Skip to content
Nelum
Laws of Iran

Regulation on Preparation and Combating the Harmful Effect of the Phenomenon of Dust in the Country

Made 2009-07-12 · Text as of 2026-10-01

Public law and official guidance, published as research. Not legal, tax or financial advice.

About this law

Original title
آیین نامه آمادگی و مقابله با آثار زیان بار پدیده گرد و غبار (ریزگرد) در کشور
Language
Farsi
Kind
Regulation
Country
Iran
Subjects
Air and atmosphere, Environment
Keywords
pollution control, air quality/air pollution, early warning system, institution, monitoring, governance

Where to read it

Text

The law's own text, section by section, as held. Each section has its own link.

  1. 9/23/2016 www.dastour.ir/Print/?lid=329001 http://www.dastour.ir/Print/?lid=329001 1/7 9/23/2016 www.dastour.ir/Print/?lid=329001 http://www.dastour.ir/Print/?lid=329001 2/7 آيين نامه آمادگي و مقابله با آثار زيان بار پديده گرد و غبار (ريزگرد) در كشور 9/23/2016 www.dastour.ir/Print/?lid=329001 http://www.dastour.ir/Print/?lid=329001 3/7 نيروـ وزارت نفت ـ وزارت راه و ترابري- وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي ـ وزارت امورخارجه ـ وزارت ـ وزارت وزارت جهادكشاورزي كشور وزارت دفاع و پشتيباني نيروهاي مسلح معاونت برنامه ريزي و نظارت راهبردي رييس جمهور ـ سازمان حفاظت محيط زيست هيئت وزيران در جلسه مورخ ۲۱/۴/۱۳۸۸ بنا به پيشنهاد سازمان حفاظت محيط زيست و به استناد اصل يكصدوسي وهشتم قانون اساسي جمهوري اسالمي ايران «آيين نامه آمادگي و مقابله با آثار زيان بار پديده گرد و غبار (ريزگرد) در كشور» را به شرح زير تصويب نمود: فصل اول ـ كليات ماده۱ـ به منظور ايجاد آمادگي ملي، مديريت و مقابله با آثار زيان بار پديده گرد و غبار در كشور و ايجاد زمينه همكاريهاي منطقه اي، كارگروهي با مسئوليت معاون اول رييس جمهور و عضويت رؤساي سازمانهاي حفاظت محيط زيست، مديريت بحران كشور، هواشناسي كشور و جنگلها، امور (معاون كشور سالمت)، (معاون پزشكي آموزش و درمان بهداشت، نفت، نيرو، وزارتخانه هاي معاونين و كشور آبخيزداري و مراتع اولين جلسه، برنامه ريزي و نظارت راهبردي رييس جمهور تشكيل مي شود و در بين الملل) و معاونت امور امور خارجه (معاون عمراني)، آئين نامه داخلي خود را تصويب مي نمايد. ماده۲ـ اختيارات و جمهور رييس ويژه نمايندگان عنوان به كارگروه اعضاي كليه به يادشده موضوع هاي اجرايي امور درخصوص تصميم گيري هيئت وزيران در قوانين و مقررات مربوط، به وزيران دستگاههاي عضو كارگروه تفويض مي شود. همچنين اختيار اصالح اين تصويب نامه به وزيران عضو كارگروه تفويض مي شود. ماده۳ـ با و يا وزيران عضو كارگروه (حسب مورد) در حكم تصميمات رييس جمهور و هيئت وزيران مي باشد اعضا اكثريت تصميمات و مصوبات رعايت ماده (۱۹) آيين نامه داخلي دولت قابل ابالغ است. فصل دوم ـ برنامه ها الف ـ برنامه هاي كوتاه مدت ماده۴ـ 9/23/2016 www.dastour.ir/Print/?lid=329001 http://www.dastour.ir/Print/?lid=329001 4/7 در راستاي تعيين كم و كيف پديده گرد و غبار در استانهاي جنوب و غرب كشور و شناسايي كانونهاي شكل گيري اوليه آنها و به منظور پيش بيني و اطالع رساني وقوع اين پديده، سازمانهاي حفاظت محيط زيست و هواشناسي كشور مكلفند با همكاري سازمان جنگلها، مراتع و آبخيزداري كشور ظرف سه ماه طرح توسعه و تجهيز ايستگاههاي پايش وضعيت جوي، سيسمتهاي پيش آگاهي و كنترل هواي منطقه را به صورت مشترك تهيه و براي تصويب به كارگروه ارائه نمايند. ماده۵ـ كارگروه كه زمان بندي هايي مطابق مربوط استانداريهاي و كشور هواشناسي سازمان هماهنگي با است موظف كشاورزي جهاد وزارت شناسايي طرح نتايج براساس باال بادي فرسايش پتانسيل با مناطق در مناسب اقدامات ساير و به مالچ پاشي نسبت مي نمايد، تعيين كانونهاي بحراني بيابانزا اقدام نمايد. تبصره ـ وزارت نفت مكلف است ضمن تامين و تحويل رايگان مالچ مورد نياز اجراي اين ماده، برنامه ريزي الزم براي توليد و نگهداري اين نظارت و برنامه ريزي معاونت پيشنهاد با مربوط مصوب اعتبارات محل از نياز مورد اعتبار آورد. به عمل را منطقه پااليشگاه در ماده راهبردي رييس جمهور تامين خواهد شد. ماده۶ ـ براي كسب همگاني آموزش و اطالع رساني راستاي در موظفند كشور غرب و جنوب منطقه ويژه به تأثير تحت مناطق استانداريهاي آمادگي مواجهه با پديده گرد و غبار، برنامه هاي آموزشي الزم را با همكاري ادارات هواشناسي، آموزش و پرورش، حفاظت محيط زيست، اجرا استان مربوط با همكاري موثر صدا و سيماي و بهداشتي درماني تهيه سازمان آب منطقه اي، دانشگاههاي علوم پزشكي و خدمات نمايند. ماده۷ـ سازمان جنگلها، و مراتع و آبخيزداري كشور جهت احداث فضاي سبز مشجر در كانونهاي بحران، طرح الزم را تهيه و با همكاري سازمان بسيج سازندگي نيروي مقاومت بسيج با توجه به مواد (۱) و (۲) قانون اصالح اختيارات سازمان بسيج سازندگي نيروي مقاومت بسيج از محل اعتبارات مصوب مربوط و نيز اعتباراتي كه از محل ماده (۱۰) قانون تنظيم بخشي از مقررات مالي دولت با پيشنهاد وزارت كشور تصويب مي شود اجرا نمايد. ماده۸ ـ كارگروه وزيران موضوع ماده (۲) با پيشنهاد وزارت كشور (سازمان مديريت بحران كشور) اعتبار مورد نياز براي مقابله با پديده گرد و غبار پزشكي آموزش و درمان بهداشت، وزارت اختيار در دولت مالي مقررات از بخشي تنظيم قانون (۱۰) ماده اعتبارات محل از را (دانشگاههاي علوم پزشكي و خدمات بهداشتي ـ درماني استانهاي جنوب و غرب كشور شامل استانهاي بوشهر، خوزستان، هرمزگان، ايالم و كرمانشاه) قرار خواهد داد تا مراكز درماني مربوط حداكثر تا پايان سال ۱۳۸۸ در موارد زير هزينه نموده و گزارش عملكرد خود را از طريق وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي هر سه ماه يكبار به كارگروه ارائه نمايند. 9/23/2016 www.dastour.ir/Print/?lid=329001 http://www.dastour.ir/Print/?lid=329001 5/7 الف ـ توسعه و تجهيز مراكز بهداشتي درماني تحت پوشش به وسايل مراقبتهاي پزشكي الزم جهت پيشگيري و درمان افراد آسيب ديده در مناطق تحت تأثير پديده گرد و غبار. ب ـ توسعه و تجهيز مراكز اورژانس در مناطق بحراني گرد و غبار. ماده۹ـ وزارت نيرو موظف است حقابه تاالبهاي جنوب و غرب كشور كه توسط كارگروه مشترك سازمان حفاظت محيط زيست و وزارت يادشده تعيين شده است را حفظ و همكاري الزم جهت حفاظت و احياي تاالبهاي يادشده را به عمل آورد و نتايج آن را به طور منظم به كارگروه ارائه نمايد. ب ـ برنامه هاي ميان مدت ماده۱۰ـ شهرداريهاي شهرهاي واقع در استانهاي جنوب و غرب كشور، موظفند براي اجراي طرح كمربند فضاي سبز شهرهاي مربوط ضمن رعايت ضوابط طرح جامع، نظر سازمان حفاظت محيط زيست و سازمان جنگلها، مراتع و آبخيزداري كشور را از جهت اولويت مكاني و نوع كاشت رعايت نمايند. تبصره ـ حق استفاده از اراضي ملي و دولتي و منابع طبيعي واقع در كمربند سبز مزبور (به استثناي مناطق (۴)گانه موضوع ماده (۳) احياء و واگذاري قانوني اصالح اليحه قانوني اجرايي اليحه آيين نامه (۲) ماده اراضي موضوع و بهسازي محيط زيست و قانون حفاظت از به تبصره (۵) ماده (۶۹) قانون تنظيم بخشي با توجه انقالب) ايران ـ مصوب ۱۳۵۹ ـ شوراي اراضي در حكومت جمهوري اسالمي مقررات مالي دولت به شهرداريهاي مجري كمربند سبز موضوع اين ماده براساس نقشه اي كه به تاييد كميسيون مستندسازي و تعيين بهره بردار اموال غيرمنقول دستگاههاي اجرايي مي رسد واگذار مي شود. ماده۱۱ـ منطقه، در غبار و گرد پديده از ناشي آب شرب شهري تصفيه تاسيسات بر وارده كاهش صدمات منظور به است موظف نيرو وزارت كمربند سبز با اشكوب بندي مناسب با اهداف بادشكن را پيرامون تاسيسات مربوط احداث نمايد. ماده۱۲ـ اثرات خشكسالي در بيابان زايي و كاهش با اقدام ملي مقابله برنامه سازمان جنگلها، مراتع و آبخيزداري كشور موظف است در راستاي نيروي مقاومت بسيج نيروهاي مسلح و سازمان هواشناسي كشور و سازمان بسيج سازندگي با همكاري وزارت دفاع و پشتيباني كشور ظرف پنج سال، ساالنه نسبت به احداث حداقل (۶۰۰) كيلومترمربع نهالكاري به صورت اشكوب بندي شده و با استفاده از گونه هاي بومي سازگار به كم آبي را با اولويت مناطق آسيب پذير از نظر زيست محيطي به شرح زير در جنوب و غرب كشور به مورد اجرا گذارد: 9/23/2016 www.dastour.ir/Print/?lid=329001 http://www.dastour.ir/Print/?lid=329001 6/7 ۱ـ كمربند فضاي سبز كليه فرودگاههاي منطقه با رعايت حريم فرودگاهها. ۲ـ حريم ايمني (۱۵۰) متري راه آهن و جاده هاي بين شهري. ۳ـ حوضه هاي آبخيز سده هاي مورد بهره برداري. ۴ـ كمربند سبز در نوار مرزي جنوب غربي. ۵ ـ كانونهاي بحراني فرسايش بادي. جهت استان برنامه ريزي كميته در اولويت دار پروژه هاي عنوان به را ماده اين موضوع استاني پروژه هاي موظفند استانداران ـ تبصره تصميم گيري براي تامين اعتبار از محل اعتبارات طرحهاي استاني مطرح نمايند تامين اعتبار براي پروژه هاي ملي با رعايت قوانين مربوط و به ترتيب مقرر در ماده (۱۷) اين آيين نامه در لوايح بودجه ساالنه براي سير مراحل تصويب منظور خواهد شد. ماده۱۳ـ لوايح بودجه كل كشور به منظور برنامه ريزي و نظارت راهبردي رييس جمهور موظف است يك رديف بودجه اي مستقل را در معاونت پيشنهاد محيط زيست حفاظت سازمان هماهنگي با اقليم شناسي پژوهشكده توسط منطقه و كشور در غبار و گرد با مرتبط مطالعات نمايد. ج ـ برنامه هاي بلندمدت ماده۱۴ـ مراتع احياء و مديريت جامع طرح بادي، فرسايش معرض در خاك منابع از حفاظت منظور به است مكلف كشاورزي جهاد وزارت استانهاي جنوب و غرب كشور را ظرف يك سال تهيه و جهت اجرا و تامين بودجه الزم در برنامه پنجم توسعه به دولت ارائه نمايد. ماده۱۵ـ وزارت جهاد كشاورزي مكلف است طرح جامع مقابله با شنهاي روان و فرسايش بادي در پهنه جنوب و غرب كشور را با همكاري سازمان حفاظت محيط زيست و با اولويت روشهاي بيولوژيكي تهيه و در طول برنامه پنجم توسعه اجرا نمايد. ماده۱۶ـ و ناوبري تاسيسات و تجهيزات به كشور جنوب غرب و جنوب فرودگاههاي تجهيز و توسعه برنامه است مكلف ترابري و راه وزارت هواشناسي پيشرفته را جهت هدايت هر چه بهتر پروازهاي مربوط در شرايط وقوع بحران گرد و غبار تهيه و اجرا نمايد. ماده۱۷ـ 9/23/2016 www.dastour.ir/Print/?lid=329001 http://www.dastour.ir/Print/?lid=329001 7/7 معاونت برنامه ريزي و نظارت راهبردي رييس جمهور مكلف است براساس گزارشهاي توجيه فني، اقتصادي و زيست محيطي دستگاههاي اجرايي، اعتبارات الزم براي تحقق برنامه هاي موضوع اين آيين نامه را در اليحه بودجه سنواتي دستگاههاي ذيربط پيش بيني نمايد. ماده۱۸ـ به منظور انجام بررسيهاي ابعاد برون مرزي اين پديده، و ايجاد زمينه همكاري منطقه اي تيم كارشناسي به انتخاب كارگروه موضوع ماده (۱) تعيين تا با انجام اقدامات الزم توسط وزارت امور خارجه به كشورهاي منطقه اعزام شوند و راهكارهاي الزم را براي تصميم گيري به كارگروه ارائه نمايند. ماده۱۹ـ همكاري با است مكلف كشور در بيابان زايي با مقابله كنوانسيون ملي مرجع عنوان به كشور آبخيزداري و مراتع جنگلها، سازمان امور خارجه ظرف سه ماه، پيش نويس طرح همكاري چند نيرو و سازمانهاي حفاظت محيط زيست و هواشناسي كشور و وزارتخانه هاي جانبه كشورهاي منطقه را با هدف پيشگيري و كنترل پديده گرد و غبار منطقه تهيه و به تأييد كارگروه موضوع ماده (۱) برساند. [امضاء] رييسجمهور ـ محمود احمدي نژاد

Regulation on Preparation and Combating the Harmful Effect of the Phenomenon of Dust in the Country · Nelum