Law on ports

730. Na osnovu člana 95 tačke 3 Ustava Crne Gore donosim UKAZ O PROGLAŠENJU ZAKONA O LUKAMA ("Sl. list Crne Gore", br. 51/08 od 22.08.2008) Proglašavam Zakon o lukama, koji je donijela Skupština Crne Gore, na sedmoj sjednici prvog redovnog zasijedanja u 2008. godini, dana 29. jula 2008. godine. Broj: 01-1545/2 Podgorica, 4. avgusta 2008. godine Predsjednik Crne Gore, Filip Vujanović, s.r. ZAKON O LUKAMA I. OSNOVNE ODREDBE Predmet zakona Član 1 Ovim zakonom uređuju se: pravni status, podjela luka, upravljanje, naknade, koncesije, red, inspekcijski nadzor kao i druga pitanja koja su od značaja za luke u Crnoj Gori. Javni interes, sloboda korišćenja i svojina Član 2 Luka predstavlja dobro u opštoj upotrebi od interesa za Crnu Goru i dostupna je na korišćenje, pod jednakim uslovima, svim zainteresovanim fizičkim i pravnim licima u skladu sa zakonom. Lučko zemljište i infrastruktura su u državnoj svojini. Lučka suprastruktura može biti u svojini pravnih ili fizičkih lica. Primjena propisa prilikom izgradnje Član 3 Izgradnja i rekonstrukcija objekata lučke infrastrukture i suprastrukture vrši se u skladu sa propisima koji uređuju planiranje i uređenje prostora i izgradnju objekata. Značenje pojedinih izraza Član 4 Pojedini izrazi upotrijebljeni u ovom zakonu imaju sljedeće značenje: 1) brodogradilišna luka je luka u kojoj se brod ili drugi plovni objakat gradi kao i luka namijenjena za pristajanje, sidrenje i zaštitu brodova ili drugih plovnih objekata radi popravke i prepravke; 2) lučka infrastruktura obuhvata operativne obale, lukobrane, stalno učvršćene gatove, objekte sigurnosti i bezbjednosti plovidbe, lučko drumske i željezničke saobraćajnice, energetsku, telekomunikacionu, vodovodnu i kanalizacionu mrežu; 3) lučka suprastruktura obuhvata objekte i postrojenja izgrađene na lučkom području, kao što su poslovne zgrade, skladišta, silosi, rezervoari i instalacije, pretovarni mostovi, stalno učvršćeni ili pokretni kranovi i dizalice, pokretni dokovi, radionice i druge objekte i postrojenja; 4) lučke usluge su: nautičke usluge, koje obuhvataju: pilotažu, tegljenje, privezivanje i odvezivanje plovnih objekata, operacije rukovanja teretom, koje obuhvataju: utovar, istovar, pretovar i skladištenje tereta, putničke usluge, koje obuhvataju: ukrcaj, iskrcaj i transfer putnika, smještaj, čuvanje, zaštita, održavanje, popravka, prepravka i izgradnja plovnih objekata, pomoćne djelatnosti koje obuhvataju: snabdijevanje plovnih objekata, kontrolu tereta, agencijske poslove, zastupanje u carinskom postupku, prikupljanje i tretiranje zauljanih i otpadnih voda, odvoz smeća i druge pomoćne djelatnosti; 5) luka je morski i s morem neposredno povezani kopneni prostor s izgrađenim i neizgrađenim obalama, gatovima, lukobranima, objektima, uređajima i postrojenjima namijenjenim za pružanje lučkih usluga i obavljanje drugih djelatnosti koje su s njima u privrednoj, saobraćajnoj ili tehnološkoj vezi; 6) luka nautičkog turizma - marina je luka namijenjena za smještaj, čuvanje, zaštitu, održavanje, popravku, opremanje i sidrenje jahti i čamaca; 7) javni brod je brod koji koristi crnogorski državni organ, a koji nije ratni brod i služi isključivo u neprivredne svrhe; 8) koncedent - davalac koncesije je Vlada Crne Gore (u daljem tekstu: Vlada); 9) koncesija je pravo: korišćenja luke ili dijela luke, kao i obavljanja privrednih djelatnosti u luci, koje koncedent ugovorom ustupa koncesionaru na određeno vrijeme, pri čemu se može ugovoriti plaćanje koncesione naknade ili ostvarivanje javnog interesa pod uslovima utvrđenim zakonom, izgradnje, rekonstrukcije ili održavanja kao i finansiranja lučke infrastrukture i suprastrukture, njihovog korišćenja i predaje, u ugovorenom roku, u svojini koncedenta, u skladu sa zakonom i ugovorom o koncesiji po BOT sistemu (Build - Operate - Transfer, izgradi - koristi - predaj), uključujući i druge oblike ovog sistema; 10) koncesionar je pravno ili fizičko lice kome se dodjeljuje koncesija odnosno više pravnih ili fizičkih lica koja su međusobne odnose regulisala ugovorom u skladu sa posebnim zakonom; 11) međunarodni saobraćaj je pomorski saobraćaj između luke u Crnoj Gori i luke u inostranstvu; 12) prvenstvena koncesija je koncesija koju dodjeljuje Vlada privrednom društvu koje koristi luku, a na dan stupanja na snagu ovog zakona nema zaključen ugovor o korišćenju luke; 13) ribarska luka je luka namijenjena za smještaj, čuvanje, zaštitu, održavanje, popravku, opremanje i sidrenje ribarskih brodova i čamaca; 14) sidrište luke je uređeni i obilježeni dio mora namijenjen sidrenju brodova; 15) trgovačka luka je luka namijenjena za smještaj, operacije rukovanja teretom, putničke usluge, zaštitu i sidrenje brodova, kao i obavljanje drugih djelatnosti koje su sa tim uslugama u privrednoj, saobraćajnoj ili tehnološkoj vezi; 16) ugovor o koncesiji je ugovor u pisanom obliku, kojim se uređuju međusobna prava i obaveze između koncedenta i koncesionara; 17) unutrašnji saobraćaj je pomorski saobraćaj između luka u Crnoj Gori. II. PODJELA, UPRAVLJANJE I NAKNADE Podjela luka prema vrsti pomorskog saobraćaja Član 5 Prema vrsti pomorskog saobraćaja, luke se dijele na: 1) luke otvorene za međunarodni i unutrašnji saobraćaj; 2) luke otvorene samo za unutrašnji saobraćaj. Vlada određuje luke i propisuje uslove za luke iz stava 1 ovog člana. Podjela luka prema namjeni Član 6 Prema namjeni luke se dijele na: 1) trgovačke luke; 2) luke nautičkog turizma - marine; 3) brodogradilišne luke; 4) ribarske luke. Uslove koje moraju ispunjavati luke iz stava 1 ovog člana propisuje Vlada. Odluku o podjeli luka iz stava 1 ovog člana donosi Vlada. Dio luke iz stava 1 ovog člana može biti namijenjen za potrebe odbrane i bezbjednosti. Podjela luka prema značaju Član 7 Prema značaju luke se dijele na: 1) luke od nacionalnog značaja; 2) luke od lokalnog značaja. Luke iz stava 1 ovog člana određuje Vlada, na osnovu: 1) ukupno ostvarenog prometa, njegove strukture i učestalosti u zadnjih pet godina; 2) projektovanog kapaciteta; 3) stanja lučke infrastrukture i suprastrukture; 4) kvaliteta i značaja saobraćajnih veza sa zaleđem i drugim lukama; 5) prostorne i privredne mogućnosti razvoja; 6) postojanja slobodne zone; 7) vrste pomorskog saobraćaja iz člana 5 ovog zakona. Upravljanje lukama Član 8 Lukama od nacionalnog značaja upravlja organ uprave nadležan za luke (u daljem tekstu: Organ uprave) u skladu sa ovim zakonom. Lukama od lokalnog značaja upravlja pravno lice koje upravlja morskim dobrom (u daljem tekstu: Pravno lice) u skladu sa ovim i zakonom kojim se uređuje upravljanje morskim dobrom. Organ uprave Član 9 Organ uprave vrši upravne i sa njima povezane stručne poslove koji se odnose na: 1) brigu o izgradnji, rekonstrukciji, održavanju, upravljanju, zaštiti i unapređenju luke; 2) nadzor nad korišćenjem luke, pružanjem lučkih usluga i obavljanjem ostalih djelatnosti u luci; 3) kontrolu nad izgradnjom, rekonstrukcijom, održavanjem i zaštitom lučke infrastrukture i suprastrukture; 4) obezbjeđenje uslova za obavljanje pomorskog saobraćaja i lučkih usluga u luci i na sidrištu luke; 5) primjenu domaćih propisa, međunarodnih sporazuma i standarda koji se odnose na luke; 6) pripremu planova razvoja luka koje donosi Vlada; 7) obezbjeđenje poslovanja luke u skladu s tržišnim principima; 8) pripremu kriterijuma za utvrđivanje visine naknada za korišćenje lučke infrastrukture; 9) pripremu koncesionog akta, učestvovanje u postupku za dodjelu koncesije i zaključivanje ugovora o koncesiji; 10) odobravanje iznosa naknade za lučke usluge na osnovu maksimalno utvrđenog iznosa ove naknade; 11) kontrolu izvršavanja ugovora o koncesiji; 12) regulaciju i koordinaciju odnosa i aktivnosti između koncesionara; 13) održavanje i korišćenje lučke suprastrukture koja je u državnoj svojini i koja nije data u koncesiju; 14) pripremu sadržaja i način vođenja registra koncesija; 15) druge poslove u skladu sa zakonom. Sredstva za obavljanje poslova Organa uprave obezbjeđuju se u budžetu Crne Gore po osnovu: 1) koncesione naknade; 2) naknada za korišćenje lučke infrastrukture. Naknade Član 10 U skladu sa ugovorom o koncesiji koncesionar plaća koncesionu naknadu. Dio koncesione naknade iz stava 1 ovog člana usmjerava se jedinici lokalne samouprave na čijoj teritoriji se luka nalazi, u skladu sa zakonom koji uređuje finansiranje jedinica lokalne samouprave. Član 11 Korisnici usluga u lukama plaćaju: 1) naknade za lučke usluge; 2) naknade za korišćenje lučke infrastrukture, koje obuhvataju: upotrebu obale, brodsku ležarinu i sidrenje. Član 12 Naknade za lučke usluge su prihod koncesionara. Maksimalni iznos naknada za lučke usluge u lukama od nacionalnog značaja utvrđuje Organ uprave, a za luke od lokalnog značaja Pravno lice, u skladu sa ugovorom o koncesiji. U određivanju maksimalnog iznosa iz stava 2 ovog člana Organ uprave, odnosno Pravno lice će voditi računa da ne ugrozi poslovanje koncesionara i javni interes. Koncesionar je dužan da javno objavi visinu naknada za svaku vrstu lučkih usluga. Naknada za upotrebu obale plaća se za brod koji koristi trgovačku, putničku ili brodogradilišnu luku u druge svrhe, izuzev operacije rukovanja teretom, pružanja putničkih usluga ili popravke i prepravke brodova. Naknada za sidrenje može se naplaćivati za brod koji koristi sidrište luke. Član 13 Naknade za korišćenje lučke infrastrukture u lukama od nacionalnog značaja su prihod budžeta Crne Gore, a u lukama od lokalnog značaja Pravnog lica i koriste se za: 1) izgradnju, rekonstrukciju i održavanje lučke infrastrukture; 2) održavanje dubina u luci i na sidrištu luke; 3) poboljšanje sigurnosti i bezbjednosti i zaštite mora od zagađenja s plovnih objekata u luci i na sidrištu luke; 4) troškove poslovanja Organa uprave, odnosno Pravnog lica. Naknade za korišćenje lučke infrastukture ne plaćaju javni i ratni brodovi i čamci Crne Gore, kao ni strani ratni brodovi i brodovi kada borave u luci radi iskrcavanja spašenih brodolomnika, umrlih ili bolesnih lica i njihovih pratilaca za vrijeme dok traju te radnje. Visinu naknada za korišćenje lučke infrastrukture propisuje Ministarstvo, a na osnovu namjene luke, značaja luke, vrste pomorskog saobraćaja i stanja lučke infrastrukture i drugih elemenata. III. KONCESIJA Predmet koncesije i uslov obavljanja djelatnosti Član 14 Predmet koncesije je korišćenje luke ili dijela luke, lučke infrastrukture i suprastrukture, pružanje lučkih usluga i obavljanje ostalih djelatnosti u luci koje su sa tim uslugama u privrednoj, saobraćajnoj ili tehnološkoj vezi. Predmet koncesije može biti i izgradnja, rekonstrukcija i održavanje lučke infrastrukture i suprastrukture po BOT sistemu uključujući i druge oblike ovog sistema. Djelatnosti iz st. 1 i 2 ovog člana mogu vršiti domaća i strana pravna i fizička lica koja su registrovana u Crnoj Gori na osnovu zaključenog ugovora o koncesiji u skladu sa propisima koji uređuje oblast koncesija. Rok trajanja koncesije Član 15 Koncesija se daje na rok do 30 godina. Izuzetno od stava 1 ovog člana, koncesija se može dati najviše do 60 godina, uz saglasnost Skupštine Crne Gore. Rok trajanja koncesije iz st. 1 i 2 ovog člana određuje se u zavisnosti od predmeta koncesije, ukupnih ekonomskih efekata koji se koncesijom postižu, visine, namjene i dinamike investicije po BOT sistemu uključujući i druge oblike ovog sistema, kao i vremena potrebnog za povraćaj te investicije. Ugovorom o koncesiji može se predvidjeti produženje trajanja koncesije do polovine roka na koji je koncesija data, ako je nakon zaključivanja ugovora došlo do promjene koja otežava ispunjenje ugovora jedne od ugovornih strana, odnosno ako se ta promjena nije mogla predvidjeti u vrijeme zaključenja ugovora. Nadležnost za dodjelu koncesije Član 16 Odluku o dodjeli koncesije donosi Vlada u skladu sa propisima koji uređuju oblast koncesija. Ako se u luci ne može dodijeliti koncesija, Vlada može cijeneći javni interes osnovati jedno ili više privrednih društava koja će pružati lučke usluge. Pokretanje postupka za dodjelu koncesije Član 17 Postupak za dodjelu koncesije u luci od nacionalnog značaja pokreće Organ uprave. Postupak za dodjelu koncesije u luci od lokalnog značaja pokreće Pravno lice. Koncesioni akt Član 18 Osnov za dodjelu koncesije je koncesioni akt, koji sadrži: 1) predmet koncesije, odnosno detaljan opis luke ili dijela luke sa pripadajućom lučkom infrastrukturom i suprastrukturom, vrste lučkih usluga i privrednih djelatnosti koje će biti predmet koncesije; 2) procjenu visine investicije po BOT sistemu uključujući i druge oblike ovog sistema, kao i stanje objekata i opreme nakon isteka roka trajanja koncesije; 3) rok trajanja koncesije; 4) procjenu finansijske i tehničke izvodljivosti lučkih usluga ili privrednih djelatnosti i BOT sistema uključujući i druge oblike ovog sistema; 5) analizu procjene uticaja na životnu sredinu; 6) analizu, procjenu i uravnoteženje rizika između koncedenta i koncesionara; 7) uslove koje mora da ispunjava ponuđač, a odnose se na: registraciju u Crnoj Gori, stručne kvalifikacije, finansijsku sposobnost, tehničku opremljenost, osiguranje i druge reference i dokaze; 8) očekivane iznose koncesione naknade i naknada za korišćenje lučke infrastrukture; 9) tendersku dokumentaciju; 10) predlog ugovora o koncesiji; 11) obavezu ponuđača da podnose izjavu o namjerama i investicioni program o ekonomskoj opravdanosti ulaganja po BOT sistemu uključujući i druge oblike ovog sistema, sa izdatom garancijom za kvalitetno izvršenje poslova koji su predmet koncesije; 12) kriterijume za dodjelu koncesije na transparentnoj, nediskriminatornoj, objektivnoj i relevantnoj osnovi; 13) druge elemente od značaja za dodjelu koncesije. Postupak dodjele koncesije Član 19 Postupak za dodjelu koncesije u lukama se vodi u skladu sa ovim zakonom i drugim propisima koji uređuju oblast koncesija. Ugovor o koncesiji Član 20 Ugovor o koncesiji se zaključuje u skladu sa postupkom za dodjelu koncesije i odlukom o dodjeli koncesije, između: 1) izabranog ponuđača i Organa uprave za luku od nacionalnog značaja; 2) izabranog ponuđača i Pravnog lica za luku od lokalnog značaja. Ugovor o koncesiji po pravilu sadrži: 1) nazive ugovornih strana; 2) prava i obaveze ugovornih strana; 3) predmet koncesije, uslove, način i vrijeme korišćenja koncesije; 4) visinu, rokove, uslove i način plaćanja koncesionih naknada; 5) radnje vezane za dobijanje potrebnih ovlašćenja za sprovođenje aktivnosti u skladu sa ugovorom, kao i pravo Organa uprave da prati radove koji se izvode i usluge koje se pružaju od strane koncesionara; 6) način i rokove obezbjeđenja sredstava za finansiranje privredne djelatnosti (finansijski plan) i dinamiku ulaganja; 7) dužinu trajanja pripremnih radnji; 8) odredbe o potrebnom kvalitetu lučkih usluga i transferu tehnologije; 9) odredbe o visini i načinu obezbjeđenje garancija za izvršavanje ugovora; 10) obaveze koncesionara u vezi sigurnosti i bezbjednosti, transporta opasnih materija i zaštite životne sredine; 11) uslove za produženje ugovora; 12) uslove izmjena ili raskida ugovora i njihovim posljedicama u slučaju promijenjenih okolnosti i više sile; 13) opis događaja koji se smatraju višom silom; 14) sankcije i naknade za neispunjavanje obaveza ugovornih strana; 15) uslove obavljanja privredne djelatnosti, kriterijume i metode za određivanje cijena, odnosno tarifa roba i usluga za krajnje korisnike; 16) odredbe o pravima i obavezama u pogledu preduzimanja mjera obezbjeđenja opšte sigurnosti i bezbjednosti, zaštite zdravlja i životne sredine, kao i odgovornosti za naknadu štete prouzrokovane ugrožavanjem opšte sigurnosti i bezbjednosti i zaštite životne sredine; 17) pravo na prenos koncesije; 18) odredbe o vremenu i načinu predaje nepokretnosti, objekata, uređaja ili postrojenja koncedentu i stanju u kome se oni moraju predati; 19) način rješavanja sporova. Ugovor o koncesiji Član 20 Ugovor o koncesiji se zaključuje u skladu sa postupkom za dodjelu koncesije i odlukom o dodjeli koncesije, između: 1) izabranog ponuđača i Organa uprave za luku od nacionalnog značaja; 2) izabranog ponuđača i Pravnog lica za luku od lokalnog značaja. Ugovor o koncesiji po pravilu sadrži: 1) nazive ugovornih strana; 2) prava i obaveze ugovornih strana; 3) predmet koncesije, uslove, način i vrijeme korišćenja koncesije; 4) visinu, rokove, uslove i način plaćanja koncesionih naknada; 5) radnje vezane za dobijanje potrebnih ovlašćenja za sprovođenje aktivnosti u skladu sa ugovorom, kao i pravo Organa uprave da prati radove koji se izvode i usluge koje se pružaju od strane koncesionara; 6) način i rokove obezbjeđenja sredstava za finansiranje privredne djelatnosti (finansijski plan) i dinamiku ulaganja; 7) dužinu trajanja pripremnih radnji; 8) odredbe o potrebnom kvalitetu lučkih usluga i transferu tehnologije; 9) odredbe o visini i načinu obezbjeđenje garancija za izvršavanje ugovora; 10) obaveze koncesionara u vezi sigurnosti i bezbjednosti, transporta opasnih materija i zaštite životne sredine; 11) uslove za produženje ugovora; 12) uslove izmjena ili raskida ugovora i njihovim posljedicama u slučaju promijenjenih okolnosti i više sile; 13) opis događaja koji se smatraju višom silom; 14) sankcije i naknade za neispunjavanje obaveza ugovornih strana; 15) uslove obavljanja privredne djelatnosti, kriterijume i metode za određivanje cijena, odnosno tarifa roba i usluga za krajnje korisnike; 16) odredbe o pravima i obavezama u pogledu preduzimanja mjera obezbjeđenja opšte sigurnosti i bezbjednosti, zaštite zdravlja i životne sredine, kao i odgovornosti za naknadu štete prouzrokovane ugrožavanjem opšte sigurnosti i bezbjednosti i zaštite životne sredine; 17) pravo na prenos koncesije; 18) odredbe o vremenu i načinu predaje nepokretnosti, objekata, uređaja ili postrojenja koncedentu i stanju u kome se oni moraju predati; 19) način rješavanja sporova. Ustupanje koncesije Član 21 Koncesionar, uz pisanu saglasnost koncedenta, može da prenese dio ili sva prava i obaveze iz ugovora o koncesiji na treće lice. Prenos prava i obaveza iz stava 1 ovog člana ne oslobađa koncesionara odgovornosti za ispunjavanje obaveza iz ugovora o koncesiji. Prestanak koncesije Član 22 Odnos između koncedenta i koncesionara prestaje: 1) istekom roka na koji je zaključen ugovor o koncesiji; 2) u slučaju da nasljednici, odnosno pravni sljedbenici ne zatraže potvrdu koncesije u roku od 30 dana od smrti koncesionara, odnosno brisanja koncesionara iz registra privrednih društava; 3) raskidom ugovora o koncesiji u skladu sa propisima kojim se uređuju obligacioni odnosi; 4) oduzimanjem koncesije. Koncesija će se oduzeti, ako: 1) je pokrenut postupak stečaja ili likvidacije koncesionara, osim u slučaju postupka reorganizacije po zakonu kojim se uređuje insolventnost privrednih društava, pod uslovom da koncesionar izvršava obaveze iz ugovora o koncesiji; 2) je koncesija data na osnovu netačno iskazanih podataka koji su od značaja za dodjelu koncesije; 3) se obavljanjem koncesione djelatnosti ugrožava životna sredina i zdravlje ljudi ili zaštićena područja i objekti, što se u vrijeme davanja koncesije nije moglo predvidjeti, niti se može spriječiti osim oduzimanjem koncesije, odnosno prestankom obavljanja koncesione djelatnosti; 4) koncesionar izvrši prenos koncesije bez pisane saglasnosti koncedenta; 5) koncesionar i pored pisanog upozorenja od strane Organa uprave odmah, a najkasnije u roku od sedam dana, ne uskladi visinu naknada za lučke usluge; 6) koncesionar ne poštuje red u luci; 7) se koncesionar ne pridržava investicionog programa iz ugovora o koncesiji; 8) koncesionar ne plaća koncesionu naknadu u skladu sa ugovorom o koncesiji; 9) koncesionar ne obavlja djelatnost u skladu sa ugovorom o koncesiji; 10) koncesionar i pored pisanog upozorenja od strane Organa uprave ne ukloni o svom trošku odmah, a najkasnije u roku od 60 dana, izgrađene objekte lučke infrastrukture i suprastrukture koji nijesu predviđeni ili su suprotni ugovoru o koncesiji. Objekti iz stava 2 tačka 10 ovog člana, nakon oduzimanja koncesije, će se ukloniti o trošku koncesionara kome je oduzeta koncesija. Uklanjanje lučke suprastrukture Član 23 Koncesionar koji je izgradio objekte lučke suprastrukture po osnovu koncesije, iste će ukloniti nakon prestanka ugovora o koncesiji, osim ako ugovorom o koncesiji nije drukčije regulisano. U slučaju da koncesionar namjerava da proda objekte lučke suprastrukutre koji su ostali u njegovom vlasništvu nakon prestanka ugovora o koncesiji, a koji su bili u funkciji koncesione djelatnosti, koncedent ima pravo preče kupovine u roku od 120 dana od dana dobijanja ponude koncesionara. Po prestanku koncesionog odnosa po BOT sistemu uključujući i druge oblike ovog sistema koncesionar koncedentu predaje objekte lučke suprastrukture, koji su izgrađeni i angažovani za obavljanje djelatnostu u dobrom funkcionalnom stanju, u skladu sa ugovorom o koncesiji. Registar Član 24 Organ uprave, odnosno Pravno lice će obezbijediti da koncesionar bude upisan u registar koncesija. Obavljanje koncesione djelatnosti nije uslovljeno upisom u registar koncesija. Sadržaj i način vođenja registra koncesija iz stava 1 ovog člana propisuje Ministarstvo nadležno za poslove pomorstva (u daljem tekstu: Ministarstvo). IV. RED U LUCI Sigurnost i bezbjednost Član 25 Organ uprave, odnosno Pravno lice i koncesionar moraju obezbijediti ispunjavanje uslova u skladu sa međunarodnim i domaćim propisima kojima se reguliše zaštita ljudskih života na moru. Koncesionar u luci otvorenoj za međunarodni saobraćaj mora imati: izrađenu i odobrenu procjenu i plan bezbjednosti i imenovano lice odgovorno za bezbjednost u skladu sa međunarodnim i domaćim propisima kojima se reguliše bezbjednost brodova i lučkih postrojenja. Koncesionar koji vrši pretovar, transport i skladištenje opasnih tereta dužan je odrediti područje u luci na kojem će se vršiti pretovar i skladištenje tog tereta u skladu sa međunarodnim i domaćim propisima kojima se regulišu opasni tereti. Zaštita od zagađenja Član 26 Organ uprave, odnosno Pravno lice i koncesionar moraju obezbijediti ispunjavanje uslova utvrđenih međunarodnim i domaćim propisima kojima se reguliše: sprječavanje zagađivanja životne sredine s brodova, zaštita morske sredine i priobalnog područja i civilna odgovornost za štetu izazvanu zagađenjem. U lukama je zabranjeno ispuštati i odlagati u more i na obali čvrsti i tečni otpad, ulje i zauljane vode i ostatke tereta sa broda, kao i sve druge materije koje zagađuju životnu sredinu, osim na mjestima gdje postoje postrojenja, oprema i uređaji za prihvat i rukovanje ovim materijama. Pravno ili fizičko lice koje koristi postrojenja, opremu i uređaje iz stava 2 ovog člana dužno je preduzeti mjere za sprječavanje ispuštanja ili isticanja ulja i zauljanih voda, odnosno spriječiti širenje tih materija u more i na obalu. Inspekcija nadležna za bezbjednost plovidbe (u daljem tekstu: Inspekcija) će naložiti pravnom ili fizičkom licu koje zagađuje more da odmah prekine zagađenje i otkloni štetne posljedice. Ako pravno ili fizičko lice ne postupi po naredbi iz stava 4 ovog člana, Inspekcija će naložiti čišćenje luke o trošku lica koje zagađuje more. Način održavanja reda Član 27 Način održavanja reda u lukama propisuje Vlada. Aktom iz stava 1 ovog člana propisaće se, pored ostalog, namjena luke ili djelova luke, obaveza i procedura komunikacije, način uplovljavanja, pristajanja, vezivanja, premiještanja, sidrenja i isplovljavanja plovnih objekata i druga pitanja. V. NADZOR Sprovođenje zakona Član 28 Nadzor nad sprovođenjem ovog zakona i propisa donesenih na osnovu ovog zakona vrši Ministarstvo. Inspekcijski nadzor Član 29 Poslove inspekcijskog nadzora iz člana 28 ovog zakona vrši Inspekcija, u skladu sa zakonom. Ovlašćenje inspektora Član 30 Pored ovlašćenja utvrđenih Zakonom o inspekcijskom nadzoru, Inspekcija ima obavezu i ovlašćenje da u luci pregleda: 1) uplovljavanje, isplovljavanje, privezivanje, odvezivanje, sidrenje brodova, jahti, čamaca i drugih plovnih objekata i njihovu plovidbu; 2) ukrcaj, iskrcaj i transfer putnika i utovar, istovar i pretovar tereta; 3) postrojenja, uređaje, opremu i naprave smještene u luci, ako ta postrojenja, uređaji, oprema i naprave mogu ugroziti plovidbu ili zagaditi obalu i more; 4) održavanje čistoće u luci i na moru od zagađenja sa plovnih objekata; 5) lučku pilotažu. VI. KAZNENE ODREDBE Član 31 Novčanom kaznom od desetostrukog do tristostrukog iznosa najniže cijene rada u Crnoj Gori kazniće se za prekršaj pravno lice, ako: 1) javno ne objavi visinu naknade za svaku vrstu usluga (član 12 stav 4); 2) bez pisane saglasnosti koncendenta prenese dio ili sva prava i obaveze iz ugovora o koncesiji na treće lice (član 21 stav 1); 3) ne ukloni u roku objekte lučke infrastrukture i suprastrukture (član 22 stav 2 tačka 10); 4) ne izradi procjenu i plan bezbjednosti i ne imenuje lice odgovorno za bezbjednost (član 25 stav 2); 5) ne odredi područje u luci na kojem će se vršiti pretovar i skladištenje opasnih tereta (član 25 stav 3); 6) u luci ispušta ili odlaže čvrsti ili tečni otpad, ulje i zauljane vode i ostatke tereta sa broda, kao i druge materije koje zagađuju životnu sredinu (član 26 stav 2); 7) ne preduzme mjere za sprječavanje ispuštanja ili isticanja ulja i zauljanih voda i njihovo širenje (član 26 stav 3); 8) ne postupi po nalogu Inspekcije (član 26 stav 4). Za prekršaj iz stava 1 ovog člana kazniće se novčanom kaznom od jedne polovine do dvadesetostrukog iznosa najniže cijene rada u Crnoj Gori i odgovorno lice u pravnom licu i fizičko lice. Za prekršaj iz stava 1 ovog člana kazniće se novčanom kaznom od desetostrukog do dvjestostrukog iznosa najniže cijene rada u Crnoj Gori preduzetnik. VII. PRELAZNE I ZAVRŠNE ODREDBE Donošenje podzakonskih propisa Član 32 Podzakonski propisi na osnovu ovlašćenja iz ovog zakona i planovi razvoja luka od nacionalnog značaja donijeće se do dana primjene ovog zakona. Preuzimanje upravljanja Član 33 Organ uprave će sa danom stupanja na snagu propisa kojim se osniva preuzeti upravljanje lukama od nacionalnog značaja, kao i sva prava i obaveze u skladu sa ovim zakonom. Prvenstvena koncesija Član 34 Privredno društvo koje u vrijeme stupanja na snagu ovog zakona obavlja djelatnost u luci dužno je da uskladi završni račun i bilans stanja sa članom 2 ovog zakona i posebnim propisima do dana primjene ovog zakona. Privredno društvo koje koristi luku i obavlja djelatnost u luci na osnovu prethodno stečenih prava , odnosno prethodno zaključenog ugovora nastaviće sa korišćenjem luke i obavljanjem djelatnosti do prestanka važenja stečenih prava, odnosno važenja tog ugovora. Privredno društvo koje koristi luku i obavlja djelatnost u luci, a nema zaključen ugovor na dan stupanja na snagu ovog zakona, obavezno je podnijeti zahtjev, uz koji prilaže: poslovni plan za period na koji se traži koncesija, završni račun i bilans stanja iz stava 1 ovog člana za dodjelu prvenstvene koncesije. Koncedent će na osnovu zahtjeva iz stava 3 ovog člana privrednom društvu dodijeliti prvenstvenu koncesiju na period do 12 godina u skladu sa ovim zakonom. Završne odredbe Član 35 Danom primjene ovog zakona prestaju da važe odredbe Glave 3 "Luke i pristaništa", čl. 23, 24 i 25 Zakona o pomorskoj i unutrašnjoj plovidbi ("Službeni list SRJ", br. 12/98, 44/99, 74/99, 73/00), odredbe Glave IV "Luke i pristaništa" čl. 25 do 40 stav 2 Zakona o pomorskoj i unutrašnjoj plovidbi ("Službeni list SRCG", br. 19/78, 8/79, 19/87, 39/89, 22/90, 13/91), kao i odredbe člana 5 stav 1 u odnosu na upravljanje lukama i lučkim područjem koje Vlada odredi da su od nacionalnog značaja i čl. 21 i 24 Zakona o morskom dobru ("Službeni list RCG", br. 14/92). Stupanje na snagu i primjena Član 36 Ovaj zakon stupa na snagu osmog dana od dana objavljivanja u "Službenom listu Crne Gore", a primjenjivaće se od devedesetog dana od dana njegovog stupanja na snagu. SU-SK Broj 01-364/10 Podgorica, 29. jula 2008. godine Skupština crne Gore Predsjednik, Ranko Krivokapić, s.r.