Regulation of the Law on Assignment of Wasteland and Productive Land

9/22/2016 www.dastour.ir/Print/?lid=266580 http://www.dastour.ir/Print/?lid=266580 1/14 9/22/2016 www.dastour.ir/Print/?lid=266580 http://www.dastour.ir/Print/?lid=266580 2/14 آيين نامه اجرايي قانون واگذاري زمينهاي داير و باير كه بعد از انقالب به صورت كشت موقت در اختيار كشاورزان قرار گرفته است مصوب ۸/۸/۱۳۶۵ 9/22/2016 www.dastour.ir/Print/?lid=266580 http://www.dastour.ir/Print/?lid=266580 3/14 هيأت هاي مركزي ۱۲.۱.۴۲۶۰.۱۶۶۹۸ مورخ ۲۷/۱۰/۱۳۶۵ ستاد شماره مشترك پيشنهاد به بنا مورخ ۲۹/۱۱/۱۳۶۵ جلسه در وزيران هيأت واگذاري و وزارت كشاورزي، آيين نامه اجرايي قانون واگذاري زمين هاي باير و داير كه بعد از انقالب به صورت كشت موقف در اختيار كشاورزان قرار گرفته است مصوب ۸/۸/۱۳۶۵را به شرح زير تصويب نمودند: ماده ۱ ـ تعاريف و اصطالحاتي كه در اين آيين نامه به كار برده مي شود از نظر اجراي آن عبارت است از: ۱ ـ اراضي باير ـ زمين هايي كه سابقه احيا دارد ولي به علت اعراض يا عدم بهره برداري بدون عذر موجه به مدت ۵ سال متوالي متروك مانده باشد. ۲ ـ اراضي داير ـ زمين هايي است كه احيا شده و مستمرًا مورد بهره برداري مي باشد. ۳ ـ مناطق كردنشين ـ عبارت است از استان كردستان و جنوب آذربايجان غربي شامل شهرهاي اشنويه، نقده، پيرانشهر، مهاباد، مياندوآب، بوكان، سردشت، صايين دژ، تكاب و نوار مرزي شهرستان هاي اروميه و سلماس. ۴ ـ اراضي كشت موقت ـ عبارت است از اراضي باير و دايري كه پس از پيروزي انقالب اسالمي تا پايان سال ۵۹ در سراسر كشور و تا پايان سال ۶۳ در مناطق كردنشين به نحوي در تسلط غير مالك قرار گرفته باشد. هرگاه در زمان تصوف در سطح هر هكتار بيش از يك صد اصله نهال و يا درخت مثمر يا پنجاه اصله درخت نخل يا زيتون و يا يك هزار نهال يا درخت غير مثمر وجود داشته در اين صورت باغ يا بيشه محسوب و از شمول اراضي كشت موقت خارج است. ۵ ـ بي زمين ـ عبارت است از كسي كه هيچ گونه زمين زراعي نداشته باشد. ۶ ـ كم زمين ـ عبارت از كسي كه كمتر از عرف محل زمين داشته باشد. ۷ ـ عرف محل ـ ميزان زميني كه درآمد حاصل از آن براي تأمين زندگي و معاش يك خانواده كافي باشد. ۸ ـ درآمد كافي ـ عبارت است از مقدار درآمدي كه عرفًا نياز يك خانواده را تأمين كند به تشخيص هيأت هاي واگذاري زمين. ۹ ـ كشاورز ـ كسي كه شخصًا به كشاورزي اشتغال داشته و منبع اصلي درآمد و از طريق كشاورزي تأمين مي گردد. ۱۰ ـ ساكن محل ـ كسي كه محل سكونتش در محدوده اراضي مورد نظر و يا در جايي باشد كه عرفًا ساكن محل شناخته شود و يا همه ساله در فصل زراعي در محل سكونت داشته باشد. ۱۱ ـ بيع شرط ـ نوعي از معامله است كه در آن شروطي مورد توافق متعاملين قرار مي گيرد. ۱۲ ـ صاحب نسق ـ افرادي كه بر اثر اجراي قوانين اراضي مربوط به قبل از انقالب، زمين به آنها واگذار شده است. ۱۳ ـ متصرف ـ كسي كه اراضي كشت موقت را در اختيار داشته و شخصًا به شكت و زرع مشغول مي باشد. ماده ۲ ـ تا پايان سال ۶۳ در مناطق كردنشين توسط پايان سال ۵۹ در سراسر كشور و تا انقالب اسالمي از پيروزي بعد باير و داير كه اراضي كليه نهادهاي جمهوري اسالمي و يا شوراي اسالمي روستاها و روحانيون و سايرين به مردم واگذار و يا به هر نحو به تصرف مردم درآمده است در مالكين يا مالك به آيين نامه اين مفاد عادله آن طبق بهاي و واگذار آنها به اراضي باشند قانون در صورتي كه متصرفين واجدشرايط مندرج اراضي توسط كشاورزان به طور اقساط پرداخت خواهد گرديد. ماده ۳ ـ 9/22/2016 www.dastour.ir/Print/?lid=266580 http://www.dastour.ir/Print/?lid=266580 4/14 تشخيص اراضي كشت موقت با هيأت واگذاري زمين بوده و طي صورت مجلسي كه حداقل به امضاي ۳ نفر از اعضاي شوراي مركزي هيأت كه يكي از آنها حاكم شرع هيأت مي باشد انجام خواهد شد. تبصره اعتراضات مربوط به تشخيص شمول يا عدم شمول اراضي كشت موقت از طرف هيأت بررسي و در صورتي كه اعتراض باقي باشد جهت مركزي ستاد نظر نمايد. اعالم را خود نظر ماه يك مدت ظرف است موظف ستاد و ارجاع زمين واگذاري مركزي ستاد نهايي به رسيدگي واگذاري زمين قطعي و الزم االجرا خواهد بود. ماده ۴ ـ تطبيق اسناد اراضي كشت موقت با زمين به عهده هيأت واگذاري زمين است و در مواردي كه تطبيق سند با ملك با اشكال يا ابهامي مواجه باشد پس از استعالم از ادارات كل كشاورزي و ثبت اسناد و امالك هيأت واگذاري زمين در مورد تطبيق نظر خواهد داد. تبصره ۱ ـ ادارات كل كشاورزي و ثبت اسناد و امالك موظفند ظرف مدت ۱۰ روز به استعالمات هيأت هاي واگذاري زمين پاسخ دهند. تبصره ۲ ـ ادارات فوق الذكر موظفند حسب تقاضاي هيأت هاي واگذاري زمين نماينده اي را جهت تسريع در انجام امور مربوطه به هيأت معرفي نمايند. ماده ۵ ـ با ذكر مشخصات ملك به از اعالم و معرفي كشاورزان واجدشرايط مذكور در قانون مراتب را دفاتر اسناد رسمي موظفند در اسرع وقت پس حوزه مالياتي يا اداره امور اقتصادي و دارايي محل وقوع ملك اعالم و پس از اخذ گواهي انجام معامله نسبت به۹ انتقال زمين و تنظيم سند بيع شرط به ميزان و مشخصاتي كه توسط هي.ت واگذاري زمين اعالم مي شود اقدام نمايند. تبصره ـ سند بيع شرط مطابق فرمي خواهد بود كه توسط ستاد مركزي واگذاري زمين و سازمان ثبت اسناد و امالك تهيه و توسط دفاتر اسناد رسمي صادر خواهد شد و بانك ها موظفند اين اسناد را به منزله اسناد معتبر تلقي نمايند. ماده ۶ ـ 9/22/2016 www.dastour.ir/Print/?lid=266580 http://www.dastour.ir/Print/?lid=266580 5/14 در صورتي كه از تنظيم اسناد اراضي معلوم گردد در تعيين بهاي عادله يا مشخصات ملك يا متعاملين و يا در هر يك از اركان سند اشتباهاتي مركزي ستاد قطعي آراي اجراي به مكلف مربوطه رسمي اسناد دفاتر و داده آن اصالح به رأي زمين واگذاري مركزي ستاد داده باشد رخ واگذاري زمين مي باشند. ماده ۷ ـ كشاورزان واجدشرايط موظفند بهاي عادله اراضي و آب متناسب و مربوط به اراضي و تأسيسات متعلقه را طي حداكثر ۱۲ قطعه قبوض اقساطي به ميزان اقساط تعيين شده از طرف هيأت واگذاري زمين با سررسيد اول آبان ماه هر سال پرداخت نمايند. تبصره ۱ ـ در مورد اراضي مشمول قانون كه در حال حاضر در منطقه جنگي جنوب يا غرب كشور قرار داشته و كشت نمي شوند پرداخت اولين قسط توسط كشاورزان يك سال پس از استقرار و كشت اراضي انجام خواهد گرفت. تبصره ۲ ـ كليه وجوه و بدهي هايي كه در جريان نقل و انتقال به عهده مالك مي باشد در صورت استنكاف از محل قبوض اقساطي كه سررسيد آنها نزديكتر است پرداخت خواهد گرديد. تبصره ۳ ـ ادارات و ارگان هاي ذيربط موظفند نسبت به انتقال اسناد مربوط به حق آبه و انشعاب برق و غيره به نام مالكين جديد اقدام نمايند. ماده ۸ ـ بهاي عادله موضوع اين آيين نامه توسط كميسيوني تحت عنوان كميسيون تقويم و ارزيابي ( مركب از كارشناسان يا ارزيابان اداره كل كشاورزي واگذاري از طرف هيأت تعيين شده و كارشناس مربوطه، به معرفي مديران كل استان دارايي و اقتصادي امور اداره كل و بانك كشاورزي يا زمين) تعيين و مطابق مقررات اين آيين نامه پرداخت مي گردد. تبصره ۱ ـ بهاي تأسيسات و ادوات و ماشين آالت كشاورزي موجود در اراضي كشت موقت كه از آغاز تصوف تاكنون در اختيار متصرفين بوده است، كه مصرف كشاورزي ماشين آالتي و امكانات كليه و پرداخت مي گردد آيين نامه اين مقررات مطابق و ارزيابي فوق الذكر توسط كميسيون 9/22/2016 www.dastour.ir/Print/?lid=266580 http://www.dastour.ir/Print/?lid=266580 6/14 ندارد به مالك مسترد خواهد شد. تبصره ۲ ـ ادارات ذيربط در اين ماده و ماده ۴ آيين نامه موظفند حسب تقاضاي هيأت واگذاري زمين ظرف مدت ۱۵ روز با هماهنگي هيأت نسبت به معرفي كارشناساني كه متعهد و داراي حسن شهرت باشند اقدام نمايند. تبصره ۳ ـ مسئوليت تشكيل كميسيون و نيز تشكيل پرونده تقويم و ارزيابي و مكاتبات و ساير اقدامات الزم به عهده هيأت واگذاري زمين است. تبصره ۴ ـ كميسيون تقويم و ارزيابي با توجه به قيمت هاي زمان اجراي قانون و تعرفه قيمت گذاري دولتي و نظر خبره محلي و نيز با توجه به موقعيت عملكرد از حاصل ارزش گرفتن نظر در بدون غيره و آبي منابع و زراعي تناوب غالب، زراعت هاي رويش مرغوبيت، اراضي، حاصلخيزي، عمراني كشاورز متصرف بر روي زمين نسبت به تقويم و ارزيابي اقدام خواهند نمود. تبصره ۵ ـ كشاورزان يا مالكين معترض به ارزيابي كميسيون مزبور مي توانند اعتراض خود را كتبًا با ذكر موارد، حداكثر ظرف مدت يك ماه از تاريخ ابالغ به هيأت واگذاري زمين تسليم نمايند. هيأت موظف است مستندات قيمت گذاري را همراه پرونده مربوطه جهت رسيدگي به كميسيون مستقر در ستاد مركزي در تهران كه با همان تركيب تشكيل مي شود، ارجاع نمايد، نظر اين كميسيون پس از تأييد بانك مركزي هيأت هاي واگذاري زمين قطعي است. مراحل رسيدگي به اعتراضات مانع از تنظيم سند به نام كشاورزان نخواهد بود. ماده ۹ ـ بدهي هاي قانوني و شرعي كه مي بايستي از بهاي عادله قابل پرداخت به مالكين كسر شود، عبارتند از: اقساط معوقه و طلب هاي پرداخت نشده مربوط به بانك ها و سازمان هاي دولتي و نظاري آن و بدهي هاي اعالم شده از طرف مراجع ذي صالح. تبصره ۱ ـ بدهي هاي دولتي و بانكي از طريق سازمان هاي ذيربط، مشخص و به ستاد مركزي يا هيأت هاي واگذاري زمين مربوطه اعالم خواهد شد. 9/22/2016 www.dastour.ir/Print/?lid=266580 http://www.dastour.ir/Print/?lid=266580 7/14 تبصره ۲ ـ حوزه هاي مالياتي يا ادارات امور اقتصادي و دارايي مكلفند حداكثر ظرف ده روز از تاريخ دريافت ستاد مركزي يا هيأت هاي واگذاري زمين با معادل سپرده اخذ و مؤدي قبول مورد مبلغ وصول با باشد نشده قطعي ماليات كه در صورتي و ملك گذشته مالياتي وصل بدهي با مابه التفاوت آن گواهي انجام معامله صادر نمايد. در مواردي كه مالك پرداخت ماليات و يا تأديه سپرده به شرح فوق استنكاف نمايد و يا مالكيت نامشخص باشد ضمن اعالم بالمانع بودن تنظيم سند بيع شرط ميزان بدهي مالياتي را با تعيين ميزان قطعي آن به ستاد مركزي يا آنها اقساطي كه سررسيد از محل قبوض را تنظيم سند از اعالم شده پس بدهي تا نمود اعالم خواهد واگذاري زمين مربوطه هيأت هاي نزديكتر است از طريق صندوق ثبت وصول و به حساب وزارت امور اقتصادي و دارايي واريز و رسيد آن را به حوزه مالياتي يا ادارات امور اقتصادي و دارايي مربوط تسليم دارند. تبصره ۳ ـ نظر به اين كه قطعيت سند به شرطي منوط به تأديه بهاي تمام قبوض اقساطي است و ماليات نقل و انتقال و حق تمبر در تاريخ قطعيت تعلق مي گيرد ستاد مركزي يا هيأت واگذاري زمين مكلفند معادل دو برگ قبوض اقساطي كه سررسيد آنها مأخر است را در صندوق ثبت توديع نمايند تا پس از قطعيت سند برداشت ماليات متعلق به نقل و انتقال قطعي و حق تمبر، مابه التفاوت در صورت وجود به مالك مسترد گردد و هرگاه بهاي قبوض اقساطي توديع شده تكافوي ماليات و حق تمبر مذكور را ننمايد مابه التفاوت طبق مقررات مربوط از طرف وزارت امور اقتصادي و دارايي از مالك قابل وصول خواهد بود. تبصره ۴ ـ در صورتي كه اراضي مالكين در رهن بانك و يا ديگر مؤسسات بوده و مالك از انجام تعهدات خودداري كرده باشد و با اراضي بابت بدهي به باشد عادله بهاي معادل يا و كمتر مالك بدهي چنانچه باشد شده بازداشت مستقيم ماليات هاي قانون اجرايي مقررات مالياتي طبق كشاورزان مشمول قانون منتقل و پس از كسر هزينه هاي موضوع تبصره ۲ ماده ۷ اين آيين نامه و ماليات هاي موضوع تبصره هاي ۲ و ۳ اين ماده بقيه به صورت اقساط به بانك يا مؤسسه مربوطه يا ادارات امور اقتصادي و دارايي پرداخت مي شود و در صورتي بدهي مالك بيش از بهاي عادله ( پس از وضع موارد مذكور) باشد مازاد از ساير اموال بدهكار قابل استيفا است. بانك ها و مؤسسات و ادارات امور اقتصادي و دارايي موظفند اسناد اينگونه اراضي را جهت اجراي قانون در اسرع وقت فك رهن و يا رفع بازداشت نموده و همزمان با تنظيم سند بيع شرط با كشاورزان مشمول قانون قرارداد منعقد نمايند. ماده ۱۰ ـ با توجه به بيع شرط كشاورزان موظف به رعايت موارد زير مي باشند: الف ـ در اراضي واگذار شده هيچ گونه تبديل به غير كشاورزي و تفكيك مجاز نمي باشد، مگر در موارد استثنايي كه آن نيز موكول به موافقت وزارت كشاورزي است. ب ـ اراضي واگذار شده نبايد بدون عذر موجه معطل بماند. ج ـ استفاده از اراضي و تأسيسات و امكانات و نحوه بهره برداري از آنها بايد مطابق برنامه و ضوابط فني وزارت كشاورزي انجام شود. 9/22/2016 www.dastour.ir/Print/?lid=266580 http://www.dastour.ir/Print/?lid=266580 8/14 ماده ۱۱ ـ به مربوطه مستندات همراه به قانون مشمول مالكين مالكيت به نسبت حقوقي و حقيقي اشخاص و دولتي دستگاه هاي اشكال و اعتراض هيأت واگذاري زمين تسليم و در صورتي كه هيأت تشخيص دهد كه اعتراض و اشكال و مستندات ارايه شده قابل پيگيري در مراجع قضايي مي باشد پرونده امر را جهت صدور حكم نهايي به دادگاه انقالب اسالمي ارسال خواهد نمود. تبصره ۱ ـ ارسال پرونده به دادگاه انقالب اسالمي مانع از تنظيم سند به نام متصرف يا متصرفين واجدشرايط نبوده و بهاي قبوض در صندوق توديع تا پس از صدور رأي دادگاه مطابق آن پرداخت شود. تبصره ۲ ـ اولويت قرار خواهند داد به نحوي كه از سوي هيأت هاي واگذاري زمين را در ارسالي به پرونده هاي انقالب اسالمي رسيدگي دادگاه هاي اجراي قانون توسط هيأت هاي واگذاري زمين در مهلت قانوني امكان پذير باشد. تبصره ۳ ـ در مواردي كه به حكم دادگاه انقالب اسالمي عدم مشروعيت مالكيت مالكين ثابت گردد در مورد بهاي عادله بايستي مطابق حكم عمل شود و چنانچه مدعي خصوصي وجود نداشته و در حكم هم در مورد بهاي عادله تعيين تكليف نشده باشد مبلغ قبوض پرداختي كشاورزان به حساب خزانه واريز خواهد شد. ماده ۱۲ ـ در مواردي كه بين متصرفين واجدشرايط به نسبت تصوف و مالك يا مالكين اراضي كه مالكيت آنها مورد اعتراض و اشكال نباشد هر نوع توافق شرعي وجود دارد، ( با تنظيم موافقت نامه در دفاتر اسناد رسمي) ميزان اراضي مورد توافق از اجراي قانون مستثني است. تبصره ۱ ـ مالكين و كشاورزاني كه براساس تبصره ۲ قانون به يكي از عناوين مختلف شرعي توافق نمايند بايستي توافق نامه خود را به همراه فرم هاي تنظيم شده مربوط به تكميل پرونده، تسليم هيأت نموده و رسيد آن را دريافت نمايند. تبصره ۲ ـ 9/22/2016 www.dastour.ir/Print/?lid=266580 http://www.dastour.ir/Print/?lid=266580 9/14 در مواردي كه تعدادي از كشاورزان متصرف واجدشرايط با مالك توافق نمايند هيأت سعي نمايد حتي المقدور ميزان كل اراضي مورد توافق را در يك محل و به صورت يكپارچه انتخاب نمايد. تبصره ۳ ـ قراردادهايي كه توسط هيأت هاي واگذاري و يا ساير ارگان ها و نهادها در اجراي بخش نامه هاي شوراي عالي قضايي با مالك منعقد شده يا بشود از شمول توافق مذكور در تبصره ۲ ماده واحد مستثني بوده و تا تنظيم سند بيع شرط و يا حصول توافق شرعي معتبر مي باشد. ماده ۱۳ ـ كليه نهادهاي جمهوري اسالمي ايران كه اراضي مشمول اين قانون را در اختيار دارند موظفند از تاريخ تصويب اين آيين نامه ظرف مدت ۲ ماه اراضي مذكور را در اختيار هيأت ها قرار دهند، محصول موجود بر روي اراضي متعلق به نهاد كشت كننده است. تبصره ۱ ـ چنانچه توسط نهادهاي مذكور هزينه هايي مربوط به امر كشاورزي اعم از كارهاي زيربنايي و يا احداث اعياني مورد نياز انجام شده باشد به نرخ دولتي تقويم و انتقال گيرندگان مكلف اند به طور اقساط و حداكثر در مدت ۱۲ سال به حسابي كه بدين منظور در خزانه افتتاح مي شود پرداخت نمايند. تبصره ۲ ـ چنانچه نهادهاي جمهوري اسالمي در اراضي فوق مبادرت به ايجاد تأسيساتي در جهت اجراي وظايف محوله نموده باشند مي توانند براي تملك زمين مورد نياز از طريق اليحه قانوني نحوه خريد و تملك اراضي و امالك براي اجراي برنامه هاي عمومي، عمراني و نظامي دولت مصوب ۱۷/۱۱/۱۳۵۸ شوراي انقالب اسالمي اقدام نمايند. ماده ۱۴ ـ هيأت هاي واگذاري زمين موظفند اراضي مشمول تبصره ۳ اين قانون را براساس بند ۳ ماده ۲۰ آيين نامه اجرايي اليحه احيا و واگذاري اراضي مصوب۳۱/۲/۱۳۵۹ شوراي انقالب به واجدين شرايط سه گانه مذكور در ماده واحده واگذار نمايند و اولويت با كشاورزاني است كه در اثر اجراي تبصره ۵ قانون خلع يد مي شوند. ماده ۱۵ ـ 9/22/2016 www.dastour.ir/Print/?lid=266580 http://www.dastour.ir/Print/?lid=266580 10/14 تشخيص واجدشرايط بودن يا نبودن در مورد شرايط سه گانه مذكور در قانون به عهده هيأت واگذاري زمين است. تبصره ـ باشند حق الويت واجدشرايط كه در صورتي او قانوني وارث نمايد فوت قانون اجراي از قبل موقت اراضي كشت متصرف كه در صورتي خواهند داشت. ماده ۱۶ ـ يا مالكين قرار مي گيرد و در صورت عدم براساس تبصره ۴ ماده واحده قانوني با رعايت تبصره ۵ قانون در اختيار مالك اراضي مسترد شده تطبيق با مفاد تبصره مذكور مطابق تبصره ۳ قانون و ماده ۱۴ آيين نامه عمل خواهد شد. ماده ۱۷ ـ هيأت واگذاري زمين موظف است صاحبان نسق يا مالك يا مالكيني كه ممر درآمد كافي نداشته باشند را جهت تأييد مشروعيت مالكيت به دادگاه انقالب اسالمي معرفي و در صورت حداكثر تا ميزان سه برابر عرف محل از اراضي تصرف شده مجزا و حتي المقدور در يك محل و به صورت يكپارچه به وي مسترد نمايد. تبصره ۱ ـ تحويل حدنصاب به مالك بدوًا از محل اراضي مسترد شده از كشاورزان غير واجدشرايط و سپس از ساير كشاورزان مربوط بنا به نظر هيأت مركزي واگذاري انجام خواهد گرديد. تبصره ۲ ـ در صورت استرداد زمين به مالك متناسب با آن حق آبه تأسيسات و ماشين آالت و ساير امكانات كشاورزي موجود در اراضي تصرفي نيز به وي مسترد مي گردد. چگونگي توزيع آنها توسط هيأت واگذاري زمين مشخص خواهد شد. تبصره ۳ ـ ماده ۱ تبصره ( موضوع مالكيت مشروعيت روي بر اشكال و اعتراض و (۵ تبصره ( موضوع حدنصاب تخصيص مورد در مالكيت مالك واحده) مالكيت اراضي در زمان تصرف مي باشد. 9/22/2016 www.dastour.ir/Print/?lid=266580 http://www.dastour.ir/Print/?lid=266580 11/14 تبصره ۴ ـ دفاتر اسناد رسمي موظفند كافي السابق قبل از انتقال اراضي موقت موضوع را از هيأت هاي واگذاري زمين استعالم نمايند. تبصره ۵ ـ مالك مي تواند در صورت عدم تمايل به دريافت زمين موضوع تبصره ۵ قانون كتبًا مراتب را به هيأت واگذاري اعالم تا زمين مذكور مشابه ساير اراضي به واجدين شرايط واگذار گردد و در مورد بهاي عادله مطابق مفاد آيين نامه عمل خواهد شد. ماده ۱۸ ـ متصرف يا متصرفين كه به نحوي زمين از آنان مسترد مي گردد چنانچه بر روي زمين عمليات عمراني انجام داده باشند پس از تقويم ارزيابي توسط كميسيون مربوطه بهاي آن توسط انتقال گيرنده پرداخت خواهد شد. تبصره ـ كشت انجام شده توسط اينگونه متصرفين بر روي زمين در همان سال زراعي متعلق به خودشان مي باشد و چنانچه كشت هاي ريشه اي چند ساله انجام داده باشند در رابطه با محصول مطابق ماده ۱۸ عمل خواهد گرديد. ماده ۱۹ ـ چنانچه مالك قبل از اجراي ماده واحده فوت نمايد هر يك از وارث نسبت به سهم االرث به منزله مالك تلقي شده و در اجراي مفاد ماده واحده با آنان به عنوان مالك برخورد خواهد شد. ماده ۲۰ ـ داشته اولويت كشاورزان براي زمين تقاضاي بودن واجدشرايط صورت در مي شوند يد خلع قانون ۵ تبصره اجراي در كه كشاورزاني زمين آنها به انقالب اراضي مصوب شوراي احيا و واگذاري قوانين مطابق موظفند توان در حد كشاورزي وزارت و زمين هيأت هاي واگذاري واگذار نمايند. ماده ۲۱ ـ 9/22/2016 www.dastour.ir/Print/?lid=266580 http://www.dastour.ir/Print/?lid=266580 12/14 كشاورزان و مالكين اراضي مشمول قانون و يا نمايندگان قانوني آنها موظفند حداكثر ظرف مدت يك ماه از تاريخ دريافت دعوت نامه هي.ت واگذاري زمين در دفترخانه اسناد رسمي تعيين شده حاضر و نسبت به امضاي اسناد بيع شرط اقدام نمايند. تبصره ۱ ـ چنانچه در مدت مقرر مالكين از امضاي اسناد مربوطه خودداري كنند مستنكف به حساب آمده نماينده ستاد مركزي هيأت هاي واگذاري زمين اسناد را از طرف مستنكف امضا خواهد نمود. تبصره ۲ ـ در مواردي كه اقامتگاه مالك يا مالكين براي هيأت واگذاري زمين و يا دفترخانه اسناد رسمي معلوم و مشخص نباشد موضوع دعوت نامه ( در صورت وجود روزنامه هاي محلي از يكي و همچنين در روزنامه هاي كثيراالنتشار از يكي روز در فاصله ۲۰ به و هر كدام نوبت ۲ در روزنامه محلي) آگهي و بعد از انقضاي تاريخ آگهي مطابق تبصره قبل عمل خواهد شد. تبصره ۳ ـ در صورتي كه وضعيت مالكيت به هر علت نامشخص باشد اراضي واجدين شرايط واگذار و اسناد به صورت مستنكف امضا و بهاي عادله ثبت توديع خواهد شد تا پس از احراز مالكيت توسط دادگاه انقالب اسالمي به مالكيت پرداخت گردد. تبصره ۴ ـ در صورت استنكاف هر يك از كشاورزان از امضاي اسناد مربوطه مطابق ماده ۱۶ آيين نامه اجرايي زمين در اختيار واجدين شرايط در ماده واحده قرار داده خواهد شد و در صورت عدم تحويل زمين توسط متصرف موضوع جهت رسيدگي و خلع يد از طريق دادگاه انقالب اسالمي پيگيري خواهد شد. ماده ۲۲ ـ وزارت كشاورزي و ستاد مركزي هيأت هاي واگذاري زمين موظفند كليه امور مربوط به اجراي اين قانون را زير نظر داشته و نهايت سعي خود را جهت حسن اجراي آن معمول دارند. ماده ۲۳ ـ 9/22/2016 www.dastour.ir/Print/?lid=266580 http://www.dastour.ir/Print/?lid=266580 13/14 اراضي كه در اجراي قانون احيا و واگذاري اراضي مزروعي قبل از توقف اجراي بند "ج" و " د" قانون فوق الذكر واگذار گرديده و مورد تأييد ستاد مركزي واگذاري زمين قرار گرفته از شمول اين قانون مستثني است. تبصره ـ حد نصاب زمين مالكين موضوع اجراي قانون مزبور در ماده فوق را كه در تصرف متصرفين است تاكنون خلع يد نشده از شمول اين ماده واحده قانوني مستثني است. ماده ۲۴ ـ اراضي كه قبل از تصرف زراعين و در زمان تسلط مالكين بر آنها به وقف درآمده باشند از شمول اين ماده واحده مستثني است. ماده ۲۵ ـ واگذاري با هيأت هاي قانون اجراي را در انقالب مكلفند همكاري هاي الزم ژاندارمري ـ شهرباني ـ كميته هاي از اعم انتظامي نيروهاي كليه زمين و ستاد مركزي هيأت ها به عمل آورند. ماده ۲۶ ـ كليه مالكين و كشاورزان مشمول اين قانون موظفند حسب تقاضاي هيأت هاي واگذاري زمين همكاري الزم را جهت تسريع در تكميل پرونده ها و فرم هاي مربوطه به عمل آورند. ماده ۲۷ ـ هيأت هاي واگذاري زمين و ستاد مركزي در صورت لزوم مي توانند افرادي را كه در اجراي اين قانون اخالل يا موجبات توقف آن را فراهم نمايند به دادگاه انقالب معرفي نمايند. ماده ۲۸ ـ كليه ارگان ها و سازمان هاي دولتي موظفند همكاري الزم را در اجراي اين قانون به عمل آورند و اطالعات و امكانات مورد نياز را حسب تقاضاي ستاد مركزي يا هيأت هاي واگذاري زمين در حداقل زمان ممكن در اختيار قرار دهند. 9/22/2016 www.dastour.ir/Print/?lid=266580 http://www.dastour.ir/Print/?lid=266580 14/14 ماده ۲۹ ـ وزارت برنامه و بودجه مكلف است هر ساله كليه اعتبارات الزم را جهت اجراي قانون در بودجه ستاد مركزي هيأت هاي واگذاري زمين منظور و در سال نيز اعتبارات الزم از طريق زديف هاي مربوط تأمين نمايند. ماده ۳۰ ـ چنانچه مأمورين اجراي اين قانون در اجراي آن مرتكب جرم و تخلفي شوند مطابق قوانين مربوطه مجازات خواهند شد. ماده ۳۱ ـ از تاريخ تصويب اين آيين نامه هرگونه بخش نامه و دستورالعمل و مقررات مغاير با آن لغو و بالاثر مي باشد. [امضاء] ميرحسين موسوي ـ نخست وزير