Regulation on the manner and methodology of the exercise professional control in organic production

Na osnovu člana 30 stav 3, člana 33 stav 5, člana 36 stav 3 i člana 41 stav 4 Zakona o organskoj proizvodnji („Službeni list CG“, broj 56/13), Ministarstvo poljoprivrede i ruralnog razvoja, donijelo je PRAVILNIK O NAČINU I METODOLOGIJI VRŠENJA STRUČNE KONTROLE U ORGANSKOJ PROIZVODNJI* Predmet Član 1 Ovim pravilnikom propisuje se način i metodologija vršenja stručne kontrole, sadržina godišnjeg izvještaja o sprovedenim kontrolnim aktivnostima, sadržina i obrazac sertifikata i dokumentacija koja se prilaže za utvrđivanje ekvivalentnosti sertifikata prilikom uvoza organskih proizvoda. Zahtjev za vršenje stručne kontrole Član 2 Kontrolni autoritet odnosno kontrolno tijelo stručnu kontrolu organske proizvodnje vrši na osnovu podnijetog zahtjeva koji sadrži: 1) opis proizvodne jedinice, odnosno djelatnosti; 2) mjere koje su sprovedene na nivou proizvodne jedinice za organsku proizvodnju; 3) mjere koje su preduzete za smanjivanje rizika od zagađivanja nedozvoljenim proizvodima ili supstancama u organskoj proizvodnji i sprovedenim mjerama u prostorijama za skladištenje i u svim fazama organske proizvodnje; 4) spisak pravnih ili fizičkih lica sa kojima je zaključen ugovor za obavljanje distribucije, skladištenja, transporta, pakovanja i prerade organskih proizvoda. Proizvodna jedinica je zemljište, objekat, prostorija ili prostor koji se koriste za organsku proizvodnju (proizvodne parcele, pašnjaci, otvoreni prostor, stočarski objekti, ribnjaci, sistemi za akvakulturu i proizvodnju morskih trava, prostori za skladištenje bilja, biljnih proizvoda, proizvoda morskih trava, proizvoda od životinja, sirovina i svih drugih inputa značajnih za organsku proizvodnju). Način vršenja stručne kontrole Član 3 Stručna kontrola u organskoj proizvodnji vrši se u cilju utvrđivanja usklađenosti metoda organske proizvodnje u svim fazama proizvodnje, pripreme i distribucije proizvoda. Stručna kontrola započinje od trenutka uključivanja pravnih i fizičkih lica u organsku proizvodnju (u daljem tekstu: subjekat kontrole), odnosno od trenutka zaključenja ugovora o vršenju stručne kontrole i sertifikacije u organskoj proizvodnji. Prije početka stručne kontrole, kontrolni autoritet odnosno kontrolno tijelo, određuje lica koja će vršiti kontrolu (u daljem tekstu: kontrolor) i obezbjeđuje dokumentaciju neophodnu za obavljanje kontrole. Stručna kontrola obavlja se najmanje jednom godišnje fizičkim pregledom proizvodnih jedinica subjekata kontrole. Prilikom fizičkog pregleda iz stava 4 ovog člana kontrolor uzima uzorke sa proizvodnih jedinica, radi kontrole ispunjavanja uslova organske proizvodnje. Broj uzoraka na godišnjem nivou je najmanje 5% ukupnog broja subjekata kontrole. Odabir subjekta kontrole za uzimanje uzoraka iz stava 6 ovog člana vrši se na osnovu procjene rizika o nepoštovanju sa pravilima organske proizvodnje. Stručna kontrola vrši se bez prethodne najave, na osnovu procjene rizika, uzimajući u obzir rezultate prethodnih stručnih kontrola, količinu organskih proizvoda i rizik od zamjene proizvoda. Provjera dokumentacije Član 4 U postupku stručne kontrole vrši se provjera dokumentacije i evidencija koje vodi subjekat kontrole u skladu sa Prilogom koji je sastavni dio ovog pravilnika. U postupku stručne kontrole vrši se provjera finansijske dokumentacije radi kontrole: 1) dobavljača, odnosno prodavca ili izvoznika organskih proizvoda; 2) vrste i količine organskih proizvoda koji su isporučeni proizvodnoj jedinici, sirovina i dodataka koji su kupljeni, korišćeni uključujući i sastav hrane za životinje; 3) vrste i količine organskih proizvoda koji se skladište; 4) vrste i količine organskih proizvoda koji su stavljeni u promet, odnosno kupaca, kao i prostorija ili objekata za skladištenje; 5) vrste i količine kupljenih i stavljenih u promet organskih proizvoda, dobavljača, prodavca ili izvoznika; 6) druge dokumentacije na zahtjev kontrolnog autoriteta odnosno kontrolnog tijela. Ukoliko subjekat kontrole u okviru poljoprivrednog gazdinstva ima i proizvodnu jedinicu koja se koristi za neorgansku proizvodnju, stručnoj kontroli podliježe i ta proizvodna jedinica, kao i sve prostorije i objekti u okviru te proizvodne jedinice uključujući i evidenciju i prateća dokumenta. Stručna kontrola distribucije, skladištenja, transporta, pakovanja i prerade organskih proizvoda Član 5 Ukoliko subjekat kontrole sa drugim pravnim ili fizičkim licem zaključi ugovor za obavljanje distribucije, skladištenja, transport, pakovanja i prerade organskih proizvoda stručnoj kontroli podliježu i ta lica. Podatke o obavljenim stručnim kontrolama mogu da razmijene kontrolni autoriteti odnosno kontrolna tijela, ako stručnu kontrolu vrše različiti kontrolni autoriteti odnosno kontrolna tijela. Stručna kontrola u organskoj biljnoj prizvodnji Član 6 Za vršenje stručne kontrole u organskoj biljnoj proizvodnji i prilikom sakupljanja divljih biljnih vrsta iz prirodnih staništa, subjekat kontrole pored podataka iz člana 2 ovog pravilnika, dostavlja i podatke o: 1) prostoriji za skladištenje, prostoriji za proizvodnju, odnosno preradu i pakovanje, prema potrebi; 2) parcelama, odnosno područjima sakupljanja divljih biljnih vrsta iz prirodnih staništa; 3) datumu obavljanja posljednih radova na proizvodnim parcelama. Ukoliko se vrši sakupljanje divljih biljnih vrsta iz prirodnih staništa, pored podaka iz stava 1 ovog člana, uz zahtjev se dostavlja i dokaz kojim se potvrđuje da područja sakupljanja proizvoda nijesu tretirana sredstvima koja nijesu dozvoljena za upotrebu u organskoj proizvodnji. Stručna kontrola u organskoj proizvodnji morskih trava Član 7 Za vršenje stručne kontrole u proizvodnji morskih trava, subjekat kontrole pored podataka iz člana 2 ovog pravilnika, dostavlja: 1) podatke o kapacitetu za proizvodnju morskih trava na kopnu i u moru; 2) procjenu uticaja na životnu sredinu, prema potrebi; 3) opis sa mapom obale i dijela mora za sakupljanje, kao i oblasti kopna gdje se odvijaju ostale aktivnosti poslije sakupljanja, za divlju morsku travu. Stručna kontrola u organskoj stočarskoj proizvodnji Član 8 Za vršenje stručne kontrole u organskoj stočarskoj proizvodnji, subjekat kontrole pored podataka iz člana 2 ovog pravilnika, dostavlja i podatke o: 1) objektima za uzgoj životinja, otvorenim prostorima i pašnjacima; 2) prostorijama za skladištenje, pakovanje i preradu stočarskih proizvoda, sirovina i ulaznog repromaterijala, prema potrebi; 3) prostorima za skladištenje stajskog đubriva; 4) mjerama koje su preduzete za korišćenje đubriva; 5) način postupanja sa viškom đubriva. Stručna kontrola u organskoj pčelarskoj proizvodnji Član 9 Za vršenje stručne kontrole u organskoj pčelarskoj proizvodnji, subjekat kontrole pored podataka iz člana 2 ovog pravilnika, uz zahtjev se dostavlja i: 1) mapu lokacija na kojima se u nalaze košnice u odgovarajućoj razmjeri; 2) dokaze da područje na kome se nalaze rojevi pčela ispunjavaju uslove koji su propisani Zakonom o organskoj proizvodnji. Stručna kontrola u proizvodnji riba i drugih vodenih organizama Član 10 Za vršenje stručne kontrole u proizvodnji riba i drugih vodenih organizama, subjekat kontrole pored podataka iz člana 2 ovog pravilnika, dostavlja: 1) podatke o kapacitetu uzgajališta za proizvodnju riba i drugih vodenih organizama; 2) procenu uticaja na životnu sredinu, prema potrebi. Stručne kontrole vrše se prije i tokom proizvodnje maksimalne biomase školjki. Stručna kontrola prilikom prerade organskih proizvoda Član 11 Za vršenje stručne kontrole prilikom prerade organskih prizvoda, subjekat kontrole pored podataka iz člana 2 ovog pravilnika, dostavlja: 1) podatke o objekatu za prijem, preradu, pakovanje, obilježavanje i skladištenje organskih poljoprivrednih proizvoda prije i poslije postupaka kojima su podvrgnuti; 2) opis transporta organskih proizvoda; 3) odobrenje za obavljanje djelatnosti prerade datih proizvoda. Stručnoj kontroli podliježu fizička i pravna lica koja obavljaju djelatnost distribucije, skladištenja, transporta, pakovanja prerade i stavljanje u promet organskih proizvoda. Stručna kontola proizvodnje hrane za životinje Član 12 Za proizvodne jedinice na kojima se obavlja proizvodnja hrane za životinje, pored podataka iz člana 2 ovog pravilnika, subjekat kontrole dostavlja: 1) opis objekata za prijem, preradu i skladištenje proizvoda namijenjenih za ishranu životinja prije i poslije postupaka kojima se ti proizvodi podvrgavaju; 2) opis objekata za skladištenje drugih proizvoda koji se koriste u pripremi hrane za životinje; 3) opis objekata za skladištenje proizvoda za čišćenje i dezinfekciju; 4) ako je potrebno opis sastojaka hrane za životinje koju namjerava da proizvodi, vrstu ili klasu životinje kojoj je hrana za životinje namijenjena; 5) naziv hrane za životinje koju subjekat kontrole namjerava da proizvodi, prema potrebi; 6) podatke o mjerama koje treba da preduzme, sa mjerama u tehnološkim postupcima prerade. Zapisnik i korektivne mjere Član 13 Nakon izvršene stručne kontrole sačinjava se zapisnik o izvršenoj stručnoj kontroli nakon svake kontrole koji potpisuju kontrolori i subjekat kontrole. Ukoliko se prilikom stručne kontrole uoči da postoje određene nepravilnosti u načinu proizvodnje organskih proizvoda, nalažu se korektivne mjere radi otklanjanja nepravilnosti. O uočenim nepravilnostima i naloženim korektivnim mjerama sačinjava se zapisnik, koji potpisuje kontrolni autoritet odnosno kontrolno tijelo i subjekat kontrole. Godišnji izvještaj o sprovedenim kontrolnim aktivnostima Član 14 Godišnji izvještaj o sprovedenim kontrolnim aktivnostima sadrži: 1) listu subjekata kontrole i broj subjekta kontrole sa kojima je zaključen ugovor o vršenju kontrole i sertifikacije u organskoj proizvodnji; 2) površine po kulturama i životinje koje su u prelaznom periodu; 3) površine po kulturama i životinje koje su u organskom statusu; 4) površine sa kojih se sakupljaju samonikle biljne vrsta iz prirodnih staništa; 5) površine livada i pašnjaka; 6) broj izdatih sertifikata; i 7) podatke o uvezenim i izvezenim proizvodima; Sadržina sertifikata Član 15 Za proizvode koji ispunjavaju uslove organske proizvodnje kontrolni autoritet odnosno kontrolno tijelo izdaje sertifikat, koji sadrži: 1) broj sertifikata; 2) naziv i sjedište odnosno ime i adresu subjekta kontrole; 3) djelatnost subjekta kontrole; 4) naziv i sjedište kontrolnog autoriteta odnosno kontrolnog tijela; 5) vrstu, asortiman i količinu proizvoda; 6) vrstu proizvodnje; 7) period važenja sertifikata; 8) datum kontrole; 9) datum i mjesto izdavanja sertifikata; i 10) pečat i potpis odgovornog lica kontrolnog autoriteta odnosno kontrolnog tijela. Sertifikat se izdaje na obrascu koji je sastavni dio ovog pravilnika. Dokumentacija koja prati uvoz organskih proizvoda Član 16 Potvrda o ekvivalentnosti sertifikata izdaje se na zahtjev uvoznika. Zahtjev iz stava 1 ovog člana, sadrži podatke o: 1) prostorijama uvoznika i njegovim aktivnostima pri uvozu; 2) mjestu ulaska proizvoda u Crnu Goru; 3) objektima i prostorijama koje namjerava da koristi za skladištenje uvezenih organskih proizvoda. Uz zahtjev iz stava 1 ovog člana uvoznik dostavlja: 1) dokumentaciju na osnovu koje se može utvrditi da je proizvod proizveden u skladu sa pravilima utvrđenim Zakonom o organskoj proizvodnji; 2) dokaz da su proizvođači organskog proizvoda u zemlji porijekla bili podvrgnuti sistemu kontrole koji je ekvivalentan sistemu kontrole uspostavljenom Zakonom o organskoj proizvodnji; 3) podatake o načinu transporta organskih proizvoda. Prestanak važenja Član 17 Danom stupanja na snagu ovog pravilnika prestaje da važi Pravilnik o bližim uslovima koje treba da ispunjava pravno lice za vršenje kontrole organske poljoprivrede („Službeni list RCG“, broj 36/05) i Uputstvo o postupku izdavanja saglasnosti za angažovanje inostranog pravnog lica za kontrolu i certifikaciju proizvoda organske poljoprivrede („Službeni list RCG“, broj 82/05 i 26/07). Stupanje na snagu Član 18 Ovaj pravilnik stupa na snagu osmog dana od dana objavljivanja u „Službenom listu Crne Gore“. *U ovaj pravilnik prenesena je Regulativa Komisije (EK) br 889/2008 od 5. septembra 2008. godini o detaljnim pravilima za sprovođenje Regulative Savjeta 834/2007. Broj: 320-1930/15-3 MINISTAR, Podgorica, 30. decembra 2015. godine Prof. dr Petar Ivanović PRILOG EVIDENCIJE SUBJEKTA KONTROLE KOJE PODLIJEŽU STRUČNOJ KONTROLI Evidencija stručne kotrole sadrži: 1) za biljnu proizvodnju evidenciju o: upotrebi đubriva (datum primjene, vrsta i količina đubriva i parcela na kojoj je upotrebljeno đubrivo); upotrebi sredstava za zaštitu bilja (datum primjene, vrsta proizvoda za zaštitu bilja, razlog i metoda primjene); repromaterijala (datum, vrsta i količina proizvoda, dokumentacija o kupovini); žetvi i berbi (datum, parcele, biljna vrsta i sorta i količina organskih proizvoda ili proizvoda iz prelaznog perioda); agrotehničkim mjerama (postupci obrade zemljišta i plodored); preventivnim mjerama borbe protiv bolesti štetočina i korova; upotrebi sjemena i sadnog materijala; i upotrebi proizvoda za dezinfekciju i čišćenje. 2) za proizvodnju morskih trava evidenciju o: vrsti, datumu i količini proizvedenih morskih trava; vrsti i količini korišćenog đubriva i datumu primjene. 3) za proizvodnju divljih morskih trava evidenciju o: obavljenim aktivnostima sakupljanja sa naznačenim područjem; procijenjenoj količini koja se može sakupiti po sezoni; izvorima mogućeg zagađenja za područja na kome se obavlja sakupljanje; godišnjem prinosu za svako područje (površinu morskog dna sa koga se vrši sakupljanje). 4) za proizvodnju riba i drugih vodenih organizama evidenciju o: porijeklu, početku prelaznog perioda za životinje iz akvakulture koje dolaze na gazdinstvo, kao i datumu dolaska; broju lota, starosti, težini i destinaciji životinja iz akvakulture koje napuštaju gazdinstvo; izgubljenim ribama; vrsti i količini hrane za ribe, a u slučaju šarana i srodnih vrsta i o upotrebi dodatne hrane; veterinarskom tretmanu, sa podacima o svrsi, datumu primjene, načinu primjene, vrsti proizvoda i periodu karence; mjerama prevencije bolesti, prije proizvodnje, čišćenju i kvalitetu vode. 5) za stočarsku proizvodnju evidenciju o: načinu uzgoja stada i jata; porijeklu i datumu dolaska, prelaznom periodu, identifikacionoj oznaci i veterinarskom kartonu za životinje koje dolaze na gazdinstvo; starosti, broju grla, težini prilikom klanja, identifikacionoj oznaci i destinaciji, za životinje koje napuštaju gazdinstvo; gubitku životinja i razlozima koji su doveli do toga; vrsti i porijeklu hrane, uključujući i dodatke hrani, proporciji različitih sastojaka u porcijama, periodima pristupa otvorenim površinama, periodima premještanja životinja (nomadsko stočarstvo) i ograničenja; veterinarskim intervencijama, datumu tretmana, dijagnozi, doziranju, vrsti ljekova, indikacijama aktivne farmakološke supstance koje su korišćene prilikom liječenja i veterinarskim receptima za veterinarsku njegu koji sadrže obrazloženje i period karence prije obilježavanja proizvoda i stavljanja u promet kao organskog proizvoda; i mjerama čišćenja, dezinfekcije objekata za životinje i upotebi sredstava za čišćenje, dezinfekciju dezinsekciju. 6) za uzgoj pčela evidenciju evidencije o: ishrani pčela (vrsta i količina proizvoda, datum primjene i košnice u kojima je korišćen proizvod); vrsti proizvoda, aktivnoj farmakološkoj supstanci, dijagnozi, doziranju, načinu primjene, trajanju tretmana i periodu karence, kada se koriste veterinarski medicinski proizvodi; preduzetim mjerama prilikom vađenja, prerade i skladištenja pčelinjih proizvoda; zamjene satnih osnova i vrcanju meda. 7) za proizvodnju hrane za životinje u organskoj proizvodnji evidencije o: porijeklu; vrsti i količini sastojaka hrane za životinje; aditivima; prodaji i gotovim proizvodima. OBRAZAC Naziv, adresa i logo kontrolog autoriteta/kontrolnog tijela Zaštitni znak (logo) organske proizvodnje Crne Gore SERTIFIKAT broj sertifikata: kojim se potvrđuje da je Ime/naziv subjekta kome se izdaje sertifikat Sjedište/adresa subjekta u skladu sa Zakonom o organskoj proizvodnji („Službeni list CG”, br. 56/13) Naziv proizvoda za koju se izdaje sertifikat Vrsta i status proizvodnje: Datum kontrole: sertifikat važi do: sertifikat izdat dana: Broj rješenja o ovlašćenju kontrolnog autoriteta/kontrolnog tijela kodni broj: M.P. Potpis odgovornog lica kontrolog autoriteta/kontrolnog tijela Spisak sertifikovanih proizvoda, god. Vrsta proizvoda Način pakovanja Jedinica mjere Broj pakovanih jedinica Ukupna količina M.P. Potpis odgovornog lica kontrolog autoriteta/kontrolnog tijela