rastvorljivi u vodi. Rastvorljivi u etanolu Ĉistoća Sulfatni pepeo Najviše 2 % odreĎeno na 800 ± 25 ºC Slobodni šećer Najviše 5 % Slobodne masne kiseline Najviše 3 % kao oleinska kiselina p-metoksi-fenol Najviše 100 µg/kg Acetildehid Najviše 50 mg/kg Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Metanol Najviše 10 mg/kg Dimetilsulfoksid Najviše 2 mg/kg Dimetilformamid Najviše 1 mg/kg 2-metil-1-propanol Najviše 10 mg/kg Etil acetat Najviše 350 mg/kg, pojedinačno ili u kombinaciji Propan-2-ol Propilen glikol Metil etil keton Najviše 10 mg/kg Kriteriji ĉistoća primjenjuju se na aditiv koji ne sadrži natrij, kalij i kalcij soli masnih kiselina, međutim te supstance mogu biti prisutne do maksimalnog nivoa od 6 % (izraženo kao natrij oleat) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 445 E 474 SAHAROGLICERIDI Sinonimi Šećerni gliceridi Definicija Saharogliceridi se proizvode reakcijom saharoze sa jestivom masnoćom ili uljem gdje se dobiva mješavina uglavnom mono-, di- i triestera saharoze i masnih kiselina zajedno sa rezidualnim mono-, di- i trigliceridima iz masnoća ili ulja. Za njihovu pripremu ne moţe se upotrebljavati nijedan organski rastvarač osim cikloheksana, dimetilformamida, etil acetata, 2-metil-1 propanola i propan-2-ola Einecs Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Analiza Sadrţaj od najmanje 40 % i najviše do 60 % saharoznih estera masnih kiselina Opis Mekane čvrste materije, čvrsti gelovi ili bijeli do sivkastobijeli prah Identifikacija Test na šećer Pozitivan Test na masne kiseline Pozitivan Rastvorljivost Nerastvorljivi u hladnoj vodi. Rastvorljivi u etanolu Ĉistoća Sulfatni pepeo Najviše 2 % odreĎeno na 800 ± 25 ºC Slobodni šećer Najviše 5 % Slobodne masne kiseline Najviše 3 % procijenjeno kao oleinska kiselina Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Metanol Najviše 10 mg/kg Dimetilformamid Najviše 1 mg/kg 2-metil-1-propanol Najviše 10 mg/kg, pojedinačno ili u kombinaciji Cikloheksan Etil acetat Najviše 350 mg/kg, pojedinačno ili u kombinaciji Propan-2-ol Kriteriji ĉistoća primjenjuju se na aditiv koji ne sadrži natrij, kalij i kalcij soli masnih kiselina, međutim te supstance mogu biti prisutne do maksimalnog nivoa od 6 % (izraženo kao natrij oleat) E 475 POLIGLICEROL ESTERI MASNIH KISELINA Sinonimi Poliglicerolni masno kiselinski esteri Poliglicerinski esteri estera masnih kiselina Definicija Poliglicerol esteri masnih kiselina se proizvode esterifikacijom poliglicerola sa prehrambenim masnoćama ili uljima ili sa masnim kiselinama koji se javljaju u „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 446 prehrambenim masnoćama i uljima. Od poliglicerola uglavnom su zastupljeni di-, tri- i tetragliceroli i sadrţi najviše do 10 % poliglicerola jednakih ili viših od heptaglicerola. Einecs Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Analiza Sadrţaj ukupnih masno kiselinskih estera najmanje 90 % Opis Svijetlo do tamno ţuta, uljana do vrlo viskozna tečnost; svijetla do srednje smeĎa, plastika ili mekane čvrste materije; i svijetle do srednje smeĎe, tvrde voštane čvrste materije Identifikacija Test na glicerol Pozitivan Test na poliglicerole Pozitivan Test na masne kiseline Pozitivan Rastvorljivost Esteri se kreću od vrlo hidrofiličnih do vrlo lipofiličnih, ali kao klasa većinom se disperguju u vodi i rastvorljivi su u organskim rastvaračima i uljima Ĉistoća Sulfatni pepeo Najviše 0,5 % odreĎeno na 800 ± 25 ºC Kiseline osim masnih kiselina Manje od 1 % Slobodne masne kiseline Najviše 6 % procijenjeno kao oleinska kiselina Ukupno glicerola i poliglicerola Najmanje 18 % i najviše 60 % Slobodni glicerol i poliglicerol Najviše 7 % Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Kriteriji ĉistoća primjenjuju se na aditiv koji ne sadrži natrij, kalij i kalcij soli masnih kiselina, međutim te supstance mogu biti prisutne do maksimalnog nivoa od 6 % (izraženo kao natrij oleat) E 476 POLIGLICEROL POLIRICINOLEAT Sinonimi Glicerol esteri kondenzovanih masnih kiselina ricinusovog ulja Poliglicerol esteri polikondenzovanih masnih kiselina iz ricinusovog ulja Poliglicerol esteri interesterificirane ricinoleinske kiseline PGPR Definicija Poliglicerol poliricinoleat se priprema esterifikacijom poliglicerola sa kondenzovanim masnim kiselinama ricinusovog ulja Einecs Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 447 Analiza Opis Bistra, vrlo viskozna tečnost Identifikacija Rastvorljivost Nerastvorljiv u vodi i u etanolu. Rastvorljiv u eteru, ugljikovodonicima i halogeniziranim ugljikovodonicima Test na glicerol Pozitivan Test na poliglicerol Pozitivan Test na ricinoleinsku kiselinu Pozitivan Indeks refrakcije [n]D 65 izmeĎu 1,4630 i 1,4665 Ĉistoća Poligliceroli Poliglicerolski dio sastoji se od najmanje 75 % di-, tri- i tetraglicerola i sadrţi najviše do 10 % poliglicerola jednakih ili viših od heptaglicerola Hidroksilni broj Najmanje 80 i najviše 100 Kiselinski broj Najviše 6 Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg E 477 PROPAN-1,2-DIOL ESTERI MASNIH KISELINA Sinonimi Propilen glikol esteri masnih kiselina Definicija Sastoje se od mješavine propan-1,2-diolskih mono- i diestera masnih kiselina koji se javljaju u prehrambenim masnoćama i uljima. Alkoholni dio je isključivo propan 1,2-diol zajedno sa dimerom i tragovima trimera. Organske kiseline osim masnih kiselina nisu prisutne. Einecs Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Analiza Sadrţaj ukupnog estera masnih kiselina najmanje 85 % Opis Bistre tečnosti ili voštani bijeli listići, perlice ili čvrsta materija blagog mirisa Identifikacija Test na propilen glikol Pozitivan Test na masne kiseline Pozitivan Ĉistoća Sulfatni pepeo Najviše 0,5 % odreĎeno na 800 ± 25 ºC Kiseline osim masnih kiselina Manje od 1 % Slobodne masne kiseline Najviše 6 % procijenjeno kao oleinska kiselina Ukupno propan-1,2-diola Najmanje 11 % i najviše 31 % Slobodni propan-1,2-diol Najviše 5 % Dimer i trimer propilen glikola Najviše 0,5 % „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 448 Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Kriteriji ĉistoća primjenjuju se na aditiv koji ne sadrži natrij, kalij i kalcij soli masnih kiselina, međutim te supstance mogu biti prisutne do maksimalnog nivoa od 6 % (izraženo kao natrijev oleat) E 479 b TERMIĈKI OKSIDIZIRANO SOJINO ULJE U INTERAKCIJI SA MONOGLICERIDIMA I DIGLICERIDIMA Sinonimi TOSOM Definicija Termički oksidizirano sojino ulje koje je djelovalo sa mono- i digliceridima masnih kiselina je komleksna mješavina estera glicerola i masnih kiselina koji se nalaze u jestivim masnoćama i masnim kiselinama iz termički oksidiziranog ulja soje. Proizvodi se interakcijom i desodorizacijom u vakumu na 130 ºC 10 % termički oksidiziranog ulja soje i 90 % mono i diglicerida prehrambenih masnih kiselina. Ulje soje je isključivo pravljeno od prirodnih vrsta soje Einecs Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Analiza Opis Svijetlo ţuta do svijetlo smeĎa materija voštane ili čvrste konzistentnosti Identifikacija Rastvorljivost Nerastvorljivo u vodi. Rastvorljivo u vrućem ulju ili masnoći Ĉistoća Interval topljenja 55 - 65 ºC Slobodne masne kiseline Najviše 1,5 % kao oleinska kiselina Slobodni glicerol Najviše 2 % Ukupno masnih kiselina 83 - 90 % Ukupno glicerola 16 - 22 % Masno kiselinski metil esteri, koji ne prave adukt sa ureom Najviše 9 % od ukupnim masno kiselinskih metil estera Masne kiseline, nerastvorljive u petrol eteru Najviše 2 % od ukupnih masnih kiselina Peroksidni broj Najviše 3 Epoksidi Najviše 0,03 % oksiran oksigena Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 449 E 481 NATRIJ STEAROIL-2-LAKTILAT Sinonimi Natrij stearoil laktilat Natrij stearoil laktat Definicija Mješavina natrij soli stearoil laktilatnih kiselina i njihovih polimera i manje količine natrijev soli drugih srodnih kiselina, proizvedeni reakcijom stearinske kiseline i laktatne kiseline. TakoĎer mogu biti prisutne druge prehrambene masne kiseline, bili slobodne ili esterificirane, zbog njihove prisutnosti u stearinskoj kiselini koja se koristi. Einecs 246-929-7 Hemijsko ime Natrij di-2-stearoil laktat Natrij di(2-stearoiloksi)propionat Hemijska formula C21H39O4Na C19H35O4Na (glavni sastojci) Opis Bijeli ili malo ţućkasti prah ili kruta čvrsta materija karakterističnog mirisa Identifikacija Test na natrij Pozitivan Test na masne kiseline Pozitivan Test na laktatnu kiselinu Pozitivan Rastvorljivost Nerastvorljiv u vodi. Rastvorljiv u etanolu Ĉistoća Natrij Najmanje 2,5 % i najviše 5 % Esterski broj Najmanje 90 i najviše 190 Kiselinski broj Najmanje 60 i najviše 130 Ukupna mliječna kiselina Najmanje 15 % i najviše 40 % Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg E 482 KALCIJ STEAROIL-2-LAKTILAT Sinonimi Kalcij stearoil laktat Definicija Mješavina kalcij soli stearoil laktilatnih kiselina i njihovih polimera i manje količine kalcij soli drugih srodnih kiselina, proizvedeni reakcijom stearinske kiseline i laktatne kiseline. TakoĎer mogu biti prisutne druge prehrambene masne kiseline, bili slobodne ili esterificirane, zbog njihove prisutnosti u stearinskoj kiselini koja se koristi Einecs 227-335-7 Hemijsko ime Kalcij di-2-stearoil laktat Kalcij di(2-stearoiloksi)propionat „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 450 Hemijska formula C42H78O8Ca C38H70O8Ca C40H74O8Ca (glavni sastojci) Opis Bijeli ili malo ţućkasti prah ili kruta čvrsta materija karakterističnog mirisa Identifikacija Test na kalcij Pozitivan Test na masne kiseline Pozitivan Test na laktatnu kiselinu Pozitivan Rastvorljivost Slabo rastvorljiv u vrućoj vodi Ĉistoća Kalcij Najmanje 1 % i najviše 5,2 % Esterski broj Najmanje 125 i najviše 190 Ukupna mliječna kiselina Najmanje 15 % i najviše 40 % Kiselinski broj Najmanje 50 i najviše 130 Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg E 483 STEARIL TARTARAT Sinonimi Stearil palmitil tartarat Definicija Proizvod esterifikacije tartaratne kiseline sa komercijalnim stearil alkoholom, koji se uglavnom sastoji od stearil i palmitil alkohola. Sastoji se uglavnom od diestera, sa manjim količinama monoestera i neizmjenjenih početnih materijala Einecs Hemijsko ime Distearil tartarat Dipalmitil tartarat Stearilpalmitil tartarat Hemijska formula C40H78O6 (distearil tartarat) C36H70O6(dipalmitil tartarat) C38H74O6 (stearilpalmitil tartarat) Molekulska masa 655 (distearil tartarat) 599 (dipalmitil tartarat) 627 (stearilpalmitil tartarat) Analiza Sadrţaj ukupnog estera najmanje 90 % što odgovara esterskoj vrijednosti od najmanje 163 i najviše do 180 Opis Masna čvrsta materija krem boje (na 25 ºC) Identifikacija Test na tartarat Pozitivan Interval topljenja IzmeĎu 67 ºC i 77 ºC. Nakon saponifikacije zasićeni dugi nizovi masnih alkohola imaju interval topljenja od 49 ºC do „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 451 55 ºC Ĉistoća Hidroksilni broj Najmanje 200 i najviše 220 Kiselinski broj Najviše 5,6 Ukupna vinska kiselina Najmanje 18 % i najviše 35 % Sulfatni pepeo Najviše 0,5 % odreĎeno na 800 ± 25 ºC Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Nesaponificirane materije Najmanje 77 % i najviše do 83 % Jodni broj Najviše 4 (Wijsova metoda) E 491 SORBITAN MONOSTEARAT Sinonimi Definicija Mješavina djelimičnih estera sorbitola i njegovih anhidrida sa jestivom, komercijalnom stearinskom kiselinom Einecs 215-664-9 Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Analiza Sadrţaj od najmanje 95 % mješavine sorbitola, sorbitana, i izosorbid estera Opis Svijetle, krem do smećkaste perlice ili listići ili tvrda voštana čvrsta materija sa blagim karakterističnim mirisom Identifikacija Rastvorljivost Na temperaturama iznad tačke topljenja rastvorljiv u toluenu, dioksanu, ugalj tetrahloridu, eteru, metanolu, etanolu i anilinu; nerastvorljiv u petrol eteru i acetonu; nerastvorljiv u hladnoj vodi ali se disperguje u toploj vodi; rastvorljiv uz pojavu magljenja na temperaturama iznad 50 ºC u mineralnom ulju i etil acetatu Interval želiranja 50 - 52 ºC Infracrveni spektar Karakterističan za djelimične masno kiselinske estere poliola Ĉistoća Sadržaj vode Najviše 2 % (Karl Fischer metoda) Sulfatni pepeo Najviše 0,5 % Kiselinski broj Najviše 10 Saponifikacijski broj Najmanje 147 i najviše 157 Hidroksilni broj Najmanje 235 i najviše 260 Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 452 E 492 SORBITAN TRISTEARAT Sinonimi Definicija Mješavina djelimičnih estera sorbitola i njegovih anhidrida sa jestivom, komercijalnom stearinskom kiselinom Einecs 247-891-4 Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Analiza Sadrţaj od najmanje 95 % mješavine sorbitola, sorbitana, i isosorbid estera Opis Svijetle, krem do smećkaste perlice ili listići ili tvrda voštana čvrsta materija sa blagim mirisom Identifikacija Rastvorljivost Malo rastvorljiv u toluenu, eteru, ugalj tetrahloridu i etil acetatu; disperguje se u petrol eteru, mineralnom ulju, biljnim uljima, acetonu i dioksanu; nerastvorljiv u vodi, metanolu i etanolu Raspon želiranja 47 - 50 ºC Infracrveni spektar Karakterističan za djelimične masno kiselinske estere poliola Ĉistoća Sadržaj vode Najviše 2 % (Karl Fischer metoda) Sulfatni pepeo Najviše 0,5 % Kiselinski broj Najviše 15 Saponifikacijski broj Najmanje 176 i najviše 188 Hidroksilni broj Najmanje 66 i najviše 80 Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg E 493 SORBITAN MONOLAURAT Definicija Mješavina djelimičnih estera sorbitola i njegovih anhidrida sa jestivom, komercijalnom laurinskom kiselinom Einecs 215-663-3 Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Analiza Sadrţaj od najmanje 95 % mješavine sorbitola, sorbitana, i izosorbid estera Opis Tamno ţuta masna viskozna tečnost, svijetlo krem do smećkaste perlice ili listići ili tvrda voštana čvrsta materija sa blagim mirisom Identifikacija Rastvorljivost Disperguje se u vrućoj i hladnoj vodi „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 453 Infracrveni spektar Karakterističan za djelimične masno kiselinske estere poliola Ĉistoća Sadržaj vode Najviše 2 % (Karl Fischer metoda) Sulfatni pepeo Najviše 0,5 % Kiselinski broj Najviše 7 Saponifikacijski broj Najmanje 155 i najviše 170 Hidroksilni broj Najmanje 330 i najviše 358 Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg E 494 SORBITAN MONOOLEAT Sinonimi Definicija Mješavina djelimičnih estera sorbitola i njegovih anhidrida sa jestivom, komercijalnom oleinskom kiselinom. Osnovni sastojak je 1,4-sorbitan monooleat. Ostali sastojci uključuju izosorbid monooleat, sorbitan dioleat i sorbitan trioleat Einecs 215-665-4 Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Analiza Sadrţaj od najmanje 95 % mješavine sorbitola, sorbitana, i izosorbid estera Opis Tamno ţuta masna viskozna tečnost, svijetlo krem do smećkaste perlice ili listići ili tvrda voštana čvrsta materija sa blagim karakterističnim mirisom Identifikacija Rastvorljivost Na temperaturama iznad tačke topljenja rastvorljiv u etanolu, eteru, etil acetatu, anilinu, toluenu, dioksanu, petrol eteru i ugljik tetrahloridu. Nerastvorljiv u hladnoj vodi, disperguje se u toploj vodi Jodni broj Rezidua oleinske kiseline, dobivena iz saponifikacije sorbitan monoleata u analizi, ima vrijednost joda izmeĎu 80 i 100 Ĉistoća Sadržaj vode Najviše 2 % (Karl Fischer metoda) Sulfatni pepeo Najviše 0,5 % Kiselinski broj Najviše 8 Saponifikacijski broj Najmanje 145 i najviše 160 Hidroksilni broj Najmanje 193 i najviše 210 Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 454 E 495 SORBITAN MONOPALMITAT Sinonimi Sorbitan palmitat Definicija Mješavina djelimičnih estera sorbitola i njegovih anhidrida sa jestivom, komercijalnom palmitinskom kiselinom Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Einecs 247-568-8 Analiza Sadrţaj od najmanje 95 % mješavine sorbitola, sorbitana, i izosorbid estera Opis Svijetlo krem do smeĎe kuglice ili listići ili tvrda, voštana čvrsta materija sa blagim karakterističnim mirisom Identifikacija Rastvorljivost Rastvorljiv pri temperaturama iznad tačke topljenja u etanolu, metanolu, eteru, etil acetatu, anilinu, toluenu, dioksanu, petrole eteru i ugljik tetrahloridu. Nerastvorljiv u hladnoj vodi ali disperguje se u toploj vodi Raspon želiranja 45 - 47 ºC Infracrveni spektar Karakterističan za djelimične masno kiselinske estere poliola Ĉistoća Sadržaj vode Najviše 2 % (Karl Fischer metoda) Sulfatni pepeo Najviše 0,5 % Kiselinski broj Najviše 7,5 Saponifikacijski broj Najmanje 140 i najviše 150 Hidroksilni broj Najmanje 270 i najviše 305 Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg E 499 BILJNI STEROLI BOGATI STIGMASTEROLOM Sinonimi Definicija Biljni steroli bogati stigmasterolom dobivaju se iz soje i hemijski su definirana jednostavna mješavina koja sadrţi najmanje 95 % biljnih sterola (stigmasterol, β-sitosterol, kampesterol i brasikasterol), s najmanje 85 % stigmasterola. Einecs Hemijsko ime Stigmasterol (3S,8S,9S,10R,13R,14S,17R)-17-(5-etil-6-metil-hept-3-en 2-il)-10,13-dimetil-2,3,4,7,8,9,11,12,14,15,16,17 dodekahidro-1H ciklopenta[a]fenantren-3-ol β-sitosterol (3S,8S,9S,10R,13R,14S,17R)-17-[(2S,5S)-5-etil-6 metilheptan-2-il)-10,13-dimetil 2,3,4,7,8,9,11,12,14,15,16,17-dodekahidro-1H „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 455 ciklopenta[a]fenantren-3-ol Kampesterol (3S,8S,9S,10R,13R,14S,17R)-17-(5,6-dimetilheptan-2-il) 10,13-dimetil-2,3,4,7,8,9,11,12,14,15,16,17-dodekahidro 1H ciklopenta[a]fenantren-3-ol Brasikasterol (3S,8S,9S,10R,13R,14S,17R)-17-[(E,2R,5R)-5,6 dimetilhept-3-en-2-il)-10,13-dimetil 2,3,4,7,8,9,11,12,14,15,16,17-dodekahidro-1H ciklopenta[a]fenantren-3-ol Hemijska formula Stigmasterol C29H48O β-sitosterol C29H50O Kampesterol C28H48O Brasikasterol C28H46O Molekulska masa Stigmasterol 412,6 g/mol β-sitosterol 414,7 g/mol Kampesterol 400,6 g/mol Brasikasterol 398,6 g/mol Analiza (proizvodi koji sadržavaju samo slobodne sterole i stanole) Najmanje 95 % ukupne osnove slobodnih sterola/stanola izraţeno na bezvodnoj osnovi Opis Sipki, bijeli do sivkastobijeli prašci, pilule ili pastile; bezbojne ili svijetlo ţute tečnosti Identifikacija Rastvorljivost Praktički nerastvorljiv u vodi. Fitosteroli i fitostanoli rastvorljivi su u acetonu i etil acetatu. Sadržaj stigmasterola Najmanje 85 % (m/m) Ostali biljni steroli/stanoli: Pojedinačno ili u kombinaciji uključujući brasikasterol, kampestanol, kampesterol, Δ-7 kampesterol, kolesterol, klerosterol, sitostanol i β-sitosterol Najviše 15 % (m/m) Ĉistoća Ukupan pepeo Najviše 0,1 % Ostaci otapala Etanol: Najviše 5 000 mg/kg Metanol: Najviše 50 mg/kg Sadržaj vode Najviše 4 % (metoda Karla Fischera) Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 1 mg/kg Mikrobiološki kriterijumi Ukupan broj živih mikroorganizama Najviše 1000 CFU/g Kvasci Najviše 100 CFU/g Plijesni Najviše 100 CFU/g Escherichia coli Najviše 10 CFU/g Salmonella spp. Odsutna u 25 g „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 456 E 500(i) NATRIJ KARBONAT Sinonimi Soda pepeo Definicija Einecs 207-838-8 Hemijsko ime Natrij karbonat Hemijska formula Na2CO3 ·nH2O (n = 0, 1 ili 10) Molekulska masa 106,00 (bezvodni) Analiza Sadrţaj najmanje 99 % Na2CO3 na bezvodnoj osnovi Opis Bezbojni kristali ili bijeli, granularni ili kristalni prah. Bezvodni oblik je higroskopan, a dekahidrat efluorescentan. Identifikacija Test na natrij Pozitivan Test na karbonat Pozitivan Rastvorljivost Potpuno rastvorljiv u vodi. Nerastvorljiv u etanolu Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 2 % (bezvodni), 15 % (monohidrat) ili 55 %-65 % (dekahidrat) (70 ºC postepeno rastući do 300 ºC, do konstantne teţine) Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 500(ii) NATRIJ HIDROGEN KARBONAT Sinonimi Natrijev bikarbonat, natrijev kiseli karbonat, bikarbonat sode, soda bikarbona Definicija Einecs 205-633-8 Hemijsko ime Natrij hidrogen karbonat Hemijska formula NaHCO3 Molekulska masa 84,01 Analiza Sadrţaj od najmanje 99 % na bezvodnoj osnovi Opis Bezbojna ili bijela kristalna masa ili kristalni prah Identifikacija Test na natrij Pozitivan Test na karbonat Pozitivan pH IzmeĎu 8,0 i 8,6 (1 %-tnog rastvora) Rastvorljivost Rastvorljiv u vodi. Nerastvorljiv u etanolu Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 0,25 % (nad silika gelom, 4h) Amonijeve soli Ne detektuje se miris amonijaka nakon zagrijavanja Arsen Najviše 3 mg/kg „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 457 Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 500(iii) NATRIJ SESKVIKARBONAT Sinonim Definicija Einecs 208-580-9 Hemijsko ime Natrij monohidrogen dikarbonat Hemijska formula Na2 (CO)3 . NaHCO3 ·2H2O Molekulska masa 226,03 Analiza Sadrţaj izmeĎu 35,0 % i 38,6 % NaHCO3 i izmeĎu 46,4 % i 50,0 % Na2CO3 Opis Bijeli listići, kristali ili kristalni prah Identifikacija Test na natrij Pozitivan Test na karbonat Pozitivan Rastvorljivost Slobodno rastvorljiv u vodi Ĉistoća Natrij hlorid Najviše 0,5 % Željezo Najviše 20 mg/kg Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 501(i) KALIJ KARBONAT Sinonimi Definicija Einecs 209-529-3 Hemijski naziv Kalij karbonat Hemijska formula K2CO3 ·nH2O (n = 0 ili 1,5) Molekulska masa 138,21 (bezvodni) Analiza Sadrţaj od najmanje 99,0 % na bezvodnoj osnovi Opis Bijeli vrlo rastvorljiv prah. Hidratni oblik se pojavljuje u vidu malih bijelih prozirnih kristala ili granula. Identifikacija Test na kalij Pozitivan Test na karbonat Pozitivan Rastvorljivost Veoma rastvorljiv u vodi. Nerastvorljiv u etanolu Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 5 % (bezvodni) ili 18 % (hidrat) (180 ºC, 4h) Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 458 Živa Najviše 1 mg/kg E 501(ii) KALIJ HIDROGEN KARBONAT Sinonimi Kalij bikarbonat, kiseli kalijev karbonat Definicija Einecs 206-059-0 Hemijsko ime Kalij hidrogen karbonat Hemijska formula KHCO3 Molekulska masa 100,11 Analiza Sadrţaj od najmanje 99,0 % i najviše do 101,0 % KHCO3 na bezvodnoj osnovi Opis Bezbojni kristali prah ili granule Identifikacija Test na kalij Pozitivan Test na karbonat Pozitivan Rastvorljivost Potpuno rastvorljiv u vodi. Nerastvorljiv u etanolu Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 0,25 % (4h iznad silika gela) Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 503(i) AMONIJ KARBONAT Sinonimi Definicija Amonij karbonat se sastoji od amonij karbamata, amonij karbonata i amonij hidrogen karbonata u varirajućim odnosima Einecs 233-786-0 Hemijsko ime Amonij karbonat Hemijska formula CH6N2O2; CH8N2O3 i CH5NO3 Molekulska masa Amonij karbamat 78,06; amonij karbonat 98,73; amonij hidrogen karbonat 79,06 Analiza Sadrţaj od najmanje 30,0 % i najviše do 34,0 % NH3 Opis Bijeli prah ili tvrda, bijela prozirna masa ili kristali. Postaje mutan pri izlaganju na zrak i konačno prelazi u bijele porozne grudve ili prah (amonij bikarbonata) zbog gubitka amonijaka i ugljik dioksida. Identifikacija Test na amonij Pozitivan Test na karbonat Pozitivan pH Oko 8,6 (5 %-tnog rastvora) Rastvorljivost Rastvorljiv u vodi Ĉistoća Neisparljiva materija Najviše 500 mg/kg „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 459 Hloridi Najviše 30 mg/kg Sulfat Najviše 30 mg/kg Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 503(ii) AMONIJ HIDROGEN KARBONAT Sinonimi Amonij bikarbonat Definicija Einecs 213-911-5 Hemijsko ime Amonij hidrogen karbonat Hemijska formula CH5NO3 Molekulska masa 79,06 Analiza Sadrţaj od najmanje 99,0 % Opis Bijeli kristali ili kristalni prah Identifikacija Test na amonij Pozitivan Test na karbonat Pozitivan pH Oko 8,0 (5 %-tnog rastvora) Rastvorljivost Potpuno rastvorljiv u vodi. Nerastvorljiv u etanolu Ĉistoća Neisparljiva materija Najviše 500 mg/kg Hloridi Najviše 30 mg/kg Sulfat Najviše 30 mg/kg Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 504(i) MAGNEZIJ KARBONAT Sinonimi Hidromagnezit Definicija Magnezijev karbonat bazičan je hidrirani ili monohidrirani magnezijev karbonat ili mješavina to dvoje. Einecs 208-915-9 Hemijsko ime Magnezij karbonat Hemijska formula MgCO3 ·nH2O Analiza Sadrţaj Mg od najmanje 24 % i najviše 26,4 % Opis Lagana, bijela masa ili kruti bijeli prah Identifikacija Test na magnezij Pozitivan Test na karbonat Pozitivan Rastvorljivost Praktično nerastvorljiv i u vodi i u etanolu. Ĉistoća „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 460 Materija nerastvorljiva u kiselini Najviše 0,05 % Materija rastvorljiva u vodi Najviše 1,0 % Kalcij Najviše 0,4 % Arsen Najviše 4 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 504(ii) MAGNEZIJ HIDROGEN KARBONAT Sinonimi Magnezij hidrogen karbonat, magnezij subkarbonat (laki ili teški), hidratizirani bazni magnezij karbonat, magnezij karbonat hidroksid Definicija Einecs 235-192-7 Hemijsko ime Magnezij karbonat hidroksid hidratizirani Hemijska formula 4MgCO3Mg(OH)2 ·5H2O Molekulska masa 485 Analiza Sadrţaj Mg od najmanje 40,0 % i najviše do 45,0 % izraţeno kao MgO Opis Lagana, bijela mrvljiva masa ili rastersiti bijeli prah Identifikacija Test na magnezij Pozitivan Test na karbonat Pozitivan Rastvorljivost Praktično nerastvorljiv u vodi. Nerastvorljiv u etanolu. Ĉistoća Materija nerastvorljiva u kiselini Najviše 0,05 % Materija rastvorljiva u vodi Najviše 1,0 % Kalcij Najviše 1,0 % Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 507 HLOROVODONIĈNA KISELINA Sinonimi Hidrogen hlorid, solna kiselina Definicija Einecs 231-595-7 Hemijsko ime Hlorovodonična kiselina Hemijska formula HCl Molekulska masa 36,46 Analiza Hlorovodonična kiselina se komercijalno nalazi u raznim koncentracijama. Koncentrovana hlorovodonična kiselina sadrţi najmanje 35,0 % HCl Opis Bistra, bezbojna ili blago ţućkasta, korozivna tečnost oštrog mirisa Identifikacija „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 461 Test na kiselinu Pozitivan Test na hlorid Pozitivan Rastvorljivost Rastvorljiv u vodi i u etanolu Ĉistoća Ukupni organski sastojci Ukupni organski sastojci (koji ne sadrţe fluor): najviše do 5 mg/kg Benzen: Najviše do 0,05 mg/kg Fluorinirani sastojci (ukupno): Najviše do 25 mg/kg Neisparljiva materija Najviše 0,5 % Reducirajuće supstance Najviše 70 mg/kg (kao SO2) Oksidirajuće supstance Najviše 30 mg/kg (kao Cl2) Sulfat Najviše 0,5 % Željezo Najviše 5 mg/kg Arsen Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 1 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 508 KALIJ HLORID Sinonimi Silvin Silvit Definicija Einecs 231-211-8 Hemijsko ime Kalij hlorid Hemijska formula KCl Molekulska masa 74,56 Analiza Sadrţaj od najmanje 99 % na suhoj osnovi Opis Bezbojni, izduţeni, prizmični ili kubični kristali ili bijeli granularni prah. Bez mirisa Identifikacija Rastvorljivost Lako rastvorljiv u vodi. Nerastvorljiv u etanolu Test na kalij Pozitivan Test na hlorid Pozitivan Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 1 % (105 ºC, 2 sata) Test na natrij Negativan Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg E 509 KALCIJ HLORID Definicija „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 462 Einecs 233-140-8 Hemijsko ime Kalcij hlorid Hemijska formula CaCl2 ·nH2O (n = 0, 2 ili 6) Molekulska masa 110,99 (bezvodni), 147,02 (dihidrat), 219,08 (heksahidrat) Analiza Sadrţaj od najmanje 93,0 % na bezvodnoj osnovi Opis Bijeli, higroskopni prah ili prozirni rastvorljivi kristali bez mirisa Identifikacija Test na kalcij Pozitivan Test na hlorid Pozitivan Rastvorljivost Rastvorljiv u vodi i u etanolu Ĉistoća Magnezij i alkalne soli Najviše 5 % na suhoj supstanci (izraţeno kao sulfat) Fluorid Najviše 40 mg/kg Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 511 MAGNEZIJ HLORID Definicija Einecs 232-094-6 Hemijsko ime Magnezij hlorid Hemijska formula MgCl2 ·6H2O Molekulska masa 203,30 Analiza Sadrţaj najmanje 99,0 % Opis Bezbojne, vrlo rastvorljive pahuljice ili kristali bez mirisa Identifikacija Test na magnezij Pozitivan Test na hlorid Pozitivan Rastvorljivost Veoma rastvorljiv u vodi, potpuno rastvorljiv u etanolu Ĉistoća Amonij Najviše 50 mg/kg Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 512 KOSITROV HLORID Sinonimi Kositrov hlorid, kositrov dihlorid Definicija Einecs 231-868-0 Hemijsko ime Kositrov hlorid dihidrat Hemijska formula SnCl2 ·2H2O „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 463 Molekulska masa 225,63 Analiza Sadrţaj od najmanje 98,0 % Opis Bezbojni ili bijeli kristali. Moţe imati blagi miris hlorovodonične kiseline Identifikacija Test na kositar (II) Pozitivan Test na hlorid Pozitivan Rastvorljivost Rastvorljiv u vodi u teţini vode manjoj od sopstvene, ali daje nerastvorljivu baznu so sa viškom vode. Rastvorljiv u etanolu Ĉistoća Sulfat Najviše 30 mg/kg Arsen Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg E 513 SUMPORNA KISELINA Sinonimi Ulje vitriola, dihidrogen sulfat Definicija Einecs 231-639-5 Hemijsko ime Sumporna kiselina Hemijska formula H2SO4 Molekulska masa 98,07 Analiza Sumporna kiselina i se komercijalno nalazi u raznim koncentracijama. Koncetrovani oblik sadrţava najmanje 96,0%. Opis Bistra, bezbojna ili blago smeĎa, vrlo korozivna uljna tečnost Identifikacija Test na kiselinu Pozitivan Test na sulfat Pozitivan Rastvorljivost Miješa se sa vodom, uz stvaranje puno toplote, takoĎer i sa etanolom Ĉistoća Pepeo Najviše 0,02 % Reducirajuća materija Najviše 40 mg/kg (kao SO2) Nitrat Najviše 10 mg/kg (na bazi H2SO4 ) Hlorid Najviše 50 mg/kg Željezo Najviše 20 mg/kg Selen Najviše 20 mg/kg Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 464 E 514 (i) NATRIJ SULFAT Definicija Einecs Hemijsko ime Natrij sulfat Hemijska formula Na2SO4 ·nH2O (n = 0 ili 10) Molekulska masa 142,04 (bezvodni) 322,04 (dekahidrat) Analiza Sadrţaj od najmanje 99,0 % na bezvodnoj osnovi Opis Bezbojni kristali ili fini, bijeli, kristalni prah. Dekahidrat gubi vodu stajanjem na zraku i postaje prhak. Identifikacija Test na natrij Pozitivan Test na sulfat Pozitivan pH Neutralan ili blago alkalni na lakmus papir (5 %-tni rastvor) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 1,0 % (bezvodni) ili najviše do 57 % (dekahidrat) na 130 °C Selen Najviše 30 mg/kg Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 514 (ii) NATRIJ HIDROGEN SULFAT Sinonimi Kiseli natrijev sulfat, natrijev bisulfat Definicija Einecs Hemijsko ime Natrij hidrogen sulfat Hemijska formula NaHSO4 Molekulska masa 120,06 Analiza Sadrţaj od najmanje 95,2 % Opis Bijeli, bezmirisni kristali ili granule Identifikacija Test na natrij Pozitivan Test na sulfat Pozitivan pH Rastvori su jako kiseli Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 0,8 % Nerastvorljiv u vodi Najviše 0,05 % Selen Najviše 30 mg/kg Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 465 Živa Najviše 1 mg/kg E 515(i) KALIJ SULFAT Sinonimi Definicija Einecs Hemijsko ime Kalij sulfat Hemijska formula K2SO4 Molekulska masa 174,25 Analiza Sadrţaj od najmanje 99,0 % Opis Bezbojni ili bijeli kristali ili kristalni prah Identifikacija Test na kalij Pozitivan Test na sulfat Pozitivan pH IzmeĎu 5,5 i 8,5 (5 %-tnog rastvora) Rastvorljivost Lako rastvorljiv u vodi, nerastvorljiv u etanolu Ĉistoća Selen Najviše 30 mg/kg Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 515 (ii) KALIJEV HIDROGEN SULFAT Sinonimi Kalijev bisulfat, kalijev kiseli sulfat Definicija Einecs Hemijsko ime Kalijev hidrogen sulfat Hemijska formula KHSO4 Molekulska masa 136,17 Analiza Sadrţaj od najmanje 99 % Opis Bijeli rastvorljivi kristali, komadići ili granule Identifikacija Tačka topljenja 197 ºC Test na kalij Pozitivan Rastvorljivost Lako rastvorljiv u vodi, nerastvorljiv u etanolu Ĉistoća Selen Najviše 30 mg/kg Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 466 E 516 KALCIJ SULFAT Sinonimi Gips, selenit, anhidrit Definicija Einecs 231-900-3 Hemijsko ime Kalcij sulfat Hemijska formula CaSO4 ·nH2O (n = 0 ili 2) Molekulska masa 136,14 (bezvodni), 172,18 (dihidrat) Analiza Sadrţaj od najmanje 99,0 % na bezvodnoj osnovi Opis Fini, bijeli do blago ţućkasto-bijeli bezmirisni prah Identifikacija Test na kalcij Pozitivan Test na sulfat Pozitivan Rastvorljivost Malo rastvorljiv u vodi, nerastvorljiv u etanolu Ĉistoća Gubitak pri sušenju Bezvodni: najviše do 1,5 % (250 ºC, konstantna teţina) Dihidrat: najviše do 23 % (250 ºC, konstantna teţina) Fluorid Najviše 30 mg/kg Selen Najviše 30 mg/kg Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 517 AMONIJ SULFAT Sinonimi Definicija Einecs 231-984-1 Hemijsko ime Amonij sulfat Hemijska formula (NH4)2SO4 Molekulska masa 132,14 Analiza Sadrţaj od najmanje 99,0 % i ne više od 100,5 % Opis Bijeli prah, svjetlucajuće pločice ili kristalni komadići Identifikacija Test na amonij Pozitivan Test na sulfat Pozitivan Rastvorljivost Lako rastvorljiv u vodi, nerastvorljiv u etanolu Ĉistoća Gubitak pri paljenju Najviše 0,25 % Selen Najviše 30 mg/kg Olovo Najviše 3 mg/kg „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 467 E 520 ALUMINIJ SULFAT Sinonimi Alum Definicija Einecs 233-135-0 Hemijsko ime Aluminij sulfat Hemijska formula Al2(SO4)3 Molekulska masa 342,13 Analiza Sadrţaj od najmanje 99,5 % na zapaljenoj bazi Opis Bijeli prah, svjetlucajuće pločice ili kristalni komadići Identifikacija Test na aluminij Pozitivan Test na sulfat Pozitivan pH 2,9 ili više (5 %-tnog rastvora) Rastvorljivost Lako rastvorljiv u vodi, nerastvorljiv u etanolu Ĉistoća Gubitak pri paljenju Najviše 5 % (500 ºC, 3h) Alkali i zemnoalkan metali Najviše 0,4 % Selen Najviše 30 mg/kg Fluorid Najviše 30 mg/kg Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 5 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 521 ALUMINIJ NATRIJ SULFAT Sinonimi Soda alum, natrijev alum Definicija Einecs 233-277-3 Hemijsko ime Aluminij natrij sulfat Hemijska formula AlNa(SO4)2·nH2O (n = 0 ili 12) Molekulska masa 242,09 (bezvodni) Analiza Sadrţaj na bezvodnoj osnovi najmanje 96,5 % (bezvodni) i 99,5 % (dodekahidrat) Opis Prozirni kristali ili bijeli kristalni prah Identifikacija Test na aluminij Pozittivan Test na natrij Pozitivan Test na sulfat Pozitivan Rastvorljivost Dodekahidrat je potpuno rastvorljiv u vodi. Bezvodni oblik je sporo rastvorljiv u vodi. Oba oblika su nerastvorljiva u etanolu Ĉistoća Gubitak pri sušenju Bezvodni oblik: najviše do 10,0 % (220 ºC, 16h) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 468 Dodekahidrat: najviše do 47,2 % (50 ºC-55 ºC, 1h zatim 200 ºC, 16h) Amonij soli Ne osjeti se miris amonijaka nakon zagrijavanja Selen Najviše do 30 mg/kg Fluorid Najviše do 30 mg/kg Arsen Najviše do 3 mg/kg Olovo Najviše do 5 mg/kg Živa Najviše do 1 mg/kg E 522 ALUMINIJ KALIJ SULFAT Sinonimi Kalijev alum, potaša alum Definicija Einecs 233-141-3 Hemijsko ime Aluminij kalij sulfat dodekahidrat Hemijska formula AlK(SO4)2·12H2O Molekulska masa 474,38 Analiza Sadrţaj od najmanje 99,5 % Opis Veliki prozirni kristali ili bijeli kristalni prah Identifikacija Test na aluminij Pozitivan Test na kalij Pozitivan Test na sulfat Pozitivan pH IzmeĎu 3,0 i 4,0 (10 %-tnog rastvora) Rastvorljivost Lako rastvorljiv u vodi, nerastvorljiv u etanolu Ĉistoća Amonijeve soli Ne osjeti se miris amonijaka nakon zagrijavanja Selen Najviše 30 mg/kg Fluorid Najviše 30 mg/kg Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 5 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 523 ALUMINIJ AMONIJ SULFAT Sinonimi Amonij alum Definicija Einecs 232-055-3 Hemijsko ime Aluminij amonij sulfat Hemijska formula AlNH4(SO4)2·12H2O Molekulska masa 453,32 Analiza Sadrţaj od najmanje 99,5 % Opis Veliki, bezbojni kristali ili bijeli prah Identifikacija „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 469 Test na aluminij Pozitivan Test na amonij Pozitivan Test na sulfat Pozitivan Rastvorljivost Lako rastvorljiv u vodi, rastvorljiv u etanolu Ĉistoća Alkalni i zemnoalkali metali Najviše 0,5 % Selen Najviše 30 mg/kg Fluorid Najviše 30 mg/kg Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 3 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 524 NATRIJ HIDROKSID Sinonimi Kaustična soda, lug Definicija Einecs 215-185-5 Hemijsko ime Natrij hidroksid Hemijska formula NaOH Molekulska masa 40,0 Analiza Sadrţaj čvrstih oblika najmanje 98,0 % od ukupnih alkala (kao NaOH). Sadrţaj rastvora na osnovu iznesenog ili označenog procenta NaOH Opis Bijele ili gotovo bijele kuglice, listići, štapići, stopljene mase ili drugi oblici. Rastvori su bistri ili blago turbidni, bezbojni ili blago obojeni, jako kaustični i higroskopni i kada su izloţeni zraku apsorbuju ugljik dioksid, dajući natrijev karbonat Identifikacija Test na natrij Pozitivan pH Jako alkalan (1 %-tni rastvor) Rastvorljivost Lako rastvorljiv u vodi. Potpuno rastvorljiv u etanolu Ĉistoća Organska i materija nerastvorljiva u vodi 5 %-tni rastvor je potpuno bistar i bezbojan do blago obojen Karbonat Najviše 0,5 % (kao Na2CO3) Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 0,5 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 525 KALIJ HIDROKSID Sinonimi Kalijeva kaustična soda Definicija Einecs 215-181-3 Hemijsko ime Kalij hidroksid „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 470 Hemijska formula KOH Molekulska masa 56,11 Analiza Sadrţaj od najmanje 85,0 % alkala izraţeno kao KOH Opis Bijele ili gotovo bijele kuglice, listići, štapići, stopljene mase ili drugi oblici Identifikacija Test na kalij Pozitivan pH Jako alkalan (1 %-tni rastvor) Rastvorljivost Lako rastvorljiv u vodi. Potpuno rastvorljiv u etanolu Ĉistoća Materija nerastvorljiva u vodi 5 %-tni rastvor je potpuno bistar i bezbojan Karbonat Najviše 3,5 % (kao K2CO3) Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 526 KALCIJ HIDROKSID Sinonimi Gašeni kreč, hidratni kreč Definicija Einecs 215-137-3 Hemijsko ime Kalcij hidroksid Hemijska formula Ca(OH)2 Molekulska masa 74,09 Analiza Sadrţaj od najmanje 92,0 % Opis Bijeli prah Identifikacija Test na alkali Pozitivan Test na kalcij Pozitivan Rastvorljivost Malo rastvorljiv u vodi. Nerastvorljiv u etanolu. Rastvorljiv u glicerolu Ĉistoća Pepeo nerastvorljiv u kiselini Najviše 1,0 % Magnezij i alkalne soli Najviše 2,7 % Barij Najviše 300 mg/kg Fluorid Najviše 50 mg/kg Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg E 527 AMONIJ HIDROKSID Sinonimi Amonijačna voda, jaki rastvor amonijaka Definicija Einecs „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 471 Hemijsko ime Amonij hidroksid Hemijska formula NH4OH Molekulska masa 35,05 Analiza Sadrţaj NH3 najmanje 27 % Opis Bistri, bezbojni rastvor, izuzetno oštrog, karakterističnog mirisa Identifikacija Test na amonijak Pozitivan Ĉistoća Neisparljiva materija Najviše 0,02 % Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg E 528 MAGNEZIJ HIDROKSID Sinonimi Definicija Einecs Hemijsko ime Magnezij hidroksid Hemijska formula Mg(OH)2 Molekulska masa 58,32 Analiza Sadrţaj najmanje 95,0 % na bezvodnoj osnovi Opis Bezmirisni, bijeli rastresiti prah Identifikacija Test na magnezij Pozitivan Test na alkale Pozitivan Rastvorljivost Praktično nerastvorljiv u vodi i u etanolu Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 2,0 % (105 ºC, 2h) Gubitak pri paljenju Najviše 33 % (800 ºC do konstantne teţine) Kalcij oksid Najviše 1,5 % Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg E 529 KALCIJ OKSID Sinonimi Pečeni kreč Definicija Einecs 215-138-9 Hemijsko ime Kalcij oksid Hemijska formula CaO Molekulska masa 56,08 Analiza Sadrţaj od najmanje 95,0 % na osnovu ostataka nakon spaljivanja „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 472 Opis Bezmirisne, tvrde, bijele ili sivkasto bijele mase ili granule, ili bijeli do sivkasti prah Identifikacija Test na alkale Pozitivan Test na kalcij Pozitivan Reakcija sa vodom OslobaĎa se toplota pri vlaţenju uzorka vodom Rastvorljivost Slabo rastvorljiv u vodi. Nerastvorljiv u etanolu. Rastvorljiv u glicerolu Ĉistoća Gubitak pri paljenju Najviše 10,0 % (oko 800 ºC do konstantne mase) Materija nerastvorljiva u kiselini Najviše 1,0 % Barij Najviše 300 mg/kg Magnezij i alkalne soli Najviše 3,6 % Fluorid Najviše 50 mg/kg Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg E 530 MAGNEZIJ OKSID Definicija Einecs 215-171-9 Hemijsko ime Magnezij oksid Hemijska formula MgO Molekulska masa 40,31 Analiza Sadrţaj od najmanje 98,0 % na zapaljenoj bazi Opis Vrlo kruti bijeli prah, poznat kao laki magnezij oksid, ili relativno gust, bijeli prah poznat kao teški magnezij oksid. 5 g lakog magnezijeva oksida zauzima volumen od najmanje 33 ml, dok 5 g teškog magnezijeva oksida zauzima volumen od najviše 20 ml. Identifikacija Test na alkale Pozitivan Test na magnezij Pozitivan Rastvorljivost Praktično nerastvorljiv u vodi. Nerastvorljiv u etanolu Ĉistoća Gubitak pri paljenju Najviše do 5,0 % (ca 800 ºC do konstantne teţine) Kalcij oksid Najviše 1,5 % Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg E 534 ŢELJEZO TARTARAT Sinonimi Ţeljezo mezo-tartarat; produkt kompleksiranja natrijeva tartarata i ţeljezo(III) hlorida Definicija Ţeljezo tartarat proizveden je izomerizacijom L-tartarata do uravnoteţene smjese D-, L- i mezo-tartarata nakon čega „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 473 slijedi dodavanje ţeljezo(III) hlorida. CAS broj 1280193-05-9 Hemijsko ime Ţeljezo (III) produkt kompleksiranja D(+)-, L(-)- i mezo 2,3-dihidroksibutanske kiseline Hemijska formula Fe(OH)2C4H4O6Na Molekulska masa 261,93 Analiza Mezo-tartarat >28 %, izraţen kao anion na suhoj osnovi D(-)- i L(+)-tartarat >10 %, izraţen kao anion na suhoj osnovi Željezo (III) >8 %, izraţen kao anion na suhoj osnovi Opis Tamnozelena vodeni rastvor koja se obično sastoji od oko 35 % masenog udjela produkata kompleksiranja Identifikacija Lako rastvorljiv u vodi Pozetivni testovi na tartarat i ţeljezo pH 35%-tne vodene otopine produkata kompleksiranja izmeĎu 3,5 i 3,9 Ĉistoća Hloridi Najviše 25 % Natrij Najviše 23 % Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Oksalat Najviše 1,5 % izraţeno kao oksalat na suhoj osnovi E 535 NATRIJ FEROCIJANID Sinonimi Ţuti soda cijanid, natrijev heksacijanoferat Definicija Einecs 237-081-9 Hemijsko ime Natrij ferocijanid Hemijska formula Na4Fe(CN)6 ·10H2O Molekulska masa 484,1 Analiza Sadrţaj od najmanje 99,0 % Opis Ţuti kristali ili kristalni prah Identifikacija Test na natrij Pozitivan Test na ferocijanid Pozitivan Ĉistoća Slobodna vlaga Najviše 1,0 % Materija nerastvorljiva u vodi Najviše 0,03 % Hlorid Najviše 0,2 % Sulfat Najviše 0,1 % Slobodni cijanid Ne moţe se utvrditi „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 474 Fericijanid Ne moţe se utvrditi Olovo Najviše 5 mg/kg E 536 KALIJ FEROCIJANID Sinonimi Ţuti kalijum cijanid, kalijev heksacijanoferat Definicija Einecs 237-722-2 Hemijsko ime Kalij ferocijanid Hemijska formula K4Fe(CN)6 ·3H2O Molekulska masa 422,4 Analiza Sadrţaj najmanje 99,0 % Opis Limun ţuti kristali Identifikacija Test na kalij Pozitivan Test na ferocijanid Pozitivan Ĉistoća Slobodna vlaga Najviše 1,0 % Materija nerastvorljiva u vodi Najviše 0,03 % Hlorid Najviše 0,2 % Sulfat Najviše 0,1 % Slobodni cijanid Ne moţe se utvrditi Fericijanid Ne moţe se utvrditi Olovo Najviše 5 mg/kg E 538 KALCIJ FEROCIJANID Sinonimi Ţuti cijanid kreča, kalcij heksacijanoferat Definicija Einecs 215-476-7 Hemijsko ime Kalcij ferocijanid Hemijska formula Ca2Fe(CN)6·12H2O Molekulska masa 508,3 Analiza Sadrţaj najmanje 99,0 % Opis Ţuti kristali ili kristalni prah Identifikacija Test na kalcij Pozitivan Test na ferocijanid Pozitivan Ĉistoća Slobodna vlaga Najviše 1,0 % Materija nerastvorljiva u vodi Najviše 0,03 % Hlorid Najviše do 0,2 % Sulfat Najviše do 0,1 % „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 475 Slobodni cijanid Ne moţe se utvrditi Fericijanid Ne moţe se utvrditi Olovo Najviše do 5 mg/kg E 541 NATRIJEV ALUMINIJ FOSFAT, KISELI Sinonimi SALP Definicija Einecs Einecs 232-090-4 Hemijsko ime Natrij trialuminij tetradekahidrogen oktafosfat tetrahidrat (A) ili Trinatrijev dialuminij pentadekahidrogen oktafosfat (B) Hemijska formula NaAl3H14(PO4)8·4H2O (A) Na3Al2H15(PO4)8 (B) Molekulska masa 949,88 (A) 897,82 (B) Analiza Sadrţaj od najmanje 95,0 % (oba oblika) Opis Bijeli bezmirisni prah Identifikacija Test na natrij Pozitivan Test na aluminij Pozitivan Test na fosfat Pozitivan pH Kiseo na lakmus papir Rastvorljivost Nerastvorljiv u vodi. Rastvorljiv u hlorovodoničnoj kiselini Ĉistoća Gubitak pri paljenju 19,5 % - 21,0 % (A) (750 ºC - 800 ºC, 2h) 15 % - 16 % (B) (750 ºC - 800 ºC, 2h) Fluorid Najviše 25 mg/kg Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 4 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 551 SILICIJ DIOKSID Sinonimi Silika, silicij dioksid Definicija Silicij dioksid je amorfna supstanca, koja se proizvodi sintetički ili procesom hidrolize u gasnoj fazi, dajući parnu siliku, ili vlaţnim procesom, dajući taloţenu siliku, silika gel, ili hidriranu siliku. Parna silika se proizvodi u osnovi bezvodnom stanju, dok su proizvodi dobiveni mokrim procesom hidrati ili sadrţe površinski apsorbovanu vodu. Einecs 231-545-4 Hemijsko ime Silicij dioksid Hemijska formula (SiO2)n Molekulska masa 60,08 (SiO2) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 476 Analiza Sadrţaj nakon paljenja najmanje 99,0 % (parna silika) ili 94,0 % (hidrirani oblici) Opis Bijeli, lepršavi prah ili granule. Higroskopan. Identifikacija Test na silicij Pozitivan Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 2,5 % (parna silika, 105 ºC, 2h) Najviše 8,0 % (taloţena silika i silika gel, 105 ºC, 2h) Najviše 70 % (hidrirana silika, 105 ºC, 2h) Gubitak pri paljenju Najviše 2,5 % nakon sušenja (1 000 ºC, parna silika) Najviše 8,5 % nakon sušenja (1 000 ºC, hidrirani oblici) Rastvorljive jonizirajuće soli Najviše 5,0 % (kao Na2SO4) Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 5 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 552 KALCIJ SILIKAT Sinonimi Definicija Kalcij silikat je hidrirani ili bezvodni silikat sa varirajućim proporcijama CaO i SiO2 Produkt bi trebao biti slobodan od azbesta. Einecs 215-710-8 Hemijsko ime Kalcij silikat Hemijska formula Molekulska masa Analiza Sadrţaj na bezvodnoj osnovi: — kao SiO2 najmanje 50 % i najviše 95 % — kao CaO najmanje 3 % i najviše 35 % Opis Bijeli do tamno-bijeli slobodno tečni prah koji takav i ostaje nakon što apsorbuje relativno velike količine vode ili drugih tečnosti Identifikacija Test na silicij Pozitivan Test na kalcij Pozitivan Stvaranje gela S mineralnim kiselinama stvara gel Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 10 % (105 ºC, 2h) Gubitak pri paljenju Najmanje 5 % i najviše 14 % (1 000 ºC, konstantna teţina) Natrij Najviše 3 % Fluorid Najviše 50 mg/kg Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 477 553a (i) MAGNEZIJ SILIKAT Sinonimi Definicija Magnezij silikat je sintetičko jedinjenje kod kojeg je molarni odnos magnezij oksida i silicij dioksida pribliţno 2:5 Einecs Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Analiza Sadrţaj od najmanje 15 % MgO i najmanje 67 % SiO2 na zapaljenoj bazi Opis Lako sitan, bijeli prah, bez mirisa i grudvica Identifikacija Test na magnezij Pozitivan Test na silicij Pozitivan pH IzmeĎu 7,0 i 10,8 (10 %-tna suspenzija) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 15 % (105 ºC, 2h) Gubitak pri paljenju Najviše 15 % nakon sušenja (1 000 ºC, 20 min) Soli rastvorljive u vodi Najviše 3 % Slobodni alkali Najviše 1 % (kao NaOH) Fluorid Najviše 10 mg/kg Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 5 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 553a(ii) MAGNEZIJ TRISILIKAT Sinonimi Definicija Einecs 239-076-7 Hemijsko ime Magnezij trisilikat Hemijska formula Mg2Si3O8·xH2O (pribliţni sastav) Molekulska masa Analiza Sadrţaj od najmanje 29,0 % MgO i najmanje 65,0 % SiO2 oba na bazi paljenja Opis Fini, bijeli prah, bez mirisa i grudica Identifikacija Test na magnezij Pozitivan Test na silicij Pozitivan pH IzmeĎu 6,3 i 9,5 (5 %-tna suspenzija) Ĉistoća Gubitak pri paljenju Najmanje 17 % i najviše do 34 % (1 000 ºC) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 478 Soli rastvorljive u vodi Najviše 2 % Slobodni alkali Najviše 1 % (kao NaOH) Fluorid Najviše 10 mg/kg Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 5 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 553b TALK Sinonimi Talk Definicija Prirodni oblik hidriranog magnezij silikata koji sadrţi različite odnose pridruţenih minerala kao što su alfa-kvarc, kalcit, hlorit, dolomit, magnezit i flogopit. Produkt bi trebao biti slobodan od azbesta. Einecs 238-877-9 Hemijsko ime Magnezij hidrogen metasilikat Hemijska formula Mg3(Si4O10)(OH)2 Molekulska masa 379,22 Analiza Opis Lagani homogeni bijeli ili gotovo bijeli prah, mastan na dodir Identifikacija Infracrveni spektar Karakteristični pikovi na 3 677, 1 018 i 669 cm 1 Difrakcija X-zraka Pikovi na 9,34/4,66/3,12 Å Rastvorljivost Nerastvorljiv u vodi i etanolu Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 0,5 % (105 ºC, 1h) Materija rastvorljiva u kiselini Najviše 6 % Materija rastvorljiva u vodi Najviše 0,2 % Željezo rastvorljivo u kiselini Ne moţe se utvrditi Arsen Najviše 10 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg E 554 NATRIJ ALUMINIJ SILIKAT Sinonimi Natrijev silikoaluminat, natrijev aluminosilikat, aluminij natrijev silikat Definicija Einecs Hemijsko ime Natrij aluminij silikat Hemijska formula Molekulska masa Analiza Sadrţaj na bezvodnoj osnovi: — kao SiO2 najmanje 66,0 % i najviše do 88,0 % — kao Al2O3 najmanje 5,0 % i najviše do 15,0 % „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 479 Opis Fini bijeli amorfni prah ili perlice Identifikacija Test na natrij Pozitivan Test na aluminij Pozitivan Test na silicij Pozitivan pH IzmeĎu 6,5 i 11,5 (5 %-tna suspenzija) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 8,0 % (105 ºC, 2h) Gubitak pri spaljivanju Najmanje 5,0 % i najviše do 11,0 % na bezvodnoj osnovi (1 000 ºC, do konstantne mase) Natrij Najmanje 5 % i najviše do 8,5 % (kao Na2O) na bezvodnoj osnovi Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 5 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 555 KALIJ ALUMINIJ SILIKAT Sinonimi Liskun Definicija Prirodni liskun se sastoji uglavnom od kalijev aluminij silikata (muskovit) Einecs 310-127-6 Hemijsko ime Kalijev aluminij silikat Hemijska formula KAl2[AlSi3O10](OH)2 Molekulska masa 398 Analiza Sadrţaj najmanje 98 % Opis Svijetlo siva do bijela kristalna zrnca ili prah Identifikacija Rastvorljivost Nerastvorljiv u vodi, razblaţenim kiselinama i alkalima i organskim rastvaračima Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 0,5 % (105 ºC, 2h) Antimon Najviše 20 mg/kg Cink Najviše 25 mg/kg Barij Najviše 25 mg/kg Hrom Najviše 100 mg/kg Bakar Najviše 25 mg/kg Nikl Najviše 50 mg/kg Arsen Najviše 3 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 2 mg/kg Olovo Najviše 5 mg/kg „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 480 E 570 MASNE KISELINE Sinonimi Definicija Linearne masne kiseline, kaprilna kiselina (C8), kaprinska kiselina (C10), laurinska kiselina (C12), miristna kiselina (C14), palmitna kiselina (C16), stearinska kiselina (C18), oleinska kiselina (C18:1) Einecs Hemijsko ime oktanska kiselina (C8), dekanska kiselina (C10), dodekanska kiselina (C12), tetradekanska kiselina (C14), heksadekanska kiselina (C16), oktadekanska kiselina (C18), 9-oktadekenska kiselina (C18:1) Hemijska formula Molekulska masa Analiza Najmanje 98 % hromatografski Opis Bezbojna tečnost ili bijela čvrsta materija dobivene iz ulja i masnoća Identifikacija Test identifikacije Pojedine masne kiseline mogu se identificirati prema kiselinskom broju, jodnom broju, gasnom hromatografijom Ĉistoća Ostaci kod paljenja Najviše 0,1 % Nesaponificirajuća materija Najviše 1,5 % Sadržaj vode Najviše 0,2 % (Karl Fischer metoda) Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 1 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 574 GLUKONSKA KISELINA Sinonimi D-glukonska kiselina, dekstronska kiselina Definicija Glukonska kiselina je vodeni rastvor glukonske kiseline i glukono-delta-lakton Einecs Hemijsko ime Glukonska kiselina Hemijska formula C6H12O7 (glukonska kiselina) Molekulska masa 196,2 Analiza Sadrţaj najmanje 49,0 % (glukonska kiselina) Opis Bezbojna do svijetlo ţuta, bistra sirupasta tečnost Identifikacija Stvaranje derivata s fenilhidrazinom Pozitivno. Nastalo jedinjenje se topi izmeĎu 196 ºC i 202 ºC uz razgradnju Ĉistoća „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 481 Ostatak kod paljenja Najviše 1,0 % 550 0 C +/- 20 0 C do nestanka organskih ostataka (crne mrlje) Reducirajuća materija Najviše 2,0 % (kao D-glukoza) Hlorid Najviše 350 mg/kg Sulfat Najviše 240 mg/kg Sulfit Najviše 20 mg/kg Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 1 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 575 GLUKONO-DELTA-LAKTON Sinonimi Delta-lakton D-glukonske kiseline, GDL, D-glukonska kiselina delta-lakton, delta-glukonolakton Definicija Glukono-delta-lakton je ciklični 1,5-intramolekularni ester D-glukonske kiseline. U vodenom mediju hidrolizira se do ekvilibrične mješavine D-glukonske kiseline (55 %-66 %) i delta- i gama-laktona Einecs 202-016-5 Hemijsko ime D-Glukono-1,5-lakton Hemijska formula C6H10O6 Molekulska masa 178,14 Analiza Sadrţaj od najmanje 99,0 % na bezvodnoj osnovi Opis Sitan bijeli, gotovo bezmirisni, kristalni prah Identifikacija Stvaranje derivata glukonske kiseline s fenilhidrazinom Pozitivno. Nastalo jedinjenje se topi izmeĎu 196 ºC i 202 ºC uz razgradnju Rastvorljivost Lako rastvorljiv u vodi. Malo rastvorljiv u etanolu Ĉistoća Sadržaj vode Najviše 0,2 % (Karl Fischer metoda) Reducirajuće supstance Najviše 0,5 % (kao D-glukoza) Olovo Najviše 1 mg/kg E 576 NATRIJ GLUKONAT Sinonimi Natrijeva so D-glukonske kiseline Definicija Dobiva se fermentacijom ili hemijskom katalitičkom oksidacijom Einecs 208-407-7 Hemijsko ime Natrijev D-glukonat Hemijska formula C6H11NaO7 (bezvodni) Molekulska masa 218,14 Analiza Sadrţaj najmanje 99,0 % Opis Bijele do ţutosmeĎe granule ili sitan kristalni prah Identifikacija Test na natrij Pozitivan „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 482 Test na glukonat Pozitivan Rastvorljivost Lako rastvorljiv u vodi. Malo rastvorljiv u etanolu pH IzmeĎu 6,5 i 7,5 (10 %-tnog rastvora) Ĉistoća Reducirajuća materija Najviše 1,0 % (kao D-glukoza) Olovo Najviše 1 mg/kg E 577 KALIJ GLUKONAT Sinonimi Kalijeva so D-glukonske kiseline Definicija Einecs 206-074-2 Hemijsko ime Kalijev D-glukonat Hemijska formula C6H11KO7 (bezvodni) C6H11KO7 ·H2O (monohidrat) Molekulska masa 234,25 (bezvodni) 252,26 (monohidrat) Analiza Sadrţaj od najmanje 97,0 % i najviše do 103,0 % na suvoj osnovi Opis Bezmirisni, slobodno tečni bijeli do ţućkasto bijeli, kristalni prah ili granule Identifikacija Test na kalij Pozitivan Test na glukonat Pozitivan pH IzmeĎu 7,0 i 8,3 (10 %-tnog rastvora) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Bezvodni: najviše do 3,0 % (105 ºC, 4h, vakuum) Monohidrat: Najmanje 6 % i najviše do 7,5 % (105ºC, 4h, vakuum) Reducirajuće supstance Najviše 1,0 % (kao D-glukoza) Olovo Najviše 2 mg/kg E 578 KALCIJ GLUKONAT Sinonimi Kalcij so D-glukonske kiseline Definicija Einecs 206-075-8 Hemijsko ime Kalcij di-D-glukonat Hemijska formula C12H22CaO14 (bezvodni) C12H22CaO14 ·H2O (monohidrat) Molekulska masa 430,38 (bezvodni oblik) 448,39 (monohidrat) Analiza Bezvodni: sadrţaj od najmanje 98,0 % i najviše 102 % na suhoj osnovi Monohidrat: najmanje 98 % i najviše 102 % na osnovu „zetečena― oblika „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 483 Opis Bezmirisne, bijele kristalne granule ili prah, stabilan u zraku Identifikacija Test na kalcij Pozitivan Test na glukonat Pozitivan Rastvorljivost Rastvorljiv u vodi, nerastvorljiv u etanolu pH IzmeĎu 6,0 i 8,0 (5 %-tnog rastvora) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 3,0 % (105 ºC, 16h) (bezvodni) Najviše 2,0 % (105 ºC, 16h) (monohidrat) Reducirajuće supstance Najviše 1,0 % (kao D-glukoza) Olovo Najviše 2 mg/kg E 579 ŢELJEZO GLUKONAT Sinonimi Definicija Einecs 206-076-3 Hemijsko ime Ţeljezo di-D-glukonat dihidrat Ţeljezo(II) di-glukonat dehidrat Hemijska formula C12H22FeO14·2H2O Molekulska masa 482,17 Analiza Sadrţaj najmanje 95 % na suhoj osnovi Opis Svijetlo zelenkasto-ţuti do ţuto-sivi prah ili granule, koje mogu imati blagi miris po izgorenom šećera Identifikacija Rastvorljivost Rastvorljiv nakon blagog grijanja u vodi. Praktično nerastvorljiv u etanolu Test na jon željeza Pozitivan Stvaranje fenilhidrazin derivata glukonske kiseline Pozitivan pH IzmeĎu 4 i 5,5 (10 %-tnog rastvora) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 10 % (105 ºC, 16 sati) Oksalna kiselina Ne moţe se utvrditi Željezo (Fe III) Najviše 2 % Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg Redukujuće materije Najviše 0,5 % izraţeno kao glukoza E 585 ŢELJEZO LAKTAT Sinonimi Ţeljezo(II) laktat „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 484 Ţeljezo(II) 2-hidroksi propanoat Propionska kiselina, 2-hidroksi-ţeljezo(2 +) so (2:1) Definicija Einecs 227-608-0 Hemijsko ime Ţeljezo 2-hidroksi propanoat Hemijska formula C6H10FeO6·xH2O (x = 2 ili 3) Molekulska masa 270,02 (dihidrat) 288,03 (trihidrat) Analiza Sadrţaj od najmanje 96 % na suhoj osnovi Opis Zelenkasto-bijeli kristali ili svijetlo zeleni prah koji ima karakterističan miris Identifikacija Rastvorljivost Rastvorljiv u vodi. Praktično nerastvorljiv u etanolu Test na jon željeza Pozitivan Test na laktat Pozitivan pH IzmeĎu 4 i 6 (2 %-tnog rastvora) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 18 % (100 ºC, u vakuumu, na pribliţno 700 mm Hg) Željezo (Fe III) Najviše 0,6 % Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 1 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg E 586 4-HEKSILREZORCINOL Sinonimi 4-Heksil-1,3-benzenediol Heksilrezorcinol Definicija Einecs 205-257-4 Hemijsko ime 4- Heksilrezorcinol Hemijska formula C12H18O2 Molekulska masa 197,24 Analiza Najmanje 98 % na suhoj bazi (4 sata na sobnoj temperaturi) Opis Bijeli prah Identifikacija Rastvorljivost Lako rastvorljiv u eteru i acetonu, veoma slabo rastvorljiv u vodi Test na nitratnu kiselinu 1 ml zasićenog rastvora uzorka dodati 1 ml nitratne kiseline. Nastaje svjetlocrvena boja Test s bromom 1 ml zasićenog rastvora uzorka dodati 1 ml broma TS. Nastaje ţuti pahuljasti talog čije rastvaranje stvara ţuti rastvor. Ĉistoća „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 485 Raspon topljenja 62 do 67 ºC Kiselost Najviše 0,05 % Sulfatni pepeo Najviše 0,1 % Rezorcinol i drugi fenoli Protresti oko 1 g uzorka sa 50 ml vode na nekoliko minuta, filtrirati i filtratu dodati 3 kapljice ţeljezo hlorida TS. Ne pojavljuje se ni crvena ni plava boja Nikl Najviše 2 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 3 mg/kg E 620 GLUTAMINSKA KISELINA Sinonimi L-Glutamna kiselina, L-α-aminoglutarinska kiselina Definicija Einecs 200-293-7 Hemijsko ime L-Glutamna kiselina, L-2-amino-pentandionska kiselina Hemijska formula C5H9NO4 Molekulska masa 147,13 Analiza Sadrţaj od najmanje 99 % i najviše do 101,0 % na bezvodnoj osnovi Rastvorljivost Umjereno rastvorljiv u vodi, praktično nerastvorljiv u etanolu ili eteru Opis Bijeli kristali ili kristalni prah Identifikacija Test na glutaminsku kiselinu (tankoslojnom hromatografijom) Pozitivan Specifična rotacija [α]D 20 IzmeĎu + 31,5º i + 32,2º (10 %-tni rastvor (bezvodna baza) u 2N HCl, 200 mm cijev) pH IzmeĎu 3,0 i 3,5 (zasićenog rastvora) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 0,2 % (80 ºC, 3h) Sulfatni pepeo Najviše 0,2 % Hlorid Najviše 0,2 % Pirolidon karboksilna kiselina Najviše 0,2 % Arsen Najviše 2,5 mg/kg Olovo Najviše 1 mg/kg E 621 MONONATRIJEV GLUTAMAT Sinonimi Natrij glutamat, MSG Definicija Einecs 205-538-1 Hemijsko ime Mononatrijev L-glutamat monohidrat Hemijska formula C5H8NaNO4 · H2O Molekulska masa 187,13 „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 486 Analiza Sadrţaj od najmanje 99,0 % i najviše do 101,0 % na bezvodnoj osnovi Rastvorljivost Lako rastvorljiv u vodi; praktično nerastvorljiv u etanolu ili eteru. Opis Bijeli, gotovo bezmirisni kristali ili kristalni prah Identifikacija Test na natrij Pozitivan Test na glutaminsku kiselinu tankoslojnom hromatografijom Pozitivan Specifična rotacija [α]D 20 IzmeĎu + 24,8º and + 25,3º (10 % rastvor (bezvodna baza) u 2N HCl, 200 mm cijev) pH IzmeĎu 6,7 i 7,2 (5 %-tnog rastvora) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 0,5 % (98 ºC, 5h) Hlorid Najviše 0,2 % Pirolidon karboksilna kiselina Najviše 0,2 % Olovo Najviše 1 mg/kg E 622 MONOKALIJ GLUTAMAT Sinonimi Kalij glutamat, MPG Definicija Einecs 243-094-0 Hemijsko ime Monokalijev L-glutamat monohidrat Hemijska formula C5H8KNO4 · H2O Molekulska masa 203,24 Analiza Sadrţaj najmanje 99,0 % i najviše 101,0 % na bezvodnoj osnovi Rastvorljivost Lako rastvorljiv u vodi; praktično nerastvorljiv u etanolu ili eteru. Opis Bijeli, gotovo bezmirisni kristali ili kristalni prah Identifikacija Test na kalij Pozitivan Test na glutaminsku kiselinu tankoslojnom hromatografijom Pozitivan Specifična rotacija [α]D 20 IzmeĎu + 22,5º i + 24,0º (10 % rastvor (bezvodna baza) u 2N HCl, 200 mm cijev) pH IzmeĎu 6,7 i 7,3 (2 %-tnog rastvora) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 0,2 % (80 ºC, 5h) Hlorid Najviše 0,2 % Pirolidon karboksilna kiselina Najviše 0,2 % Olovo Najviše 1 mg/kg E 623 KALCIJ DIGLUTAMINAT „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 487 Sinonimi Kalcij glutaminat Definicija Einecs 242-905-5 Hemijsko ime Monokalcij di-L-glutaminat Hemijska formula C10H16CaN2O8 · x H2O (x = 0, 1, 2 ili 4) Molekulska masa 332,32 (bezvodni) Analiza Sadrţaj od najmanje 98,0 % i najviše do 102,0 % na bezvodnoj osnovi Rastvorljivost Lako rastvorljiv u vodi; praktično nerastvorljiv u etanolu ili eteru. Opis Bijeli, gotovo bezmirisni kristali ili kristalni prah Identifikacija Test na kalcij Pozitivan Test na glutaminsku kiselinu (tankoslojnom hromatografijom) Pozitivan Specifična rotacija [α]D 20 IzmeĎu + 27,4 i + 29,2 (za kalcij diglutamat sa x = 4) (10 % rastvor (bezvodna baza) u 2N HCl, 200 mm cijev) Ĉistoća Sadržaj vode Najviše 19,0 % (za kalcij diglutamat sa x = 4) (Karl Fischer) Hlorid Najviše 0,2 % Pirolidon karboksilna kiselina Najviše 0,2 % Olovo Najviše 1 mg/kg E 624 MONOAMONIJ GLUTAMINAT Sinonimi Amonij glutaminat Definicija Einecs 231-447-1 Hemijsko ime Monoamonij L-glutaminat monohidrat Hemijska formula C5H12N2O4 · H2O Molekulska masa 182,18 Analiza Sadrţaj najmanje 99,0 % i najviše 101,0 % na bezvodnoj osnovi Rastvorljivost Lako rastvorljiv u vodi; praktično nerastvorljiv u etanolu ili eteru. Opis Bijeli, gotovo bezmirisni kristali ili kristalni prah Identifikacija Test na amonijak Pozitivan Test na glutaminsku kiselinu (tankoslojnom hromatografijom) Pozitivan Specifična rotacija [α]D 20 IzmeĎu + 25,4º i + 26,4º (10 % rastvor (bezvodna baza) u 2N HCl, 200 mm cijev) pH IzmeĎu 6,0 i 7,0 (5 %-tnog rastvora) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 0,5 % (50 ºC, 4h) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 488 Sulfatni pepeo Najviše 0,1 % Pirolidon karboksilna kiselina Najviše 0,2 % Olovo Najviše 1 mg/kg E 625 MAGNEZIJ DIGLUTAMINAT Sinonimi Magnezij glutaminat Definicija Einecs 242-413-0 Hemijsko ime Monomagnezijum di-L-glutaminat tetrahidrat Hemijska formula C10H16MgN2O8 · 4H2O Molekulska masa 388,62 Analiza Sadrţaj najmanje 95,0 % i najviše do 105,0 % na bezvodnoj osnovi Rastvorljivost Lako rastvorljiv u vodi; praktično nerastvorljiv u etanolu ili eteru. Opis Bezmirisni, bijeli ili tamno-bijeli kristali ili prah Identifikacija Test na magnezij Pozitivan Test na glutaminsku kiselinu (tankoslojnom hromatografijom) Pozitivan Specifična rotacija [α]D 20 IzmeĎu + 23,8ºC i + 24,4 ºC (10 % rastvor (bezvodna baza) u 2N HCl, 200 mm cijev) pH IzmeĎu 6,4 i 7,5 (10 %-tnog rastvora) Ĉistoća Sadržaj vode Najviše 24 % (Karl Fischer) Hlorid Najviše 0,2 % Pirolidon karboksilna kiselina Najviše 0,2 % Olovo Najviše 1 mg/kg E 626 GUANILNA KISELINA Sinonimi 5'-Guanilna kiselina Definicija Einecs 201-598-8 Hemijsko ime Gvanozin-5'-monofosfatna kiselina Hemijska formula C10H14N5O8P Molekulska masa 363,22 Analiza Sadrţaj od najmanje 97,0 % na bezvodnoj osnovi Rastvorljivost Lagano rastvarljiv u vodi, praktično nerastvorljiv u etanolu. Opis Bezmirisni, bezbojni ili bijeli kristali ili bijeli kristalni prah Identifikacija Test na ribozu Pozitivan Test na organski fosfat Pozitivan pH IzmeĎu 1,5 i 2,5 (0,25 %-tnog rastvora) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 489 Spektrofotometrijska analiza Maksimalna apsorpcija na 256 nm , 20 mg/l rastvora u 0,01N HCl Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 1,5 % (120 ºC, 4h) Ostali nukleotidi Ne detektuju se tankoslojnom hromatografijom Olovo Najviše 1 mg/kg E 627 DINATRIJ GUANILAT Sinonimi Natrij guanilat, natrijev 5'-guanilat Definicija Einecs 226-914-1 Hemijsko ime Dinatrijev gvanozin-5'-monofosfat Hemijska formula C10H12N5Na2O8P · x H2O (x = ca. 7) Molekulska masa 407,19 (bezvodni) Analiza Sadrţaj od najmanje 97,0 % na bezvodnoj osnovi Rastvorljivost Rastvorljiv u vodi, umjereno rastvorljiv u etanolu, praktično nerastvorljiv u eteru. Opis Bezmirisni, bezbojni ili bijeli kristali ili bijeli kristalni prah Identifikacija Test na ribozu Pozitivan Test na organski fosfat Pozitivan Test na natrij Pozitivan pH IzmeĎu 7,0 i 8,5 (5 %-tnog rastvora) Spektrofotometrijska analiza Maksimalna apsorpcija na 256 nm, 20 mg/l rastvora u 0,01N HCl Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 25 % (120 ºC, 4h) Ostali nukleotidi Ne moţe se utvrditi tankoslojnom hromatografijom Olovo Najviše 1 mg/kg E 628 DIKALIJ GUANILAT Sinonimi Kalij guanilat, kalij 5'-guanilat Definicija Einecs 221-849-5 Hemijsko ime Dikalijev gvanozin-5'-monofosfat Hemijska formula C10H12K2N5O8P Molekulska masa 439,40 Analiza Sadrţaj najmanje 97,0 % na bezvodnoj osnovi Rastvorljivost Lako rastvorljiv u vodi, praktično nerastvorljiv u etanolu Opis Bezmirisni, bezbojni ili bijeli kristali ili bijeli kristalni prah Identifikacija Test na ribozu Pozitivan Test na organski fosfat Pozitivan „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 490 Test na kalij Pozitivan pH IzmeĎu 7,0 i 8,5 (5 %-tnog rastvora) Spektrofotometrijska analiza Maksimalna apsorpcija na 256 nm , 20 mg/l rastvora u 0,01N HCl Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 5 % (120 ºC, 4h) Ostali nukleotidi Ne moţe se utvrditi tankoslojnom hromatografijom Olovo Najviše 1 mg/kg E 629 KALCIJ GUANILAT Sinonimi Kalcij 5'-guanilat Definicija Einecs Hemijsko ime Kalcij gvanozin-5'-monofosfat Hemijska formula C10H12CaN5O8P · nH2O Molekulska masa 401,20 (bezvodni) Analiza Sadrţaj od najmanje 97,0 % na bezvodnoj osnovi Rastvorljivost Umjereno rastvorljiv u vodi Opis Bezmirisni, bijeli ili tamno-bijeli kristali ili prah Identifikacija Test na ribozu Pozitivan Test na organski fosfat Pozitivan Test na kalcij Pozitivan pH IzmeĎu 7,0 i 8,0 (0,05 %-tnog rastvora) Spektrofotometrijska analiza Maksimalna apsorpcija na 256 nm, 20 mg/l rastvora u 0.01N HCl Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 23 % (120 ºC, 4h) Ostali nukleotidi Ne moţe se utvrditi tankoslojnom hromatografijom Olovo Najviše 1 mg/kg E 630 INOZINSKA KISELINA Sinonimi 5'-Inozinska kiselina Definicija Einecs 205-045-1 Hemijsko ime Inozin-5'-monofosforna kiselina Hemijska formula C10H13N4O8P Molekulska masa 348,21 Analiza Sadrţaj najmanje 97,0 % na bezvodnoj osnovi Rastvorljivost Lako rastvorljiv u vodi, slabo rastvorljiv u etanoli Opis Bezbojni ili bijeli kristali ili prah bez mirisa Identifikacija „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 491 Test na ribozu Pozitivan Test na organski fosfat Pozitivan pH IzmeĎu 1,0 i 2,0 (5 %-tnog rastvora) Spektrofotometrijska analiza Maksimalna apsorpcija na 250 nm, 20 mg/l rastvora u 0,01N HCl Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 3,0 % (120 ºC, 4h) Ostali nukleotidi Ne moţe se utvrditi tankoslojnom hromatografijom Olovo Najviše 1 mg/kg E 631 DINATRIJ INOZINAT Sinonimi Natrij inozinat, natrijev 5'-inozinat Definicija Einecs 225-146-4 Hemijsko ime Dinatrij inozin-5'-monofosfat Hemijska formula C10H11N4Na2O8P · H2O Molekulska masa 392,17 (bezvodni) Analiza Sadrţaj od najmanje 97,0 % na bezvodnoj osnovi Rastvorljivost Rastvorljiv u vodi, umjereno rastvorljiv u etanolu, praktično nerastvorljiv u eteru Opis Bezbojni ili bijeli kristali ili prah bez mirisa Identifikacija Test na ribozu Pozitivan Test na organski fosfat Pozitivan Test na natrij Pozitivan pH IzmeĎu 7,0 i 8,5 Spektrofotometrijska analiza Maksimalna apsorpcija na 250 nm, 20 mg/l rastvora u 0,01N HCl Ĉistoća Sadržaj vode Najviše 28,5 % (Karl Fischer) Ostali nukleotidi Ne moţe se utvediti tankoslojnom hromatografijom Olovo Najviše 1 mg/kg E 632 DIKALIJ INOZINAT Sinonimi Kalij inozinat, kalijev 5'-inozinat Definicija Einecs 243-652-3 Hemijsko ime Dikalij inozin-5'-monofosfat Hemijska formula C10H11K2N4O8P Molekulska masa 424,39 Analiza Sadrţaj od najmanje 97,0 % na bezvodnoj osnovi Rastvorljivost Lako rastvorljiv u vodi, praktično nerastvorljiv u etanolu Opis Bezbojni ili bijeli kristali ili prah bez mirisa „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 492 Identifikacija Test na ribozu Pozitivan Test na organski fosfat Pozitivan Test na kalij Pozitivan pH IzmeĎu 7,0 i 8,5 (5 %-tnog rastvora) Spektrofotometrijska analiza Maksimalna apsorpcija na 250 nm, 20 mg/l rastvora u 0,01N HCl Ĉistoća Sadržaj vode Najviše 10,0 % (Karl Fischer) Ostali nukleotidi Ne mogu se utvrditi tankoslojnom hromatografijom Olovo Najviše 1 mg/kg E 633 KALCIJ INOZINAT Sinonimi Kalcij 5'-inozinat Definicija Einecs Hemijsko ime Kalcij inozin-5'-monofosfat Hemijska formula C10H11CaN4O8P · nH2O Molekulska masa 386,19 (bezvodni) Analiza Sadrţaj od najmanje 97,0 % na bezvodnoj osnovi Rastvorljivost Umjereno rastvorljiv u vodi Opis Bezbojni ili bijeli kristali ili prah bez mirisa Identifikacija Test na ribozu Pozitivan Test na organski fosfat Pozitivan Test na kalcij Pozitivan pH IzmeĎu 7,0 i 8,0 (0,05 %-tnog rastvora) Spektrofotometrijska analiza Maksimalna apsorpcija na 250 nm, 20 mg/l rastvora u 0,01N HCl Ĉistoća Sadržaj vode Najviše 23,0 % (Karl Fischer) Ostali nukleotidi Ne moţe se utvrditi tankoslojnom hromatografijom Olovo Najviše 1 mg/kg E 634 KALCIJ 5'-RIBONUKLEOTID Definicija Einecs Hemijsko ime Kalcij 5'-ribonukleotid je u osnovi mješavina kalcij inozin 5'-monofosfata i kalcij gvanozin-5'-monofosfata Hemijska formula C10H11N4CaO8P · nH2O i C10H12N5CaO8P · nH2O Analiza Sadrţaj oba glavna sastojka: najmanje 97,0 %, i svakog pojedinačnog sastojka: najmanje 47,0 % i najviše 53 %, u oba slučaja na bezvodnoj osnovi „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 493 Rastvorljivost Umjereno rastvorljiv u vodi Opis Bezbojni bijeli ili gotovo bijeli kristali ili prah Identifikacija Test na ribozu Pozitivan Test na organski fosfat Pozitivan Test na kalcij Pozitiva pH IzmeĎu 7,0 i 8,0 (0,05 %-tnog rastvora) Ĉistoća Sadržaj vode Najviše 23,0 % (Karl Fischer) Ostali nukleotidi Ne moţe se utvrditi tankoslojnom hromatografijom Olovo Najviše 1 mg/kg E 635 DINATRIJ 5'-RIBONUKLEOTID Sinonimi Natrij 5'-ribonukleotid Definicija Einecs Hemijsko ime Dinatrij 5'-ribonukleotid je u osnovi mješavina dinatrij inozin-5'-monofosfata i dinatrij gvanozin-5'-monofosfata Hemijska formula C10H11N4O8P · nH2O C10H12N5Na2O8P · nH2O Molekulska masa Analiza Sadrţaj oba glavna sastojka: najmanje 97,0 %, i svakog pojedinačnog sastojka: najmanje 47,0 % i najviše 53 % u oba slučaja na bezvodnoj osnovi Rastvorljivost Rastvoriv u vodi, umjereno rastvorljiv u etanolu, praktično nerastvorljiv u eteru Opis Bezbojni bijeli ili gotovo bijeli kristali ili prah Identifikacija Test na ribozu Pozitivan Test na organski fosfat Pozitivan Test na natrij Pozitivan pH IzmeĎu 7,0 i 8,5 (5 %-tnog rastvora) Ĉistoća Sadržaj vode Najviše 26,0 % (Karl Fischer) Ostali nukleotidi Ne moţe se utvrditi tankoslojnom hromatografijom Olovo Najviše 1 mg/kg E 640 GLICIN I NJEGOVA NATRIJ SO (i) GLICIN Sinonimi Aminoocetna kiselina Definicija Einecs 200-272-2 Hemijsko ime Aminoocetna kiselina „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 494 Hemijska formula C2H5NO2 Molekulska masa 75,07 Analiza Sadrţaj najmanje 98,5 % na bezvodnoj osnovi Opis Bijeli kristali ili kristalni prah Identifikacija Test na aminokiselinu Pozitivan Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 0,2 % (105 ºC, 3h) Ostatak pri spaljivanju Najviše 0,1 % Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 5 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg (ii) NATRIJ GLICINAT Sinonimi Definicija Einecs 227-842-3 Hemijsko ime Natrij glicinat Hemijska formula C2H5NO2 Na Molekulska masa 98 Analiza Sadrţaj najmanje 98,5 % na bezvodnoj osnovi Opis Bijeli kristali ili kristalni prah Identifikacija Test na aminokiselinu Pozitivan Test na natrij Pozitivan Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 0,2 % (105 ºC, 3h) Rezidue pri paljenju Najviše 0,1 % Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 5 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 650 CINK - ACETAT Sinonimi Cinkova so sirćetne kiseline, dihidrat Definicija Einecs Hemijsko ime Cink acetat dehidrat Hemijska formula C4H6O4Zn · 2H2O Molekulska masa 219.51 Analiza Sadrţaj C4H6O4Zn · 2H2O od najmanje 98 % i najviše do 102 % Opis Bezbojni kristali ili sitan sivkastobijeli prah „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 495 Identifikacija Test na acetat Pozitivan Test na cink Pozitivan pH IzmeĎu 6,0 i 8,0 (5 %-tnog rastvora) Ĉistoća Supstance nerastvorljive u vodi Najviše 0.005 % Hloridi Najviše 50 mg/kg Sulfati Najviše 100 mg/kg Alkalni i zemnoalkalni metali Najviše 0,2 % Organska isparljiva onečišćenja Pozitivan Željezo Najviše 50 mg/kg Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 20 mg/kg Kadmij Najviše 5 mg/kg E 641 L-LEUCIN Sinonimi 2-aminoizobutil ocetna kiselina; L-2-amino-4 metilvalerijanska kiselina; alfa-aminoizokarponska kiselina; (S)-2-amino-4-metilpentanska kiselina; L-leu Definicija Einecs 200-522-0 CAS broj 61-90-5 Hemijsko ime L-leucin L-2-amino-4-metilpentanska kiselina Hemijska formula C6H13NO2 Molekulska masa 131,17 Analiza Sadrţaj najmanje 98,5 % i najviše 101,0 na bezvodnoj osnovi Opis Bijeli ili gotovo bijeli kristalni prah ili sjajne pahuljice Identifikacija Rastvorljivost Rastvorljiv u vodi, sirćetnoj kiselini, razrijeĎenom HCl-u te alkalnim hidroksidima i karbonatima; slabo rastvorljiv u etanolu. Specifična rotacija [α]D 20 izmeĎu +14,5 i + 16,5° (4 %-tni rastvor (bezvodna osnova) u 6NHCl Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 0,5 % (100-105 °C) Sulfatni pepeo Najviše 0,1 % Hloridi Najviše 200 mg/kg Sulfati Najviše 300 mg/kg Amonijak Najviše 200 mg/kg Željezo Najviše 10 mg/kg Arsen Najviše 3 mg/kg „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 496 Olovo Najviše 5 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 650 CINKOV ACETAT Sinonimi Ocetna kiselina, cinkova so, dihidrat Definicija EINECS Hemijsko ime Cinkov acetat dihidrat Hemijska formula C4H6O4 Zn·2H2O Molekulska masa 219,51 Analiza Sadrţaj C4H6O4 Zn·2H2O ne manji od 98% i ne veći od 102% Opis Bezbojni kristali ili sitan sivkastobijeli prah Identifikacija Test na acetat Pozitivan Test na cink Pozitivan pH IzmeĎu 6,0 i 8,0 (5 %-tna rastvor) Ĉistoća Materije nerastvorljive u vodi Najviše 0,005 % Hlorid Najviše 50 mg/kg Sulfati Najviše 100 mg/kg Alkalni zemnoalkalni metali Najviše 0,2 % Organske isparljive materije Pozitivan Željezo Najviše 50 mg/kg Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 20 mg/kg Kadmij Najviše 5 mg/kg E 900 DIMETIL POLISILOKSAN Sinonimi Polidimetil siloksan, silikonska tečnost, silikonsko ulje,dimetil silikon Definicija Dimetilpoli siloksan je mješavina potpuno metiliranih linearnih siloksan polimera koji sadrţe ponavljajuće jedinica formule (CH3)2SiO i stabliziranih sa trimetilsiloksi krajnjim jedinicama formule (CH3)2SiO Einecs Hemijsko ime Siloksani i silikoni, di-metil Hemijska formula (CH3)3-Si-[O-Si(CH3)2]n-O-Si(CH3)3 Molekulska masa Analiza Ukupni sadrţaj silicija najmanje 37,3 % i najviše do 38,5 % Opis Bistra, bezbojna, viskozna tečnost Identifikacija „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 497 Specifična gravitacija (25º/25 ºC) IzmeĎu 0,964 i 0,977 Indeks refrakcije [n]D 25 izmeĎu 1,400 i 1,405 Infracrveni spektar Infracrveni spektar apsorpcije za tečni film uzorka izmeĎu dvije pločice natrij hlorida pokazuje relativne maksimume na istim valnim duljinama kao one slična pripravka dimetilpolisiloksana referentnog standarda Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 0,5 % (150 ºC, 4h) Viskoznost Najmanje 1,00·10 4 m 2 s 1 na 25 ºC Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 1 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 901 PĈELINJI VOSAK, BIJELI I ŢUTI Sinonimi Bijeli vosak, ţuti vosak Definicija Ţuti pčelinji vosak je vosak koji se dobija topljenjem vrućom vodom zidova saća koje prave pčele, Apis mellifera L., i odstranjivanjem strane materije. Bijeli pčelinji vosak se dobiva izbjeljivanjem ţutog pčelinjeg voska. Einecs 232-383-7 Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Analiza Opis Ţućkasto bijeli (bijeli oblik) ţućkasti do sivkasto smeĎi (ţuti oblik) komadići ili listići sa malim i nekristalnim rascijepima, sa ugodnim, mirisom meda Identifikacija Interval topljenja IzmeĎu 62 ºC i 65 ºC Specifična masa Oko 0,96 Rastvorljivost Nerastvorljiv u vodi, umjereno rastvorljiv u alkoholu, lako rastvorljiv hloroformu i eteru Ĉistoća Kiselinska broj Najmanje 17 i najviše 24 Saponifikacijski broj 87-104 Peroksidni broj Najviše 5 Glicerol i drugi polioli Najviše 0,5 % (izraţeno kao glicerol) Cerezin, parafini i ostali voskovi Prenijeti 3,0 g uzorka u 100 mililitarsku bocu okrugla dna, dodati 30 ml 4 %-tne m/v otopine kalij hidroksida u etanol bez aldehida i pustiti da vrije pod refluks kondenzatorom 2 sata. Ukloniti kondenzator i odmah umetnuti termometar. Staviti bocu u vodu na 80 °C i ostaviti da se ohladi neprestano miješajući otopinu. Ne stvara se talog dok „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 498 temperatura ne postigne 65 °C, iako rastvor moţe biti opalescentna. Masti, japanski vosak , smola i sapuni Kuhati 1 g uzorka 30 minuta s 35 ml 1-u-7 otopine natrijeva hidroksida odrţavajući volumen povremenim dodavanjem vode. Ohladiti smjesu. Vosak se odvaja i tečnost ostaje bistra. Filtrirati hladnu smjesu i zakiseliti filtrat solnom kiselinom. Ne nastaje talog. Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 902 KANDELILA VOSAK Sinonimi Definicija Kandelila vosak je prečišćeni vosak dobiven iz listova kandelila biljke, Euphorbia antisyphilitica Einecs 232-347-0 Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Analiza Opis Tvrdi, ţućkasmeĎi, mutni do prozirni vosak Identifikacija Specifična masa Oko 0,98 Interval topljenja IzmeĎu 68,5 ºC i 72,5 ºC Rastvorljivost Nerastvorljiv u vodi. Rastvorljiv u hloroformu i toluenu. Ĉistoća Kiselinski broj Najmanje 12 i najviše 22 Saponifikacijski broj Najmanje 43 i najviše 65 Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 903 KARNAUBA VOSAK Sinonimi Definicija Karnauba vosak je prečišćeni vosak dobiven iz pupoljaka i listova Brazilskog Mart voska palme, Copernicia cereferia. Einecs 232-399-4 Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Analiza Opis SvijetlosmeĎi do blijedoţuti prah ili listići ili tvrda i lomljiva čvrsta materija sa smolastim rascjepom „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 499 Identifikacija Specifična masa Oko 0,997 Interval topljenja IzmeĎu 82 ºC i 86 ºC Rastvorljivost Nerastvorljiv u vodi, djelimično rastvorljiv u kipućem etanolu, rastvorljiv u hloroformu i dietil eteru. Ĉistoća Sulfatni pepeo Najviše do 0,25 % Kiselinska broj Najmanje 2 i najviše 7 Esterski broj Najmanje 71 i najviše 88 Neosaponificirane materije Najmanje 50 % i najviše 55 % Arsen Najviše do 3 mg/kg Olovo Najviše do 2 mg/kg Živa Najviše do 1 mg/kg E 904 ŠELAK Sinonimi Izbijeljeni šelak, bijeli šelak Definicija Šelak je prečišćeni i izbijeljeni lak, smolasti sekret insekta Laccifer (Tachardia) lacca Kerr (Fam. Coccidae) Einecs 232-549-9 Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Analiza Opis Bijeljeni šelak — sivkastobijela, amorfna, zrnasta smola Izbijeljeni šelak — svijetloţuta, amorfna, zrnasta smola Identifikacija Rastvorljivost Nerastvorljiv u vodi; potpuno (iako vrlo sporo) rastvorljiv u alkoholu; malo rastvorljiv u acetonu Kiselinska vrijednost IzmeĎu 60 i 89 Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše do 6,0 % (40 ºC, nad silika gelom, 15h) Smola Nema Vosak Izbijeljeni šelak: najviše 5,5 % Izbijeljeni šelak bez voska: najviše 0,2 % Olovo Najviše 2 mg/kg E 905 MIKROKRISTALIĈNI VOSAK Sinonimi Petrolejski vosak; ugljikovodikov vosak; Fischer Tropschov vosak; sintetski vosak; sintetski parafin Definicija Pročišćene mješavine tvrdih zasićenih ugljikovodika dobivenih iz nafte ili sintetskih sirovina Opis Bijeli do jantarni vosak bez mirisa Identifikacija „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 500 Rastvorljivost Nerastvorljiv u vodi, vrlo malo rastvorljiv u etanolu Indeks refrakcije [n]D 100 1,434-1,448 Alternativno [n]D 120 1,426-1,440 Ĉistoća Molekulska masa Prosječno najmanje 500 Viskoznost Najmanje 1,1 x 10 5 m 2 s 1 na 100 ºC Alternativno: najmanje 0,8 x 10 5 m 2 s 1 na 120 ºC ako je čvrst na 100 ºC Ostatak pri spaljivanju Najviše 0,1 % Ugljikov broj kod 5 %-tne tačke destilacije Najviše 5 % molekula sa karbonskim brojem manjim od 25 Boja Pozitivan Sumpor Najviše 0,4 wt % Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 3 mg/kg Policiklična aromatska jedinjenja Benzo(a)piren najviše 50 µg/kg E 907 HIDRIGENIRANI POLI-1-DECEN Sinonimi Hidrogenirani polidec-1-en Hidrogenirani poli-alfa-olefin Definicija Einecs Hemijsko ime Hemijska formula C10nH20n+2, gdje je n= 3 – 6 Molekulska masa 560 (prosjek) Analiza Najmanje 98,5 hidrogeniranog poli-1-decena, koji ima slijedeću oligomernu raspodjelu: C30: 13 — 37 % C40: 35 — 70 % C50: 9 — 25 % C60: 1 — 7 % Opis Identifikacija Rastvorljivost Nerastvorljiv u vodi; slabo rastvorljiv u etanolu, rastvorljiv u toluenu Sagorijevanje Gori sa svjetlim plamenom i sa karakterističnim mirisom poput parafina Viskoznost IzmeĎu 5,7 x 10 6 i 6,1 x 10 6 m 2 s 1 na 100 ºC Ĉistoća Supstance s brojem ugljikovih atoma manjim od 30 Najviše 1,5 % Lako karbonizirajuće supstance Nakon 10 minuta miješanja u vreloj vodenoj kupki, epruveta sumporne kiseline sa 5 g uzorka hidrogeniranog „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 501 poli-1-decena nije tamnija od slamnate boje. Nikl Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 1 mg/kg E 914 OKSIDIRANI POLIETILENSKI VOSAK Definicija Polarni produkti dobiveni reakcijom blage oksidacije polietilena Einecs Hemijsko ime Oksidirani polietilen Hemijska formula Molekulska masa Analiza Opis Gotovo bijeli listići, prah, granule ili kuglice Identifikacija Gustoća IzmeĎu 0,92 i 1,05 (20 ºC) Tačka kapanja Iznad 95 ºC Ĉistoća Kiselinski broj Najviše 70 Viskoznost Najmanje 8,1 x 10 5 m 2 s 1 na 120 ºC Ostale vrste voska Ne mogu se utvrditi (diferencijalnom pretraţnom kalorimetrijom (DSC) i/ili infracrvenom (IR) spektroskopijom) Kisik Najviše 9,5 % Hrom Najviše 5 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg E 920 L-CISTEIN Sinonimi Definicija L-cistein hidrohlorid ili hidrohlorid monohidrat. Ljudska kosa ne moţe se koristiti kao izvor za ovu supstancu. Einecs 200-157-7 (bezvodni) Hemijsko ime Hemijska formula C3H7NO2S xHCl xnH20 (gdje je n = 0 ili 1) Molekulska masa 157,62 (bezvodni) Analiza Sadrţaj od najmanje 98,0 % i najviše 101,5 % na bezvodnoj osnovi Opis Bijeli prah ili bezbojni kristali Identifikacija Rastvorljivost Potpuno rastvorljiv u vodi i etanolu Interval topljenja Bezvodni oblik topi se na oko 175 ºC Specifična rotacija [α]D 20 : izmeĎu + 5,0º i + 8,0º ili [α]D 25 : izmeĎu + 4,9º i 7,9º „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 502 Ĉistoća Gubitak pri sušenju IzmeĎu 8,0 % i 12,0 % Najviše do 2,0 % (bezvodni oblik) Ostatak kod paljenja Najviše 0,1 % Amonijev jon Najviše 200 mg/kg Arsen Najviše 1,5 mg/kg Olovo Najviše 5 mg/kg E 927b KARBAMID Sinonimi Urea Definicija Einecs 200-315-5 Hemijsko ime Hemijska formula CH4N2O Molekulska masa 60,06 Analiza Sadrţaj najmanje 99,0 % na bezvodnoj osnovi Opis Bezbojni do bijeli, prizmatični, kristalni prah ili male, bijele kuglice Identifikacija Rastvorljivost Lako rastvorljiv u vodi. Rastvorljiv u etanolu. Taloženje sa azotnom kiselinom Za pozitivan rezultat testa mora nastati kristalni talog Reakcija boje Za pozitivan rezultat testa mora nastati crvenkastoljubičasta boja Interval topljenja 132 ºC do 135 ºC Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 1,0 % (105 ºC, 1h) Sulfatni pepeo Najviše 0,1 % Materija nerastvorljiva u etanolu Najviše 0,04 % Lužnatost Pozitivan Amonijev jon Najviše 500 mg/kg Biuret Najviše 0,1 % Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg E 938 ARGON Sinonimi Definicija Einecs 231-147-0 Hemijsko ime Argon Hemijska formula Ar Molekulska masa 40 Analiza Najmanje 99 % „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 503 Opis Bezbojni,nezapaljivi gas bez mirisa Identifikacija Ĉistoća Sadržaj vode Najviše 0,05 % Metan i drugi ugljikovodici Najviše 100 μl/l (izračunati kao metan) E 939 HELIJ Definicija Einecs 231-168-5 Hemijsko ime Helij Hemijska formula He Molekulska masa 4 Analiza Najmanje 99 % Opis Bezbojni, nezapaljivi gas bez mirisa Identifikacija Ĉistoća Sadržaj vode Najviše do 0,05 % Metan i drugi ugljikovodici Najviše do 100 μl/l (izračunati kao metan) E 941 AZOT Sinonimi Definicija Einecs 231-783-9 Hemijsko ime Azot Hemijska formula N2 Molekulska masa 28 Analiza Najmanje 99 % Opis Bezbojni, nezapaljivi plin bez mirisa Identifikacija Ĉistoća Sadržaj vode Najviše 0,05 % Ugljik monoksid Najviše 10 μl/l Metan i drugi ugljikovodici Najviše 100 μl/l (izraţeno kao metan) Azot dioksid i azot oksid Najviše 10 μl/l Kisik Najviše 1 % E 942 AZOT OKSID Sinonimi Definicija Einecs 233-032-0 Hemijsko ime Azot oksid Hemijska formula N2O „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 504 Molekulska masa 44 Analiza Najmanje 99 % Opis Bezbojni, nezapaljivi plin, slatkastog mirisa Identifikacija Ĉistoća Sadržaj vode Najviše 0,05 % Ugljik monoksid Najviše 30 μl/l Azot dioksid i azot oksid Najviše 10 μl/l E 943a BUTAN Sinonimi n-butan Definicija Einecs Hemijsko ime Butan Hemijska formula CH3CH2CH2CH3 Molekulska masa 58,12 Analiza Sadrţaj od najmanje 96 % Opis Bezbojni gas ili tečnost sa blagim, karakterističnim mirisom Identifikacija Pritisak para 108,935 kPa na 20 ºC Ĉistoća Metan Najviše 0,15 % v/v Etan Najviše 0,5 % v/v Propan Najviše 1,5 % v/v Izobutan Najviše 3,0 % v/v 1,3-butadien Najviše 0,1 % v/v Vlaga Najviše 0,005 % E 943b IZOBUTAN Sinonimi 2-metil propan Definicija Einecs Hemijsko ime 2-metil propan Hemijska formula (CH3)2CHCH3 Molekulska masa 58,12 Analiza Sadrţaj najmanje 94 % Opis Bezbojni plin ili tečnost sa blagim, karakterističnim mirisom Identifikacija Pritisak para 205,465 kPa na 20 ºC Ĉistoća „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 505 Metan Najviše 0,15 % v/v Etan Najviše 0,5 % v/v Propan Najviše 2,0 % v/v n-Butan Najviše 4,0 % v/v 1,3-butadien Najviše 0,1 % v/v Vlaga Najviše 0,005 % E 944 PROPAN Definicija Einecs Hemijsko ime Propan Hemijska formula CH3CH2CH3 Molekulska masa 44,09 Analiza Sadrţaj od najmanje 95 % Opis Bezbojni plin ili tečnost sa blagim, karakterističnim mirisom Identifikacija Pritisak para 732,910 kPa na 20 ºC Ĉistoća Metan Najviše 0,15 % v/v Etan Najviše 1,5 % v/v Izobutan Najviše 2,0 % v/v n-Butan Najviše 1,0 % v/v 1,3-butadien Najviše 0,1 % v/v Vlaga Najviše 0,005 % E 948 KISIK Definicija Einecs 231-956-9 Hemijsko ime Kisik Hemijska formula O2 Molekulska masa 32 Analiza Najmanje 99 % Opis Bezbojni, bezmirisni nezapaljivi gas Identifikacija Ĉistoća Sadržaj vode Najviše 0,05 % Metan i drugi ugljikovodici Najviše 100 μl/l (izraţeno kao metan) E 949 VODIK Definicija Einecs 215-605-7 „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 506 Hemijsko ime Vodik Hemijska formula H2 Molekulska masa 2 Analiza Sadrţaj najmanje 99,9 % Opis Bezbojni, vrlo zapaljiv gas bez mirisa Identifikacija Ĉistoća Sadržaj vode Najviše 0,005 % v/v Kisik Najviše 0,001 % v/v Azot Najviše 0,07 % v/v E 950 — ACESULFAM K Sinonimi Acesulfam kalij, kalijeva so 3,4-dihidro-6- metil-1,2,3 oksatiazin-4-on-2,2-dioksida Definicija Einecs 259-715-3 Hemijsko ime 6-metil-1,2,3-oksatiazin-4(3H)-on-2,2-dioksid kalijeva so Hemijska formula C4H4KNO4S Molekulska masa 201,24 Analiza Sadrţaj najmanje 99 % C4H4KNO4S na bezvodnoj osnovi Opis Bijeli kristalni prah bez mirisa, oko 200 puta slaĎi od saharoze Identifikacija Rastvorljivost Lako rastvorljiv u vodi, vrlo slabo rastvorljiv u etanolu Ultra violetna apsorpcija Maksimum 227 ± 2 nm za rastvor od 10 mg u 1 000 ml vode Test na kalij Pozitivan (test na ostatak dobivene spaljivanjem 2 g uzorka) Test taloženja Dodati nekoliko kapi 10 % rastvora natrijev kobalt nitrita rastvoru od 0,2 g uzorka u 2 ml acetatne kiseline i 2 ml vode. Nastaje ţuti talog. Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 1 % (105 ºC, dva sata) Organske primjese Prolazi test za 20 mg/kg UV aktivnih sastojaka Fluorid Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 1 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 951 — ASPARTAM Sinonimi Aspartil fenilalanin metil ester Definicija Einecs 245-261-3 Hemijsko ime N-L-α-Aspartil-L-fenilalanin-1-metil ester, 3-amino-N-(α „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 507 karbometoksi-fenetil)-sukcinatna kiselina-N-metil ester Hemijska formula C14H18N2O5 Molekulska masa 294,31 Analiza Najmanje 98 % i najviše 102 % C14H18N2O5 na bezvodnoj osnovi Opis Bijeli, bezmirisni, kristalni prah slatkog okusa. Pribliţno 200 puta slaĎi od saharoze Identifikacija Rastvorljivost Slabo rastvorljiv u vodi i u etanolu pH IzmeĎu 4,5 i 6,0 (rastvor od 1 u 125) Specifična rotacija [α]D 20 : + 14,5 do + 16,5º OdreĎuje se u 4/100 rastvoru 15 N mravlje kiseline u roku od 30 minuta nakon pripreme rastvora uzorka Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 4,5 % (105 ºC, četiri sata) Sulfatni pepeo Najviše 0,2 % izraţeno na bazi teţine suhe materije) Transmisija Prozirnost 1 %-tnog rastvora u 2N hlorovodoničnoj kiselini, odreĎena u 1- cm kiveti pri 430 nm sa odgovarajućim spektrofotometrom, koristeći 2N hlorovodoničnu kiselinu kao referentu, nije manja od 0,95, ekivalento absorbanciji ne većoj od pribliţno 0,022 Arsen Najviše 3 mg/kg izraţeno na temelju suhe materije Olovo Najviše 1 mg/kg izraţeno na temelju suhe materije 5-Benzil-3,6-diokso-2 piperazinacetatna kiselina Najviše do 1,5 % izraţeno na temelju suhe materije E 952 — CIKLAMNA KISELINA I NJENE NATRIJEVE I KALCIJ SOLI (I) CIKLAMINSKA KISELINA Sinonimi Cikloheksilsulfamna kiselina, ciklamat Definicija Einecs 202-898-1 Hemijsko ime Cikloheksansulfamna kiselina, cikloheksilaminosulfonska kiselina Hemijska formula C6H13NO3S Molekulska masa 179,24 Analiza Cikloheksilsulfamna kiselina sadrţi najmanje do 98 % i najviše ekvivalenta 102 % C6H13NO3S, izraţeno na bezvodnoj osnovi Opis Gotovo bezbojni, bijeli kristalni prah. Pribliţno 40 puta slaĎi od saharoze Identifikacija Rastvorljivost Rastvorljiva u vodi i etanolu Test taloženja Zakiseliti 2 %-tni rastvor hlorovodoničnom kiselinom, dodati 1 ml pribliţno molarnog rastvora barij hlorida u vodi „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 508 i filtrirati ako se formira bilo kakva zamućenost ili talog. Bistrom rastvoru dodati 1 ml 10 % rastvora natrij nitrita. Nastaje bijeli talog. Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 1 % (105 ºC, jedan sat) Selen Najviše 30 mg/kg izraţeno kao selen na bazi suhe materije Olovo Najviše 1 mg/kg izraţeno na bazi suhe materije Arsen Najviše 3 mg/kg izraţeno na bazi suhe materije Cikloheksilamin Najviše 10 mg/kg izraţeno na bazi suhe materije Dicikloheksilamin Najviše 1 mg/kg izraţeno na bazi suhe materije Anilin Najviše 1 mg/kg izraţeno na bazi suhe materije (II) NATRIJEV CIKLAMAT Sinonimi Ciklamat, natrijeva so ciklamne kiseline Definicija Einecs 205-348-9 Hemijsko ime Natrijev cikloheksansulfamat, natrijev cikloheksilsulfamat Hemijska formula C6H12NNaO3S i dihidratni oblik C6H12NNaO3S·2H2O Molekulska masa 201,22 izraţeno za bezvodni oblik 237,22 izraţeno za hidrirani oblik Analiza Najmanje 98 % i najviše 102 % na suhoj osnovi Dihidratni oblik: najmanje 84 % na suhoj osnovi Opis Bijeli, bezmirisni kristali ili kristalni prah. Pribliţno 30 puta slaĎi od saharoze Identifikacija Rastvroljivost Rastvorljiv u vodi, praktično nerastvorljiv u etanolu Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 1 % (105 ºC, jedan sat) Najviše 15,2 % (105 ºC, dva sata) za dehidratni oblik Selen Najviše 30 mg/kg izraţeno kao selen na bazi suhe materije Arsen Najviše 3 mg/kg izraţeno na bazi suhe materije Olovo Najviše 1 mg/kg izraţeno na bazi suhe materije Cikloheksilamin Najviše 10 mg/kg izraţeno na bazi suhe materije Dicikloheksilamin Najviše 1 mg/kg izraţeno na bazi suhe materije Anilin Najviše 1 mg/kg izraţeno na bazi suhe materije (III) KALCIJ CIKLAMAT Sinonimi Ciklamat, kalcij so ciklamske kiseline Definicija Einecs 205-349-4 Hemijsko ime Kalcij cikloheksansulfamat, kalcij cikloheksilsulfamat Hemijska formula C12H24CaN2O6S2·2H2O „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 509 Molekulska masa 432,57 Analiza Najmanje 98 % i najviše 101 % na suhoj osnovi Opis Bijeli, bezbojni kristali ili kristalni prah. Pribliţno 30 puta slaĎi od saharoze. Identifikacija Rastvorljivost Rastvorljiv u vodi, umjereno rastvorljiv u etanolu Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 1 % (105 ºC, jedan sat) Najviše 8,5 % (140 ºC, četiri sata) za dehidratni oblik Selen Najviše 30 mg/kg izraţeno kao selen na bazi suhe materije Arsen Najviše 3 mg/kg izraţeno na bazi suhe materije Olovo Najviše 1 mg/kg izraţeno na bazi suhe materije Cikloheksilamin Najviše 10 mg/kg izraţeno na bazi suhe materije Dicikloheksilamin Najviše 1 mg/kg izraţeno na bazi suhe materije Anilin Najviše 1 mg/kg izraţeno na bazi suhe materije E 953 IZOMALT Sinonimi Hidrogenizirana izomaltuloza. Definicija Dobiva se enzimatskim pretvaranjem saharoze s neţivim stanicama Protaminobacter rubrum nakon čega slijedi katalitička hidrogenacija Einecs Hemijsko ime Izomalt je mješavina hidrogeniziranih mono- i disaharida čiji su osnovni sastojci disaharidi: 6-O-α-D-Glukopiranosil-D-sorbitol (1,6-GPS) i 1-O-α-D-Glukopiranosil-D-manitol dihidrat (1,1-GPM) Hemijska formula 6-O-α-D-Glukopiranosil-D-sorbitol: C12H24O11 1-O-α-D-Glukopiranosil-D-manitol dihidrata: C12H24O11x2H2O Molekulska masa 6-O-α-D-Glukopiranosil-D-sorbitol: 344,3 1-O-α-D-Glukopiranosil-D-manitol dihidrat: 380,3 Analiza Sadrţaj od najmanje 98 % hidrogeniziranih mono- i disaharida i najmanje 86 % mješavine 6-O-α-D Glukopiranosil-D-sorbitola i 1-O-α-D-Glukopiranosil-D manitol dihidrata odreĎenog na bezvodnoj osnovi. Opis Bijela, blago higroskopna kristalna masa ili vodeni rastvor bez mirisa, najmanje koncentracije od 60 %. Identifikacija Rastvorljivost Rastvorljiv u vodi, vrlo slabo rastvorljiv u etanolu. HPLC test Usporedbom s odgovarajućim referentnim standardom izomalta utvrĎuje se da su 2 glavna maksimuma ispitivane otopine u hromatogramu slična po vremenu zadrţavanja dvjema glavnim maksimumima referentne otopine u hromatogramu. „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 510 Ĉistoća Sadržaj vode Najviše 7 % za kruti proizvod (Karl Fischer metoda) Vodljivost Najviše 20 µS/ cm (na 20 % otopine suhe materije) pri temperaturi od 20 0 C D-Manitol Najviše 3 % D-Sorbitol Najviše 6 % Reducirajući šećeri Najviše 0,3 % izraţeno kao glukoza na temelju suhe materije Nikl Najviše do 2 mg/kg izraţeno na temelju suhe materije Arsen Najviše do 3 mg/kg izraţeno na temelju suhe materije Olovo Najviše do 1 mg/kg izraţeno na temelju suhe materije E 954 — SAHARIN I NJEGOVI Na, K I Ca SOLI (I) SAHARIN Sinonimi Definicija Einecs 201-321-0 Hemijsko ime 3-okso-2,3 dihidrobenzo(d)isotiazol-1,1-dioksid Hemijska formula C7H5NO3S Molekulska masa 183,18 Analiza Najmanje 99 % i najviše 101 % C7H5NO3S na bezvodnoj osnovi Opis Bijeli kristali ili bijeli kristalni prah, bez mirisa ili sa blagim, aromatskim mirisom. Pribliţno izmeĎu 300 i 500 puta slaĎi od saharoze Identifikacija Rastvorljivost Umjereno rastvorljiv u vodi, rastvorljiv u luţnatim rastvorima, umjereno rastvorljiv u etanolu Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 1 % (105 ºC, dva sata) Interval topljenja 226 do 230 ºC Sulfatni pepeo Najviše 0,2 % izraţeno na temelju suhe materije Benzojeva i salicilna kiselina U 10 ml rastvora 1 u 20, prethodno zakiseljene sa pet kapi acetatne kiseline, dodaj tri kapi pribliţno molarnog rastvora ţeljezo hlorida u vodi. Ne pojavljuje se ni talog niti ljubičasta boja o-Toluensulfonamid Najviše 10 mg/kg izraţeno na temelju suhe materije p-Toluensulfonamid Najviše 10 mg/kg izraţeno na temelju suhe materije Benzojeva kiselina p-sulfonamid Najviše 25 mg/kg izraţeno na temelju suhe materije Lako karbonizirajuće supstance Nema Arsen Najviše 3 mg/kg izraţeno na temelju suhe materije Selen Najviše 30 mg/kg izraţeno na temelju suhe materije Olovo Najviše 1 mg/kg izraţeno na temelju suhe materije „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 511 (II) NATRIJ SAHARIN Sinonimi Saharin, natrijeva so saharina Definicija Einecs 204-886-1 Hemijsko ime Natrij o-benzosulfimid, natrijeva so 2,3-dihidro-3 oksobenzisosulfonazol, oksobenzisosulfonazol, 1,2 benzisotiazolin-3-on-1, 1-dioksid natrijeva so dihidrat Hemijska formula C7H4NNaO3Sx2H2O Molekulska masa 241,19 Analiza Najmanje 99 % i najviše 101 % C7H4NNaO3S na bezvodnoj osnovi Opis Bijeli kristali ili bijeli kristalni vlaţan prah, bez mirisa ili slaba mirisa. Pribliţno izmeĎu 300 i 500 puta slaĎi od saharoze u razrijeĎenim rastvorima. Identifikacija Rastvorljivost Lako rastvorljiv u vodi, slabo rastvorljiv u etanolu Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 15 % (120 ºC, 4 sata) Benzojeva i salicilna kiselina U 10 ml rastvora1 u 20, prethodno zakiseljene sa pet kapi acetatne kiseline, dodaj tri kapi pribliţno molarnog rastvora ţeljezo hlorida u vodi. Ne pojavljuje se ni talog niti ljubičasta boja o-Toluensulfonamid Najviše 10 mg/kg izraţeno na temelju suhe materije p-Toluensulfonamid Najviše 10 mg/kg izraţeno na temelju suhe materije Benzojeva kiselina p-sulfonamid Najviše 25 mg/kg izraţeno na temelju suhe materije Lako karbonizirajuće supstance Nema Arsen Najviše 3 mg/kg izraţeno na temelju suhe materije Selen Najviše 30 mg/kg izraţeno na temelju suhe materije Olovo Najviše 1 mg/kg izraţeno na temelju suhe materije (III) KALCIJ SAHARIN Sinonimi Saharin, kalcij so saharina Definicija Hemijsko ime Kalcij o-benzosulfimid, kalcija so 2,3-dihidro-3 oksobenzisosulfonazol, 1,2-benzisotiazolin-3-on-1,1 dioksid kalcija so hidrat (2:7) Einecs 229-349-9 Hemijska formula C14H8CaN2O6S2·3½H2O Relativna Molekulska masa 467,48 Analiza Najmanje 95 % C14H8CaN2O6S2 na bezvodnoj osnovi Opis Bijeli kristali ili bijeli kristalni prah, bez mirisa ili sa blagim mirisom. Pribliţno izmeĎu 300 i 500 puta slaĎi od saharoze u razblaţenim rastvorima. „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 512 Identifikacija Rastvorljivost Lako rastvorljiv u vodi, rastvorljiv u etanolu Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 13,5 % (120 ºC, četiri sata) Benzojeva i salicilna kiselina U 10 ml rastvora 1 u 20, prethodno zakiseljene sa pet kapi acetatne kiseline, dodaj tri kapi pribliţno molarnog rastvora ţeljezo hlorida u vodi. Ne pojavljuje se ni talog niti ljubičasta boja o-Toluensulfonamid Najviše 10 mg/kg izraţeno na temelju suhe materije p-Toluensulfonamid Najviše 10 mg/kg izraţeno na temelju suhe materije Benzojeva kiselina p-sulfonamid Najviše 25 mg/kg izraţeno na temelju suhe materije Lako karbonizirajuće supstance Nema Arsen Najviše 3 mg/kg izraţeno na temelju suhe materije Selen Najviše 30 mg/kg izraţeno na temelju suhe materije Olovo Najviše 1 mg/kg izraţeno na temelju suhe materije (IV) KALIJ SAHARIN Sinonimi Saharin, kalijeva so saharina Definicija Einecs Hemijsko ime Kalij o-benzosulfimid, kalijeva so 2,3-dihidro-3 oksobenzisosulfonazola, kalijeva so 1,2-benzisotiazolin-3 on-1,1-dioksida monohidrata Hemijska formula C7H4KNO3SxH2O Molekulska masa 239,77 Analiza Najmanje 99 % i najviše do 101 % C7H4KNO3S na bezvodnoj osnovi Opis Bijeli kristali ili bijeli kristalni prah, bez mirisa ili slaba mirisa, intenzivno slatkog okusa čak i u vrlo razblaţenim rastvorima. Pribliţno izmeĎu 300 i 500 puta slaĎi od saharoze Identifikacija Rastvorljivost Lako rastvorljiv u vodi, slabo rastvorljiv u etanolu Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 8 % (120 ºC, četiri sata) Benzojeva i salicilna kiselina U 10 ml rastvora1 u 20, prethodno zakiseljene sa pet kapi acetatne kiseline, dodaj tri kapi pribliţno molarnog rastvora ţeljezo hlorida u vodi. Ne pojavljuje se ni talog niti ljubičasta boja o-Toluensulfonamid Najviše 10 mg/kg izraţeno na temelju suhe materije p-Toluensulfonamid Najviše 10 mg/kg izraţeno na temelju suhe materije Benzojeva kiselina p-sulfonamid Najviše 25 mg/kg izraţeno na temelju suhe materije Lako karbonizirajuće supstance Nema „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 513 Arsen Najviše 3 mg/kg izraţeno na temelju suhe materije Selen Najviše 30 mg/kg izraţeno na temelju suhe materije Olovo Najviše 1 mg/kg izraţeno na temelju suhe materije E 955 — SUKRALOZA Sinonimi 4,1',6'-trihlorogalaktosukroza Definicija Einecs 259-952-2 Hemijsko ime 1,6-Dihloro-1,6-dideoksi-β-D-fruktofuranosil-4-hloro-4 deoksi-ά-D-galaktopiranosid Hemijska formula C12H19Cl3O8 Molekulska masa 397,64 Analiza Sadrţaj najmanje do 98 % i najviše 102 % C12H19Cl3O8 izraţeno na bezvodnoj osnovi. Opis Bijeli do sivkastobijeli kristalni prah gotovo bez mirisa Identifikacija Rastvorljivost Lako rastvorljiv u vodi,metanolu i etanolu. Slabo rastvorljiv u etil acetatu. Infracrvena spekroskopija Infracrveni spektar kalij bromidne disperzije uzorka pokazuje relativne maksime pri talasnim brojevima sličnim kao za referentni spektar dobiven koristeći saharalozu kao referentni standard. Tankoslojna hromatografija Osnovna mrlja ispitnog rastvora ima istu Rf vrijednost kao i osnovna mrlja standardnog rastvora A koji se pominje u testu za ostale hlorinizirane disaharide. Ovaj standardni rastvor dobiven je rastvaranjem 1,0 g referentnog standarda sukraloze u 10 ml metanola. Specifična rotacija [α]D 20 + 84,0º do + 87,5º na bezvodnoj osnovi (10 %-tni w/v rastvor) Ĉistoća Sadržaj vode Najviše 2,0 % (Karl Fischer metoda) Sulfatni pepeo Najviše 0,7 % Ostali hlorinirani disaharidi Najviše 0,5 % Hlorinirani monosaharidi Najviše 0,1 % Trifenilfosfin oksid Najviše 150 mg/kg Metanol Najviše 0,1 % Olovo Najviše 1 mg/kg E 957 — TAUMATIN Sinonimi Definicija Einecs 258-822-2 Hemijsko ime Taumatin se dobiva vodenom ekstrakcijom (pH 2,5 do 4) arila ploda voća prirodne vrste Thaumatococcus daniellii „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 514 (Benth) i sastoji se uglavnom od proteina taumatin I i taumatin II zajedno sa manjim količinama biljnih sastojaka koji dolaze od izvornog materijala Hemijska formula Polipeptid od 207 aminokiselina Molekulska masa Taumatin I: 22 209 Taumatin II: 22 293 Analiza Najmanje 15,1 % azota na bazi sušene materije, ekvivalentno najmanje 93 % proteina (N × 6,2) Opis Prah krem boje, bez mirisa. Pribliţno 2 000 do 3000 puta slaĎi od saharoze Identifikacija Rastvorljivost Lako rastvorljiv u vodi, nerastvorljiv u acetonu Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 9 % (105 ºC do konstantne teţine) Ugljikohidrati Najviše 3 % izraţeno na temelju suhe materije Sulfatni pepeo Najviše 2 % izraţeno na temelju suhe materije Aluminij Najviše 100 mg/kg izraţeno na temelju suhe materije Arsen Najviše 3 mg/kg izraţeno na temelju suhe materije Olovo Najviše 3 mg/kg izraţeno na temelju suhe materije Mikrobiološki kriteriji Ukupan broj aerobnih mikroba Najviše 1 000/g kolonija po gramu Escherichia coli Odsutna u 1 g E 959 — NEOHESPERIDIN -DC Sinonimi Neohesperidin dihidrohalkon, NHDC, hesperetin dihidrohalkon-4'-β-neohesperidosid, neohesperidin DC Definicija Dobiva se katalitičkom hidrogenacijom neohesperidina Einecs 243-978-6 Hemijsko ime 2-O-α-L-ramnopiranosil-4'-β-D-glukopiranosil hesperetin dihidrohalkon Hemijska formula C28H36O15 Molekulska masa 612,6 Analiza Sadrţaj najmanje 96 % na suhoj osnovi Opis Sivkastobijeli kristalni prah bez mirisa. Pribliţno izmeĎu 1 000 i 1 800 puta slaĎi od saharoze Identifikacija Rastvorljivost Lako rastvorljiv u vrućoj vodi, vrlo slabo rastvorljiv u hladnoj vodi, praktično nerastvorljiv u eteru i benzenu Maksimum ultraljubičaste apsorpcije 282 do 283 nm za rastvor 2 mg u 100 ml metanola Neuov test Rastvoriti oko 10 mg neohesperidina DC u 1 ml metanola, dodati 1 ml 1 %-tnog matanolnog rastvora 2-aminoetil difenil borata. Nastaje svijetloţuta boja. Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 11 % (105 ºC, 3 sata) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 515 Sulfatni pepeo Najviše 0,2 % izraţeno na temelju suhe materije Arsen Najviše 3 mg/kg izraţeno na temelju suhe materije Olovo Najviše 2 mg/kg izraţeno na temelju suhe materije E 960 STEVIOL GLIKOZID Sinonimi Definicija Proces proizvodnje sastoji se od dvije faze: prva obuhvata vodenu ekstrakciju listova Stevia rebaudiana Bertoni i preliminarno čišćenje ekstrakta pomoću jonoizmjenjivačke hromatografije kako bi se dobio primarni ekstrakt steviol glikozida, a druga faza podrazumijeva rekristalizaciju steviol glikozida pomoću metanola ili vodenog etanola, čime se dobiva konačni produkt koji sadrţava najmanje 95 % u nastavku navedenih 11 povezanih steviol glikozidau svim kombinacijama i udjelima. Aditiv moţe sadrţavati ostatke jonske smole, koja se koristi u proizvodnom procesu. I neki drugi steviol glikozidi mogu se pojaviti kao rezultat proizvodnog procesa, ali se ne pojavljuju u prirodnom obliku u biljci Stevia rebaudiana, a identificirani su u malim količinama (0,10 to 0,37 % w/w). Hemijski naziv Steviolbiozid: 13-[(2-O-β-D-glukopiranozil-β-D glukopiranozil)oksi]kaur-16-en-18-onska kiselina Rubuzozid: 13-β-d-glukopiranozilloksikaur-16-en-18 onska kiselina; β-D-glukopiranozil ester Dulkozid A: 13-[(2-O-α-L-ramnopiranozil-β-D glukopiranozil)oksi]kaur-16-en-18-onska kiselina, β-D glukopiranozil ester Steviozid: 13-[(2-O-β -D- glukopiranozil- β-D glukopiranozil)oxy] kaur-16-en-18-onska kiselina, β-D glukopiranozil ester Rebaudiozid A: 13-[(2-O- β -D-glukopiranozil-3-O-β-D glukopiranozil-β-D-glukopiranozil)oxy]kaur-16-en-18 onska kiselina, β-D- glukopiranozil ester Rebaudiozid B: 13-[(2-O-β-D-glukopiranozil-3-O-β-D glukopiranozil-β-D-glukopiranozil)oksi]kaur-16-en-18 onska kiselina Rebaudiozid C: 13-[(2-O-α-L-ramnopiyranozil-3-O-β-D glukopiranozil-β-D-glukopiranozil)oksi]kaur-16-en-18 onska kiselina,β-D-glukopiranozil ester Rebaudiozid D: 13-[(2-O-β-D-glukopiranozil-3-O-β-D glukopiranozil-β-D-glukopiranozil)oksi]kaur-16-en-18 onska kiselina, 2-O-β-D-glukopiranozil-β-D-glukopiranozil ester Rebaudiozid E: 13-[(2-O-β-D-glukopiranozil-β-D glukopiranozil)oksi]kaur-16-en-18-onska kiselina, 2-O-β D-glukopiranozil-β-D-glukopiranozil ester Rebaudiozid F: 13-[(2-O-β-D-ksilofurananozil-3-O-β-D „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 516 glukopiranozil)oksi]kaur-16-en-18-onska kiselina, β-D glukopiranozil ester Rebaudiozid M: 13-[(2-O-β-D-glukopiranozil-3-O-β-D glukopiranozil-β-D-glukopiranozil)oksi]kaur-16-en-18 onska kiselina, 2-O-β-D-glukopiranozil-3-O-β-D glukopiranozil-β-D-glukopiranozil ester Hemijska formula Uobiĉajeni naziv Formula Faktor Steviol C20H30O3 1,00 Steviozid C38H60O18 0,40 Rebaudiozid A C44H70O23 0,33 Rebaudiozid C C44H70O22 0,34 Dulkozid A C38H60O17 0,40 Rubuzozid C32H50O13 0,50 Steviolbiozid C32H50O13 0,50 Rebaudiozid B C38H60O18 0,40 Rebaudiozid D C50H80O28 0,29 Rebaudiozid E C44H70O23 0,33 Rebaudiozid F C43H68O22 0,34 Rebaudiozid M C56H90O33 0,25 Molekulska masa i CAS broj Uobiĉajeni naziv CAS broj Molekulska masa Steviol 318,46 Steviolbiozid 41093-60-1 642,73 Rubuzozid 64849-39-4 642,73 Dulkozid A 64432-06-0 788,87 Steviozid 57817-89-7 804,88 Rebaudiozid A 58543-16-1 967,01 Rebaudiozid B 58543-17-2 804,88 Rebaudiozid C 63550-99-2 951,02 Rebaudiozid D 63279-13-0 1129,15 Rebaudiozid E 63279-14-1 967,01 Rebaudiozid F 438045-89-7 936,99 Rebaudiozid M 1220616-44-3 1291,30 Analiza Najmanje 95 % steviolbiozida, rubuzozida, dulkozida A, steviozida, rebaudiozida A, B, C, D, E, F i M na suhoj osnovi, u svim kombinacijama i omjerima. Opis Bijeli do svijetloţuti prah, oko 200-350 puta slaĎi od saharoze (kod 5 % ekvivalenta saharoze). Identifikacija Rastvorljivost Lako rastvorljiv do slabo rastvorljiv u vodi pH izmeĎu 4,5 i 7,0 (rastvor 1- u -100) Ĉistoća Ukupni pepeo Najviše 1 % „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 517 Gubitak pri sušenju Najviše 6 % (105 °C, dva sata) Ostaci rastvarača Najviše 200 mg/kg metanol Najviše 5 000 mg/kg etanol Arsen Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 1 mg/kg E 961 NEOTAM Sinonimi N-[N-(3,3-dimetilbutil)-L-α-aspartil]-L-fenilalanin 1-metil ester; N(3,3-dimetilbutil)-L-aspartil-L-fenilalanin metil ester. Definicija Neotam se dobija reakcijom pod pritiskom vodika iz aspartama s 3,3-dimetilbutiraldehidom u metanolu u prisutnosti paladij/ugljikovog katalizatora. Izolira se i očisti filtracijom pri čemu se moţe koristiti diatomejska zemlja. Nakon odstranjivanja otapala putem destilacije, neotam se opere vodom, izolira centrifugiranjem i na kraju osuši vakumom. CAS broj 165450-17-9 Hemijski naziv N-[N–(3,3-dimetilbutil)-L-α-aspartil]-L-fenilalanin 1-metil ester Hemijska formula C20H30N2O5 Molekulska masa 378,47 Opis Bijeli do sivkastobijeli prah Analiza Najmanje 97,0 %, na temelju suhe tvari Identifikacija Rastvorljivost 4,75 % (w/w) pri 60ºC u vodi, rastvorljiv u etanolu i etil acetatu Ĉistoća Sadržaj vode Najviše 5 % (Karl Fischer, veličina uzorka 25 ± 5 mg) pH 5,0 – 7,0 (0,5 %-tni vodeni rastvor) Temperatura topljenja 81 °C do 84 °C N-[(3,3-dimetilbutil)-L-α-aspartil] L-fenilalanin Najviše 1,5 % Olovo Najviše 1 mg/kg E 962 — SO ASPARTAMA-ACESULFAMA Sinonimi Aspartam-acesulfam So aspartam-acesulfama Definicija So se priprema zagrijavanjem pribliţno 2:1 odnosa (w/w) aspartama i acesulfama K u rastvoru pri kiseloj pH i dopuštajući da nastupi kristalizacija. Kalij i vlaga se eliminišu. Proizvod je stabilniji od samog aspartama. Einecs Hemijsko ime so L-fenilalanil-2-metil-L-α-asparaginske kiseline i 6 metil-1,2,3-oksatiazin-4(3H)-on-2,2-dioksida „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 518 Hemijska formula C18H23O9N3S Molekulska masa 457,46 Analiza 63,0 % do 66,0 % aspartama (suha osnova) i 34,0 % do 37,0 % acesulfama (kisela forma na suhoj osnovi) Opis Bijeli, bezmirisni, kristalni prah. Identifikacija Rastvorljivost Umjereno rastvoljiv u vodi; slabo rastvorljiv u etanolu. Transmisija Transmisija 1 %-nog rastvora u vodi odreĎivana u ćeliji veličine 1 cm na 430 nm odgovarajućim spektrofotometrom koristeći vodu kao referencu, nije manja od 0,95, ekivalentna absorbanci ne većoj od pribliţno 0,022. Specifična rotacija [α]D 20 = +14,5º do +16,5º OdreĎuje se pri koncentraciji od 6,2 g u 100 ml mravlje kiseline (15N) u roku od 30 min od pripreme rastvora. Izračunata specifična rotacija se dijeli sa 0,646 kako bi se izvršila korekcija za sadrţaj aspartama u soli aspartam acesulfama. Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 0,5 % (105 ºC, 4 h) 5-Benzil-3,6-diokso-2 piperazinacetatna kiselina Najviše 0,5 % Olovo Najviše 1 mg/kg E 964 SIRUP POLIGLICITOLA Sinonimi Hidrogenirani hidrolizat škroba, hidrogenirani sirup glukoze i poliglucitola Definicija Smjesa koja se sastoji većinom od maltitola i sorbitola i manjih količina hidrogeniranih oligo- i polisaharida i maltrotriitola. Proizvodi se katalitičkim hidrogeniranjem smjese hidrolizata škroba koja se sastoji od glukoze, maltoze i viših polimera glukoze, slično postupku katalitičkog hidrogeniranja koji se koristi u proizvodnji sirupa maltitola. Dobiveni sirup desalinizira se upotrebom jonskih izmjenjivača i koncentrira do ţeljenog nivoa. Einecs Hemijsko ime Sorbitol: D-glucitol Maltitol: (α)-D-Glukopiranozil-1,4-D-glucitol Hemijska formula Sorbitol: C6H14O6 Maltitol: C12H24O11 Molekulska masa Sorbitol: 182,2 Maltitol: 344,3 Sadržaj Sadrţi ne manje od 99 % ukupnih hidrogeniranih saharida na anhidridnoj osnovi, ne manje od 50 % poliola veće molekulske mase, ne više od 50 % maltitola i ne više od 20 „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 519 % sorbitola na anhidridnoj osnovi. Opis Bezbojna i bezmirisna bistra viskozna tečnost Identifikacija Rastvorljivost Vrlo rastvorljiv u vodi, slabo rastvorljiv u etanolu Test na maltitol Pozetivan Test za sorbitol U 5 g uzorka dodati 7 ml metanola, 1 ml benzaldehida i 1 ml hlorvodonične kiseline. U mehaničkoj mješalici mješati do pojave kristala. Filter i kristali se rastope u 20 ml ključale vode koja sadrţi 1 g natrij bikarbonata. Filter i kristale isprati sa 5 ml vodene otopine metanola (u omjeru 1:2) i osušiti na zraku. Tako dobiveni kristali derivata sorbitol monobenzilidina imaju tačku topljenja izmeĎu 173 i 179 °C. Čistoća Sadržaj vode Najviše 31 % (po Karl Fischerovoj metodi) Hloridi Najviše 50 mg/kg Sulfati Najviše 100 mg/kg Reducirajući šećeri Najviše 0,3 mg/kg Nikal Najviše 2 mg/kg Olovo Najviše 1 mg/kg E 965 (i) MALTITOL Sinonimi D-maltitol, hidrogenizirana maltoza Definicija Maltitol se dobiva hidrogenacijom D-maltoze. Uglavnom se sastoji od D-maltitola. Moţe sadrţavati male količine sorbitola i povezanih polihidroksilnih alkohola. Einecs 209-567-0 Hemijsko ime (α)-D-glukopiranosil-1,4-D-glucitol Hemijska formula C12H24O11 Relativna Molekulska masa 344,31 Analiza Sadrţaj najmanje 98 % D-maltitola C12H24O11 na bezvodnoj osnovi Opis Bijeli kristalni prah Identifikacija Rastvorljivost Lako rastvorljiv u vodi, slabo rastvorljiv u etanolu Interval topljenja 148 do 151 ºC Specifična rotacija [α]D 20 + 105,5 do + 108,5º (5 %-tni w/v rastvor) Ĉistoća Izgled vodenog rastvora Rastvor je bistar i bezbojan Sadržaj vode Najviše 1 % (Karl Fischer metoda) Vodljivost Najviše 20 µS/ cm (na 20 % otopine suve materije) pri temperaturi od 20 0 C Reducirajući šećeri Najviše 0,1 % izraţeno kao glukoza na bezvodnoj osnovi „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 520 Nikl Najviše 2 mg/kg izraţeno na bezvodnoj osnovi Arsen Najviše 3 mg/kg izraţeno na bezvodnoj osnovi Olovo Najviše 1 mg/kg izraţeno na bezvodnoj osnovi E 965 (ii) MALTITOL SIRUP Sinonimi Sirup hidrogenizirane glukoze visokog sadrţaja maltoze, sirup hidrogenizirane glukoze, maltitolna tečnost Definicija Mješavina koja se sastoji uglavnom od maltitola sa sorbitolom i hidrogeniziranih oligo- i polisaharida. Proizveden je katalitičkom hidrogenizacijom sirupa glukoze sa visokim sadrţajem maltoze ili hidrogenizacijom njegovih pojedinačnih komponenti, nakon čega slijedi miješanje. Prodajni artikal se nudi kao sirup i kao čvrsti proizvod. Einecs Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Analiza Sadrţaj najmanje 99 % ukupnih hidrogeniziranih saharida na bezvodnoj osnovi i najmanje 50 % maltitola na bezvodnoj osnovi Opis Bez boje i mirisa, bistre viskozne tečnosti ili bijele kristalne mase Identifikacija Rastvorljivost Lako rastvorljiv u vodi, slabo rastvorljiv u etanolu HPLC test Usporedbom s odgovarajućim referentnim standardom maltitola utvrĎuje se da glavni pik na hromatogramu ispitivanog rastvora ima slično retencijsko vrijeme kao glavni pik na hromatogramu dobivenom sa referentnim rastvorom (ISO 10504:1998). Ĉistoća Izgled vodenog rastvora Rastvor je bistar i bezbojan Sadržaj vode Najviše 31 % (Karl Fischer) Vodljivost Najviše 10 µS/ cm (na proizvod kao takav) pri temperaturi od 20 0 C Reducirajući šećeri Najviše 0,3 % (izraţeni kao glukoza na bezvodnoj osnovi) Nikl Najviše 2 mg/kg Olovo Najviše 1 mg/kg E 966 – LAKTITOL Sinonimi Laktit, laktositol, laktobiosit Definicija Laktitol se dobiva katalitičkom hidrogenacijom laktoze Einecs 209-566-5 Hemijsko ime 4-O-β-D-galaktopiranosil-D-glucitol „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 521 Hemijska formula C12H24O11 Molekulska masa 344,3 Analiza Najmanje 95 % na temelju suhe materije Opis Kristalni prašci ili bezbojni rastvori. Kristalni proizvodi se javljaju u bezvodnoj, monohidratnoj i dihidratnoj formi. Nikal se koristi kao katalizator. Identifikacija Rastvorljivost Lako rastvorljiv u vodi Specifična rotacija [α]D 20 = + 13 do + 16º izračunata na bezvodnoj osnovi (10 %-tni w/v vodeni rastvor) Ĉistoća Sadržaj vode Kristalni proizvodi; najviše 10,5 % (Karl Fischer metoda) Ostali polioli Najviše 2,5 % na bezvodnoj osnovi Reducirajući šećeri Najviše 0,2 % izraţeno kao glukoza na temelju suhe materije Hloridi Najviše 100 mg/kg izraţeno na temelju suhe materije Sulfati Najviše 200 mg/kg izraţeno na temelju suhe materije Sulfatni pepeo Najviše 0,1 % izraţeno na temelju suhe materije Nikl Najviše 2 mg/kg izraţeno na temelju suhe materije Arsen Najviše 3 mg/kg izraţeno na temelju suhe materije Olovo Najviše 1 mg/kg izraţeno na temelju suhe materije E 967 – KSILITOL Sinonimi Ksilitol Definicija Ksilitol se uglavnom sastoji od D-ksilitola. Dio koji nije D ksilitol sastoji se od povezanih tvari poput L-arabinitola, galaktitola, manitola, sorbitola Einecs 201-788-0 Hemijsko ime D-ksilitol Hemijska formula C5H12O5 Molekulska masa 152,2 Analiza Najmanje 98,5 % ksilitol na bezvodnoj osnovi Opis Bijeli, kristalni prašak, gotovo bez mirisa Identifikacija Rastvorljivost Lako rastvorljiv u vodi, umjereno rastvorljiv u etanolu Interval topljenja 92 do 96 ºC pH 5 do 7 (10 %-tni w/v vodeni rastvor) Infracrvena spektroskopija Odgovara referentnom standardu, npr. EP ili USP Ĉistoća Sadržaj vode Najviše 1 % (metoda Karl Fischerova) Vodljivost Najviše 20 µS/ cm (na 20 % otopine suve materije) pri temperaturi od 20 0 C Ostali polihidrični alkoholi Najviše 1 % izraţeno na osnovu suhe materije „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 522 Reducirajući šećeri Najviše do 0,2 % izraţeno kao glukoza na temelju suhe materije Nikl Najviše do 2 mg/kg izraţeno na temelju suhe materije Arsen Najviše do 3 mg/kg izraţeno na temelju suhe materije Olovo Najviše do 1 mg/kg izraţeno na temelju suhe materije E 968 – ERITRITOL Sinonimi Mezo-eritritol, tetrahidroksibutan, eritrit Definicija Dobiva se fermentacijom ugljikohidratnog izvora sigurnim i odgovarajućim ozmofilnim kvascima koji su namijenjeni za prehranu, kao što je Moniliella pollinis ili Moniliella megachilensis, nakon čega slijedi čišćenje i sušenje. Einecs 205-737-3 Hemijsko ime 1,2,3,4- butantetrol Hemijska formula C4H10O4 Molekulska masa 122,12 Analiza Najmanje 99 % nakon sušenja na 105 ºC Opis Bijeli nehigroskopni,termostabilni kristali, bez mirisa i sa pribliţno 60-80 % slatkoće saharoze Identifikacija Rastvorljivost Lako rastvorljiv u vodi,slabo rastvorljiv u etanolu, nerastvorljivi u dietil eteru. Interval topljenja 119 do 123 ºC Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 0,2 % (70 ºC,6 sati u vakuum eksikatoru) Vodljivost Najviše 20 µS/ cm (na 20 % otopine suhe materije) pri temperaturi od 20 0 C Reducirajuće materije Najviše 0,3 % izraţeno kao D - glukoza Ribitol i glicerol Najviše 0,1 % Olovo Najviše 0,5 mg/kg E 969 – ADVANTAM Sinonimi Definicija Advantam (ANS9801) proizvodi se hemijskom sintezom u postupku s tri koraka: proizvodnja glavnog proizvodnog intermedijera, 3-hidroksi-4-metoksicinamaldehid (HMCA), za kojim slijedi hidrogenacija radi dobivanja 3-(3- hidroksi 4-metoksifenil) propionaldehida (HMPA). U završnom koraku rastvor HMPA u metanolu (filtrat) zdruţuje se s aspartamom radi dobivanja imina koji selektivnom hidrogenacijom tvori Advantam. Rastvor se ostavi kristalizirati te se sirovi kristali isperu. Proizvod se ponovo kristalizira, a kristali se razdvoje, isperu i osuše. CAS br. 714229-20-6 Hemijsko ime N-[N-[3-(3-hidroksi-4-metoksfenil)propil]-α-aspartil]-L „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 523 fenilalanin 1-metil ester, monohidrat (IUPAC); L fenilalanin, N-[3-(3-hidroksi-4-metoksifenil)propil]-L-alfa aspartil-, 2-metil ester, monohidrat (CA) Hemijska formula C24H30N2O7 x H2O Molekulska masa 476,52 g/mol (monohidrat) Analiza Najmanje 97,0 % i najviše 102,0 % na bezvodnoj osnovi Opis Prašak bijele do ţute boje Identifikacija Interval topljenja 101,5 ºC Ĉistoća N-[N-[3-(3-hidroksi-4-metoksifenil) propil-α-aspartil]-L-fenilalanin (ANS9801-kiselina) Ne više od 1 % Ukupne ostale srodne materije Najviše 1,5 % Ostali rastvarači Izopropil-acetat: Najviše 2 000 mg/kg Metil-acetat: Najviše 500 mg/kg Metanol: Najviše 500 mg/kg 2-propanol: Najviše 500 mg/kg Udio vode Najviše 5,0 % (metoda Karl Fišerova) Ostatak nakon spaljivanja Najviše 0,2 % Arsen Najviše 2 mg/kg Olovo Najviše 1 mg/kg Paladij Najviše 5,3 mg/kg Platina Najviše 1,7 mg/kg E 999 KVILAJA EKSTRAKT Sinonimi Ekstrakt sapunske kore, Ekstrakt kore kuilaia, Ekstrakt Panama kore, Quillai Ekstrakt, Ekstrakt Murillo kore, Ekstrakt kineske kore Definicija Kulilai Ekstrakt se dobiva vodenom ekstrakcijom Quillai saponaria Molina, ili drugih Quillaia loza, stabala iz familije Rosaceae. On sadrţi nekoliko triterpenoidnih saponina koji se sastoje od glikosida kuilne kiseline. TakoĎer se javljaju neki šećeri uključujući glukozu, galaktozu, arabinozu, ksilozu, i ramnozu, zajedno sa taninom, kalcij oksalatom i drugim manjim bitnim komponentama. Einecs Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Analiza Opis Kvilaja ekstrakt u obliku praha je svijetlosmeĎe boje s nijansama ruţičaste. Dostupan je i kao vodeni rastvor. „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 524 Identifikacija pH IzmeĎu 3,7 i 5,5 (4 %-tni rastvor) Ĉistoća Sadržaj vode Najviše 6,0 % (Karl Fischer metoda) (samo za praškasti oblik) Arsen Najviše 2 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg E 1103 INVERTAZA Sinonimi Definicija Invertaza se proizvodi iz Saccharomyces cerevisiae Einecs 232-615-7 Broj enzimske komisije EC 3.2.1.26 Sistemsko ime β-D-Fruktofuranosid fruktohidrolaza Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Analiza Opis Identifikacija Ĉistoća Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 5 mg/kg Kadmij Najviše 0,5 mg/kg Mikrobiologija Ukupni bakterijski broj Najviše 50 000 kolonija po gramu Salmonella spp. Odsutna u 25 g Koliforme Najviše 30 kolinija po gramu Escheichia coli Odsutna u 25 g E 1105 LISOZIM Sinonimi Lisozim hidrohlorid Muramidaza Definicija Lisozim je linearni polipeptid dobiven iz bjelanca kokošijih jaja koji se sastoji od 129 aminokiselina. Posjeduje enzimatsku aktivnost u svojoj mogućnosti da hidrolizira β(1-4) veze izmeĎu N-acetilmuramne kiseline i N acetilglukozamina u vanjskim membranama bakterijskih vrsta, posebno u gram-pozitivnim organizmima. Najćešće se dobija kao hidrohlorid Einecs 232-620-4 Broj enzimske komisije EC 3.2.1.17 „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 525 Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Oko 14 000 Analiza Sadrţaj najmanje 950 mg/g na bezvodnoj osnovi Opis Bijeli, bezmirisni prah koji ima blago slatki okus Identifikacija Izoelektrična tačka 10,7 pH 2 %-tnog vodenog rastvora IzmeĎu 3,0 i 3,6 (2 %-tnog vodenog rastvora) Spetrofotometrija Apsorpcijski maksimum vodenog rastvora (25 mg/100 ml) na 281 nm, a minimum na 252 nm Ĉistoća Sadržaj vode Najviše 6,0 % (Karl Fischer metoda) (samo za praškasti oblik) Ostatak pri spaljivanju Najviše 1,5 % Azot Najmanje 16,8 % i najviše 17,8 % Arsen Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 5 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Mikrobiološki kriteriji Ukupan broj bakterija Najviše do 5 × 10 4 kolonija po gramu Salmonella spp. Odsutna u 25 g Staphylococcus aureus Odsutna u 1 g Escherichia coli Odsutna u 1 g E 1200 POLIDEKSTROZA Sinonimi Modificirane polidekstroze Definicija Proizvoljno vezani polimeri glukoze sa odreĎenim brojem krajnjim grupama sorbitola, sa ostacima limunske kiseline ili fosforne kiseline vezanim za polimere putem mono ili diester veza. Oni se dobivaju topljenjem i kondenzacijom sastojaka i sastoji se od pribliţno 90 dijelova D-glukoze, 10 dijelova sorbitola i 1 dijelom citrične kiselina ili 0,1 dijelom fosforne kiseline. U polimerima dominira 1,6 glukosidna veza ali ima i drugih veza. Produkti sadrţe male količine slobodne glukoze, sorbitola, levoglukosana (1,6 anhidro-D-glukoza) i limunske kiseline i mogu biti neutralizirani sa bilo kojom bazom za upotrebu u hrani i/ili dekolorizirani i dejonizirani za dalje pročišćavanje. Produkti mogu takoĎer biti djelimično hidrogenizirani sa Raney nikl katalizatorom da bi se smanjila rezidualna glukoza. Polidekstroza-N je neutralizirana polidekstroza. Einecs Hemijsko ime Hemijska formula „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 526 Molekulska masa Analiza Sadrţaj ne manji od 90 % polimera na bezvodnoj osnovi i bez pepela Opis Bijela do svijetlo smeĎa čvrsta materija. Polidekstroze se rastvaraju u vodi dajući bistar, bezbojan do slamaste boje rastvor Identifikacija Test na šećer Pozitivan Test na reducirajući šećer Pozitivan pH IzmeĎu 2,5 i 7,0 za polidekstrozu (10 %-tni rastvor) IzmeĎu 5,0 i 6,0 za polidekstrozu-N (10 %-tni rastvor) Ĉistoća Sadržaj vode Najviše 4,0 % (Karl Fischer metoda) Sulfatni pepeo Najviše 0,3 % (polidekstroza) Najviše 2,0 % (polidekstroza-N) Nikl Najviše 2 mg/kg za hidrogenizirane polidekstroze 1,6-Anhidro-D-glukoze Najviše 4,0 % na bezvodnoj osnovi i bez pepela Glukoza i sorbitol Najviše 6,0 % zajednički bez pepela i na suhoj bazi; glukoza i sorbitol se odreĎuju posebno Granice molekulske mase Negativan test na polimere sa molekulskom masom većom od 22 000 5-Hidroksimetilfurfural Najviše 0,1 % (polidekstroza) Najviše 0,05 % (polidekstroza-N) Olovo Najviše 0,5 mg/kg E 1201 POLIVINILPIROLIDON Sinonimi Povidon PVP Rastvorljivi polivinilpirolidon Definicija Einecs Hemijsko ime Polivinilpirolidon, poli-[1-(2-okso-1-pirolidinil)- etilen] Hemijska formula (C6H9NO)n Prosječna molekulska masa Najmanje 25 000 Analiza Sadrţaj najmanje 11,5 % i najviše 12,8 % azota (N) na bezvodnoj osnovi Opis Bijeli ili gotovo bijeli prah Identifikacija Rastvorljivost Rastvorljiv u vodi i u etanolu. Nerastvorljiv u eteru pH IzmeĎu 3,0 i 7,0 (5 %-tnog rastvora) Ĉistoća Sadržaj vode Najviše 5 % (Karl Fischer) Ukupan pepeo Najviše 0,1 % „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 527 Aldehid Najviše 500 mg/kg (kao acetaldehid) Slobodni-N-vinilpirolidon Najviše 10 mg/kg Hidrazin Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg E 1202 POLIVINILPOLIPIROLIDON Sinonimi Krospovidon Unakrsno vezani polividon Nerastvorljivi polivinilpirolidon Definicija Polivinilpirolidon je nasumice umreţen poli-[1-(2-okso-1 pirolidinil)-etilen].Proizvodi se polimerizacijom N-vinil-2 pirolidona u prisustvu ili kaustičnog katalizatora ili N, N' divinil-imidazolidona. Zbog svoje nerastvorljivosti u uobičajenim rastvaračima interval molekularne mase nije podloţan analitičkom odreĎivanju Einecs Hemijsko ime Polivinilpirolidon, poli-[1-(2-okso-1-pirolidinil)-etilen] Hemijska formula (C6H9NO) n Molekulska masa Analiza Sadrţaj najmanje 11 % i najviše 12,8 % azota (N) na bezvodnoj osnovi Opis Bijeli higroskopni prah slaba, neutvrĎenog, neodereĎenog mirisa Identifikacija Rastvorljivost Nerastvorljiv u vodi, etanolu i eteru pH IzmeĎu 5,0 i 8,0 (1 %-tne suspenzije u vodi) Ĉistoća Sadržaj vode Najviše 6 % (Karl Fischer) Sulfatni pepeo Najviše 0,4 % Materija rastvorljiva u vodi Najviše 1 % Slobodni-N-vinilpirolidon Najviše 10 mg/kg Slobodni-N,N'-divinil-imidazolidon Najviše 2 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg E 1203 POLIVINILNI ALKOHOL Sinonimi Polimer vinilnog alkohola; PVOH Definicija Polivinilni alkohol sintetska je smola koja se dobiva polimerizacijom vinilnog acetata, nakon čega slijedi djelomična hidroliza estera u prisutnosti luţnatog katalizatora. Fizička svojstva produkta ovise o stepenu polimerizacije i stepenu hidrolize. Hemijsko ime Homopolimer etanola Hemijska formula (C2H3OR)n gdje je R = H ili COCH3 Opis Proziran, bijeli ili krem zrnaststi prah bez mirisa, bez okusa „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 528 Identifikacija Rastvorljivost Rastvorljiv u vodi; praktično nerastvorljiv u etanolu (≥ 99,8 %) Reakcija taloženja Otopiti 0,25 g uzorka u 5 ml vode uz zagrijavanje i ostaviti da se rastvor ohladi do sobne temperature. Dodavanjem 10 ml etanola u ovu otopinu nastaje bijeli, mutan ili pahuljast talog. Reakcija boje Otopiti 0,01 g uzorka u 100 ml vode uz zagrijavanje i ostaviti da se rastvor ohladi do sobne temperature. Kada se u 5 ml otopine doda jedna kap ispitne otopine joda (TS) i nekoliko kapi otopine borne kiseline, nastaje plava boja. Otopiti 0,5 g uzorka u 10 ml vode uz zagrijavanje i ostaviti da se rastvor ohladi do sobne temperature. Nakon dodavanja jedne kapi joda TS u 5 ml otopine nastaje tamnocrvena do plava boja. Viskoznost 4,8 do 5,8 mPa.s (20 °C, 4 %-tna rastvor), što odgovara prosječnoj molekulskoj masi od 26 000-30 000 Da Ĉistoća Supstance nerastvorljive u vodi Najviše 0,1 % Esterski broj IzmeĎu 125 i 153 mg KOH/g Stepen hidrolize 86,5 do 89 % Kiselinski broj Najviše 3,0 Ostaci rastvarača Najviše 1,0 % metanola, 1,0 % metil acetata pH 5,0 do 6,5 (4 %-tni rastvor) Gubitak pri sušenju Najviše 5,0 % (105 0 C, 3 sata) Ostatak pri spaljivanju Najviše 1,0 % Olovo Najviše 2 mg/kg E 1204 PULULAN Definicija Linerani, neutralni glukan koji se sastoji najvećim dijelom od jedinica maltotrioze vezanse sa -1,6 glikozidnim vezama. Nastaje fermentacijom hidroliziranog skroba upotrebom netoksičnih sorti Aureobasidium pullulans-a. Nakon završetka fermentacije fungalne ćelije se odstranjuju mikrofilitracijom, filtrat se sterilizuje toplotom i pigmenti i druge nečistoće se odstranjuju adsorpcijom i jonoizmjenivačkom hromatografijom. Einecs 232-945-1 Hemijsko ime Hemijska formula (C6H10O5)n Molekulska masa Analiza Najmanje 90 % glukana na suhoj bazi Opis Bijeli do sivkastobijeli prah bez mirisa Identifikacija „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 529 Rastvorljivost Rastvorljiv u vodi, praktično nerastvorljiv u etanolu. pH 5,0 do 7,0 (10 %-tni rastvor) Taloženje sa polietilen glikolom 600 Dodati 2 ml polietil glikola 600 u 10 ml 2 %-og vodenog rastvora pululana. Stvara se talog bijele boje. Depolimerizacija sa pululanazom Pripremiti dvije epruvete sa 10 ml 10 %-og rastvora pululana u svakoj. Dodati 0,1 ml rastvora pululanaze sa aktivnošću od 10 jedinica/g u jednu epruvetu i 0,1 ml vode u drugu. Nakon inkubacije na oko 25ºC u periodu od 20 min, viskoznost rastvora tretiranog sa pululanazom je vidljivo manja nego kod one koja nije tretirana. Viskoznost 100 do 180 mm 2 /s (10 %-ti w/w vodeni rastvor na 30 ºC) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 6 % (90 ºC, pritisak ne veći od 50 mm Hg, 6h) Mono, di- i oligosaharidi Najviše 10 % izraţeno kao glukoza Olovo Najviše 1 mg/kg Mikrobiologija Kvasac i plijesni Najviše 100 kolonija po gramu Koliformi Odsutna u 25 g Salmonella spp. Odsutna u 25 g E 1205 OSNOVNI KOPOLIMER METAKRILATA Sinonimi Osnovni butilirani kopolimer metakrilata; kopolimer amino metakrilata; kopolimer E aminoalkil metakrilata; butil metakrilat; dimetilaminoetil metakrilat; polimer metil metakrilata; butil metakrilat; metil metakrilat; polimer dimetilaminoetil metakrilata Definicija Osnovni kopolimer metakrilata dobiva se toplotno kontrolisanom polimerizacijom monomera metil metakrilata, butil metakrilata i dimetilaminoetil metakrilata, otopljenih u propan-2-olu korištenjem sustava za pokretanje slobodnih radikala. Alkil merkaptan koristi se kao agens za modifikaciju lanca. Kruti se polimer melje (prvi korak mljevenja), ekstrudira i granulira pod vakuumom radi uklanjanja ostataka isparljivih sastojaka. Rezultirajuće granule stavljaju se kao takve na trţište ili podvrgavaju drugom koraku mljevenja (mikronizacija). Hemijsko ime Poli(butil methakrilat-ko-(2-dimetilaminoetil)metakrilat ko-metil metakrilat) 1:2:1 Hemijska formula Poli[(CH2:C(CH3)CO2(CH2)2N(CH3)2)-co (CH2:C(CH3)CO2CH3-co- (CH2:C(CH3)CO2(CH2)3CH3)] Prosječna molekulska masa procijenjena gel-filtracijskom hromatografijom Oko 47 000 g/mol Veličina čestica praha (kada se koristi, stvara film) < 50 μm najmanje 95% < 20 μm najmanje 50 % „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 530 < 3 μm najviše 10 % Analiza (prema Ph. Eur. 2.2.20 „titracija potenciometrom”) 20,8 – 25,5 % Grupe dimetilaminoetila (DMAE) na temelju suhe materije Opis Granule su bezbojne do ţute nijanse, prah je bijele boje Identifikacija Infracrvena spektroskopija Treba utvrditi Viskoznost 12,5 %-ne otopine u 60: 40 (m/m) propan-2-ola i acetona 3 – 6 mPa.s Indeks refrakcije [n]D 20 1,380–1,385 Rastvorljivost 1 g se topi u 7 g metanola, etanola, propan-2-ola, diklorometana, vodene solne kiseline 1N Nerastvorljiv u petrol eteru Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 2,0 % (105 0 C, 3 sata) Alkalni broj 162 – 198 mg KOH/g suhe materije Sulfatni pepeo Najviše 0,1 % Ostaci monomera Butilmetakrilat < 1 000 mg/kg Metil metakrilat < 1 000 mg/kg Dimetilaminoetil metakrilat < 1 000 mg/kg Ostaci rastvarača Propan-2-ol < 0,5 % Butanol < 0,5 % Metanol < 0,1 % Arsen Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 3 mg/kg Živa Najviše 0,1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg E 1206 NEUTRALNI KOPOLIMER METAKRILATA Sinonimi Polimer etil akrilat metil metakrilata; etil akrilat, polimer metil metakrilata; etil akrilat, polimer s metil metakrilatom; metil metakrilat, polimer etil akrilata; metil metakrilat, polimer s etil akrilatom Definicija Neutralni kopolimer metakrilata potpuno je polimeriziran kopolimer metil metakrilata i etil akrilata. Dobiva se postupkom polimerizacije u emulziji. Dobiva se redoksom pokrenutom polimerizacijom monomera etil akrilata i metil metakrilata, pri čemu se kao inicijatori reakcije koriste donori slobodnih radikala u sustavu stabiliziranom monostearil eterom i vinilnom kiselinom/natrijevim hidroksidom. Ostaci monomera uklonjeni su destilacijom s vodenom parom. CAS broj 9010-88-2 Hemijsko ime poli(etilakrilat-ko-metil metakrilat) 2:1 Hemijska formula Poli [(CH2 :CHCO2CH2CH3 )-co-(CH2:C(CH3)CO2CH3)] „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 531 Prosječna molekulska masa Oko 600 000 g/mol Sastav/ostatak nakon isparavanja 28,5 – 31,5 % 1 g disperzije suši se 3 sata u sušioniku na 110 0 C Opis Mliječno bijela disperzija (komercijalni oblik je 30 postotna disperzija suve materije u vodi) niske viskoznosti i slaba karakteristična mirisa. Identifikacija Spektroskopija infracrvene apsorpcije Karakteristična za spoj Viskoznost Maksimalno 50 mPa.s, 30 o/min./20 0 C (viskozimetar Brookfield) pH vrijednost 5,5 – 8,6 Relativna gustoća (na 20 0 C) 1,037 – 1,047 Rastvorljivost Disperzija se moţe miješati s vodom u bilo kojem omjeru. Polimer i disperzija jako su rastvorljivi u acetonu, etanolu i izopropilnom alkoholu. Nije rastvorljiva kada se miješa s 1 N natrijeva hidroksida u omjeru 1:2. Ĉistoća Sulfatni pepeo Najviše 0,4 % u disperziji Ostaci monomera Ukupni monomeri (zbir metil metakrilata i etil akrilata): najviše 100 mg/kg u disperziji Ostaci emulgatora Najviše 0,7 % polietilen glikol monostearil etera (makrogol stearil eter 20) u disperziji Ostaci rastvarača Najviše 0,5 % etanola u disperziji Najviše 0,1 % metanola u disperzij Arsen Najviše 0,3 mg/kg u disperziji Olovo Najviše 0,9 mg/kg u disperziji Živa Najviše 0,03 mg/kg u disperziji Kadmij Najviše 0,3 mg/kg u disperziji E 1207 ANIONSKI KOPOLIMER METAKRILATA Sinonimi Metil akrilat, metil metakrilat, polimer metakrilne kiseline; metakrilna kiselina, polimer s metil akrilatom i metil metakrilatom Definicija Anionski kopolimer metakrilata u cijelosti je polimeriziran kopolimer metakrilne kiseline, metil metakrilata i metil akrilata. Dobiva se u vodenom mediju polimerizacijom metil metakrilata, metil akrilata i metakrilne kiseline u emulziji pri čemu se kao inicijatori koriste slobodni radikali stabilizirani natrijevim lauril sulfatom i polioksietilen sorbitan monooleatom (polisorbat 80). Ostaci monomera uklanjaju se destilacijom s vodenom parom. CAS broj 26936-24-3 Hemijsko ime poli(metil akrilat-ko-metilmetakrilat-ko-metakrilna kiselina) 7:3:1 „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 532 Hemijska formula poli[(CH 2 :CHCO 2 CH 3 )-ko-(CH 2 :C(CH 3 )CO 2 CH 3)-co- (CH 2 :C(CH 3 ) COOH)] Prosječna molekulska masa Oko 280 000 g/mol Sastav/ostatak nakon isparavanja 28,5 – 31,5 % 1 g disperzije suši se 5 sati u sušioniku na 110 0 C 9,2 – 12,3 % jedinica metakrilne kiseline na suhoj materiji Opis Mliječno bijela disperzija (komercijalni oblik je 30 postotna disperzija suhe materije u vodi) niske viskoznosti i slaba karakteristična mirisa. Identifikacija Infracrvena spektroskopija Karakteristična za spoj Viskoznost Maksimalno 20 mPa.s, 30 o/min./20 0 C (viskozimetar Brookfield) pH vrijednost 2,0 – 3,5 Relativna gustoća (na 20 0 C) 1,058 – 1,068 Rastvorljivost Disperzija se moţe miješati s vodom u bilo kojem omjeru. Polimer i disperzija jako su rastvorljivi u acetonu, etanolu i izopropilnom alkoholu. rastvorljiva je kada se miješa s 1 N natrijeva hidroksida u omjeru 1:2. Rastvorljiva je ako je pH viši od 7,0 Ĉistoća Kiselinski broj 60 – 80 mg KOH/g suhe materije Sulfatni pepeo Najviše 0,2 % u disperziji Ostaci monomera Ukupni monomeri (zbir metakrilne kiseline, metil metakrilata i metil akrilata): najviše 100 mg/kg u disperziji Ostaci emulgatora Najviše 0,3 % natrijeva lauril sulfata na suhoj materiji Najviše 1,2 % polisorbata 80 na suhoj materiji Ostaci rastvarača Najviše 0,1 % metanola u disperziji Arsen Najviše 0,3 mg/kg u disperziji Olovo Najviše 0,9 mg/kg u disperziji Živa Najviše 0,03 mg/kg u disperziji Kadmij Najviše 0,3 mg/kg u disperziji E 1208 KOPOLIMER POLIVINILPIROLIDON-VINIL ACETATA Sinonimi Kopolividon; kopovidon; kopolimer 1-vinil-2-pirolidon vinil acetata; 2-pirolidinon, 1-etenil-, polimer s etenil acetatom Definicija Proizvodi se kopolimerizacijom slobodnih radikala N-vinil 2-pirolidona i vinil acetata u otopini alkohola propan-2-ol, u prisutnosti inicijatora. Einecs Hemijsko ime Sirćetna kiselina, etenil ester, polimer s 1-etenil-2 pirolidinonom Hemijska formula (C6H9NO)n .(C4H6O2)m „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 533 Prosječna viskoznost molekularne mase IzmeĎu 26 000 i 46 000 g/mol Analiza Udio azota 7,0 – 8,0 % Opis Fizikalno stanje opisano je kao bijeli do ţućkasto-bijeli prašak ili pahuljice s prosječnom veličinom čestice od 50 – 130 µm. Identifikacija Rastvorljivost Lako rastvorljiv u vodi, etanolu, etilen hloridu i eteru Infracrvena spektroskopija Mora ispunjavati Europski test boja (boja BY) Minimalno BY5 Vrijednost K (*) (1 % čvrste materije u vodenom rastvoru) 25,2 – 30,8 pH vrijednost 3,0 – 7,0 (10 %-tni rastvor) Ĉistoća Komponenta vinilacetata u kopolimeru Najviše 42,0 % Slobodni vinil acetat Najviše 5 mg/kg Ukupan pepeo Najviše 0,1 % Aldehid Najviše 2 000 mg/kg (kao acetaldehid) Slobodni-N-vinilpirolidon Najviše 5 mg/kg Hidrazin Najviše 0,8 mg/kg Udio peroksida Najviše 400 mg/kg Propan-2-ol Najviše 150 mg/kg Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg (*) Vrijednost K: indeks bez dimenzija, izračunan na temelju mjerenja kinematične viskoznosti razrijeđenih rastvora; upotrebljava se za označivanje vjerojatnog stupnja polimerizacije ili molekularne veličine polimera. E 1209 POLIVINIL ALKOHOL-POLIETILEN GLIKOL-GRAFT-KOPOLIMER Sinonimi Makrogol poli(vinil alkohol) graftirani kopolimer; poli(etan-1,2-diol-graft-etanol); etenol, polimer s oksiranom, graft; oksiran, polimer s etanolom, graft; etilen oksid- vinil alkohol graft kopolimer Definicija Polivinil alkohol-polietilen glikol-graft-kopolimer jest sintetički kopolimer koji sadrţava pribliţno 75 % jedinica PVA i 25 % jedinica PEG. Cas br. 96734-39-3 Hemijsko ime Polivinil alkohol-polietilen glikol-graft-kopolimer Hemijska formula Prosječna molekularna masa 40 000 do 50 000 g/mol Opis Prašak bijele do blago ţute boje. „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 534 Identifikacija Rastvorljivost Slobodno rastvorljiv u vodi i razrijeĎenim kiselinama i rastvorima alkalijskih hidroksida; gotovo nerastvorljiv u etanolu, sirćetnoj kiselini, acetonu i hloroformu Infracrvena apsorpciona spektroskopija Mora ispunjavati pH vrijednost 5,0 – 8,0 Ĉistoća Esterski broj 10 do 75 mg/g KOH Dinamička viskoznost 50 do 250 mPa.s Gubitak pri sušenju Najviše 5 % Sulfatni pepeo Najviše 2 % Vinil acetat Najviše 20 mg/kg Sirćetna kiselina/ukupno acetata Najviše 1,5 % Etil glikol Najviše 50 mg/kg Dietilen glikol Najviše 50 mg/kg 1,4-dioksan Najviše 10 mg/kg Etilen oksid Najviše 0,2 mg/kg Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 1 mg/kg Živa Najviše 1 mg/kg Kadmij Najviše 1 mg/kg E 1404 OKSIDIRANI SKROB Sinonimi Definicija Oksidirani skrob je skrob obraĎen sa natrij hipohloritom. Einecs Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Analiza Opis Bijeli ili gotovo bijeli prah ili granule ili (ukoliko je prethodno preţelatiniran) listići, amorfni prah ili grube čestice Identifikacija Mikroskopska analiza Prolazi test (ako nije preţelatiniran) Obojenost jodom Pozitivno (tamnoplava do svijetlocrvena boja) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 15,0 % za skrob iz ţitarica Najviše 21,0 % za krompirov skrob Najviše 18,0 % za ostale vrste skroba Karboksilne grupe Najviše 1,1 % (na bezvodnoj osnovi) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 535 Sumpor dioksid Najviše 50 mg/kg za modificirani ţitni skrob (na bezvodnoj osnovi) Najviše 10 mg/kg za druge vrste modificiranog skroba (na bezvodnoj osnovi) Arsen Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg (na bezvodnoj osnovi) Živa Najviše 0,1 mg/kg E 1410 MONOSKROBNI FOSFAT Definicija Monoskrob fosfat je skrob koji je esterificiran sa ortofosfatnom kiselinom, ili natrij ili kalij orto-fosfatom ili natrij tripolifosfatom Einecs Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Analiza Opis Bijeli ili gotovo bijeli prah ili granule ili (ukoliko je prethodno preţelatiniran) listići, amorfni prah ili grube čestice Identifikacija Mikroskopska analiza Prolazi test (ako nije preţelatiniran) Obojenost jodom Pozitivno (tamnoplava do svijetlocrvena boja) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 15,0 % za skrob iz ţitarica Najviše 21,0 % za krompirni skrob Najviše 18,0 % za ostale vrste skroba Ostaci fosfata Najviše 0,5 % (kao P) za pšenični ili krompirov skrob (na bezvodnoj osnovi) Najviše 0,4 % (kao P) za ostale vrste skroba (na bezvodnoj osnovi) Sumpor dioksid Najviše 50 mg/kg za modificirani skrob iz ţitarica (na bezvodnoj osnovi) Najviše 10 mg/kg za ostale vrste modificiranog skroba (na bezvodnoj osnovi) Arsen Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg (na bezvodnoj osnovi) Živa Najviše 0,1 mg/kg E 1412 DISKROBNI FOSFAT Sinonimi Definicija Diskrob fosfat je skrob unakrsno vezan sa natrij trimetafosfatom ili fosfor oksihloridom Einecs „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 536 Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Analiza Opis Bijeli ili gotovo bijeli prah ili granule ili (ako je preţelatiniran) pahuljice, amorfni prah ili grube čestice Identifikacija Mikroskopska analiza Prolazi test (ako nije preţelatiniran) Obojenost jodom Pozitivno (tamnoplava do svijetlocrvena boja) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 15,0 % za skrob iz ţitarica Najviše 21,0 % za krompirov skrob Najviše 18,0 % za ostale vrste skroba Ostaci fosfata Najviše 0,5 % (kao P) za pšenični ili krompirov skrob (na bezvodnoj osnovi) Najviše 0,4 % (kao P) za ostale vrste skroba (na bezvodnoj osnovi) Sumpor dioksid Najviše 50 mg/kg za modificirani skrob iz ţitarica (na bezvodnoj osnovi) Najviše 10 mg/kg za druge vrste modificiranog skroba (na bezvodnoj osnovi) Arsen Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg (na bezvodnoj osnovi) Živa Najviše 0,1 mg/kg E 1413 FOSFATIZIRANI DISKROBNI FOSFAT Definicija Fosfatni diskrob - fosfat je skrob koji je prošao kombinaciju obrada Opisanih za monoskrob fosfat i za diskrob fosfat Einecs Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Analiza Opis Bijeli ili gotovo bijeli prah ili granule ili (ako je preţelatiniran) pahuljice, amorfni prah ili grube čestice Identifikacija Mikroskopska analiza Prolazi tekst (ako nije preţelatiniran) Obojenost jodom Pozitivno (tamnoplava do svijetlocrvena boja) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 15,0 % za skrob iz ţitarica Najviše 21,0 % za krompirov skrob Najviše 18,0 % za ostale vrste skroba „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 537 Ostaci fosfata Najviše 0,5 % (kao P) za pšenični ili krompirov skrob (na bezvodnoj osnovi) Najviše 0,4 % (kao P) za ostale vrste skroba (na bezvodnoj osnovi) Sumpor dioksid Najviše 50 mg/kg za modificirani skrob iz ţitarica (na bezvodnoj osnovi) Najviše 10 mg/kg za druge vrste modificiranog skroba (na bezvodnoj osnovi) Arsen Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg (na bezvodnoj osnovi) Živa Najviše 0,1 mg/kg E 1414 ACETILIRANI DISKROB FOSFAT Sinonimi Definicija Acetilirani diskrob fosfat je skrob koji je unakrsno vezan sa natrijevim trimetafosfatom ili fosfor oksihloridom i esterificiran acetatnim anhidridom ili vinil acetatom. Einecs Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Analiza Opis Bijeli ili gotovo bijeli prah ili granule ili (ako je preţelatiniran) pahuljice, amorfni prah ili grube čestice Identifikacija Mikroskopska analiza Prolazi test (ako nije preţelatiniran) Obojenost jodom Pozitivno (tamnoplava do svijetlocrvena boja) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 15,0 % za skrob iz ţitarica Najviše 21,0 % za krompirov skrob Najviše 18,0 % za ostale vrste skroba Acetil grupe Najviše 2,5 % (na bezvodnoj osnovi) Ostaci fosfata Najviše 0,14 % (kao P) za pšenični ili krompirov skrob (na bezvodnoj osnovi) Najviše 0,04 % (kao P) za ostale vrste skroba (na bezvodnoj osnovi) Vinilni acetat Najviše 0,1 mg/kg (na bezvodnoj osnovi) Sumpor dioksid Najviše 50 mg/kg za modificirani skrob iz ţitarica (na bezvodnoj osnovi) Najviše 10 mg/kg za druge vrste modificiranog skroba (na bezvodnoj osnovi) Arsen Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg (na bezvodnoj osnovi) Živa Najviše 0,1 mg/kg „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 538 E 1420 ACETILIRANI SKROB Sinonimi Acetat skroba Definicija Acetilirani skrob je skrob esterificiran sa acetatnim anhidridom ili vinilnim acetatom Einecs Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Analiza Opis Bijeli ili gotovo bijeli prah ili granule ili (ako je preţelatiniran) pahuljice, amorfni prah ili grube čestice Identifikacija Mikroskopska analiza Prolazi test (ako nije preţelatiniran) Obojenost jodom Pozitivno (tamnoplava do svijetlocrvena boja) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 15,0 % za skrob iz ţitarica Najviše 21,0 % za krompirov skrob Najviše 18,0 % za ostale vrste skroba Acetil grupe Najviše 2,5 % (na bezvodnoj osnovi) Vinilni acetat Najviše 0,1 mg/kg (na bezvodnoj osnovi) Sumpor dioksid Najviše 50 mg/kg za modificirani skrob iz ţitarica (na bezvodnoj osnovi) Najviše 10 mg/kg za druge vrste modificiranog skroba (na bezvodnoj osnovi) Arsen Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg (na bezvodnoj osnovi) Živa Najviše 0,1 mg/kg E 1422 ACETILIRANI DISKROB ADIPAT Sinonimi Definicija Acetilirani diskrob adipat je skrob koji je unakrsno vezan sa adipinskim anhidridom i esterificiran sa acetatnim anhidridom Einecs Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Analiza Opis Bijeli ili gotovo bijeli prah ili granule ili (ako je preţelatiniran) pahuljice, amorfni prah ili grube čestice Identifikacija Mikroskopska analiza Prolazi test (ako nije preţelatiniran) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 539 Obojenost jodom Pozitivno (tamnoplava do svijetlocrvena boja) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 15,0 % za skrob iz ţitarica Najviše 21,0 % za krompirov skrob Najviše 18,0 % za ostale vrste skroba Acetil grupe Najviše 2,5 % (na bezvodnoj osnovi) Adipatne grupe Najviše 0,135 % (na bezvodnoj osnovi) Sumpor dioksid Najviše 50 mg/kg za modificirani skrob iz ţitarica (na bezvodnoj osnovi) Najviše 10 mg/kg za druge vrste modificiranog skroba (na bezvodnoj osnovi) Arsen Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg (na bezvodnoj osnovi) Živa Najviše 0,1 mg/kg E 1440 HIDROKSIPROPIL SKROB Sinonimi Definicija Hidroksipropil skrob je skrob eterificiran sa propilen oksidom Einecs Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Analiza Opis Bijeli ili gotovo bijeli prah ili granule ili (ako je preţelatiniran) pahuljice, amorfni prah ili grube čestice Identifikacija Mikroskopska analiza Prolazi test (ako nije preţelatiniran) Obojenost jodom Pozitivno (tamnoplava do svijetlocrvena boja) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 15,0 % za skrob iz ţitarica Najviše 21,0 % za krompirov skrob Najviše 18,0 % za ostale vrste skroba Hidroksipropilne grupe Najviše 7 % (na bezvodnoj osnovi) Propilen hlorhidrin Najviše 1 mg/kg (na bezvodnoj osnovi) Sumpor dioksid Najviše 50 mg/kg za modificirani skrob iz ţitarica (na bezvodnoj osnovi) Najviše 10 mg/kg za druge vrste modificiranog skroba, osim ako nije drugačije specifizirano (na bezvodnoj osnovi) Arsen Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg (na bezvodnoj osnovi) Živa Najviše 0,1 mg/kg „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 540 E 1442 HIDROKSIPROPIL DISKROB FOSFAT Sinonimi Definicija Hidroksipropil diskrob fosfat je skrob unakrsno vezan sa natrij trimetafosfatom ili fosfor oksihloridom i eterificiran sa propilen oksidom Einecs Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Analiza Opis Bijeli ili gotovo bijeli prah ili granule ili (ako je preţelatiniran) pahuljice, amorfni prah ili grube čestice Identifikacija Mikroskopska analiza Prolazi test (ako nije preţelatiniran) Obojenost jodom Pozitivno (tamnoplava do svijetlocrvena boja) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 15,0 % za skrob iz ţitarica Najviše 21,0 % za krompirov skrob Najviše 18,0 % za ostale vrste skroba Hidroksipropilne grupe Najviše 7 % (na bezvodnoj osnovi) Ostaci fosfata Najviše 0,14 % (kao P) za pšenični ili krompirov skrob (na bezvodnoj osnovi) Najviše 0,04 % (kao P) za ostale vrste skroba (na bezvodnoj osnovi) Propilen hlorhidrin Najviše 1 mg/kg (na bezvodnoj osnovi) Sumpor dioksid Najviše 50 mg/kg za modificirani skrob iz ţitarica (na bezvodnoj osnovi) Najviše 10 mg/kg za druge vrste modificiranog skroba (na bezvodnoj osnovi) Arsen Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg (na bezvodnoj osnovi) Živa Najviše 0,1 mg/kg E 1450 SKROB- NATRIJUM - OKTENILSUKCINAT Sinonimi SSOS Definicija Skrob natrije oktenil sukcinat je skrob esterificiran sa oktenilsukcinskim anhidridom Einecs Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Analiza Opis Bijeli ili gotovo bijeli prah ili granule ili (ako je „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 541 preţelatiniran) pahuljice, amorfni prah ili grube čestice Identifikacija Mikroskopska analiza Prolazi test (ako nije preţelatiniran) Obojenost jodom Pozitivno (tamnoplava do svijetlocrvena boja) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 15,0 % za skrob iz ţitarica Najviše 21,0 % za krompirov skrob Najviše 18,0 % za ostale vrste skroba Oktenilsukcinat grupe Najviše 3 % (na bezvodnoj osnovi) Ostatak okteniljantarne kiseline Najviše 0,3 % (na bezvodnoj osnovi) Sumpor dioksid Najviše 50 mg/kg za modificirani skrob iz ţitarica (na bezvodnoj osnovi) Najviše 10 mg/kg za druge vrste modificiranog skroba (na bezvodnoj osnovi) Arsen Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg (na bezvodnoj osnovi) Živa Najviše 0,1 mg/kg E 1451 ACETILIRANI OKSIDIRANI SKROB Sinonimi Definicija Acetilirani oksidirani skrob je skrob koji je obraĎen sa natrij hipohloritom a zatim esterificiran sa acetatnim anhidridom Einecs Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Analiza Opis Bijeli ili gotovo bijeli prah ili granule ili (ako je preţelatiniran) pahuljice, amorfni prah ili grube čestice Identifikacija Mikroskopska analiza Prolazi test (ako nije preţelatiniran) Obojenost jodom Pozitivno (tamnoplava do svijetlocrvena boja) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 15,0 % za skrob iz ţitarica Najviše 21,0 % za krompirov skrob Najviše 18,0 % za ostale vrste skroba Karboksilne grupe Najviše 1,3 % (na bezvodnoj osnovi) Acetilne grupe Najviše 2,5 % (na bezvodnoj osnovi) Sumpor dioksid Najviše 50 mg/kg za modificirani skrob iz ţitarica (na bezvodnoj osnovi) Najviše 10 mg/kg za druge vrste modificiranog skroba (na bezvodnoj osnovi) „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 542 Arsen Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg (na bezvodnoj osnovi) Živa Najviše 0,1 mg/kg E 1452 ALUMINIJ OKTENIL SUKCINAT SKROBA Sinonimi Definicija Alumijin oktenil sukcinat skroba je skrob esterificiran sa oktenilsukcinskim anhidridom, a zatim tretiran sa aluminij sulfatom. Einecs Hemijsko ime Hemijska formula Molekulska masa Analiza Opis Bijeli ili gotovo bijeli prah ili granule ili (ako je preţelatiniran) pahuljice, amorfni prah ili grube čestice Identifikacija Mikroskopska analiza Prolazi test (ako nije preţelatiniran) Obojenost jodom Pozitivno (tamnoplava do svijetlocrvena boja) Ĉistoća Gubitak pri sušenju Najviše 21,0 % Oktenilsukcinil grupe Najviše 3 % (na bezvodnoj osnovi) Ostatak okteniljantarne kiseline Najviše 0,3 % (na bezvodnoj osnovi) Sumpor dioksid Najviše 50 mg/kg za modificirani skrob iz ţitarica (na bezvodnoj osnovi) Najviše 10 mg/kg za druge vrste modificiranog skroba, osim ako nije drugačije navedeno (na bezvodnoj osnovi) Arsen Najviše 1 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg (na bezvodnoj osnovi) Živa Najviše 0,1 mg/kg Aluminij Najviše 0,3 % (na bezvodnoj osnovi) E 1505 TRIETIL CITRAT Sinonimi Etil citrat Definicija Einecs 201-070-7 Hemijsko ime Trietil-2-hidroksipropan-1,2,3-trikarboksilat Hemijska formula C12H20O7 Molekulska masa 276,29 Analiza Sadrţaj najmanje 99,0 % Opis Bezmirisna, gotovo bezbojna, uljana tečnost Identifikacija Specifična masa (25°C/25°C) 1,135-1,139 „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 543 Indeks refrakcije [n]D 20 : 1,439-1,441 Ĉistoća Sadržaj vode Najviše 0,25 % (Karl Fischer metoda) Kiselost Najviše 0,02 % (kao limunska kiselina) Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg E 1517 GLICERIL DIACETAT Sinonimi Diacetin Definicija Gliceril diacetat se preteţno sastoji od smjese 1,2- i 1,3 diacetata glicerola, sa manjim količinama mono i tri-estera. Einecs Hemijsko ime Gliceril diacetat 1,2,3-propanetriol diacetat Hemijska formula C7H12O5 Molekulska masa 176,17 Analiza Najmanje 94,0 % Opis Bistra, bezbojna, higroskopska, pomalo uljasta tečnost sa neznatnim mirisom po masnoći Identifikacija Rastvorljivost Rastvorljiv u vodi. Miješa se sa etanolom. Test na glicerol Pozitivan Test na acetat Pozitivan Specifična masa (20 0 C/20 0 C) 1,175 – 1,195 Interval ključanja IzmeĎu 259 i 261 ºC Ĉistoća Ukupno pepela Najviše 0,02 % Kiselost Najviše 0,4 % (kao acetatna kiselina) Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg E 1518 GLICERIL TRIACETAT Sinonimi Triacetin Definicija Einecs 203-051-9 Hemijsko ime Gliceril triacetat Hemijska formula C9H14O6 Molekulska masa 218,21 Analiza Sadrţaj od najmanje 98,0 % Opis Bezbojna, donekle uljana tečnost sa blagim masnim mirisom Identifikacija „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 544 Test na acetat Pozitivan Test na glicerol Pozitivan Indeks refrakcije n]D 25 izmeĎu 1,429 i 1,431 Specifična masa (25 ºC/25 ºC) IzmeĎu 1,154 i 1,158 Interval ključanja IzmeĎu 258º i 270 ºC Ĉistoća Sadržaj vode Najviše 0,2 % (Karl Fischer metoda) Sulfatni pepeo Najviše 0,02 % (kao limunska kiselina) Arsen Najviše 3 mg/kg Olovo Najviše 2 mg/kg E 1519 BENZIL ALKOHOL Sinonimi Fenilkarbinol Fenilmetil alkohol Benzenmetanol Alfa-hidroksitoluen Definicija Einecs Hemijsko ime Benzil alkohol, Fenilmetanol Hemijska formula C7H8O Molekulska masa 108,14 Analiza Najmanje 98,0 % Opis Bezbojna, bistra tečnost blaga aromatska mirisa Identifikacija Rastvorljivost Rastvorljiv u vodi, etanolu i eteru Indeks refrakcije [n]D 20 1,538 – 1,541 Specifična masa (25 ºC/25 ºC) 1,042 – 1,047 Test na perokside Pozitivan Raspon destilacije Najmanje 95 % v/v izmeĎu 202 i 208 ºC Ĉistoća Kiselinski broj Najviše 0,5 Aldehidi Najviše 0,2 % v/v (kao benzaldehid) Olovo Najviše 2 mg/kg E 1520 PROPAN-1,2-DIOL Sinonimi Propilen glikol Definicija Einecs 200-338-0 Hemijsko ime 1,2-dihidroksipropan Hemijska formula C3H8O2 „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 545 Molekulska masa 76,10 Analiza Sadrţaj od najmanje 99,5 % na bezvodnoj osnovi Opis Bistra, bezbojna, higroskopna, viskozna tečnost Identifikacija Rastvorljivost Rastvorljiv u vodi, etanol i aceton Specifična masa (20 ºC/20 ºC) 1,035-1,040 Indeks refrakcije [n]D 20 : 1,431-1,433 Ĉistoća Test destilacije 99,5 % produkta destiluje se izmeĎu 185 ºC-189 ºC. Ostalih 0,5 % uglavnom se sastoji od dimera i tragova trimera iz propilen glikola. Sulfatni pepeo Najviše 0,07 % Sadržaj vode Najviše 1,0 % (Karl Fischer metoda) Olovo Najviše 2 mg/kg E 1521 POLIETILEN GLIKOL Sinonimi PEG; makrogol; polietilen oksid Definicija Dodatni polimeri etilen oksida i vode uglavnom su definirani brojem koji otprilike odgovara molekulskoj masi Hemijsko ime alfa-hidro-omega-hidroksipoli (oksi-1,2-etandiol) Hemijska formula (C2H4O) n × H2O (n = broj jedinica etilen oksida koji odgovara molekulskoj masi od 6 000, oko 140) Prosječna molekulska masa 380 do 9 000 Da Analiza PEG 400: Najmanje 95 % i najviše 105 % PEG 3000: Najmanje 90 % i najviše 110 % PEG 3350: Najmanje 90 % i najviše 110 % PEG 4000: Najmanje 90 % i najviše 110 % PEG 6000: Najmanje 90 % i najviše 110 % PEG 8000: Najmanje 87,5 % i najviše 112,5 % Opis PEG 400 je bistra, viskozna, bezbojna ili gotovo bezbojna higroskopna tečnina PEG 3000, PEG 3350, PEG 4000, PEG 6000 i PEG 8000 bijele su ili gotovo bijele krutine voskasta ili parafinska izgleda Identifikacija Temperatura topljenja Viskoznost PEG 400: 4–8 °C PEG 3000: 50–56 °C PEG 3350: 53–57 °C PEG 4000: 53–59 °C PEG 6000: 55–61 °C PEG 8000: 55–62 °C PEG 400: 105 do 130 mPa.s na 20 °C PEG 3000: 75 do 100 mPa.s na 20 °C „Službeni glasnik BiH“, broj 33/18 od 22.5.2018. godine 546 PEG 3350: 83 do 120 mPa.s na 20 °C PEG 4000: 110 do 170 mPa.s na 20 °C PEG 6000: 200 do 270 mPa.s na 20 °C PEG 8000: 260 do 510 mPa.s na 20 °C Za polietilen glikole koji imaju prosječnu molekulsku masu veću od 400 viskoznost se odreĎuje na 50-postotnoj m/m otopini kandidatne tvari u vodi. Rastvorljivost PEG 400 miješa se s vodom, vrlo je rastvorljiv u acetonu, alkoholu i metilen hloridu, praktički je nerastvorljiv u masnim i mineralnim uljima PEG 3000 i PEG 3350: vrlo rastvorljiv u vodi i metilen hloridu, vrlo slabo rastvorljiv u alkoholu, praktički nerastvorljiv u masnim i mineralnim uljima PEG 4000, PEG 6000 i PEG 8000: vrlo rastvorljiv u vodi i metilen hloridu, praktički nerastvorljiv u alkoholu i masnim i mineralnim uljima Ĉistoća Hidroksilni broj PEG 400: 264–300 PEG 3000: 34–42 PEG 3350: 30–38 PEG 4000: 25–32 PEG 6000: 16–22 PEG 8000: 12–16 Sulfatni pepeo Najviše 0,2 % 1,4-dioksan Najviše 10 mg/kg Etilen oksid Najviše 0,2 mg/kg Etilen glikol i dietilen glikol Ukupno najviše 0,25 % m/m, pojedinačno ili u kombinaciji Olovo Najviše 1 mg/kg