Regulation on the method for testing on varieties of perennial and biennial (seasonal) flowers at the experimental field or laboratory using the uniform method for processing the obtained test results

Stranica 648 - Broj 23 SLU.2:BENI LIST SFRJ Petak, 31. ozujka 1989. (naziv organizadje udru!enog rada koja ispiluje sorte - izvoda~ pokusa) Obnzac 3 REZULTATI ISPITIVANJA SORTE NA OTPORNOST ODNOSNO OSJETUIVOST NA BOLESTI I STETNIKE 1. Naziv kulture .. 2. Naziv ispitivane sorte 3. Godina ispitivanja ' 4. Naziv pokusnog polja S. Naziv Jokaliteta Rezullati ispitivanja Intenzitet Bolesti i Sletnicî otpomosti sorte u napada na Napomena0 polju• 1) lspitivanje otpomosti odnosno osjetljivosti prema odredenim bolestima: 2) Uivrdivanje stupnja pri sutnosti: · Fusarium oxysporum i F. spp. Botrytis cinerea Sclerotinia sclerotiorum Erysiphae cichoracearum Pcronospora spp. Phytophthora spp. Puccinia spp. Septoria spp. Uromyces spp. Verticilium spp. Bakterioze Viroze Liriomyza spp. Thrips spp. Tetranichidae spp. Ditylenchus dipsaci Aphelenchoides ritzemabo­ ssi Meloidogyne spp. 3) Ostale biljne bolesti i ~tctnici: eksperimentalnim uvjetima • Ocjcnjuje se ocjenama od I do 9, prema kri1erijima iz llana 8. o·fog pra,·ilnika, u razdoblju najintcnzivnijeg ispoljavanja biljnib bolesti i Stctnika. u lnodat- pokusa na polju unosi u Napomenu svoja zapalanja o otpornosti odnos­ no osjetljivosti na odredene biljne bolcsti i Slctnike. (naziv organizacije udru!enog rada koja ispiluje sorte - izvodaCa pokusa) Rukovodilac organizacije udru!enog rada koja obavlja ispitivanje Obrazac 4 REZULTATI ISPJTIVANJA SORTE U LABORATORIJU 1. Naziv kulture 2. Naziv ispitivane sorte 3. Godina ispitivanja 4. Naziv pokusnog polja S. Naziv lokaliteta Rczultati ispitivanja son.c Naziv ispilivane sone - otpornoSI 011 otpornosl na postojanost poslojano...a ponavlpnja pakiranje transpon sone boje cvjcto"Ya Ruko"Yodilac organizacije udru!enoa rada koja oba'\!lja ispitivanje Obrazac S (naziv organizacije udr~tenog rada koja ispituJe sorte - izvodaéa pokusa) METEOROLOSKI PODACI NAJBU.2:E METEOROLOSKE STANICE Godina Mjcsto motrenja Mjescc 1. II .. III. IV. V. VI. VII. VIII. IX. X. XI. XII. Tempera1ura min. maks. srednja 301. Mraz Oborinc, Broj sunta prvî posljcdnji u mm nib dana Rukovodilac organizacije udru!enog rada koja oba,11ja ispitivanjc Na temelju flana 22. stava 1. i flana 24. stava 2. Zakona o priznavanju novostvorenih, odobravanju uvodenja u proizvod­ nju stranih i wtiti sorti poljoprivrednog i §umskog bilja (,.Sluzbeni list SFRJ", br. 38/80), Savezni komitet za poljopriv­ redu propisuje PRAVILNIK 0 JEDINSTVENOJ METODI ZA ISPITIV ANJE SORTI JEDNOGODISNJEGA I DVOGODISNJEG (SEZON• SKOG) CVJJEéA NA POKUSNOM POUU I U LABORA· TORIJU TE O JEDINS"JVENOJ METODI ZA OBRADU REZULTATA ISPITIVANJA DOBIVENIH NA POKUSNOM POUU I U LABORATORJJU Clan 1. Ovim se pravilnikom propisuju jedinstvena metoda za is­ pitivanje sorti jednogodi~njega i dvog~njeg (sezonskog) cvi Petak, 31. ofujka 1989. SLUÏBENI LIST SFRJ Broj 23 - Stranica 649 je<!a (u nastavku teksta "sorte") na pokusnom polju i u labora­ toriju te jedinstvena metoda za obradu rezultiita ispitivaqja dobivenih na pokusnom polju i u laboratoriju, rad! pri.znava­ nja novostvorenih odnosno odobravanja uvodenja u proizvod­ nju stranih sorti jednogodi§ajega i dvogodi§njeg (se:zonskog) cvije<!a u Socijalistio!:koj Federativnoj Republici Jugoslaviji. I. ISPITIVANJE SORTI NA POKUSNOM POUU Clan 2. Sorte se na pokusnom polju ispituju na œtiri lokaliteta u tri proizvodna podrui!ja, i to u kontinentalnome, mediteran­ skome i subalpskom podrueju. Clan 3. Sorte se na pokusnom polju ispituju po metodi sluœjnog rasporeda sorti (blok-sistem), i to: sa 12 ponavljanja ako se is­ pituju dvije sorte, osam ponavljaaja ako se ispituju tri sorte, §est ponavljanja alto se ispituju è!etiri sorte i pet ponavijanja ako se ispituje pet i vi§e sorti. lzvodai! pokusa ispituje sorte po planu razmje§taja sorti pod liiframa u blok-sistemu. Pri ispitivaaju sorti na pokusnom polju utvrduju se velii!i­ na parcele u ponavljaaju, razmak izmedu redova i razmak par­ cela i blokova, i to: 1) za sorte koje se gusto sade: duljina parcele !irina parcele povr§ina osnovne parcele 2) za sorte s veéim razmacima sadnje: lm O,Sm O,S m'; duljina parcele 2 m sirina parcele I m povriina osnovne parce le ~ m'. Kao za!titni pojas., oko pokusnog polja moraju se saditi dva reda standardne sorte na istom razmaku. Clan 4. Pri ispltivanju sorti kao standardna sorta uzima se sorta istog vremena cvjetanja i iste skupine pripadnosti i bujnosti. Pri ispitivanju sorti posebna se pafnja posveéuje proiz­ vodnji lito veœg broja dekorativnih biljaka s cvjetovima raz. novrsnih boja koji ée duie trajati. Clan S. Zemlji§te za pokusno polje treba biti ujednaœno po kon­ figuraciji te fizikalnim i kemijskim svojstvima i ne smije biti zarazeno biljnim bolestima ni §tetnicima. Clan 6. Sjeme i sadni materijal ispitivanih i standardnih sorti mo­ raju biti zdravi i iste starosti i kvalitete, sto se dokazuje svje­ dodzbom o zdravstvenom stanju i deklaracijom o kvalitetl, i moraju biti proizvedeni na istom lokalitetu i na isti nai!in. lspitivane i standardne sorte pripremaju se za sadnju i sa­ de na istovjetan nai!in i u optimalnom roku, ovisno o biljnoj vrsti i proizvodnom podrui!ju. Pri ispitivaaju sorte primjeajuje se odgovarajuéa suvre­ mena tehnologija proizvodnje. Clan 7. U toku ispitivanja sorti na pokusnom polju izvodai! poku­ sa evidentira podatke o postotku klijavosti sjemena, proizvod­ nji sto veœg broja dekorativnih biljaka, o habitusu, vanjskom izgledu biljke, broju cvjetova, boji cvjetova, duiini i ui!estalosti cvjetanja, nai!inu razmnomvanja i prenosenja biljaka te otpor­ nosti na biljne bolesti i stetnike i abiotii!ke faktore. Clan 8. U toku ispitivanja sorti na pokusnom polju utvrduje se otpomost odnosno osjetijivost sorte na biljne bolesti i §tetnike, odnosno stupanj prisutnosti najznai!ajnijih biljnih bolesti i itet­ nika, i to: 1) otpomost odnosno osjetljivost sorte na odredene bo lesti i §tetnike, prema prijedlogu stvaraoca sorte; 2) stupanj prisutnosti bolesti i litetnika: Fusarium oxysporum i F. dianthi Gerlach; .., Verticilium albo-atrum Reinke et Derth.; Pectobacterium caratovorum (Jones) Waldee; Thrips spp.; Tetranychidae; Meloidogyne spp.; Aphididae; Aphelenchoides spp.; Tarsonemoidae i dr. Otpomost odnosno osjetljivost sorte utvrduje se u ekspe­ rimentalnim uvjetima, uz primjenu, po potrebi, umjetnih ino­ kulacija odnosno u poljskim uvjetima be:z primjene kemijske za!tite sorte, ako postoje uvjeti za nje:zinu infekciju. Otponlost odnosno osjetijivost ispitivane sorte i stupanj prisutnosti bolesti i itetnika ocjenjuju se ocjenama od I do 9, i to: 1 - sorta nije podlozna napadu bolesti i itetnlka, nema simptoma bolesti ni ltetnika - stupanj oiteéeqja 0%; 2 - sorta tolerantna, bolesti i stetnika (navesti kojih) ut­ vrdeno u tragovima - stupanj oiteéenja do 2%; 3 - sorta podloma bolestima i itetnicima (navesti koji­ ma), napad slab - stupaaj oiteéeqja 2,1 - 5%; 4 - sorta slabo osjetljiva na bolesti i stetnike (navesti ko­ je), napad uoi!ljiv -stupaaj o§teœaja 5,1 - 10%; S - sorta sredaje osjetljiva na bolesti i §tetnike (navesti koje), napad sredoji - stupaoj o§teéenja 10,1 - 20o/o; 6 - sorta osjetljiva na bolesti i litetnike (navesti koje), na­ pad izrafen - stupaaj o§teœnja 20,1 - 40%; 7 - sorta jako osjetljiva na bolesti i litetnike (navesti koje), napad jak - stupanj oiteéeqja 40,1 - 60%; 8 - sorta vrlo osjetljiva na bolesti i itetnike (navesti koje).­ napad vrlo jak - stupanj oiteéeaja 60,I - 80%; 9 - sorta iznimno osjetljiva na bolesti i stetnike (navesti koje), napad iznimno jak - stupanj oiteéenja veéi od 80,1%. Pod stupnjem prisutnosti bolesti i itetnika razumijeva se postotak oiteéenja biljaka ili postotak osteœnja biljnih dijelo­ va, ili broj itetnih organizama na dijelu biljke ili na cijeloj bilj­ ci ili na povrsini od I m', ovisno o specifii!nosti pojavljivanja odredenih biljnih bolesti i litetnika. Clan 9. Ako je u vrijeme evidentiranja podataka, u dva ili vi§e ponavljanja, pretivjelo manje od 80"/4 biljaka ispitivanih sorti, dobiveni se rezultati smatraju neupotrebljivima. Il. ISPITIVANJE SORTI U LABORATORIJU Clan 10. Pri ispitivanju sorti u laboratoriju utvrduju se: 1) postojanost boje cvjetova; 2) klijavost i energija klijanja; 3) otpomost na transport; 4) druga svojstva. Laboratorijska ispitivanja sorte obavljaju se na prosjei!­ nom uzorku svih ponavijaaja s jednog lokaliteta u posljcdnjoj godini ispitivaaja. Stranlca 650 - Broj 23 SLUZBENI LIST SFRJ Petak, 31. ozujka 1989. III. OBRADA REZULTATA DOBIVENnl ISPITIVANJEM SORTI NA POKUSNOM POUU I U LABORATORIJU Clan 11. R.ezultatl ispitivaaja sorti obraduju se rnetodom analize varijançe i LSD testa za razinu rizika od 5% i 1 %, za ova obi• ljefja: broj cvjetova: dufina cvjetanja; uœstalost cvjetanja. Za ostala obiljt!ja sorti, kao Ato su oblik biljke, rnogué­ nost razrnnozavanja, izgled nakon cvjetartja, osjetljivost na bilj­ ne bolesti l ltetnlke i abîotlCke faktore, izraeunavaju se aritrne­ tit\ka sredina i koeficijent varijacije. Rezultati ispitivanja sorti po lokalitetima i po godinama obraduju se preko dvofaktorijalnog pokusa, a po lokalltetima i · godinama zajedno - preko trofaktorijalnog pokusa po metodi sluœjnog blok-sisterna. Ocjena znaœjnosti rezultata ispitivanja sorti I Jokaliteta, godina I njihove interakclje dobiva se na temelju analize vari­ jance I LSD testa za razinu rlzika od 5% i 1 %. Za sva obiljefja za koja se lzrawnavaju prosjeçi i koefici• jenti variJacije iezu(tati ae obraduju ovako: pri obradi multata jednogodisnjih ispitivanja sorti izra­ wnavaju se prosjek i koeficijent varijacije za svaki lokalitet posebno i za sve Jokalitete zajedno; pri ,obradi rezultata vilegodilnjih ispitivanja sorti izra• wnavaju se prosjek i koeficijent varijacije za svaku godinu i svùl Jokalitet posebno I za sve godine i sve lokalitete zajedno. Clan 12. , U toku ispitivanja sorti izvodae pokusa evidentira opêe podatke o lspitivanju sorti, rezultate ispitivanja sorti na pokus­ nom polju, rezultate ispitivanja sorti na otpomost odnosno os­ jetljivost na bolesti i litetnike, rezultate ispitivanja sorti u labo­ ratoriju te meteoroloike podatke najblize meteoroloske stanice i dr. Podaci iz stava 1. ovog clana evidentiraju se na obrasci• ma od 1 do S, koji su otiskani uz ovaj pravilnik i njegovim su aaatavnim dijelom. Izvodaé pokusa obavezan je po jedan primjerak obrazaca iz stava 2. ovoa t\lana trajno éuvati. Clan 13. Ovaj pravilnik stupa na snagu osmog dana od dana obja• ve u ftSlufbenom listu SFRr. Br. 2730/7 Beograd, 1. prosinca 1988. (nazi1, organizacije udru:t:enog rada koja ispituje sone - izvodaèa pokusa) Predsjednik Saveznog komiteta za poljoprivredu Sava Vujkov, v. r. Obrazac 1 OPéI PODACI O ISPITIVANJU SORTE J. Naziv kulture 2. Naziv ispitivane sorte 3. Naziv pokusnog polja 4. Naziv lokaliteta 5. Tip zemljista 6. Nadmorska visina 7. Polozaj i nagib zemljisa 8. Predusjev 9. Pripremazemlji§ta 10. Vrsta i koliéina gnojiva te naéin gnojidbe li, *ga sorte 12. Povrsina pokusnog polja (duljina i sirina) 13. Broj ponavljanja 14. Broj zasadenih biljaka ispitivane sorte 15. Broj zasadenih biljaka standardne sorte 16. Broj biljaka ispitivane sorte u berbl .17. Broj biljaka standardne sorte u berbi 18. Razmak itmedu redova 19. Razmak u redu 20. Podaci o sadnji - datum sadnje, vrsta sadnica, na~in sadnje, porijeklo sadnica, svjedodfba o zdravstvenom stanju I kvalite• ti, datum i nacin berbe (naziv organizacije udru.fenog tada koja ispitujc sone - izvodal!a pokusa) R.ukovodilac orpnizacijc udru!cnog rada koja obavlja isplti\lan)C Ollrazaç 2 REZULTATI ISPITIVANJA SORTE NA POKUSNOM POUU 1. Naziv kulture 2. Naziv ispitivane sorte 3. Godina ispitivan,ia 4. Naziv pokusnog polja S. Naziv lokaliteta f\iazi, Î<;pitivane sorte puna\ !jan.fi R.e1.ul1ati ispi1ivanja sorte broj boja dulina ubes\a.lost iz.glcd cvjetova C\'jetova cvjctanja cvjetanj!I bîljke llukovodilac organizadjc udtutenog rada koja obavlja ispiti\anje Petak, 31. ozujka 1989. SLUÏBENI LIST SFRJ Broj 23 - Stranica 651 Obrazac 3 (naziv orga nizacije udrufeitog rada koja ispîtuje sorte - i.zvodaea. pokusa) REZULTATI ISPITIVANJA SORTE NA OTPORNOST O DNOSNO OSJETUIVOST NA BOLESTI I STETNIKE 1. Naziv Jrulture 2. Naziv ispitivane sorte 3. Godina ispitivanja 4. Naziv pokusnog polja S. Naziv lokaliteta Bolesti i ~tetnid 1) lspitivanje otpomosti odnosno osjetljivosti prema odredenim bolestima: 2) Utvrdivaaje stupnja pri • sutnosti: Fusarium oxysporum i F. dianthi Gerlach Verticilium albo-atrum Reinke et Derth. Pectobacterium caratovo­ rum (Jones) Waldee Thrips spp. Tetranychidae Meloidogyne spp. Aphididae Aphelenchoides spp. Tarsonemoidae 3) Ostale biljne bolesti i stetnici: Rezultati ispitivanja otpornosti sorte u eksperimentalnim uvjetima Jntenzitet napada na Napomena •• polju• • Ocjenjuje se ocjenama od I do 9, prema krite~ijima iz èlana 8. ovog pravilnika, u razdoblju najintenzivnijeg ispoljavanja biljmh boleSli i ltetnika . .. [zvodaè J?Okusa na polju unosi u Napomenu svoja zapatanja o otpomosti odnos­ no osjetlpvosti na odredene biljne boles1i i ~tctnike. (naziv organizacije udrulenog rada koja ispituje sorte - izvodaéa pokusa) Rukovodilac organizacije udruienog rada koja oba1,1Jja ispitivanje Obrazac 4 REZULTATI ISPITIVANJA SORTE U LABORATORIJU 1. Naziv kulture 2. Naziv ispitivane sorte 3. Godina ispitivanja 4. Naziv pokusnog polja 5. Naziv lokaliteta Naziv ispitivane sorte ponavljanja Rezultati ispitivanja sorte postojanost klijevost energija otpornost na boje cvjeta sjemena klijanja transport Rukovodilac organizacîje udrufonog rada koja obavlja ispitivanje Obrazac5 (naziv organi.zacije udru.Zenog rada koja ispiluje sorte - izvodata pokusa) METEOROLOSKI PODACI NAJBLIÏE METEOROLOSKE STANICE Godina Mjesto motrenja Mjesec I. Il. III. IV. V. VI. VII. VIII. IX. X. XI. XII. Temperatura min. maks. srednja Vlalnost Oborine i Osvellja- Ostalo zra ka, na vod- vanje, sati u mm njavanje, umm Rukovodîlac organizacije udruknog rada koja obavlja ispitivanje 302. Na temelju èlanà 22. stava 1. i èlana 24. stava 2. Zakona o priznavanju novostvorenih, odobravanju uvodenja u proizvocl­ nju stranih i zastiti sorti poljoprivrednog i sumskog bilja (,.Sluzbeni list SFRJ", br. 38/80), Savezni komitet za poljopriv­ redu propisuje PRAVILNIK 0 JEDINSTVENOJ METODI ZA ISPillV ANJE SORTI VI­ SEGODISNJEG CVIJEéA (TRAJNICA) NA POKUSNOM POLJU I U LABORATORLJU TE O JEDINSTVENOJ METODI ZA OBRADU REZULTATA ISPillVANJA DOBIVENIH NA POKUSNOM POLJU 1 U LABORATORIJU Clan 1. Ovim se pravilnikom propisuju jedinstvena metoda za is­ pitivanje sorti visegodi!injeg cvijeéa (u nastavku teksta .. sorte")