National Environment Protection Act, 2007
Made 2007-06-21 · Text as of 2026-10-01
Public law and official guidance, published as research. Not legal, tax or financial advice.
About this law
- Language
- English; Dzongkha
- Kind
- Act
- Country
- Bhutan
- Subjects
- Environment, Forestry, Water, Wild species and ecosystems, Waste and hazardous substances
- Keywords
- framework law, basic legislation, institution, genetically modified organism (GMO), protection forest, environmental planning, pollution control, ecosystem conservation, legal proceedings/administrative proceedings, ecofriendly products/ecofriendly processes, environmental standards, inspection, offences/penalties, environmental impact assessment (EIA), policy/planning, standards, protection of environment, governance, forestry protection measures, afforestation/reforestation, forest management/forest conservation, freshwater pollution, sustainable development, sustainable use, biodiversity, management/conservation, endangered species, protected area, protection of species, waste management, waste prevention
Where to read it
No source link is recorded for this law.
Text
The law's own text, section by section, as held. Each section has its own link.
འ ག་གི་ ལ་ཡོངས་མཐའ་འཁོར་ ང་ ོབ་ ི་བཅའ་ ིམས་ ི་ལོ་༢༠༠༧ ཅན་མ། NATIONAL ENVIRONMENT PROTECTION ACT OF BHUTAN, 2007 ii དདཀཀརར་་ཆཆགག།། དོན་ཚན།དོན་ཚན། ཤོག་ ངས།ཤོག་ ངས། མཆོད་བ ོད། ངོ་ ོད། 1 ༼ལེ ་དང་པ༽༼ལེ ་དང་པ༽ ོན་བ ོད།ོན་བ ོད། མཚན་གནས་དང་ འགོ་འ གས་ ་ཚསེ་ བ་ཚད། 2 ཆ་མེད་ 2 ༼ལེ ་གཉིས་པ༽༼ལེ ་གཉིས་པ༽ མཐའ་འཁརོ་ ་འ ག་ ང་བའི་གཞི་ །མཐའ་འཁརོ་ ་འ ག་ ང་བའི་གཞི་ ། གཞི་བ གས། 3 མཐའ་འཁོར་ ི་གཞ་ི ། 3 གཞི་ ེན་ཐོབ་དབང་དང་འགན་འ ར། 3 མི་རབས་ཕན་ ན་གཅིག་མ ངས། 3 ད ་མའི་ ་བའ་ིཐབས་ ས། 4 ཉེན་བ ལ་ ི་གཞི་ ། 4 མར་ཕབ་དང་ ར་ ོད་ བ ར་བཟོའི་གཞི་ ་། 4 བཙོག་ ིབ་གཏང་མི་ ་གིས་རིན་ད ལ་ ོད་ནིའི་གཞི་ ། 5 གནས་ ལ་ ི་ཐོབ་དབང་། 5 ང་ ིམས་ ་ིཐོབ་དབང་། 5 རང་བཙན་ཐོབ་དབང་གཞི་ ། 6 iii མཐའ་འཁོར་ ི་ཞབས་ཏོག་ ་རིན་ད ལ་ ོད་ནི་ག་ིགཞ་ི ། 6 ༼ལེ ་ག མ་པ་༽༼ལེ ་ག མ་པ་༽ དབང་འཛིན་ ི་དབང་འཛིན་ ི་ བཀོད་ ིག་དང་བཀོད་ ིག་དང་ ་ ོ་ ོ ་་ དབང་ཚད་ །དབང་ཚད་ ། ལ་ཡོངས་མཐའ་འཁོར་ ན་ཚགོས། 6 ི་འཛིན་དང་ འ ས་མི་གཞན་ འི་ག་ོགནས་ ི་གནས་ ན། 7 ན་ཚོགས་ ི་ ་འགན། 8 ན་ཚོགས་ ི་དབང་ཚད་དང་ ་ ོ། 9 ན་ཚོགས་ ི་ཞལ་འཛོམས། 12 ན་ཚོགས་ནང་གི་ ོད་རིམ་ད་ེ ིམས་མ ན་ ི་ ོད་རམི་འབད་བ ི་དགོཔ། 13 ན་ཚོགས་ ི་ ་བའི་གནད་ ོད། 13 ལ་ཡོངས་མཐའ་འཁོར་ ན་ཚགོས་ ་ིཡིག་ཚང་། 14 ན་ཚོགས་་ཡགི་ཚང་གི་ ་འགན། 14 ན་ཚོགས་་ཡགི་ཚང་གི་དབང་ཚད། 15 ཚད་ ན་དབང་འཛནི། 16 ོང་ཁག་ཚད་ ན་དབང་འཛིན། 16 ཚད་ ན་དབང་འཛནི་ འི་ ་འགན་དང་དབང་ཚད། 17 མཐའ་འཁོར་ ིམས་ཞིབ་ཚོགས་ ེ། 18 ༼ལེ ་བཞི་པ་༽༼ལེ ་བཞི་པ་༽ མཐའ་འཁོར་ ི་ ས་ཚད་ ང་ ོབ།མཐའ་འཁོར་ ི་ ས་ཚད་ ང་ ོབ། ན་ཚོགས་ ིས་ མཐའ་འཁོར་ ི་གནདོ་པ་བཀག་ཐབས་ ་ཐབས་ལམ་བཏོན་ནི། 19 ཉེན་ཁ་ཅན་ ི་ ་ ས་ འ་ིའཆང་ ོད་འབད་ཐངས། 21 མཐའ་འཁོར་ ི་བཙགོ་ ིབ་འཐོན་བ ག་ནི། 21 འཐོན་བ ེད་ འི་དནོ་ ་མཐའ་འཁོར་ ི་གནས་ཚད་ འ ལ་རིག་དང་ འཛིན་ ོང་ལག་ལེན། 21 iv འ ག་ ིགས་འཛིན་ ོང་། 22 མཐའ་འཁོར་ ི་ཚབས་ ོལ། 23 མངོན་གསལ་ ་ིགནད་དོན་ ་བ ིས་ཏེ་ མཐའ་འཁོར་ ང་ ོབ་ ི་ རོ་ལས་གནད་དོན་གཞན། 24 ༼ལེ ་ ་པ་༽༼ལེ ་ ་པ་༽ ནནགགསས་་ཚཚལལ་་དདངང་་ ེ་ ན་རིགས་ ་ེ་ ན་རིགས་ ་ ེ་ ན་གནས་ ངས་རིམ་ གས་གེ་ ན་གནས་ ངས་རིམ་ གས་གཅིག་བ ིལ་ཅིག་བ ིལ་ ི་ ང་ ོབ།ི་ ང་ ོབ། མཐའ་འཁོར་ ི་བདག་གཉེར། 24 ནགས་ཚལ་ ི་ བ་ཁོངས་དང་ ང་ ོབ་ ི་ས་གོ་ ཉེན་ཁ་ཅན་ ི་ ེ་ ན་གནས་ ངས་རིམ་ གས། 24 རིགས་ ན་ ི་འཐོན་ ངས་ ང་ ོབ། 26 ཞིབ་འཚོལ་དང་ ་ གོ། 26 ༼ལེ ་ ག་པ་༽༼ལེ ་ ག་པ་༽ མཐའ་འཁོར་ ི་མ་ད ལ་དང་མཐའ་འཁོར་ ི་མ་ད ལ་དང་ དང་འདོདང་འདོད་ཡར་སེང་གི་ད་ཡར་སེང་གི་འ ས།འ ས། མཐའ་འཁོར་ ང་ བོ་ ི་མ་ད ལ་ ིན་ནི། 27 མཐའ་འཁོར་ལམ་ གས་ ་གནས་མའིི་དོན་ ་ དང་འདོད་ཡར་སེང་འ ས། 27 ༼ལེ ་བ ན་༼ལེ ་བ ན་པཔ་་༽༽ མཐའ་འཁརོ་ ི་མཐའ་འཁརོ་ ི་གནས་ ལ་ ་ཐོབ་དབང་དང་གནས་ ལ་ ་ཐོབ་དབང་དང་ མི་སེར་ ་གིས་འ ེལ་གཏོགས།མི་སེར་ ་གིས་འ ེལ་གཏོགས། མཐའ་འཁོར་ ི་གནས་ ལ་ ་ཐོབ་དབང་། 28 ལ་ཡོངས་མཐའ་འཁོར་ ི་བ ་དོན་ལམ་ གས། 29 མཐའ་འཁོར་ ི་ སོ་ཆོད་ནང་མ་ིསེར་ ་གིས་བཅའ་མར་གཏོགས་ཆོག་པའི་ཐོབ་དབང་། 31 ང་ ིམས་ ི་ཐོབ་དབང་། 31 ༼ལེ ་བ ད་༼ལེ ་བ ད་པཔ་་༽༽ ཞིབ་ད ད་དང་བདེན་ད ད་ ི་ ་བའི་གནད་ དོ།ཞིབ་ད ད་དང་བདེན་ད ད་ ི་ ་བའི་གནད་ དོ། འ ལ་ ོད་དང་ཞབི་ད ད་ ི་ ་བའ་ིགནད་ ོད། 32 ད ེ་ཚད་འབག་ནའི་ི ་བའི་གནད་ ོད། 34 v མཐའ་འཁོར་ ི་བ ག་ད ད་ཁང་། 35 ༼ལེ ་ད ་༼ལེ ་ད ་པཔ་་༽༽ བ ར་ ོད་དང་བ ར་ ོད་དང་ གནོད་འགེལ་གནོད་འགེལ་ ཉེས་ཆད།ཉེས་ཆད། མཐའ་འཁོར་ ི་ མིས་ ་གནས་དགོ་པའི་འགན་འ ི། 35 མཐའ་འཁོར་ ི་གནོད་འགེལ། 36 ཞི་བའི་གནདོ་འགལེ་ ་ཉེས་ཆད། 37 ཉེས་ཅན་གནོད་འགེལ་ ི་ཉེས་ཆད། 38 ཉེས་ཆད་ཆདེ་ ་བཀོད་དེ་མེད་པ། 38 ༼ལེ ་བ ་༼ལེ ་བ ་པཔ་་༽༽ ་ཚོགས་དགོངས་དོན།་ཚོགས་དགོངས་དོན། ན་ཚོགས་ ི་འ ས་མི་དང་ འགོ་དཔོན་ ་གཡགོཔ་ ་ མི་དམངས་ ་གཡོགཔ་ ེ་ བ ི་དགོཔ། 39 མང་ ོགས་དང་ ང་ ོགས་མཐའ་འཁོར་ ི་གན་ཡིག། 39 བཅའ་ཡིག་བཟོ་ཆགོ་པའི་དབང་ཚད། 39 བ ར་བཅོས། 39 དབང་འཛིན་ཡོད་པའི་དེབ་ ིགས། 39 ངེས་ཚིག། 40 ོན་ཚིག། vi མཆོད་བ ོད། ངས་མེད་ ལ་བ་ མས་ ི་འ ིན་ལས་ནི། ། མཐའ་ཡས་གཅིག་ ་བ ས་པའི་ཡེ་ཤསེ་ ། ། བས་ཆེན་མཛད་པས་ཞིང་འདི་བ ན་མཛད་པ། ། མ ་ཆེན་ཆོས་ ི་ ལ་པོ་དད་བ ས་བ ེན། ། གང་གི་ གས་བ དེ་ཞིང་ས་ལས་འ ངས་པའ།ི ། ལ་རབས་རིམ་ ནོ་ཡོངས་འ འི་ ནོ་པ་ལས། ། མཛད་བཟང་མེ་ཏགོ་ ོགས་བ ར་ ས་མཛད་པས། ། དགའ་ དི་འ ས་ ར་ ོད་པའ་ི ལ་བ་མཚར། ། མངོན་མཐོའི་གངས་རི་རབ་དཀར་ཁ་བས་བ བས། ། མཛེས་ ན་ནགས་ ང་འཇམ་པའི་ ང་གིས་གཡོས། ། ཡངས་པའི་འཛིན་མ་བ ད་ ན་ཟས་ ིས་གཏམས། ། ོན་བཟང་མེ་ཏོག་འ ས་ ས་གང་འདི་མཚར། ། ི་ ར་ནགས་ ང་ ག་རི་ ་ཚོགས་མཛེས། ། ནང་ ར་དགོས་འདོད་ ་མས་གཏམས་པའི་ཞིང་། ། གསང་བ་ ང་མའི་ཚོགས་ མས་གནས་པའི་ ལ། ། ང་ཐབས་ ིམས་ ་བཅས་འདི་ ོ་བས་ལོངས། ། 1 ངོ་ ོད། དེ་ཡང་ འ ག་ ལ་ཁབ་འདི་ ོན་དང་ ་ལས་ རང་བཞིན་མཐའ་འཁོར་དང་གཅིག་ཁར་མ ན་ ིག་གི་ཐོག་ ་ ོད་ ོདཔ་ཅིག་ཨནིམ་བཞིན་ ་ ་ིཚོགས་ལས་ ས་ ན་ ་ ལ་ཁབ་ ི་ས་ཆ་ ལས་ ང་ཤོས་རང་བ ་༦༠ ཐམ་པ་ ནགས་ཚལ་ ིས་ བ་ ེ་བཞག་དགོ་པའི་ ོས་ཐག་ཆོད་གནང་ཡི། དེ་ལས་ མཐའ་འཁོར་ ི་ ན་བ ན་འདི་ འ ག་མངའ་བདག་ ལ་པོའི་ གས་ ི་དགངོས་འཆར་ ལ་ཡོངས་དགའ་ ིད་དཔལ་འཛོམས་ ི་ཐོག་ལས་ གོང་འཕེལ་ ི་ ་བའི་གཞི་ ེན་ གལ་ཅན་ཅིག་ ཨིནམ་བཞིན་ ། འ ག་ ལ་ཁབ་ སི་ ལ་ ིའི་རང་བཞིན་མཐའ་འཁོར་ ི་ ིམས་ གས་ ་ ་ དག་ ང་ཡོདཔ་ ལས་བ ེན་ ལ་ ིའི་མཐའ་འཁོར་དང་ ན་བ ན་གོང་འཕེལ་ ི་གན་ཡིག་གཙོ་ཅན་ ་ཡང་ངོས་ ལེན་འབད་དེ་ཡདོ། དེ་ལས་ ལ་ཁབ་འདིའ་ི ཉམས་ ོན་འ ང་ནིའི་ཉེན་ཁ་ཡོད་པའི་ གངས་རའིི་ ེ་ ན་གནས་ ངས་ ི་རིམ་ གས་ ་ ང་ ོབ་འབད་ནིའ་ིདོན་ ་ ག ག་ འེི་ཐབས་ལམ་བཟོ་དགོཔ་ཡོདཔ་ལས་བ ེན། ང་བཅས་རའི་མི་དབང་མངའ་བདག་རནི་པོ་མཆོག་གི་ གས་ ི་དགོངས་འཆར་ཆེད་ ་བ ོན་ནི་དང་ ཧེ་མའི་ཕ་མའི་ བས་ལས་ ང་བཅས་ར་ ་ ིས་ ོད་མི་ བཟང་པའོི་ ོད་ལམ་དང་ ལམ་ ལོ་ ིའི་ མཐའ་འཁོར་དང་ནང་གི་ ེ་འ ོའི་མ ན་འ ེལ་ ི་གནས་གོང་བཅས་ ་བ ི་བ ར་དང་ ན་བ ན་ ི་མི་ ེ་དཔལ་འ རོ་གོང་འཕེལ་ངེས་གཏན་བཟོ་ཐབས་ ། འ ག་གི་ ལ་ཡོངས་མཐའ་འཁོར་བཅའ་ ིམས་འད་ི གནམ་ལོ་མེ་མོ་ཕག་ལོ་ ་༥ པའི་ཚེས་༦ འམ་ ་ིལོ་༢༠༠༧ ་༦ པའི་ཚེས་༢༡ ་འ ག་གི་ ལ་ཡོངས་ཚོགས་འ འི་ཚགོས་ཐེངས་ ༨༧ པའི་ནང་གཤམ་གསལ་ ར་ཆ་འཇོག་མཛད་ བ། 2 ༼ལེ ་དང་པ༽༼ལེ ་དང་པ༽ ོན་བ ོད།ོན་བ ོད། མཚན་གནས་དང་ འགོ་འ གས་ ་ཚེས་ བ་ཚད།མཚན་གནས་དང་ འགོ་འ གས་ ་ཚེས་ བ་ཚད། ༡. བཅའ་ ིམས་འདི་ ཀ) འ ག་གི་ ལ་ཡོངས་མཐའ་འཁོར་ ི་བཅའ་ ིམས་ ི་ལོ་༢༠༠༧ ཅན་མ་ཟེར་ བ ོད་དགོ། ཁ) གནམ་ལོ་མེ་མོ་ཕག་ལོ་ ་ ༦ ་པའི་ཚེས་ ༡༦ ་ འམ་ ི་ལོ་ ༢༠༠༧ ་ ༧ ་པའི་ཚེས་ ༣༡ ་ལས་འགོ་བ ང་ ེ་བ ར་ དོ་འབད་དགོ། ག) འ ག་ ལ་ཁབ་ ི་ས་ ོན་ཡོངས་ ་ བ་དགོ། ཆ་མེདཆ་མེད །། ༢. བཅའ་ ིམས་འདི་ ཆ་འཇོག་ བ་པའི་ཉིནམ་ལས་ མཐའ་འཁརོ་ ང་ ོབ་དང་འ ེལ་བ་ ཡོད་པའི་གནད་དོན་ ས་ཆ་དང་ ་ནགས་ཚལ་ ས་གཏེར་ དེ་ལས་རང་བཞིན་འཐནོ་ ངས་གཞན་ ་ ་ བ་དབང་ཡོད་པའ་ི བཅའ་ ིམས་དང་ བཅའ་ཡིག་ གིས་གཞི་ ་ག་ར་ བཅའ་ ིམས་འདི་དང་འ ེལ་ཆགས་ཡོདཔ་ ེ་བཟོ་དགཔོ་དང་ བཅའ་ མིས་འདི་དང་འ ལེ་ ཆགས་མེད་པའི་གཞན་ མིས་དང་ བཅའ་ཡིག་ ིགས་གཞི་ བ་བ གས་ བཀོད་ ་ ་ ཆ་མེད་འ ོཝ་ཨིན། 3 ༼ལེ ་གཉིས་པ༽༼ལེ ་གཉིས་པ༽ མཐའ་འཁོར་མཐའ་འཁོར་ ་་འ ག་ ང་བའི་འ ག་ ང་བའི་གཞི་གཞི་ །། གཞི་བ གས།གཞི་བ གས། ༣. བཅའ་ ིམས་འདི་ ན་བ ན་གོང་འཕེལ་ ང་ ོམས་ ི་ ོད་ལམ་ཐོག་ ་ རང་དབང་གི་ ངས་འཛིན་འབད་ནི་དང་ ཡར་ ག་གཏང་ནི་ ་དམགིས་ཏེ་ ལ་ཡངོས་མཐའ་འཁརོ་ ན་ཚོགས་ ཡངན་དེའི་ ལ་འཛིན་པ་ ་ དེ་ལས་ཚད་ ན་དབང་འཛིན་འདེམས་འ ་དང་ ོས་ ོན་ ི་ཚོགས་ ང་ ་བ གས་ཐགོ་ལས་ མཐའ་འཁོར་ཉམས་ ང་དང་ ང་ ོབ་ འབད་ཐབས་ ་དནོ་ ིན་ཅན་ ི་ལམ་ གས་ཅིག་གཞི་བ གས་འབད་དགོ། མཐའ་འཁོར་ ི་མཐའ་འཁོར་ ི་གཞི་གཞི་ །། ༤. ད་རེས་དང་མ་འོངས་པའི་མི་སེར་ ་དང་ ག ང་གིས་ གོང་འཕེལ་ ི་ ིད་ ས་དང་ འཆར་ གཞི་ ལས་རམི་ ་གཤམ་གསལ་མཐའ་འཁོར་ ི་ ་དོན་ ་དང་མ ན་ ིག་གི་ཐོག་ལས་ བ ི་འཇགོ་འབད་ད་ེབཟོ་ནིའི་དོན་ ་ ན་གནས་ ི་བ ོན་ གས་བ ེད་དག།ོ གཞི་ ེན་ཐོབ་དབང་དང་འགན་འ རགཞི་ ེན་ཐོབ་དབང་དང་འགན་འ ར།། ༥. མི་ངོ་ཅིག་ ་ ལ་ཁབ་ ི་མཐའ་འཁོར་ ི་ཕན་བདེ་ ང་ ོབ་དང་ ཡར་ ག་གཏང་ནིའི་དོན་ ་ འ ་མཉམ་དང་ ཆ་མ ངས་ ི་ ་འགན་དང་བཅས་པར་ ཉེན་ ང་ཅན་དང་ འ ོད་ བ ེན་ཅན་ ི་མཐའ་འཁོར་ ་གཞི་ ེན་ ི་ཐོབ་དབང་ཡདོ། མི་རབས་ཕན་ ན་གཅིག་མམི་རབས་ཕན་ ན་གཅིག་མ ངངསས།། ༦. ད་ ོའི་མི་རབས་ ་གིས་ མ་འོངས་པའི་མི་རབས་ འི་ཕན་ཡོན་ ི་དོན་ ་ མཐའ་འཁོར་ ི་ འ ོད་བ ེན་དང་ རིགས་ ་ འཐོན་བ ེད་ ་ ན་ ངོ་ ཡངན་ཡར་ ག་བཏང་ཡདོཔ་ངེས་ གཏན་བཟོ་དགོ། 4 དད ་མའི་ ་བའི་ཐབས་་མའི་ ་བའི་ཐབས་ སས།། ༧. ན་བ ན་གོང་འཕེལ་ ི་དམིགས་ ལ་ བ་ནིའི་དོན་ ་ ནགས་ཚལ་དང་ ་ ང་ ེ་ ན་ རིགས་ ་ ས་ ས་གཏེར་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་ ི་འཐོན་ ངས་དང་ ིར་བཏང་མཐའ་ འཁོར་ ི་གཅིག་བ ིལ་ ་མར་ཉམས་གཏང་མི་ཆོག། ག ང་གི་ད ས་མའི་ཐབས་ལམ་དང་ དཔལ་འ ོར་གོང་འཕེལ་ མཐའ་འཁོར་ཉམས་ ང་འབད་ནི་ ་ བ ི་མཐངོ་འ ་མཉམ་འབད་ དགོ། ཉེན་བ ལ་ ིཉེན་བ ལ་ ི ་་གཞི་གཞི་ །། ༨. འཚབས་ཆེན་ ཡངན་ བ ར་གསོ་འབད་མ་ གས་པའི་ཉེན་ཁ་འ ང་བའི་ བས་ ་ མཐའ་ འཁོར་མར་ཉམས་འ ོ་ནི་ལས་ ོན་འགོག་འབད་ཐབས་ ་ ཐབས་ལམ་བཏོན་ནི་ ་ ཚན་ རིག་གི་ངེས་གཏན་མེད་པའི་ ་མཚན་ ་ཁ་བཀལ་ཏེ་ཕར་འ ད་ བ་ནི་མེད། ༩. གོང་འཕེལ་ ི་ལས་དོན་ ་ ལ་ཁབ་ ི་ ན་ཚོར་ཅན་ ི་ ེ་ ན་གནས་ ངས་ ི་ས་ཁོངས་དང་ སའི་ཆགས་ ངས་ འི་འབག་ཚད་དང་མ ན་པའི་ ཐབས་ ས་ ི་འཆར་གཞི་བཟོ་ ེ་ ལག་ ལེན་འཐབ་དགོ། ༡༠. མཐའ་འཁོར་ལས་རང་བཞིན་ ི་འཐནོ་ ངས་འབག་མི་ ཡངན་དཔལ་འ རོ་ ི་ཁེ་ཕན་བཏོན་ མི་ མི་ངོ་ད་ེ ་ འཐོན་ ངས་དེ་ ་དང་ དེ་ འི་ ེ་ ན་གནས་ ངས་ འི་ ན་བ ན་ ི་ བཀོལ་ ོད་དང་ འཛིན་ ོང་འཐབ་ཡོདཔ་ངེས་གཏན་བཟོ་ནིའི་འགན་འ ར་ཕོག། མམརར་ཕབ་དང་ ར་ ོད་ བ ར་བཟོའི་གཞི་་ཕབ་དང་ ར་ ོད་ བ ར་བཟོའི་གཞི་ །། ༡༡. ལས་དོན་ག་ཅི་རང་ཨིན་ ང་ མཐའ་འཁོར་ ་བ ར་བཅོས་གང་ ང་འཐནོ་མི་དང་ མཐའ་ འཁོར་ ི་ཉེན་ཁ་གང་ ང་ཡོད་མི་ མར་ཕབ་དང་ ར་ ོད་ བ ར་བཟོའི་གཞི་ ་ ་ ་ བ ི་འཇགོ་འབད་ན་ིབ ིས་ཏེ་ བཟོ་བ ན་དང་ འཐོན་བ ེད་ བགོ་བ མ་ བཀོལ་ ོད་ ་ གི་ བས་ ་ བར་ ང་དང་ རང་བཞནི་ ི་ཅ་དངོས་ ས་ གས་ འི་བེད་ དོ་མར་ ཕབ་ བ་ནི་ དེ་ལས་འགོ་ཐོག་ལས་མཐའ་འཁོར་ ནོ་འགོག་ ཡངན་ཚད་འཛིན་འབད་ནི་ གི་ལམ་ གས་ཐོག་ལས་ འཆར་གཞི་བ མས་ཏེ་ལག་ལནེ་འཐབ་དགོ། 5 བཙོག་ ིབ་གཏང་མི་ ་གིས་རིན་ད ལ་ ོད་ནིའི་བཙོག་ ིབ་གཏང་མི་ ་གིས་རིན་ད ལ་ ོད་ནིའི་གཞི་གཞི་ །། ༡༢. མཐའ་འཁོར་ ་བཙོག་ ིབ་གཏང་མི་ ཡངན་ ོད་བ ད་ ི་འ ེལ་བ་ ་གནོད་ ོན་ བ་མི་ མི་ངོ་དེ་ ་ བཙགོ་ ས་དང་ ང་ཐབས་ མར་ཉམས་མི་ ན་བཅོས་ ི་ ད་འ ས་ ཉེན་ འ བས་བཀལ་མི་ བཅོ་ཁ་ ཉམས་གསོ་ འི་ གོང་ཚད་བཏབ་ནི་གི་འགན་འ ར་ཕོག། ༡༣. ག ང་གི་དབང་འཛིན་ ་དང་ ས་གནས་ ི་ག ང་ ག ག་ ེ་ མི་ངོ་ ཚངོ་ ེ་ དེ་ལས་གོང་ འཁོད་ག་ར་གི་མཐའ་དོན་ཉེན་ ང་འབད་མི་ལས་ ེ་ ་གིས་ མཐའ་འཁོར་ ང་ ོབ་ ི་དནོ་ ་ མ ན་འ ེལ་འབད་དགོ། མ ན་འ ེལ་འབད་ནི་གི་ ཐོབ་དབང་དང་ འགན་འ ར་ འདི་ མཐའ་འཁརོ་ ི་དམིགས་ ལ་ བ་མི་འཆར་ ང་ག་ར་ ་ བ་དག།ོ ༡༤. མཐའ་འཁོར་ ང་ ོབ་ ི་ལམ་ གས་གཅིག་མ ངས་ ི་ཐད་ ་ ག ང་དང་ ས་གནས་ ི་ ག ང་ ེར་ ེ་ ་གིས་ མཐའ་འཁརོ་གནས་ ངས་བ ག་ཞིབ་ ི་ ་རིམ་དང་ ིགས་གཞི་ མ ན་ ེན་ ད ལ་འ ེལ་ ིད་ ས་དང་ ཡིག་ཆ་གཞན་ལ་སོགས་པའི་ འོས་མཚམས་ཅན་ ི་ ིད་ ས་དང་ འཆར་གཞ་ི ལས་རིམ་ ་གི་ཐོག་ལས་ གན་ལེན་འབད་དགོ། གནས་ ལ་ ི་ཐོབ་དབངགནས་ ལ་ ི་ཐོབ་དབང།། ༡༥. མི་ངོ་རེ་རེ་བཞནི་ ་ ་ མཐའ་འཁོར་དང་ མཐའ་འཁརོ་ ་གནདོ་ ེན་ཅན་ ི་ ོས་འཆར་ བཀོད་པའི་ལས་དནོ་ ་ག་ར་གི་ རོ་ལས་ ག ང་ལས་གནས་ ལ་ ོད་ནའིི་ ཐོབ་དབང་ཡོད། ང་ ིམས་ ི་ཐོབ་དབངང་ ིམས་ ི་ཐོབ་དབང་་ །། ༡༦. མི་ངོ་གང་ ང་ཅིག་ ་ མཐའ་འཁོར་ ི་ཉེན་ ང་དང་ འ ོད་བ ནེ་ ི་ཐོབ་དབང་ ་ གནོད་ ོན་ ང་བ་ ཡངན་གནོད་ ནོ་འ ང་ནི་གི་ཉེན་ཁ་ཡོད་པ་ཅིན་ ིམས་མ ན་ ི་ ད་ གསོ་ ཐོབ་བ དོ་བཀོད་ནིའི་ ཐོབ་དབང་ཡོད། 6 རང་བཙན་ཐོབ་དབང་གཞི་རང་བཙན་ཐོབ་དབང་གཞི་ །། ༡༧. ག ང་ ་ རང་གི་ ལ་ཡོངས་ ི་དབང་ བ་ ི་ཚད་འཛིན་ནང་འཁོད་ ་ ར་འ ང་དང་ ར་འ ང་མིན་པའི་རང་བཞིན་འཐནོ་ ངས་ ་ རང་བཙན་ ི་ཐོབ་དབང་ཡོད། ༡༨. རང་བཞིན་ ི་འཐནོ་ ངས་ ་ཉམས་ ང་འད་ི འཐོན་ ངས་བཀོལ་ ོད་འབད་མི་ ་གི་ནང་ འཁོད་ ་ ཉམས་ ང་གི་ ཁེ་ཕན འ ་མཉམ་བགོ་བ མ་ཐོབ་ནི་ ་ དམིགས་གཏད་བ ེད་ པའི་ མཉམ་ ོད་ ི་ཐབས་ལམ་ ་ གཞི་བཞག་ ་ེའབད་དགོ། མཐའ་འཁོར་ ི་མཐའ་འཁོར་ ི་ཞབས་ཏོག་ ་རིན་ད ལ་ ོད་ནི་གི་ཞབས་ཏོག་ ་རིན་ད ལ་ ོད་ནི་གི་གཞི་གཞི་ །། ༡༩. རང་བཞིན་འཐོན་ ངས་བཀོལ་ ོད་འབད་མི་ ཡངན་བཏོན་མི་ མི་ངོ་དེ་གིས་ ེ་ ན་ གནས་ ངས་རིམ་ གས་ ཡངན་ མཐའ་འཁོར་ ི་ཞབས་ཏོག་ ་རིན་ད ལ་ ོད་དགོ། ༼ལེ ་ག མ་པ་༽༼ལེ ་ག མ་པ་༽ དབང་འཛིན་ ི་ བཀོད་ ིག་དང་ ་ ོ་ དབང་ཚད་ །དབང་འཛིན་ ི་ བཀོད་ ིག་དང་ ་ ོ་ དབང་ཚད་ ། ལ་ཡོངས་ལ་ཡོངས་མཐའ་འཁོར་མཐའ་འཁོར་ ན་ཚོགས།ན་ཚོགས། ༢༠. ལ་ཡོངས་མཐའ་འཁོར་ ན་ཚགོས་འདི་ རང་དབང་ཅན་ ི་དབང་འཛནི་ཅིག་ཨིནམ་དང་ ལ་ཁབ་ནང་མཐའ་འཁོར་དང་ དེའི་འཛིན་ ོང་དང་འ ེལ་བ་ཡོད་པའི་གནད་དོན་ག་ར་གི་ ོར་ལས་ ོས་ཐག་ཆོད་མི་འ ས་ཚོགས་མཐོ་ཤོས་ཅིག་ཨིན། ན་ཚོགས་ ིས་ བཅའ་ ིམས་འདི་ག་ིའོག་ ་ ོད་མི་ ཡངན་འདི་གིས་བཀལ་མི་ དབང་ བ་དང་ དབང་ཚད་ བ ར་ ོད་འབད་དགོ་པའི་ཁར་ ་ ་ོདང་ ་འགན་ ་འཐབ་དགོ། ༢༡. ན་ཚོགས་འདི་ནང་ འ ས་མི་གི་ ངས་ཁ་ད ་ལས་མ་ གཔ་ཅིག་དགཔོ་དང་ གལ་ ིད་ བཅའ་ཡིག་ ་ནང་བཀོད་དེ་ཡོད་ན་མ་གཏོགས་ དེ་མིན་ ན་ཚོགས་འདི་ནང་ གཤམ་ གསལ་ ི་འ ས་མ་ི ་ ད་དགོཔ་ད་ེཡང་། 7 ཀ) ི་འཛིན་འདི་ ནོ་ཆེན་ཡངན་ ནོ་ཆེན་ ིས་འདེམས་འ ་འབད་མི་ འོས་ འབབ་ཡོད་པའི་ ན་ཁག་གི་ ོན་པོ་ཅིག་དང་། ཁ) ི་འཛིན་ ིས་ འདེམས་འ ་འབད་བའི་ འོས་འབབ་ཅན་ ི་ ན་ཁག་ འི་ངོ་ཚབ་ ེ་ ཞི་གཡོག་གི་ག་ོགནས་མཐོ་ཤོས་འཆང་མི་ འ ས་མི་བཞི་དང་ ་གི་བར་ན། ག) མི་ ེ་ལས་ཚོགས་ ཡངན་ ད་ ན་ ི་མི་ངོ་ ་ལས་ འ ས་མི་ག མ། ང་) འ ས་མི་ ང་ཆེན་ ེ་ ན་ཚོགས་་ཡགི་ཚང་ག་ིའགོ་འཛནི། ི་འཛིན་དང་ འ ས་མི་གཞན་ འི་གོ་གནས་ ི་གནས་ ན།ི་འཛིན་དང་ འ ས་མི་གཞན་ འི་གོ་གནས་ ི་གནས་ ན། ༢༢. ི་འཛིན་དང་ འ ས་མི་ ་ ག ང་གིས་ཆདེ་ ་བཀདོ་མི་ ར ལོ་ངོ་ ་ལས་མ་ ག་པའ་ི ས་ ན་ ི་རིང་ ་ གོ་གནས་འཆང་དགོཔ་དང་ ལོག་བ ོ་བཞག་འབད་ཆོག། ༢༣. ི་འཛིན་ ཡངན་འ ས་མི་གཞན་ ་གིས་ ཁོང་རའི་ ་ ོ་ ་ ོགས་ ང་ཅན་ ི་གནོད་ ོན་ འ ང་བ་ ཡངན་འ ང་ཉེན་ཡདོ་པའ་ིད ལ་འ ེལ་ ཡངན་ཁེ་ཕན་ཡོད་པའི་ ོས་བ ན་ག་ཅི་ ནང་ཡང་འ ེལ་གཏོགས་འབད་མི་ཆགོ། ༢༤. དོན་ཚན་༢༢ པའི་དགོངས་དོན་ག་ཅི་ ་ཡང་མ་ ོས་པར་ འ ས་མི་ཅིག་གསི་ ི་འཛིན་ ་ ང་ཤོས་རང་ ་ངོ་གཅིག་གི་ ་གངོ་ལས་་ཡི་ ་བ གས་ཐོག་དགོངས་ ་འབད་ཆོག། ༢༥. ི་འཛིན་ ི་གོ་གནས་ས་ ོང་འཐོན་པའི་ བས་ ་ ན་ཚོགས་ ིས་ ི་འཛིན་གསརཔ་མ་ བ ོས་ ན་ཚོད་ གནས་ བས་ ི་ ི་འཛིན་ ེ་ འ ས་མི་ ་གི་ ལ་ལས་ གཅིག་འདེམས་ འ ་ ཡངན་ བཙགས་འ ་འབད་ཆོག། ༢༦. ི་འཛིན་ ིས་ ས་གནས་ནང་མེད་པ་ ཡངན་ན་ཚ་ཕོག་པ་ ་མཚན་གཞན་གང་ ང་ ་ བ ེན་ཏེ་ རང་སོའི་ ་ ོ་འཐབ་མ་ གས་པའི་ བས་ ་ ལོག་ ེ་འགན་འ ར་འཐབ་མ་ གས་ ན་ཚོད་ ི་ཚབ་ ེ་ ི་འཛིན་ ི་ ་ ོ་འཐབ་ནིའི་དོན་ ་ ཡགི་ཐོག་ལས་ འ ས་མི་ ་གི་ ལ་ལས་གཅིག་ ་དབང་ཚད་ ོད་ཆོག། 8 ༢༧. ི་འཛིན་དང་ འ ས་མི་གཞན་ ་ ་ ོད་ ང་བའི་ཞལ་འཛོམས་ ི་འ ས་དང་ ་ གཡོག་གི་གནས་ ན་དང་ཆ་ ེན་གཞན་ ་ག ང་གིས་ ཆདེ་ ་བཀོད་མི་ ར་ ་འབད་ཆགོ་ ནི་ཨིན་ ང་ ཁངོ་གི་ཞལ་འཛོམས་ ི་འ ས་དང་ཁེ་ཕན་ ་ ཡངན་ ་གཡོག་གནས་ ན་ དང་གནས་ ངས་ག་ཅི་གིས་ཡང་ བ ོ་བཞག་འབད་ཚར་ཞིནམ་ལས་ དེ་ ་མ་བ བ་པའི་ ད་པར་བཟོ་མི་ཆགོ། ༢༨. ན་ཚོགས་ ི་འ ས་མི་ ་གིས་ ཆདེ་ ་བཀོད་པའི་ དོ་ལམ་ཐོག་ ་ དད་དམ་དང་གསང་ བའི་ངོས་ལེན་འབད་དགོ། ན་ཚོགས་ ི་ ་འགན།ན་ཚོགས་ ི་ ་འགན། ༢༩. ན་ཚོགས་ (ཡངན་དེའི་ ལ་འཛནི་ལས་ ེ་) གི་ ་འགན་འདི་ གཤམ་གསལ་ ི་དོན་ ་ དགོ་པའི་ དི་ ས་བཟོ་ནི་དང་ གདོང་ལེན་ ་མཉམ་འ ེལ་འབད་ནི་ཨིན་མི་དེ་ཡང་། ཀ) བཅའ་ ིམས་འདི་ནང་གསལ་བཀོད་འབད་བའི་གཞི་ ་ ་ལག་ལེན་འཐབ་ནི་དང་། ཁ) ཉེན་ ང་དང་འ ོད་བ ེན་ཅན་ ི་མཐའ་འཁོར་ ང་ ོབ་དང་ ཡར་སངེ་འབད་ནི། ག) བཙོག་ ང་གིས་གཙོས་པའི་ མཐའ་འཁོར་ ་ིགནོད་པ་ ་ ོན་འགགོ་དང་ ཚད་འཛིན་མར་ཕབ་འབད་ནི། ང་) རང་བཞིན་ ི་འཐནོ་ ངས་ ་དང་ དེ་ འི་ ང་ བོ་དང་ ན་བ ན་བཀོལ་ ོད་ ་ འ ་མཉམ་ ི་འ ལ་ ོད་ངསེ་གཏན་བཟོ་ནི། ཅ) མཐའ་འཁོར་གནས་ ངས་བ ག་ཞབི་ ི་བཅའ་ ིམས་༢༠༠༠ ཅན་མ་ལག་ལེན་ འཐབ་ཐོག་ལས་ མཐའ་འཁོར་ ི་བ ག་ཞིབ་ ་རམི་འདི་ གོང་འཕེལ་འཆར་ གཞིའི་ ་རིམ་ ི་ཆ་ཤས་གཙོ་བོ་ཅིག་འབད་བཟོ་ནི། ཆ) ང་ ོགས་དང་ མང་ ོགས་ མ ན་འ ེལ་ མཐའ་འཁོར་ ི་གན་ཡིག་ ་ ོས་བ ར་དང་བ ར་ ོད་འབད་ནི། 9 ན་ཚོགས་ ི་དབང་ཚད་དང་ ་ ོ།ན་ཚོགས་ ི་དབང་ཚད་དང་ ་ ོ། ༣༠ བཅའ་ ིམས་འདའིི་དགངོས་དོན་ འི་དབང་ལས་མ་འགལ་བར་ ན་ཚགོས་ ིས་ མཐའ་ འཁོར་ ང་ བོ་དང་ ན་བ ན་གོང་འཕེལ་ རང་བཞིན་འཐོན་ ངས་ འི་ལེགས་ལམ་ ི་ བཀོལ་ ོད་ འི་དནོ་ ་ ིད་ ས་དང་ འཆར་གཞི་ ལམ་ ོན་ ་བཟོ་ནིའི་འགན་འ ར་ འབག་དགོཔ་དེ་ཡང་། ཀ) དོན་ཚན་ ༥༣ པ་དང་ ༥༤ པའི་ནང་བཀདོ་པའི་ ོད་ལམ་ ི་ཐོག་ལས་ མཐའ་འཁོར་ ི་གནོད་པ་ལས་ ོན་འགོག་འབད་ནི་དང་ མཐའ་འཁརོ་ ི་ ས་ ཚད་ ང་ ོབ་འབད་ནིའི་ཐབས་ལམ་བཏོན་ན་ིདང་། ཁ) ན་ཁག་ ཡངན་ ལས་ ེ་ ངོ་ཚབ་ལས་ ེ་ ཚོགས་ ང་གང་ ང་ རང་གི་ ་ ོ་ ་འཐབ་ནི་གི་དནོ་ ་ ཚད་ ན་དབང་འཛིན་ ེ་འདམེས་འ ་འབད་ནི། ག) མཐའ་འཁོར་ ང་ ོབ་ ི་དོན་ ་ ིད་ ས་དང་ འཆར་གཞི་ ལས་རིམ་ ་ བ ར་ ོད་དང་ ལག་ལེན་འཐབ་ནི། ང་) དམིགས་བསལ་ ི་མཐའ་འཁོར་ ང་ ོབ་ ི་དམགིས་ ལ་ ་ བ་ནིའི་དོན་ ་ ཐབས་ ས་དང་ འཆར་གཞི་ གདོང་ལེན་ ི་ལས་རིམ་ ་བཟོ་ནི། ཅ) ི་ཚོགས་ལས་ཆ་འཇོག་གི་དོན་ ་ ང་ ོགས་དང་ མང་ ོགས མ ན་ འ ེལ་ མཐའ་འཁོར་ ི་གན་ཡིག་ འི་ བ་ ོན་ ི་ ོས་འདེབས་འབད་ནི། ཆ) བཅའ་ ིམས་འདི་གིས་དབང་ཚད་ ོད་མི་ ར་ ་ འསོ་འབབ་ཡོད་པའི་ལས་ ེ་ གཞན་ ་དང་ ོས་བ ན་འབད་ཐོག་ལས་ མཐའ་འཁརོ་ ི་ ས་ཚད་དང་ ིར་ འཐོན་བཙོག་ ང་གི་ཚད་འཛིན་དང་འཐོན་བ ེད་ ི་གནས་ཚད་བ ིས་པའི་ བཅའ་ཡིག་དང་ གིས་གཞི་ ་བཟོ་ནི། ཇ) གཤམ་གསལ་དགསོ་དོན་གཅིག་ ཡངན་དེ་ལས་མང་བའི་དོན་ ་ འསོ་འབབ་ ཡོད་པའི་ལས་ ེ་ ཡངན་འ ས་ཚགོས་ ་ ་བཀོད་ ་ ིན་ནི་དེ་ཡང་། 10 ༡༽ ཉམས་བཅོས་ ཡངན་ལེགས་བཅོས་ ཉེན་ཁ་སེལ་ནིའི་ཐབས་ལམ་ ་ དང་། ༢༽ དམིགས་བསལ་ ི་ས་གོ་ ཡངན་ ས་ཁོངས་ ང་ གོས་ ལ་ ཡོངས་ནང་འཁདོ་ ་ མཐའ་འཁརོ་ ི་འཆར་གཞི་དང་ ང་ ོབ་ འཛིན་ ོང་། ༣༽ མཐའ་འཁོར་ ི་ཤསེ་ཡོན་ ཡངན་ཞིབ་འཚོལ་ ཞིབ་འ ག་ ་ཡར་ ག་གཏང་ན།ི ༤༽ མཐའ་འཁོར་དང་མ ན་ཏོག་ཏགོ་ ས་ གས་ ི་འཇོན་ཚད་ཡོད་ པའི་འ ལ་རིག་ ་ཡར་ ག་གཏང་ནི། ༥༽ ལ་ཡོངས་ ི་ ིད་ ས་དང་ འཆར་གཞི་ ལས་རིམ་ ་ནང་ མཐའ་ འཁོར་ ་གཙོ་བརོ་ ོན་ནི། ༦༽ མཐའ་འཁོར་ ི་ ས་ཚད་ ཡངན་རང་བཞིན་འཐོན་ ངས་ ི་ ན་ བ ན་འཛིན་ ོང་དང་ བཀོལ་ དོ་ལེགས་ཤོམ་འབད་ནིའི་དོན་ ་ གལ་ཆེཝ་ ེ་མཐོང་མི་ དམིགས་བསལ་ ཡངན་ ིར་བཏང་གི་གནད་ དོན་གཞན་གང་ ང་། ཉ) ག ང་གི་ལས་ ེ་གཞན་ ིས་བཟོ་མི་ མཐའ་འཁོར་དང་ རང་བཞནི་འཐོན་ ངས་ ི་ ན་བ ན་བཀོལ་ ོད་ ་ འ ར་བ་འ ང་ དི་པའི་ ིམས་ཡགི་ཟིན་ ིས་དང་ ལས་རམི་ ིད་ ས་ འཆར་གཞི་ ོས་འཆར་བཀོད་པའི་ལས་དོན་ ག་ར་ ་ བསམ་འཆར་བཀོད་ན།ི ཏ) མཐའ་འཁོར་ ང་ ོབ་དང་ ན་བ ན་གོང་འཕེལ་ ི་འཆར་ ང་སོ་སའོི་ ོར་ ལས་ ོས་འདེབས་ ིན་ནི་གི་དོན་ ་ ལ་ཡོངས་དང་ ས་གནས་ ི་གནས་ རིམ་ནང་ མཐའ་འཁོར་དང་ ན་བ ན་གོང་འཕེལ་ ི་ཤེས་ ་ནང་མཁས་ མཆོག་ ་ ད་པའི་བ བ་ ོན་ ི་ཚོགས་ ང་བཟོ་ནི། 11 ཐ) དགོངས་དོན་མ་མ ན་མི་ ་མ ན་ ིག་བཟོ་ནི་གི་དོན་ ་ ལས་ ེ་གཅིག་ ཡངན་དེ་ལས་མང་བའི་ ིམས་བཟོ་དང་ ཡངན་ བཅའ་ ིམས་འདའིི་དགོངས་ དོན་ ་གི་བར་ན་ འགལ་ ་འཐོན་མི་ ་བ ེན་ཏེ་འ ེལ་ཆགས་མེད་པའི་ ོད་ ཉོགས་གང་ ང་ ན་གསན་དང་ བ ར་ཞིབ་འབད་དགོ། ན་ཚོགས་ ིས་ ཐད་ཀར་ ་རང་ ་ ོད་མི་དང་ འ ེལ་ཡོད་དབང་འཛིན་ལས་བ ད་དེ་ ོད་མི་ གནད་དོན་ འི་ ད ེ་ཞིབ་དང་ བ ར་ཞིབ་འབད་དགོ། ད ེ་ཞིབ་དང་བ ར་ ཞིབ་འབད་ཚར་ཞནིམ་ལས་ འ ེལ་ཡོད་དབང་འཛིན་ ་གིས་ ེ་ཚན་ ་ི ིམས་ བཟོ་བ ར་བཅོས་འབད་མི་ ་ ལ་མའི་ཚོགས་ཐངེས་ནང་ ོས་འཆར་ ལ་ནིའི་ དོན་ ་ ངོས་ལེན་འབད་དགོ། ིམས་བ ར་བཅོས་འབད་མི་ ་ ལ་མའི་ ལ་ ཡོངས་ཚོགས་ཐེངས་ལས་ཆ་འཇོག་མ་ བ་ ན་ཚོད་ བ ར་ ོད་འབད་ནིའི་དོན་ ་ ན་ཚོགས་ སི་གནས་ བས་ ི་བཀོད་ ་ ིན་ཆགོ། ད) ི་ཚོགས་ ་གཤམ་གསལ་གསལ་བ གས་གནང་དགོ་པའི་ ོས་འདེབས་ ལ་ནི་ དེ་ཡང་། ༡༽ རིགས་ ན་ཡལ་ཉནེ་ཆེ་བའི་ ོ་ཤིང་དང་/ཡངན་སེམས་ཅན་ ི་རིགས་ གང་ ང་ ཁོང་རའི་ས་ཁོངས་དང་ འོས་འབབ་ཡདོ་པའི་ལས་ ེ་དང་ གཅིག་ཁར་ ོས་བ ན་ ི་ཐོག་ལས་ ང་ ོབ་འབད་ནིའ་ིདོན་ ་དང་། ༢༽ ལ་ཁབ་ ི་ས་གནས་གང་ ང་ ལ་ཡོངས་ ིང་དགའ་དང་ རི་ གས་ ང་ བོ་ རང་བཞིན་ ང་ ངོ་ ང་ ོབ་ནགས་ཚལ་ ེ་ ན་འཕེལ་བ ེད་ ི་ས་གནས་ ང་ བོ་ གལ་གནད་ཅན་ ི་ ་ག ང་ དང་ དེ་ གས་ ི་ ང་ ོབ་འབད་ནི་ ་འོས་འབབ་ཅན་ ི་ད ེ་བ་ གཞན་ ་ ་གསལ་བ གས་འབད་ནི། ན) ལས་དོན་ག་ཅི་རང་ཨིན་ ང་ མཐའ་འཁོར་ ི་ཉོགས་མེད་གནང་བ་ དོ་མི་ ་ གཞི་བཞག་ ་ེ ཁོང་གིས་ གནས་ ལ་ ན་མ་ ཡངན་ ི་འ ར་ ེ་ ོད་པ་ཅིན་ ད་འ ས་ག་ནི་ཡང་མེད་པར་ ོ་བ མ་ནི། 12 པ) བཅའ་ ིམས་འདའིི་འགོ་ ་ ཆེད་ ་བཀོད་པའི་ ་ ོ་གཞན་འཐབ་ན།ི ཕ) ག ང་གིས་གནང་མི་ ་ ོ་དང་ ་འགན་གཞན་གང་ ང་འཐབ་ནི་། བ) ན་ཚོགས་ ིས་ ག ང་ ་ མངོན་གསལ་ ི་མཐའ་འཁོར་དང་འ ལེ་བ་ཡོད་ པའི་གནད་དོན་ འི་ ོར་ལས་ བ བ་ ོན་ ིན་ནི། ༣༡ བཅའ་ ིམས་འདའིི་འགོ་ ་ རང་ག་ི ་ ོ་ ་འཐབ་པའི་ བས་ ་ ན་ཚགོས་ ིས་ ན་ ཚོགས་་ཡིག་ཚང་ ཡངན་ཚད་ ན་དབང་འཛིན་གཞན་ ་ ་མཚན་ཡིག་ཐོག་བཀོད་ཐོག་ ལས་ མཁོ་གལ་ཅན་ ི་ བཀོད་ ་ ་གཏང་ཆོག། གོང་ ་བཀོད་མི་དོན་ཚན་འདི་གསི་ ན་ཚོགས་ ིས་ བཅའ་ ིམས་འདིའི་དགོངས་དོན་བ ར་ ོད་དང་ བདག་ ོང་ག་ི གཞ་ི ེན་འགན་འ ར་འཐབ་ནི་ལས་ ོལ་ནི་མེད། ན་ཚོགས་ ིས་ ཆེད་ ་བཀོད་པའི་ཆ་ ེན་ དང་ ཚད་འཛིན་ འི་དབང་ལས་མ་འགལ་བར་ མཁོ་གལ་ ཡངན་ཕན་ཐོགས་དང་བ ན་ཏ་ེ འགོ་དཔོན་ ཡངན་དབང་འཛིན་གཞན་གང་ ང་ ་ བཅའ་ ིམས་འདིའ་ིའོག་ ་རང་གི་ དབང་ཚད་དང་ ་ ་ོ ་ ོད་ཆགོ། ན་ཚོན་ཚོགས་ ི་གས་ ི་ཞལ་འཛོམསཞལ་འཛོམས།། ༣༢ ན་ཚོགས་ ིས་ ལོ་རེ་ ་ཚར་བཞི་རེ་དང་ ན་ཚོགས་ ི་ ི་འཛིན་ ིས་ ོས་ཐག་བཅད་མི་ ར་ ་ དེ་ གས་ ི་ས་གནས་དང་ ས་ཚོད་ ་ཚོགས་དགོ། ི་འཛིན་ སི་ དགོས་མཁོ་ འཐོན་པའི་ བས་ ་ དམིགས་བསལ་ ི་ཞལ་འཛོམས་འགོ་འ ེན་འཐབ་ཆོག། ༣༣ ན་ཚོགས་ ི་ ི་འཛིན་ ིས་ ན་ཚོགས་ ི་ཞལ་འཛོམས་ འི་འགོ་འ དི་འབད་དགོ། ༣༤ ན་ཚོགས་ ི་ཞལ་འཛོམས་ནང་འ ས་མིའི་ཚོགས་ ངས་འདི་ འ ས་མི་ཡོངས་བ ོམས་ ི་ག མ་ད ་གཉསི་དགོ། ༣༥ ོས་ཆོད་ ་ ེད་མང་གི་ཐོག་ལས་བཏོན་དགོ། 13 ན་ཚོགས་ནང་གི་ ོད་རིམ་དེ་ན་ཚོགས་ནང་གི་ ོད་རིམ་དེ་ ིམས་མ ན་ ི་ ོད་རིམ་འབད་བ ིིམས་མ ན་ ི་ ོད་རིམ་འབད་བ ི ་དགོཔ།་དགོཔ། ༣༦ ན་ཚོགས་ ིས་ ོད་གཞི་ ་ རང་གི་ཡིག་ཚང་ནང་ ེ་ནི་གི་ ོས་ཐག་ཆོད་པ་ཅིན་ ན་ ཚོགས་འདི་ ཞི་བའི་ ིམས་ཁང་བ མ་ཅིག་ ེ་བ ི་དགོཔ་དང་ དེའི་འ ན་སར་ ེ་མི་ ོད་ རིམ་ ་ ིམས་མ ན་ ི་ ོད་རིམ་ ེ་བ ི་དག།ོ ཨནི་ ང་ ན་ཚོགས་ ིས་ མཐའ་ འཁོར་ ི་ ིམས་ཞབི་ཚོགས་ ེ་གཞི་བ གས་འབད་ནི་གི་ ོས་ཐག་བཅད་ཞནིམ་ལས་ དེའི་ ོར་ ག ང་དང་ ིམས་ ི་ ་ ན་འ ལ་འབད་ཆོག། ན་ཚོགས་ ི་ ་བའི་གནད་ ོད།ན་ཚོགས་ ི་ ་བའི་གནད་ ོད། ༣༧. བཅའ་ ིམས་འདའིི་དགངོས་དོན་ འི་དབང་ལས་མ་འགལ་བར་ ན་ཚོགས་ ་ གཤམ་ གསལ་འབད་ནའིི་དབང་ཚད་ཡོད་མི་དེ་་ཡང་། ཀ) ་བའི་གནད་ དོ་ ་ ངས་འཛིན་འབད་དེ་ ལག་ལེན་འཐབ་ན་ིདང་། ཁ) བཅའ་ ིམས་འདའིི་འགོ་ ་བཟོ་བའི་བཅའ་ཡིག་ ཡངན་ ིགས་གཞི་ ་ནང་ཆེད་ ་བཀོད་མི་ ར་་མ་ིངོ་ ཡངན་དབང་འཛིན་ ་ ་ རང་སོའི་དབང་ཚད་དང་ ་ ོ་ ་ ོད་ནི། ༣༨. ན་ཚོགས་ ིས་ ོད་གཞི་ ་ ན་གསན་འབད་ནའིི་དོན་ ་ ི་བ ད་ ཡངན་ ཞིབ་ད ད་ གང་ ང་འཐབ་ནི་དང་བཅའ་ ིམས་འདིའ་ིའོག་གི་གནད་དོན་གཞན་གང་ ང་གི་དོན་ ་ དབང་ཚད་ཡོད་མི་དེ་ཡང་། ཀ) དཔང་པོ་གང་ ང་འོང་དགོ་པའི་འ ག་བ ་གཏང་ ེ་ ཁོ་ ་ད ེ་ད ད་འབད་ན་ི དང་། ཁ) བ་ ེད་ ེ་བཏོན་ ང་བའི་ ཡིག་ཆ་ ཡངན་ དངོས་པོ་གཞན་ ་ བཙལ་ ེད་ དང་ ངོ་བཅར་ ་ིབཀོད་ ་ ིན་ནི། ག) འབའ་འགན་ ལ་ཐོག་ལས་ བ་ ེད་ ་ལེན་ནི། 14 ང་) ིམས་འ ན་ ཡངན་ཡིག་ཚང་གང་ ང་ལས་ མི་དམངས་ ི་ཐོ་ཡིག་གང་ ང་ དགོས་མཁོ་བཀོད་ནི། ཅ) དཔང་པོ་ ་ད ེ་ད ད་འབད་ནའི་ིདོན་ ་ ་འ ས་གང་ ང་ ོད་ནི། ཆ) ཆེད་ ་བཀོད་མི་ ར་ གནད་དོན་གཞན་གང་ ང་། ༣༩. ན་ཚོགས་ ིས་ ཡངན་ ན་ཚོགས་ ་ ་ ོད་གང་ ང་ ཡངན་བཅའ་ ིམས་འདའིི་འགོ་ གི་རང་གི་དབང་ཚད་དང་ ་འགན་ ་ བ་བ ར་འབད་མི་ ་ ིམས་ག གས་འབད་ཆོག། ལ་ཡོངས་ལ་ཡོངས་མཐའ་འཁོར་མཐའ་འཁོར་ ན་ཚོགས་ ི་ན་ཚོགས་ ི་ ཡིག་ཚང་།ཡིག་ཚང་། ༤༠. ན་ཚོགས་་ཡིག་ཚང་འདི་ ཉིན་བ ར་ ི་ ་ ོ་ ་འཐབ་ནིའི་འགན་འ ར་ ི་དོན་ ་ ན་ ཚོགས་ ི་ ི་ཐི ་ག་ིདམ་འཛིན་པ་ཨིནམ་ལས་བ ེན་ ལ་ཡོངས་མཐའ་འཁོར་ ན་ཚགོས་ ིས་ ོད་མི་ ིད་ ས་དང་ ིགས་གཞི་ བཀོད་ ་ ་ལག་ལེན་འཐབ་ནི་དང་ བཅའ་ ིམས་ འདིའ་ིདགོངས་དོན་ ་བདག་ ོང་འཐབ་ནི་གི་འགན་འ ར་ཕོག། ན་ཚོགས་་ཡིག་ཚང་ན་ཚོགས་་ཡིག་ཚང་གིགི ་ ་འགན།་ ་འགན། ༤༡. ན་ཚོགས་་ཡིག་ཚང་གི་ ་འགན་ནང་གཤམ་གསལ་ ་ ད་དགོཔ་དེ་ཡང་། ཀ) མཐའ་འཁོར་གནས་ ངས་བ ག་ཞབི་ ི་བཅའ་ ིམས་ ི་ལོ་༢༠༠༠ ཅན་མ་དང་ དེའི་ ིགས་གཞའིི་དགོངས་དོན་ ་བདག་ ོང་འཐབ་ན་ིདང་། ཁ) ངམ་དང་ འི་ ས་ཚད་ དེ་ལས་ས་ཆའི་བཀོལ་ དོ་བ ར་བཅོས་ ་བ ིས་ པའི་ མཐའ་འཁརོ་ ི་ཆ་ ེན་ ་ ོག་འབད་ནི། ག) བཅའ་ ིམས་འདའིི་འགོ་ ་གཞི་བ གས་འབད་བའི་ གིས་གཞི་ ་དང་འ ིལ་མ་ འ ིལ་ ་ ོག་འབད་ནི། ང་) ག ང་གི་ལས་ ེ་དང་ འ ེལ་བ་ཡོད་མི་གཞན་ ་ ་ མཐའ་འཁོར་ ི་ཉོགས་མེད་ གནང་བ་དང་འ ིལ་ནིའི་དམིགས་བསལ་ ི་ཐབས་ལམ་བ ིས་ཏེ་ མཐའ་འཁོར་ ང་ ོབ་ ི་དམགིས་ ལ་ བ་ནི་ ་དགོ་པའི་ ་ ོད་ ་གི་ ོར་ལས་ ལམ་ ོན་ ིན་ནི། 15 ཅ) ན་ཚོགས་་ཡིག་ཚང་གིས་བདག་ ོང་གི་ ོས་ཐག་ཆདོ་མི་ ་ག་ར་གི་ཐོ་ཡིག་ བཞག་ནི་བ ིས་ཏེ་ དོན་ ིན་ཅན་ ི་ མཐའ་འཁརོ་བ ་དོན་ལམ་ གས་གོང་ འཕེལ་དང་ ན་ ོང་འཐབ་ནི། ཆ) ི་ཚོགས་ལས་ བ་ ོན་མཛད་མི་ ང་ ོགས་དང་ མང་ ོགས་མཐའ་འཁོར་ མ ན་འ ེལ་ ི་གན་ཡིག་ ཡངན་ མ ན་ ོས་ ཆིངས་ཡིག་ གསལ་བ གས་ འབད་ནི་དང་ ལག་ལེན་ ི་མ ན་ ིག་འབད་ནི་ ་ འོས་འབབ་ཡདོ་པའི་ལས་ ེ་དང་ འ ེལ་བ་ཡོད་མི་ ་དང་གཅིག་ཁར་ ོས་བ ན་འབད་དགོ། ཇ) མཐའ་འཁོར་ ི་ ི་དོན་ ན་ ་དང་ ལ་ཡོངས་མཐའ་འཁོར་ ན་ཚོགས་ ི་ བ མ་ ེལ་འབད་མི་ ིད་ ས་དང་ ིགས་གཞི་ བཀོད་ ་ འི་ལག་ལནེ་ ི་ གནས་ ངས་ ོར་ལས་ ལ་ཡོངས་མཐའ་འཁོར་ ན་ཚོགས་ ་ ན་ ་འབད་ནི། ཉ) ཞིབ་འཚོལ་ ་ ལ་འདེབས་དང་ བ་ ོར་འབད་ནི། ཏ) མཐའ་འཁོར་ ི་ ན་ འི་ ས་རིམ་གནས་ ངས་དང་འ ིལ་ མི་དམངས་ཤེས་ ཡོན་ཡར་སེང་གཏང་ནིའི་དོན་ ་དམགིས་ཏེ་ བཟོ་མི་ ན་ ་དང་གཅིག་ཁར་ མཐའ་འཁོར་གནས་ ལ་གཞན་ཡང་བཟོ་ ེ་པར་བ ན་འབད་ནི། ན་ཚོགས་་ཡིག་ཚང་ན་ཚོགས་་ཡིག་ཚང་གི་དབང་ཚད།གི་དབང་ཚད། ༤༢. ན་ཚོགས་་ཡིག་ཚང་གི་དབང་ཚད་ནང་གཤམ་གསལ་ ་ ད་དགོཔ་དེ་་ཡང་། ཀ) འོས་འབབ་ཡདོ་པའི་ལས་ ེ་དང་ འ ེལ་བ་ཡོད་མི་གཞན་ ་དང་གཅིག་ཁར་ ོས་ བ ན་འབད་དེ་ ལ་ཡོངས་མཐའ་འཁོར་ ན་ཚགོས་ ིས་ བ ི་འཇོག་དང་ངོས་ ལེན་འབད་ནིའི་དོན་ ་ བཅའ་ ིམས་འདི་ལག་ལེན་འཐབ་ནི་གི་དོན་ ་དགོ་པའི་ གཞན་བཅའ་ ིམས་ཟིན་ ིས་དང་བཅའ་ཡིག་ ིགས་གཞིའ་ིགནས་ཚད་ ་བཟོ་ནི་ དང་། ཁ) ལ་ཡོངས་མཐའ་འཁོར་ ན་ཚགོས་ ིས་བཟོ་མི་ དམིགས་བསལ་ ི་ བཅའ་ ཡིག་དང་ ིགས་གཞི་ འི་ཐོག་ལས་ དབང་ཆ་ ོད་མི་ ར་ ལག་ལེན་འཐབ་ནི། 16 ག) མཐའ་འཁོར་ ཡངན་ མིའི་འ ོད་བ ེན་ ་མངོན་གསལ་ ི་ཉེན་བ ལ་འ ང་ བའི་ བས་ ་ ིམས་བཟོ་དང་ ཐབས་ལམ་གཞན་ ོན་ནི་གི་དོན་ ་ ལ་ ཡོངས་མཐའ་འཁརོ་ ན་ཚོགས་ ་ སོ་འདེབས་འབད་ནི། ང་) མཐའ་འཁོར་ ི་ཉོགས་མེད་གནང་བ་ནང་བཀོད་པའི་ གནས་ ངས་དང་ཆ་ ེན་ ་དང་མ་འ ིལ་མི་ ་ ོ་འ ར་ ི་ཉེས་ཆད་ ་བ ིས་ཏེ་ དགོས་མཁོ་དང་བ ན་ པའི་བ ར་ དོ་ ི་གདོང་ལེན་འབད་ནི། ཅ) མཐའ་འཁོར་གནས་ ངས་བ ག་ཞིབ་ ི་བཅའ་ ིམས་ ི་ལོ་༢༠༠༠ ཅན་མ་དང་ དེའི་ ིགས་གཞི་ ་བདག་ ོང་འཐབ་་ནི། ཚད་ ན་ཚད་ ན་དབང་འཛིན།དབང་འཛིན། ༤༣. བཅའ་ ིམས་འདའིི་འགོ་ ་ མཐའ་འཁོར་ ང་ བོ་དང་ དེའི་འཛིན་ ངོ་ ་འོས་འབབ་ཡོད་ པའི་དམིགས་བསལ་ ི་ ་ ོ་ འི་དོན་ ་ ན་ཁག་དང་ ས་གནས་དབང་འཛིན་ ་བ སི་ པའི་ ག ང་གི་ལས་ ེ་ ་ཚད་ ན་དབང་འཛིན་ ེ་ངོས་འཛིན་འབད་དག།ོ དེ་ འི་ ་འགན་ དང་ དབང་ཚད་ ་ ན་ཚོགས་་ཡིག་ཚང་དང་མཉམ་འ ེལ་ ི་ཐོག་ལས་འབད་དགོ། ོང་ཁག་ོང་ཁག་ཚད་ ན་ཚད་ ན་དབང་འཛིན།དབང་འཛིན། ༤༤. ོང་ཁག་མཐའ་འཁོར་ཚོགས་ ང་ ་ ོང་ཁག་ཚད་ ན་དབང་འཛིན་ ེ་བ གས་དགོཔ་དང་ དེ་གི་ ི་འཛིན་ ངོ་བདག་གིས་འབད་དགོ། ༤༥. ཚོགས་ ང་རའེ་ིནང་ འཆར་གཞ་ིདང་ སོ་ནམ་ ནགས་ཚལ་ བཟོ་རིག་ བཟོ་ ་ མི་ ེ་ ལས་ཚོགས་ ས་གནས་དབང་འཛིན་ འི་ངོ་ཚབ་འ ས་མི་ ང་ཤོས་རང་ བ ན་ ད་དགོ། ༤༦. ཚོགས་ ང་རའེི་ནང་ ན་ཚོགས་་ཡིག་ཚང་གིས་བ ོ་བཞག་འབད་མི་མཐའ་འཁོར་འགོ་ དཔོན་ ིས་ བ་ རོ་འབད་དགོ། 17 ཚད་ ན་ཚད་ ན་དབང་འཛིན་དབང་འཛིན་ ི་ི་ ་འགན་དང་དབང་ཚད།་འགན་དང་དབང་ཚད། ༤༧. ཚད་ ན་དབང་འཛནི་ ི་་ ་འགན་དང་དབང་ཚད་ནང་གཤམ་གསལ་ ་ ད་དགོཔ་དེ་ཡང་། ཀ) མཐའ་འཁོར་གནས་ ངས་བ ག་ཞབི་བཅའ་ ིམས་ ི་ལོ་༢༠༠༠ ཅན་མ་ ར་ ་ རང་སའོི་ ོགས་ བ་དང་འ ིལ་ཏེ་ཐོ་བཀོད་འབད་བའི་ལས་འ ལ་ ་གི་དོན་ ་ མཐའ་འཁོར་ ི་ཉོགས་མེད་གནང་བ་ ོད་ནི་དང་། ཁ) ན་ཚོགས་ཡིག་ཚང་ ཡངན་ འོས་འབབ་ཡོད་པའི་ཚད་ ན་དབང་འཛིན་གཞན་ གང་ ང་ ་ ཁོང་རའི་དབང་ བ་ ་མ་འ ་བའི་ལས་འ ལ་ འི་ ོར་ལས་ བཀོད་པའི་བསམ་འཆར་བ ར་ཞིབ་འབད་ནི། ག) མཐའ་འཁོར་ ི་ཉོགས་མེད་གནང་བ་དང་འ ིལ་མ་འ ལི་ ་ ོགས་འབད་ནི་དང་ མ་འ ིལ་མི་ ་ ་མཁོ་གལ་ ི་གདོང་ལེན་འབད་ནི། ང་) ས་ ན་མཐའ་འཁོར་ ི་གནས་ ལ་ ་བ ་ལེན་འབད་དེ་ ན་ཚོགས་་ཡིག་ ཚང་ ་གཏང་ནི། ཅ) མཐའ་འཁོར་བ ག་ཞིབ་བཅའ་ ིམས་༢༠༠༠ ཅན་མ་དང་ དེའི་ ིགས་གཞི་ ་ གི་འོག་ ་བ ག་ཞབི་འབད་མི་ ་བ སི་ཏེ་ མཐའ་འཁོར་ ་ི ོས་ཆོད་ནང་མི་ དམངས་ ིས་བཅའ་མར་གཏོགས་ གསཔ་བཟོ་ནི། ཆ) མཐའ་འཁོར་ ི་ ས་ཚད་ ་ ོག་འབད་ནི། ཇ) ན་ཚོགས་་ཡིག་ཚང་ ་ མཐའ་འཁོར་ ི་ ས་ཚད་ མར་ཉམས་འ ོ་མི་ (ཡངན་མར་ཉམས་ནི་གི་ཉེན་ཁ་) གང་ ང་ ོར་ལས་བ ་ལན་འབད་ནི། ཉ) ས་གནས་ ི་ག ང་དང་ ཡངན་ འ ེལ་ཡོད་ ན་ཁག་ ན་ཚོགས་་ཡིག་ཚང་ ་ མཐའ་འཁོར་ ི་ ས་ཚད་ ང་ ོབ་འབད་ནི་གི་དོན་ ་དགོ་པའི་ཐབས་ལམ་གང་ ང་གི་ ོར་ལས་ ོས་འདེབས་འབད་ནི། 18 ཏ) ན་ཚོགས་ ིས་ ས་དང་ ས་ ་ བ མ་ ེལ་འབད་མི་ ་འགན་ ི་བཀདོ་ ་ ་ དང་འ ིལ་ཏེ་ དེ་ གས་ ི་ ་ ོ་གཞན་འཐབ་ནི། མཐའ་འཁོར་མཐའ་འཁོར་ ིམས་ཞིིམས་ཞིབ་ཚོགས་ ེ།བ་ཚོགས་ ེ། ༤༨. ག ང་གིས་ ན་ཚོགས་ ིས་ ོད་ཉོགས་ ་ ན་གསན་མི་འབད་ནི་གི་ སོ་ཐག་བཅད་པའི་ བས་ དམིགས་བསལ་མཐའ་འཁོར་ ་ི ོད་ཉོགས་ ་ ན་གསན་འབད་ནི་གི་དོན་ ་ མཐའ་འཁོར་ ིམས་ཞིབ་ཚོགས་ ེ་ཅིག་གཞི་བ གས་འབད་དགོ། ༤༩. མཐའ་འཁོར་ ིམས་ཞིབ་ཚོགས་ ེ་ནང་ འ ག་གི་ མིས་ ི་ ོན་པོའི་ སོ་འདེབས་ཐོག་ ་ ི་འཛིན་ ེ་ ཆེ་མཐོའི་ ིམས་ ་ིའ ན་སའི་ ང་དཔནོ་ ེ་བ ོ་བཞག་འབད་ནིའི་ ད་ཚད་ དང་ ན་མི་ ཡངན་ཆེ་མཐོའི་ ིམས་ ི་འ ན་ས་དང་ མངོན་མཐོའི་ ིམས་ ི་འ ན་ས་གང་ ང་ལས་ དགོངས་ ་འབད་མི་ ང་དཔོན་ཨིན་པའི་ མི་ངོ་ཅིག་བ ིས་ཏེ་ ག ང་གིས་བ ོ་ བཞག་གནང་ནི་ཨནི་པའི་ མཐའ་འཁོར་ ི་ ོད་བཤརེ་འབད་ནི་ནང་ མ་དག་ ན་ ོད་དང་ ཤེས་ཡོན་ ཉམས་ ོང་ཅན་ ི་མཁས་མཆོག་འ ས་མི་ག མ་ ད་དགོ། དམིགས་བསལ་ ི་ ོད་གཞི་ཅིག་གི་ སོ་ཐག་གཅད་ནིའི་དོན་ ་ ཁེ་ཕན་ ག་ ོད་ ི་གནས་ ངས་ནང་ཡོད་པའི་ མི་ངོ་དེ་ ོད་གཞའིི་ ལ་ལས་བཏོན་དགོ། ༥༠. ལ་མ ན་གཞི་བ གས་འབད་བའི་ མཐའ་འཁོར་ མིས་ཞིབ་ཚོགས་ ེ་འདི་ ན་གསན་ དང་ བ་ ེད་ལེན་ནི་ ཞིབ་ད ད་འབད་ནི་ འ ག་བ ་གཏང་ནི་ གནས་ ལ་ལེན་ནི་ རང་གི་འ ན་སར་ ན་གསན་འབད་མི་གནད་དོན་ འི་ ོས་ཆོད་གཏང་ནི་གི་དབང་ཚད་ཡོད་ པའི་ ཆ་ཤས་དབང་ བ་ ི་ ིམས་ ེ་དབང་འཛིན་ཅིག་ཨིན། ༥༡. འ ས་མི་ ་ ་ དོ་ ང་བའི་འཛོམས་འ ས་དང་ ར་འ ས་ དེ་ལས་ ་གཡོག་གི་གནས་ ན་དང་ཆ་ ེན་གཞན་ ་ ན་ཚོགས་ ིས་ཆེད་ ་བཀདོ་པ་ ར་ ་ཨིན་ ང་ ཁོང་གི་ཞལ་ འཛོམས་ ི་འ ས་དང་ཁེ་ཕན་ ་ ཡངན་ ་གཡོག་གི་གནས་ ན་དང་གནས་ ངས་ག་ཅ་ི གིས་ཡང་ ི་འཛནི་ ཡངན་འ ས་མི་གཞན་ ་ བ ོ་བཞག་འབད་ཚར་ཞིནམ་ལས་ ཁོང་ ་མ་བ བ་པའི་ ད་པར་བཟོ་མི་ཆགོ། ༥༢. མཐའ་འཁོར་ ིམས་ཞིབ་ཚོགས་ ེ་གསི་ ོས་ཐག་བཅད་མི་ ་ ཆེ་མཐའོི་ ིམས་ ི་འ ན་ སར་ ་ག གས་འབད་ཆོག། 19 ༼ལེ ་བཞི་པ་༽༼ལེ ་བཞི་པ་༽ མཐའ་འཁོར་ ི་མཐའ་འཁོར་ ི་ ས་ཚད་ས་ཚད་ ང་ ོབ།ང་ ོབ། ན་ཚོན་ཚོགས་ ིས་ གས་ ིས་ མཐའ་འཁོར་མཐའ་འཁོར་ཉམས་ ང་ཉམས་ ང་གི་གི་ཐབས་ལམ་བཏོན་དགོཔ།ཐབས་ལམ་བཏོན་དགོཔ། ༥༣. བཅའ་ ིམས་འདའིི་དགངོས་དོན་ འི་དབང་ལས་མ་འགལ་བར་ ན་ཚགོས་ ིས་ མཐའ་ འཁོར་ ང་ བོ་དང་ མཐའ་འཁོར་ ི་གནོད་པ་ ཡངན་བཙོག་ ིབ་ ་ བཀག་ཐབས་དང་ ཚད་འཛིན་ མར་ཕབ་ བ་ནིའི་དོན་ ་ མཁོ་གལ་ཅན་དང་ གལ་གནད་ཅན་ ེ་མཐོང་མི་ ཐབས་ལམ་ ་བཏོན་དགོ། ༥༤. ག་པར་ ་ དོན་ཚན་༥༣ པའི་དགོངས་དོན་ འི་ ི་དོན་ ་ ོགས་ ང་མེད་པར་ དེ་ གས་ ི་ཐབས་ལམ་ ་ནང་གཤམ་གསལ་གནད་དོན་ ་ག་ར་ ཡངན་གང་ ང་གི་དོན་ ་ ཐབས་ལམ་ ་ ད་དགོཔ་དེ་ཡང་། ཀ) ོང་ཁག་མཐའ་འཁོར་ཚོགས་ ང་དང་ དབང་འཛིན་གཞན་ ་གིས་ བཅའ་ ིམས་འདི་ ཡངན་འདའིི་འགོ་ ་བཟོ་བའི་བཅའ་ཡིག་ ་དང་འ ིལ་ཏེ་འཐབ་མི་ གདོང་ལེན་ འི་མཉམ་འ ེལ་འབད་ནི་དང་། ག་ཅི་རང་ཨིན་ ང་འཐོན་ ངས་ ་ཚགོས་ལས་ ང་མི་ མཐའ་འཁོར་ ི་བཙོག་ ིབ་ ( ་ ད་ ི་བཙོག་ ིབ་བ ིས་ཏེ་) ིར་བཏོན་འབད་ནི་ ཡངན་ འཐོན་ནི་ འི་དོན་ ་གནས་ཚད་བཟོ་ནི། ཁ) དེ་འབདཝ་ད་ དོན་ཚན་འདིའི་འོག་ ་ ིར་བཏོན་འབད་ནི་ ཡངན་འཐོན་ནི་གི་ དོན་ ་གནས་ཚད་མ་འ ཝ་ ་ དེ་ གས་ ི་འཐོན་ ངས་ ་ལས་ མཐའ་འཁོར་ ི་བཙོག་ ིབ་ ིར་བཏོན་ ཡངན་འཐནོ་ནི་གི་ ས་ཚད་ ཡངན་བ ེ་ ོར་ ་གི་དོན་ ་ འཐོན་ ངས་སོ་སོའི་གནས་ཚད་ ་བཟོ་དགོ། ག) ོས་བ ན་འབད་ཞིནམ་ལས་ འ ག་ ིགས་ ་བཀགོ་ནི་གི་ ོར་ལས་བཀག་ཆ་ དང་ ་བའི་གནད་ ོད་ ་བཟོ་ནི། 20 ང་) མཐའ་འཁོར་ ི་བཙོག་ ིབ་གཏང་ནའིི་ཉེན་ཁ་ཡོད་མི་ བཟོ་ ་ ཡངན་ལག་ལེན་ ་རིམ་ ཡངན་ བཟོ་ འི་ད ེ་བ་དང་ ལག་ལེན་ ་རིམ་ འི་ད ེ་ཞིབ་འབད་ ནི་དང་ བཀག་ཆ་འབད་ནི། ཅ) བཟོ་ ་ ཡངན་ལག་ལེན་ ་རིམ་ ་ ཡངན་བཟོ་ འི་ད ེ་བ་ ཡངན་ལག་ལེན་ ་རིམ་ འི་མིང་ གས་དང་ མཐའ་འཁོར་ ི་ལག་ལེན་ལེགས་ཤོས་ འི་དནོ་ ་ གནས་ཚད་དང་ ་བའི་གནད་ དོ་བཟོ་ནི། ཆ) ཉེན་ཁ་ཅན་ ི་ ་ ས་ ་འཆང་ ོད་འབད་ནི་གི་དོན་ ་ ་བའི་གནད་ ོད་དང་ ཉེན་ ང་གི་ཐབས་ལམ་ ་བཟོ་ནི། ཇ) མཐའ་འཁོར་ ི་བཙོག་ ིབ་ ི་དཀའ་ངལ་དང་འ ེལ་བ་ཡོད་པའི་ ཞིབ་ད ད་དང་ ཞིབ་འཚོལ་ ་འབད་ནི། ཉ) ས་ཁོངས་དང་ འ ལ་ཁང་ ལག་ཆས་ འ ལ་ཆས་ བཟོ་བ ན་ ཡངན་ ་ རིམ་གཞན་ ་ མཁོ་ཆས་ ཡངན་ ་ ས་ ་ཞིབ་ད ད་འབད་དེ་ དེ་ གས་ ི་ དབང་འཛིན་དང་ འགོ་དཔནོ་ ཡངན་མི་ངོ་ ་ ་ མཁོ་གལ་དང་བ ན་ཏེ་ མཐའ་འཁོར་ ི་བཙོག་ ིབ་ ོན་འགགོ་དང་ ཚད་འཛནི་ མར་ཕབ་འབད་ནིའི་ ཐབས་ལམ་བཏོན་དགོ་པའི་ རོ་ལས་ བཀོད་ ་ ིན་ནི། ཏ) བཅའ་ ིམས་འདའིི་འགོ་ ་ འགན་ ོ་གཏད་པའ་ི ་ ོ་ ་འཐབ་ནི་ག་ིདོན་ ་ མཐའ་འཁོར་ ི་བ ག་ད ད་ཁང་དང་ ེལ་ཁང་ ་གཞི་བ གས་ ཡངན་ ངོས་ འཛིན་འབད་ནི། ཐ) མཐའ་འཁོར་ ི་བཙོག་ ིབ་དང་འ ལེ་བ་ཡོད་པའི་གནད་དོན་ འི་ ོར་ལས་ གནས་ ལ་བ ་ལེན་དང་ བ མ་ ེལ་འབད་ནི། ད) ་གཙང་ཏོག་ཏགོ་གི་ ེ་ ན་རིགས་ ་ ང་ ོབ་འབད་ནི་དང་ ེ་ ན་གནས་ ངས་ལམ་ གས་ ་ ན་ ོང་འཐབ་ནིའི་ མཐའ་འཁོར་ ན་རིམ་ ི་དོན་ ་ ང་ཚད་ ི་ ་ ན་ཆད་ནི་མེདཔ་ངེས་གཏན་བཟོ་ནི། 21 ན) ནང་གསེས་དོན་ཚན་༥༤ (ཁ) པ་དང་འ ིལ་ཏེ་བཟོ་བའི་གནས་ཚད་ ་ གཏན་ འཇགས་ ི་ ས་མཚམས་ཐོག་ ་ ལག་ལེན་དང་ བ ར་ ོད་ངེས་པར་ ་འབད་ དགོ་པའི་ཚན་རིག་གི་ཞིབ་འ ག་ བ་འ ས་གསརཔ་དང་ ས་ཚོད་དང་འ ལ་ རིག་གི་འ ར་བ་ ་ ་གཞི་བཞག་ ེ་ བ ར་ཞིབ་དང་ བ ར་བཅོས་འབད་དགོ། ཉེན་ཁ་ཅན་ ི་ ་ ས་ ་ཉེན་ཁ་ཅན་ ི་ ་ ས་ ་འཆང་ ོད་འབད་ཐངས།འཆང་ ོད་འབད་ཐངས། ༥༥. ་བའི་གནད་ དོ་ ་དང་འ ིལ་ཏེ་ ལ་ཡོངས་དང་ ལ་ ིའི་གན་ཡིག་ ་ནང་ཆེད་ ་བཀདོ་ པའི་ ཉེན་ ང་གི་ཐབས་ལམ་ ་ལག་ལེན་འཐབ་ཞིནམ་ལས་མ་གཏོགས་ དེ་མིན་ མི་ངོ་ག་ གིས་ཡང་ ཉེན་ཁ་ཅན་ ི་ ་ ས་འཆང་ ོད་འབད་ནི་ ཡངན་འཆང་ དོ་འབད་ནི་གི་ ད་ བ ལ་ཡང་འབད་མི་ཆོག། མཐའ་འཁོར་ ི་མཐའ་འཁོར་ ི་བཙོག་ ིབ་འཐོན་བཙོག་ ིབ་འཐོན་ ནི།ནི། ༥༦. མི་ངོ་ག་གིས་ཡང་ ཆེད་ ་བཀོད་པའི་གནས་ཚད་ལས་ ག་པའི་བཙོག་ ིབ་གང་ ང་འཐནོ་ བ ག་ནི་ ཡངན་བཏོན་མི་ཆགོ། འཐོན་བ ེད་ འི་དོན་ ་འཐོན་བ ེད་ འི་དོན་ ་མཐའ་འཁོར་ ི་མཐའ་འཁོར་ ི་གགནནསས་་ཚཚདད་་ འ ལ་རིག་འ ལ་རིག་དདངང་་ འཛིན་ ོང་ལག་ལེན།འཛིན་ ོང་ལག་ལེན། ༥༧. འོས་མཚམས་ ན་པའི་གསོ་ ོང་ ཡངན་བཟོ་བཀོད་ ་མེད་པར་མཐའ་འཁོར་ ་ ས་ཉེས་ ི་ འ ར་བ་འ ང་ན་ིཨིན་པའི་ བཙོག་ ིབ་ཅན་ ི་འཐོན་བ ེད་དང་ འ ལ་རིག་ ་ འོས་ འབབ་ཡོད་པའི་ལས་ ེ་གཞན་དང་འ ེལ་བ་ཡོད་མི་ ་དང་གཅིག་ཁར་ ོས་བ ན་འབད་ཐོག་ ལས་ ན་ཚོགས་ ིས་གཞི་བ གས་འབད་མི་ ཡངན་ངོས་འཛིན་ཡདོ་པའི་ ལ་ ི་གནས་ ཚད་ལས་ ེ་གིས་ངསོ་ ོར་འབད་མི་ མཐའ་འཁོར་ ི་གནས་ཚད་ ་བ ད་དེ་ བཅའ་ ིམས་ འདིའ་ིའོག་ ་ ངས་འཛིན་འབད་དགོ། ༥༨. ག ང་གིས་ འཆར་ད ལ་ ི་ཁེ་ཕན་དང་ ལམ་ གས་གཞན་ འི་ཐོག་ལས་ ཁས་ ངས་ ི་ ེ་ ན་ ི་མིང་བཏགས་ནི་ ཡངན་ ེ་ ན་ ི་ ིས་ཞིབ་ལམ་ གས་ ་ ་ བ་ ོན་འབད་དགོ། ༥༩. ན་ཚོགས་ ིས་ གཤམ་གསལ་ འི་ ོར་ལས་་ ིགས་གཞི་ ཡངན་ལམ་ ོན་ མ་གཞག་ ་ ོད་དགོ་མི་དེ་ཡང་། 22 ཀ) དམིགས་བསལ་ ི་ལས་ ེ་ ་གི་དོན་ ་ ལག་ལེན་ལེགས་ཤོམ་འཐབ་ གས་པའི་ མཐའ་འཁོར་ ི་ ན་ ོད་ མ་གཞག་དང་། ཁ) མཐའ་འཁོར་ ི་ སི་ཞིབ་དང་ འཛནི་ ོང་ལམ་ གས་ ི་གནས་ཚད། ག) མཐའ་འཁོར་དང་མ ན་ ིག་ཅན་ ི་འཐོན་བ ེད་ ཡངན་ཞབས་ཏགོ་ འི་བཟོ་ བ ན་དང་ ཚོང་འ ེལ་ ་ བ་ ོན་འབད་ནི་ ཡངན་མཐའ་འཁོར་དང་མ ན་ ིག་ཡོད་མི་དང་ ས་ གས་ ི་འཇོན་ཚད་ཡོད་པའི་འ ལ་རིག་ ་ཡར་ ག་ གཏང་ནི་གི་དོན་ ་ མཐའ་འཁརོ་ ི་མིང་ ང་བཀོད་ནི། འ ག་ ིགས་འ ག་ ིགས་འཛནི་ ོང་།འཛནི་ ོང་། ༦༠. འཐོན་ ངས་བཀལོ་ ོད་དང་ འ ག་ ིགས་བཀོག་ནི་གི་འབོར་ཚད་མར་ཕབ་ བ་ནིའི་དནོ་ ་ ན་བ ན་ ི་ཐབས་མང་ ་ བ་ གས་ནིའི་དམགིས་གཏད་བ དེ་དེ་ ན་ཚོགས་ ིས་ བཟོ་བ ན་པ་ ་ ་ ཁོང་རའི་འཐོན་བ ེད་ ་འ ག་ གིས་ ་འ ར་བའ་ི བས་ ་ འཐོན་ བ ེད་ ིངམ་དེ་ ་ ལོག་བཀོལ་ ོད་འབད་ནི་ ཡངན་ལོག་བཟོ་ནི་ ཡངན་ འ ག་ ིགས་ ་བཀོག་ནི་གི་དོན་ ་ཉེན་ ང་གི་ཐབས་ལམ་གཞན་ འི་ཐོག་ལས་ འཛིན་ ོང་ ི་རིན་ད ལ་ ོད་ནིའི་འགན་འ ར་འབག་དགོ་པའི་དགོས་མཁོ་བཀདོ་ཆོག། ༦༡. བཟོ་བ ན་པ་ ཡངན་ བཟོ་ ་ ་གིས་ ཁོང་རའི་འ ག་ ིགས་ ་ཉནེ་ ང་གི་ཐོག་ལས་ བཀོག་ནི་གི་འགན་འ ར་ཆ་ཚང་འབག་དགོ། ༦༢. ཉེན་ ང་ཅན་དང་ ལ་མ ན་བཀོག་ནི་ ལེགས་ལམ་འཛིན་ ོང་འཆར་གཞི་བ ིས་པའི་ གས་ ིགས་ ི་ད ེ་བ་དང་ ངས་ཚད་ ི་ལས་འ ལ་ཡིག་ཆ་ནང་གི་ ན་ཚང་གནས་ ལ་ ིན་ནི་གི་དོན་ ་ མི་ངོ་གང་ ང་ ་འགན་འ ར་ཕོག། 23 མཐའ་འཁོར་མཐའ་འཁོར་ཚབས་ ོལ།ཚབས་ ོལ། ༦༣. མཐའ་འཁོར་ནང་ཉནེ་ཁ་ཅན་ ི་ ་ ས་འ བས་ ག་ ེ་འཐོན་ནི་ ་ ར་བའི་ བཟོ་ འི་ ག་ ེན་ ཡངན་ ོ་འ ར་ ི་ ིར་ ད་ ཡངན་འཛག་ ད་གང་ ང་བ ིས་པའི་ མཐའ་འཁརོ་ ི་ཚབས་ ོལ་ ་ག་ི ོར་ལས་ ཐག་ཉེ་ཤོས་ ི་ག ང་གི་དབང་འཛིན་ ་བ ་བ ལ་འབད་ དགོཔ་དང་ དབང་འཛིན་དེ་གིས་ གནོད་ ོན་ ང་མི་ ་ ་ཉེན་བ ་འབད་ནི་དང་ སེལ་ནི་ ་བ ིས་ཏེ་ གནོད་ ོན་ཚད་འཛིན་འབད་ནི་གི་དོན་ ་མཁོ་གལ་ཅན་ ི་ཐབས་ལམ་ ་བཏོན་ ཏེ་ ན་ཚོགས་་ཡགི་ཚང་ ་བ ་ལན་འབད་དགོ། ༦༤. དོན་ཚན་༦༣ པའི་ནང་གི་གནོད་ ནོ་འ ང་མི་གང་ ང་གི་དངོས་དོན་ ཡངན་ གོ་ ོགས་ འི་ ོར་ལས་ དོན་ཚན་འདི་འོག་གི་བ ་ལན་ ར་ ་ཨིན་ ང་ ཡངན་ལམ་ གས་གཞན་ ི་ཐོག་ལས་ཨིན་ ང་ གནས་ ལ་ ོད་པའི་ བས་ ་ ན་ཚོགས་་ཡགི་ཚང་གིས་ གང་ མ ོགས་ ེ་ གལ་ ིད་ཐག་ཉེ་ཤོས་ ི་དབང་འཛིན་ ིས་མཁོ་གལ་ཅན་ ི་ཐབས་ལམ་བཏོན་མ་ གས་པ་ཅིན་ མཐའ་འཁོར་ ི་གནདོ་པ་ ཡངན་བཙོག་ ིབ་ ་ ོན་འགགོ་འབད་ནི་ ཡངན་ མར་ཕབ་གཏང་ནི་གི་དོན་ ་མཁོ་གལ་ཅན་ ི་ བཅོ་ཐབས་འབད་ནི་གི་ཐབས་ཤེས་བཏོན་དགོ། ༦༥. དོན་ཚན་༦༣ པའི་ནང་དོན་ ར་ ་ བཅོ་ཁ་ཐབས་ལམ་ འི་དོན་ ་ དབང་འཛིན་ ཡངན་ ལས་ ེ་གང་ ང་གསི་ ཟད་སོང་རེ་བཏང་བཏངམ་ཡོད་པ་ཅིན་ དེ་ གས་ ི་དབང་འཛིན་ ཡངན་ལས་ ེ་གིས་ ཟད་སོང་བཏང་ཡོད་མི་དེ་ལོག་དགོ་པའི་ ོར་ལས་ བ་པའི་ཚེས་ ངས་ལས་འགོ་བ གས་ཏེ་ མ་ ོད་ ན་ཚོད་ ་བ དེ་ད ལ་དང་བཅས་པར་ ིས་ བ་ ་ེ ( ན་ཚོགས་ ིས་ ཚད་གཞི་བཟོ་ ེ་ བཀོད་ ་བཏང་མི་ ར་ ་ ་མཚན་ ན་པའི་བ དེ་ ཚད་ཐོག་ ་) འ ེལ་ཡོད་མི་ངོ་ལས་ལོག་ལེན་དགོ། 24 མངོན་གསལ་ ི་གནད་དོན་ ་བ ིས་ཏེ་མངོན་གསལ་ ི་གནད་དོན་ ་བ ིས་ཏེ་ མཐའ་འཁོར་མཐའ་འཁོར་ ང་ ོབ་ ི་ ོར་ལས་གནད་དོན་གཞན།ང་ ོབ་ ི་ ོར་ལས་གནད་དོན་གཞན། ༦༦. མི་ ངས་དང་ འ ེལ་བ་ཡོད་མི་ འི་ངོ་བཅར་འབད་ནི་དང་ ཚན་རིག་ག་ིཞིབ་འ ག་ གསརཔ་ དེ་ལས་གནས་ ལ་ ི་འཐོན་ ངས་གཞན་ ་གི་ཐོག་ལས་ མཐའ་འཁོར་ ི་ ་ ོག་ བས་ ་བ ་ ིག་འབད་མ་ིགནས་ ལ་ ་གཞི་བཞག་ ེ་ ན་ཚོགས་ ིས་ ལ་ཁབ་ ི་མཐའ་འཁོར་ ང་ ོབ་འབད་ནི་དང་ རང་བཞིན་ ི་འཐོན་ ངས་ ་ཉམས་ ང་འབད་ནིའི་ དོན་ ་ ཁ་ ོང་གི་ཐབས་ལམ་ ་དགོས་མཁོ་ཡོད་མེད་ཞབི་ད ད་ཐོག་་ ོས་ཐག་གཅད་ཆགོ། ༼ལེ ་ ་པ་༽༼ལེ ་ ་པ་༽ ནགས་ཚལ་དང་ ེ་ ན་རིགས་ ་ ེ་ ན་གནས་ ངས་རིམ་ གས་གཅིག་བ ིལ་ ི་ ང་ ོབ།ནགས་ཚལ་དང་ ེ་ ན་རིགས་ ་ ེ་ ན་གནས་ ངས་རིམ་ གས་གཅིག་བ ིལ་ ི་ ང་ ོབ། མཐའ་འཁོར་ ི་བདག་གཉེར།མཐའ་འཁོར་ ི་བདག་གཉེར། ༦༧. ད་ ོ་དང་ མ་འོངས་པའི་མི་རབས་ ་གི་ཁེ་ཕན་ ི་དོན་ ་ འ ག་མི་ཆ་མཉམ་རང་ ལ་ ཁབ་ ི་རང་བཞིན་འཐོན་ ངས་དང་ མཐའ་འཁོར་ ་ ོ་གཏདཔ་ཨིནམ་མ་ཚད་ རང་བཞནི་ ི་མཐའ་འཁོར་ ང་ ོབ་དང་ ེ་ ན་རིགས་ ་ཉམས་ ང་ འིི་མཐའ་འཁོར་དང་ནང་གི་ ེ་འ འོི་མ ན་འ ེལ་ ི་ཉམས་ཆག་གི་རིགས་བཀག་ཐབས་ ་ ཕན་འདབེས་འབད་ནི་འདི་ མི་ ངས་རེ་རེ་བཞནི་ འི་གཞི་ ེན་འགན་འ ར་ཨིན། ནགས་ཚལ་ ི་ བ་ཁོངས་དང་ ང་ནགས་ཚལ་ ི་ བ་ཁོངས་དང་ ང་ ོབ་ ི་ས་གོ་ ཉེན་ཁ་ཅན་ ི་ ེ་ ན་གནས་ ངས་རིམ་ གས།ོབ་ ི་ས་གོ་ ཉེན་ཁ་ཅན་ ི་ ེ་ ན་གནས་ ངས་རིམ་ གས། ༦༨. ན་ཚོགས་ ིས་ ལ་ཁབ་ ི་རང་བཞིན་འཐོན་ ངས་ཉམས་ ང་དང་ ཉེན་ཁ་འ ང་ཉེན་ཡདོ་ པའི་གངས་རའིི་ ེ་ ན་གནས་ ངས་རིམ་ གས་མར་ཉམས་ནི་ལས་བཀག་ཐབས་ ་ འ ག་ གི་ས་ཆ་ ་ཚད་ཡངོས་བ ོམས་ལས་ ང་ཤོས་བ ་ཆ་ ག་ ་ཐམ་པ་ ས་ ན་ ་ནགས་ཚལ་ ིས་ བ་ ེ་བཞག་ཡོདཔ་ངེས་གཏན་བཟོ་དགོ། ད་ ོའ་ིནགས་ཚལ་ ི་ བ་ཚད་དང་ ང་ ོབ་ ི་ས་གོ་ ་ བ ར་བཅོས་ག་ཅི་རང་འབད་དགོཔ་འཐོན་ ང་ ི་ཚོགས་ལས་ ངམ་ཅིག་མཛད་ དགོ། 25 ༦༩. དོན་ཚན་༣༠ (ཏ) པ་དང་འ ིལ་ཏེ་ བ ་ཆ་ ག་ ་ཐམ་པ་ནགས་ཚལ་ ིས་ བ་ ེ་བཞག་ ཡོདཔ་ངེས་གཏན་བཟོ་ནིའི་དོན་ ་ ན་ཚོགས་ ིས་ གཤམ་གསལ་ ་འགན་འཐབ་ནའིི་ དོན་ ་ ནགས་ཚལ་ལས་ ངས་བ མ་མའི་འ ལེ་ཡོད་ལས་ ེ་ ་ ད་པའི་ཆ་ེརིམ་ ི་ ཚོགས་ ང་ཅིག་བ གས་དགོ་མི་དེ་ཡང་། ཀ) ས་དང་ ས་ ་ ད་ ོ་ཡོད་པའི་ ིད་ ས་དང་ འཆར་གཞི་ ལས་རིམ་ ་ བ ར་ཞིབ་འབད་དེ་ ལག་ལེན་དང་བ ར་ དོ་ ི་ཐབས་ལམ་ ་བ ིས་པའི་ ིད་ ས་དང་ འཆར་གཞི་ ལས་རམི་ ་བ ར་བཅོས་ ི་ ོས་འདེབས་འབད་ནི་ དང་། ཁ) ནགས་ཚལ་ ི་ བ་ཚད་ ཡར་འཕེལ་གཏང་ནའིི་དོན་ ་ ཉམས་ཆག་ ང་མི་དང་ ས་ ོང་ ེ་ཡོད་མི་ས་ཆ་ ་ནང་ ེ་ཤིང་འ གས་ ོང་དང་ ེ་ཤིང་ ར་འ གས་ ི་ལས་རིམ་ ་འགོ་འ ེན་འཐབ་ནི། ག) ནགས་ཚལ་མེ་ ེན་འཛིན་ ོང་གི་ ིད་ ས་དང་ ལས་རིམ་ ་བ ར་ཞིབ་འབད་ དེ་ ལ་ཁབ་ནང་ནགས་ཚལ་མེ་ ནེ་ ་མེད་གཏང་ནའིི་ཐབས་ལམ་བཏོན་ནི། ༧༠. ན་ཚོགས་ ིས་ ནགས་ཚལ་གཙོ་ཅན་ ་ལས་ ཐབ་ཤིང་ལག་ལེན་འཐབ་ནི་མར་ཕབ་ ི་ དོན་ ་ གཙང་ ་དང་ ན་པའི་ ས་ གས་དང་ འ ལ་རིག་གཞན་ལག་ལེན་འཐབ་ཡོདཔ་ ངེས་གཏན་བཟོ་ནི་དང་ ཡར་ ག་གཏང་དག།ོ རང་བཞིན་འཐོན་ ངས་ ་གནོད་ ོན་མར་ ཕབ་ ི་དོན་ ་ གསར་གཏོད་ཅན་ ི་ལག་ལེན་འཐབ་མི་ ་ ་ དོན་ཚན་༧༨ དང་འ ིལ་ཏེ་ དང་འདོད་ཡར་སངེ་འ ས་ ་ ིན་དགོ། ༧༡. ན་ཚོགས་ ིས་ འོས་འབབ་ཡདོ་པའི་ལས་ ེ་གཞན་ ་དང་ ོས་བ ན་འབད་དེ་ ད་ ོ་ཡདོ་ པའི་ ང་ ོབ་ ་ིས་གོ་ འི་ཁ་ ོང་ ་ ་ཡོད་པའི་ས་གཞི་ ་དང་ ཁ་མཐ་ོསའི་ས་གནས་ ་ ་ བ་ས་ཁོངས་ དེ་ལས་ཉེན་ཁ་འ ང་ཉེན་ཡོད་པའི་ ེ་ ན་གནས་ ངས་རིམ་ གས་གཞན་ འི་ ཉམས་ ང་དང་ ང་ ོབ་ངསེ་གཏན་བཟོ་དགོ། 26 རིགས་ ན་ ི་འཐོན་ ངས་ ང་ ོབ།རིགས་ ན་ ི་འཐོན་ ངས་ ང་ ོབ། ༧༢. ན་ཚོགས་ ིས་ ོག་ ན་ ི་བ ར་བཅོས་བཏང་བའ་ི ེ་ ན་དང་ (LMOs) རིགས་ ན་འ ར་བཅོས་བཏང་བའི་ ེ་ ན་དང་ ས་གནས་གཞན་ ི་ ོག་ཆགས་ ་བ ིས་ཏེ་ རིགས་ ན་བ ར་བཅོས་བཏང་བའི་ ་ེ ན་ (GMOs) ནང་འ ེན་དང་བཀོལ་ ོད་འབད་ ནི་ ་ ིམས་བཟའོི་ཚད་འཛིན་གཞི་བ གས་འབད་དགོ། ༧༣. འདི་ ིའ་ིམི་རབས་ཕན་ ན་ ི་འ ་མཉམ་དང་ ན་བ ན་རང་བཞིན་འཐོན་ ངས་བཀོལ་ ོད་ སེམས་ཁར་ངེས་ཐོག་ལས་ ན་ཚོགས་ ིས་ ེ་ ན་ ི་ ང་རིམ་དང་ ལ་ཁབ་ ནང་ལས་ཚོང་འ ེལ་ ི་དོན་ ་ རང་བཞིན་ ི་ ེས་མི་དང་ ཆདེ་བ གས་ ི་ ེ་ཤངི་ག་ི རིགས་དང་ སམེས་ཅན་རིགས་ ན་ ི་འཐོན་ ངས་ ་བཏོན་ནི་དང་ རི་ཚོང་འཐབ་ནི་གི་ དོན་ ་ ོས་འཆར་ ལ་ཏེ་ཡོད་མི་ འི་ ོར་ལས་ཞིབ་འ ག་འབད་དེ་ ི་ཚོགས་ ་ ོས་ འདེབས་ ལ་དགོ། ཞིབ་འཚོལ་དང་ ་ ོག།ཞིབ་འཚོལ་དང་ ་ ོག། ༧༤. ས་གནས་ནང་ཚན་རིག་གི་ཞིབ་འཚོལ་གལ་ཆེ་བའི་ངོས་འཛིན་ ང་པ་ཅིན་ ན་ཚོགས་ སི་ ཚན་རིག་ག་ིཞིབ་འཚོལ་འགོ་འ ེན་འཐབ་ཞིནམ་ལས་ ེ་ ན་གནས་ ངས་ ི་གཅིག་ ལི་ དང་ གོ་ཆགས་ ི་རིགས་ འ་ི ན་གནས་ད ེ་ཞབི་ ི་དོན་ ་ ེ་ ན་ ི་ཉེན་འ བས་ དང་ ་རིམ་ ་ ་ ོག་དང་ བ ག་ཞིབ་འབད་ནའིི་དོན་ ་ ན་རིང་གི་ ེ་ ན་ ་ ོག་དང་ ཞིབ་འཚོལ་ ི་གཞི་ ེན་ ་ངེས་གཏན་བཟོ་དགོ། 27 ༼ལེ ་༼ལེ ་ ག་ག་པཔ་་༽༽ མཐའ་འཁོར་ ི་མཐའ་འཁོར་ ི་མ་ད ལ་མ་ད ལ་དདངང་་ དདངང་་འདོད་ཡར་འདོད་ཡར་སེང་སེང་གི་འ སགི་འ ས།། མཐའ་འཁོར་མཐའ་འཁོར་ ང་ ོབ་ ི་མ་ད ལ་ ིན་ནི།ང་ ོབ་ ི་མ་ད ལ་ ིན་ནི། ༧༥. ན་ཚོགས་དང་ དེའི་ཡིག་ཚང་ བ བ་ ོན་ཚོགས་ ང་ ཚད་ ན་དབང་འཛིན་ ་གིས་ བཅའ་ ིམས་འདའིི་འགོ་ ་ རང་སོའི་དབང་ཚད་དང་ ་འགན་ ་ ་ོ ་དོན་ ིན་ཅན་ ེ་ ལག་ལེན་འཐབ་ གས་ནི་གི་དོན་ ་ ག ང་གིས་ མ་ད ལ་ལངམ་ ེ་གནང་དགོ། ༧༦. ན་ཚོགས་དང་ དེའི་ཡིག་ཚང་གིས་ ག ང་ལས་བ ད་དེ་ ད་ ོ་ཡོད་པའི་ ལ་ཁབ་ ི་ ིམས་ ་དང་འ ལི་ཏེ་ འཐོན་ ངས་གང་ ང་ལས་ ོགས་རམ་མ་ད ལ་ ཡངན་ཞལ་ འདེབས་ གསོལ་རས་ བ ིན་འ ལ་ ་ལེན་ཆོག། ༧༧. ག ང་གིས་ འོས་མཚམས་ཅན་ ེ་བ ི་འཇགོ་འབད་མི་ ར་ ་ མཐའ་འཁོར་ ང་ ོབ་ ི་མ་ ད ལ་ ་གཞི་བ གས་འབད་ཆོག། མམཐཐའ་འཁོར་འ་འཁོར་ལམ་ གས་ ་གནས་མིའི་ལམ་ གས་ ་གནས་མིའི་དོན་ ་དོན་ ་ དདངང་་འདོད་ཡར་འདོད་ཡར་སེང་སེང་འ སའ ས།། ༧༨. མཐའ་འཁོར་མ ན་ ིག་ཅན་ ི་ འ ལ་རིག་དང་ ལག་ལེན་ ི་ མ་གཞག་བཟང་པོ་ ེ་ ན་མིང་བཏགས་ ་ཡར་ ག་གཏང་ནིའི་དོན་ ་ ལ་ག ང་གིས་ མཐའ་འཁོར་ ང་ ོབ་ དང་བ ན་ གཤམ་གསལ་ ་བ ིས་པའི་ ད ལ་འ ེལ་ ི་དགའ་བ འི་གསོལ་རས་བ མ་ ཅིག་ ེ་ དང་འདདོ་ཡར་སེང་འ ས་ ་གཞི་བ གས་འབད་ཆགོཔ་དེ་ཡང་། ཀ) མཐའ་འཁོར་ ི་ཞབས་ཏོག་དང་ ཡངན་ མཐའ་འཁོར་དང་མ ན་ ིག་ཅན་ ི་ འཐོན་བ ེད་བཟོ་བ ན་འབད་མི་ ་ ལ་ ི་ཕབ་ཆག་ ཡངན་དགོངས་ཡངས་དང་། ཁ) མཐའ་འཁོར་དང་མ ན་ ིག་ཅན་དང་ ས་ གས་འཇོན་ཚད་ཡོད་པའ་ིའ ལ་ རིག་ ་ནང་འ ེན་འབད་ནའིི་དོན་ ་ ཅ་དམ་དང་ ནང་ ལ་ ་མར་ཕབ་ བ་ནི། 28 ག) མི་ ེ་ལས་ཚོགས་ ཡངན་ མི་དམངས་ ེ་ཚན་ ིས་མཐའ་འཁོར་ ང་ ོབ་ ཡངན་ ར་ལས་ཡོད་པའི་རང་བཞནི་ཉམས་ ང་གི་ལས་འ ལ་ འི་དོན་ ་ ོགས་རམ་མ་ད ལ་ ཡངན་ མཉམ་འ ེལ་ ི་མ་ད ལ་ ིན་ནི། ང་) འ གས་ ིགས་མར་ཕབ་དང་ བ ར་བཟོ་ ར་ ོད་ ་ིདོན་ ་ ོ་འ ས་ ི་ མ ན་ ེན། ༧༩. ག ང་གིས་གཤམ་གསལ་ ་བ ིས་པའི་ ་འ ས་ ་བཀལ་ཆོག་མི་དེ་ཡང་། ཀ) རང་བཞིན་ ི་འཐནོ་ ངས་ ་བཀོལ་ ོད་འབད་མིའི་ ་ཡོན་དང་ ་འ ས་ ། ཁ) དམིགས་བསལ་མཐའ་འཁོར་ ི་ཉེན་ཁ་བཀལ་མི་ ་ཆའི་འཐོན་བ དེ་ ་ ་ ལ་དང་ ་འ ས་ ། ༨༠. ན་ཚོགས་ ིས་ རང་བཞིན་འཐོན་ ངས་ ི་གནས་གོང་ ིས་བཏོན་ནི་གི་ཐབས་ལམ་གཞི་ བ གས་འབད་ཞིནམ་ལས་ འཐོན་ ངས་བཀོལ་ ོད་འབད་མི་ འི་བར་ན་ འཐོན་ ངས་ བཀོལ་ ོད་ ི་ ང་ ོབ་ ི་ཁེ་ཕན་དང་ ན་བ ན་བཀོལ་ ོད་འ ་མཉམ་ ི་གོ་བ མ་འབད་ ནིའི་དོན་ ་བཟོ་བཀོད་འབད་བའ་ི མཐའ་འཁོར་ཞབས་ཏོག་ག་ིརིན་ད ལ་ལ་སོགས་པའི་ ིམས་མ ན་དང་ དཔལ་འ ོར་ ི་གན་ཡིག་ ་གི་དོན་ ་བཟོ་བའི་གནས་གོང་ ་ལག་ལེན་ འཐབ་ཆོག། ༼ལེ ་༼ལེ ་བ ན་བ ན་ ་་པཔ་་༽༽ མཐའ་འཁོར་ ི་མཐའ་འཁོར་ ི་གནས་ ལ་ ་ཐོབ་དབང་དང་གནས་ ལ་ ་ཐོབ་དབང་དང་ མི་སེར་ ་གིས་འ ེལ་གཏོགས།མི་སེར་ ་གིས་འ ེལ་གཏོགས། མཐའ་འཁོར་ ི་མཐའ་འཁོར་ ི་གནས་ ལ་ ་ཐོབ་དབང་།གནས་ ལ་ ་ཐོབ་དབང་། ༨༡. མི་སེར་ག་ར་ ་ མཐའ་འཁོར་ ི་གནས་ ལ་ ་ ་ ོད་འབད་ནིའི་ཐོབ་དབང་ཡོད། དེ་ འབདཝ་ལས་བ ེན་ ན་ཚོགས་དང་ དེའི་ཡིག་ཚང་གསི་གཤམ་གསལ་ ་འབད་དགོཔ་དེ་ ཡང་། 29 ཀ) མཐའ་འཁོར་ ི་ཤསེ་ཡོན་དང་ བ ་ ོད་ གོ་དོན་གསལ་བ གས་ ་ཡར་ ག་ གཏང་དགཔོ་དང་། ཁ) མཐའ་འཁོར་ ི་ ས་མཚམས་ ན་ ་ ་བ ིས་ཏེ་ མཐའ་འཁོར་ ི་ ི་དནོ་ ན་ ་ ་ ན་རིམ་ ི་ གནས་ ལ་པར་བ ན་འབད་ན།ི ག) མི་དམངས་ ན་འ ེལ་ཐོག་ལས་ མི་དམངས་ ིས་འཇམ་ཏངོ་ཏངོ་ ེ་ ་ ོད་ འབད་ གས་མི་ གཤམ་གསལ་བ ིས་པའི་ མཐའ་འཁོར་ ི་གནས་ ལ་ ་ ོག་རིག་གི་གནད་བ ས་རིམ་ གས་ནང་ལས་ཐོབ་ གསཔ་བཟོ་ནི་དེ་ཡང་། ༡༽ མཐའ་འཁོར་ ི་ ན་ ་དང་། ༢༽ མཐའ་འཁོར་ ི་ རོ་ལས་ ཡངན་དེ་དང་འ ེལ་བ་ཡོད་པའི་ ིམས་ དོན་ ི་དེབ་ ིགས། ༣༽ འོས་མཚམས་དང་བ ན་ཏེ་ མཐའ་འཁོར་ ི་ ོར་ལས་ ཡངན་དེ་ དང་འ ེལ་བ་ཡོད་པའི་ ིད་ ས་དང་ འཆར་གཞ་ི ལས་རིམ་ ་དང་ མཐའ་འཁོར་ ི་གན་ཡིག། ༤༽ བཅའ་ ིམས་འདི་ལག་ལེན་འཐབ་ནི་ ་མ ན་ ིག་འབད་ནི་ཨིན་པའ་ི ོག་རིག་གི་ཐོག་ལས་ཐོབ་ གས་པའི་གནས་ ལ་གཞན། ང་) རང་སོའི་ལས་དོན་ཅིག་གིས་ མཐའ་འཁོར་ ་གལ་འཚབས་ཅན་ ི་གནོད་པ་ འ ང་ན་ིཨིན་པ་ཅནི་ ཁོང་ར་གིས་ཁས་ ངས་ཐོག་ལས་ མི་དམངས་ ་ ཁོང་ གི་ལས་དོན་དང་འཐོན་བ ེད་ལས་བ ེན་ཏེ་ མཐའ་འཁོར་ ་གནོད་པ་ཡོད་པའི་ ོར་ལས་གོ་བ ་ དོ་ནི་ ་ བ་ ོན་འབད་ནི། ལ་ཡོངས་ལ་ཡོངས་མཐའ་འཁོར་ ི་མཐའ་འཁོར་ ི་བ ་དོན་ལམ་ གས།བ ་དོན་ལམ་ གས། ༨༢. ན་ཚོགས་ ིས་ ལ་ཁབ་ ི་མཐའ་འཁོར་ ་ིདོན་ ན་ འི་ རོ་ལས་ ཐོ་ཡིག་ ་ བ ་ ིག་འབད་ནི་དང་ ་རིམ་འཐབ་ནི་ ད ེ་ད ད་འབད་ནི་ གསལ་བ གས་འབད་ནི་ ་གི་ དོན་ ་ ལ་ཡོངས་མཐའ་འཁརོ་ ི་བ ་དོན་ལམ་ གས་ཅིག་གཞི་བ གས་འབད་ནི་འདི་ གཤམ་གསལ་ ོད་ལམ་ཐོག་ ་འག་ོའ ེན་འཐབ་དགོཔ་ད་ེཡང་། 30 ཀ) མཐའ་འཁོར་བཀལོ་ ོད་ ི་གནས་རམི་ འི་བ ར་བཅསོ་ ་དང་ ( ས་ཚད་དང་ ངས་ཚད་གཉིས་ཆ་ར་) འ ར་བ་འཐོན་མི་གང་ ང་ཤེས་ ོགས་འབད་ནི་དང་། ཁ) ས་ཐོག་གི་གདོང་ལེན་འཐབ་ གས་ནིའི་དོན་ ་ མཐའ་འཁོར་ ི་ རོ་ལས་ མངོན་གསལ་ ི་གནད་དོན་གང་ ང་ ངོས་འཛིན་དང་ ད ེ་ད ད་འབད་ནི། ག) མཐའ་འཁོར་ ་འ ར་བ་འ ང་མི་གི་ ་ ེན་ ་གཏན་འབེབས་བཟོ་ནི། ང་) འོས་མཚམས་ ན་པའི་ལེགས་བཅོས་དང་ བཅོ་ཐབས་ ི་ ཐབས་ལམ་བཏོན་ དགོཔ་ ་ ངོས་འཛིན་འབད་ནི། ༨༣. ལ་ཡོངས་མཐའ་འཁོར་ ི་བ ་དོན་ལམ་ གས་ནང་ གཤམ་གསལ་ ི་ཐོག་ལས་བ ་ལེན་ འབད་བའི་ཐོ་ཡིག་ ་ ད་དགོཔ་དེ་ཡང་། ཀ) ན་ཚོགས་ ིས་གཞི་བ གས་འབད་བའི་ ས་ཚད་ ི་གནས་ཚད་དང་ ད ེ་ ཚད་ ཡངན་ ད ེ་ཞིབ་ ི་ཐབས་ལམ་ ་དང་འ ིལ་ཏེ་ ངམ་དང་ ་གི་ ས་ ཚད་ ་ ན་རིམ་ ི་ ་ ོག་འབད་མི་དང་། ཁ) མཐའ་འཁོར་ ི་ཉོགས་མེད་གནང་བ་དང་ བཅའ་ ིམས་འདའིི་འགོ་ ་གཞི་ བ གས་འབད་བའ་ི ིགས་གཞི་གཞན་ ་དང་འ ིལ་མ་འ ིལ་ ་ ོག་འབད་མི། ག) མཐའ་འཁོར་བཀལོ་ ོད་འབད་མི་ ་གིས་ ཁོང་གི་མཐའ་འཁོར་ ི་ལས་འ ེལ་ ོར་ལས་ ོད་མི་ ན་ ། ང་) རང་དབང་ཅན་ ི་ཞིབ་འ ག་དང་ཞིབ་འཚོལ། ༨༤. ལ་ཡོངས་མཐའ་འཁོར་ ི་བ ་དོན་ལམ་ གས་འགོ་འ ེན་འཐབ་ནི་དང་ འཛིན་ ོང་ འབད་ནི་གི་འགན་འ ར་འདི་ ན་ཚོགས་་ཡིག་ཚང་ ་ཕོག། ༨༥. ན་ཚོགས་དང་ དེའི་ཡིག་ཚང་གིས་ ངོ་ཚབ་ལས་ ེ་དང་ ེལ་ཁང་ ལས་ ེ་ འ ེལ་བ་ ཡོད་མི་ དེ་ལས་མི་ངོ་ ་ ་ མཐའ་འཁོར་དང་ དེའི་བཀོལ་ ོད་གང་ ང་གི་འཆར་ ང་དང་ འ ེལ་བ་ཡོད་པའི་གནས་ ལ་ ཡངན་ ན་ ་ ་ དེ་ གས་ ི་མ་ིངོ་ ཡངན་ལས་ ེ་ ་ ཡོདཔ་ ེ་མཐོང་པ་ཅིན་ དེ་ ་ ོད་དགོ་པའི་བཀོད་ ་ ནི་ནིའི་དབང་ཚད་ཡོད། 31 མཐའ་འཁོར་ ི་མཐའ་འཁོར་ ི་ ོས་ཆོོས་ཆོད་ནང་མི་སེར་ ་གིས་བཅའ་མར་གཏོགས་ཆོག་པའི་ཐོབ་དབང་།ད་ནང་མི་སེར་ ་གིས་བཅའ་མར་གཏོགས་ཆོག་པའི་ཐོབ་དབང་། ༨༦. ག ང་གིས་ གཤམ་གསལ་ ་བ ིས་ཏེ་ མི་དམངས་ ི་ ོས་བ ར་འབད་ནི་དེ་འོས་མཚམས་ ཅན་ ེ་བ ི་འཇགོ་འབད་བའི་ བས་ ་ མི་སེར་ ་གསི་ མཐའ་འཁོར་ ི་ ོར་ལས་ ོས་ ཐག་གཅད་ནིའི་ སོ་བ ར་ནང་བཅའ་མར་གཏོགས་ནའིི་ཐོབ་ལམ་ཡོད་མི་དེ་ཡང་། ཀ) ིད་ ས་དང་ འཆར་གཞི་ ལས་འ ལ་ ི་གཞི་ ནེ་ ་བཟོ་བའི་ བས་དང་ ལག་ལེན་འཐབ་པའི་ བས་ ་ བསམ་འཆར་བཀོད་ནི་དང་། ཁ) མཐའ་འཁོར་ ི་ཉོགས་མེད་གནང་བ་མ་ ིན་པའི་ཧེ་མ་ མཐའ་འཁོར་ ི་འ ར་བ་ ད ེ་ཞིབ་འབད་བའ་ི བས་ ་ མི་དམངས་ ་ ོས་བ ན་འབད་ནི། དེ་འབདཝ་ ད་ མི་ངོ་རང་ ང་གི་མཐའ་དོན་ལས་ མི་ ེ་དང་ ལ་ཁབ་ ི་མཐའ་དནོ་ ་ གཙོ་ཆེར་ཆ་གནས་བཞག་དག།ོ ག) བཅའ་ ིམས་འདི་བ ར་ ོད་འབད་ནི་གི་དོན་ ་བཟོ་བའི་ ིམས་དང་ ིགས་ གཞི་ ་ ་མཆན་བཀོད་ནི། ༨༧. གདམ་ཁ་ག་ར་ བཀག་ཆ་མེད་མི་དང་ དོན་ ིན་ཅན་ ི་མི་དམངས་ ི་འ ེལ་གཏོགས་འབད་ ང་ས་ ་འ ེལ་ཡོད་མི་དམངས་ ་ ས་ཐོག་དང་དོན་ ནི་ཅན་ ི་ལམ་ གས་ཐོག་ལས་འོས་ མཚམས་དང་བ ན་ཏེ་མི་དམངས་གསལ་བ གས་ ཡངན་ངོ་ ང་གི་ཐོག་ལས་གང་ ར་ཡང་ མཐའ་འཁོར་ ི་ སོ་ཐག་ཆོད་ནའིི་ ་བའི་གནད་ ོད་ ་གི་ ོར་ལས་ བ ་ལན་འབད་དག།ོ ང་ ིམས་ ི་ཐོབ་དབང་།ང་ ིམས་ ི་ཐོབ་དབང་། ༨༨. བཅའ་ ིམས་འདའིི་འགོ་ ་ཉམས་ ད་ཕོག་མི་མི་ངོ་ཅིག་གིས་ ན་ཚོགས་ ་མཐོ་ག གས་ འབད་ཆོག། ཉམས་ ད་ཕོག་མི་ མི་ངོ་གིས་ ོས་ཆོད་ ཡངན་ ་ དོ་ བ་བ ར་གང་ ང་གི་ བདེན་ ངས་དང་ ་བའི་གནད་ ོད་ ི་ ིམས་མ ན་ ོར་ལས་ དོ་ལན་བཀོད་ཆོག། ༨༩. བ ར་ཞིབ་ ི་ ་བའི་གནད་ དོ་ ་ ་ ོད་ ི་ཐོབ་དབང་འདི་ གཤམ་གསལ་བ ི་འཇགོ་ འབད་མི་ མི་ངོ་གང་ ང་ ་ དམིགས་བསལ་འབད་ལག་ལེན་འཐབ་དགོ་མི་དེ་ཡང་། 32 ཀ) གནས་ ལ་ ི་ ོར་ལས་ ་བ ལ་འབད་མི་དེ་ ཆ་ཤས་ཅགི་ ཡངན་ ཡོངས་ ོགས་ ེ་ ང་མེད་བཞག་པ་ ཡངན་ འཛལོ་ཏེ་ངོས་ལེན་མ་འབད་བར་བཞག་པ་ ལན་ གསལ་ཚངམ་ ེ་མ་ བ་པ་ ཡངན་དེ་དང་འ ེལ་གཏགོས་འབད་མ་བ བ་མི་དང་། ཁ) ོས་ཆོད་ ཡངན་ ་ ོད་ བ་བ ར་དེ་གིས་ ཁོ་གི་ཐོབ་དབང་ ་ཉམས་ཆག་ ང་མི། ༩༠. ན་ཚོགས་ ིས་ མི་ངོ་ ་ ལོག་ ེ་བ ི་འཇགོ་འབད་ན་ི ཡངན་ མཐའ་འཁོར་ ིམས་ཞིབ་ ཚོགས་ ེ་གིས་བ ར་ཞིབ་འབད་ནི་གི་དོན་ ་ མ ོགས་རིམ་ ི་ ་བའི་གནད་ ོད་ ་ ་ ོད་ ི་ཐོབ་དབང་ཡོདཔ་ངེས་གཏན་བཟོ་དགོ། ༩༡. ན་ཚོགས་ ིས་ སོ་ཐག་བཅད་མི་དེ་ ར་ ཆེ་མཐོའི་ ིམས་ ི་འ ན་སར་མཐོ་ག གས་ འབད་ཆོག། ༼ལེ ་༼ལེ ་བ ད་བ ད་པཔ་་༽༽ ཞིབ་ད ད་དང་བདེན་ད ད་ ི་ ་བའི་གནད་ ོད།ཞིབ་ད ད་དང་བདེན་ད ད་ ི་ ་བའི་གནད་ ོད། འ ལ་ ོད་དང་ཞིབ་ད ད་ ིའ ལ་ ོད་དང་ཞིབ་ད ད་ ི ་ ་བའི་གནད་ ོད།་ ་བའི་གནད་ ོད། ༩༢. དོན་ཚན་འདིའ་ིདགངོས་དོན་ འི་དབང་ལས་མ་འགལ་བར་ ན་ཚོགས་ སི་ རང་གི་ཚབ་ ་དབང་ཚད་ དོ་པའི་ མི་ངོ་གང་ ང་ ་ རང་སསོ་མཁོ་གལ་ཅན་ ེ་བ ི་འཇགོ་འབད་མི་ ར་ ་དེ་ གས་ ་ིལས་རོགས་དང་བཅས་པར་ ་མཚན་ ན་པའི་ ས་ཚདོ་ནམ་རང་འབད་ ང་ མི་ངོ་ཅིག་ དོ་ས་དང་ ཡངན་ རང་སོའི་བཟའ་ཚང་ ་གསོ་ ངོ་འཐབ་སའི་ ོད་ ིམ་ ་མེན་པའི་ ས་གོ་ ་ནང་གཤམ་གསལ་ ི་དོན་ ་ འ ལ་ ོད་འབད་ཆོག་པའི་ཐོབ་དབང་ ཡོད་མི་དེ་ཡང་། ཀ) རང་སོ་ ་འགན་འ ར་ ོད་མི་ ན་ཚགོས་ ི་ ་ ོ་ ་ལས་གང་ ང་འཐབ་ནིའི་ དོན་ ་དང་། 33 ཁ) དེ་ གས་ ི་ ་ ོ་ ་འཐབ་ནི་ཨིན་ན་མེན་ན་ ཨིན་པ་ཅིན་ ོད་ལམ་ག་ཅི་བ མ་ ཅིག་གི་ཐོག་ལས་འཐབ་ནི་ཨིན་ན་ ཡངན་ བཅའ་ ིམས་འདི་ ཡངན་ འདིའ་ི འོག་ ་བཟོ་བའི་ གིས་གཞི་ འི་དགངོས་དོན་གང་ ང་ ཡངན་ བ་བ གས་ བཀོད་ ་ ཡངན་བཅའ་ ིམས་འདའིི་འགོ་ ་དབང་ཆ་ལག་ལེན་འཐབ་མི་ བཟོ་ མི་ ིན་མི་ ་ ལག་ལེན་འཐབ་དོ་ཡདོཔ་ཨིན་ན་མདེ་ན་ གཏན་འཁེལ་བཟོ་ནི། ག) འ ལ་ཆས་ བཟོ་ འི་འ ལ་ཁང་ ཐོ་ཡིག་ ཐོ་དེབ་ ཡིག་ཆ་ ཡངན་མཁོ་ཆས་ ི་དངོས་པོ་གཞན་ འི་ད ེ་ཞིབ་དང་ བ ག་ད ད་འབད་ནི་གི་དོན་ ་ ཡངན་ བཅའ་ ིམས་འདི་དང་ ཡངན་ བཅའ་ཡིག་ ་ལས་འགལ་ཏེ་ གནོད་འགེལ་ ཅིག་འབད་ཡོད་པ་ ཡངན་འབད་བའ་ིབ ང་ཡོད་པ་ ཡངན་འབད་ན་ིགི་ སི་ བ་ ཨིན་པའི་ ོར་ལས་ ་མཚན་ ན་པའི་ཡདི་ཆེས་བ ེད་པའི་ ས་གནས་ དེ་ ་ ནང་འཚོལ་ཞབི་འབད་ནི་གི་དོན་ ་དང་ བཅའ་ ིམས་འདི་ ཡངན་ འདའིི་འགོ་ ་བཟོ་བའི་བཅའ་ཡིག་ ་གི་འགོ་ ་ ཉེས་ ིམས་བཀལ་ ང་བའི་གནདོ་འགེལ་ འཐབ་ཡོད་པའི་ རོ་ལས་ བ་ ེད་ ེ་ ོད་བ བ་པའི་ཡདི་ཆེས་ ་མཚན་དང་ ན་ པར་བ ེད་པ་ ཡངན་ དེ་ གས་ ི་བཙན་ལེན་དེ་ མཐའ་འཁོར་ ི་བཙགོ་ ིབ་ ོན་འགོག་ ཡངན་མར་ཕབ་གཏང་ནི་ ་མཁོ་གལ་ཅན་ ེ་འཐོན་སོང་པ་ཅནི་ དེ་ གས་ ི་འ ལ་ཆས་ བཟོ་ འི་འ ལ་ཁང་ ཐོ་ཡིག་ ཐོ་དེབ་ ཡིག་ཆ་ ཡངན་ མཁོ་ཆས་ ི་དངོས་པོ་གཞན་གང་ ང་ བཙན་ལེན་འབད་ནི། ༩༣. ཉེན་ཁ་ཅན་ ི་ ་ ས་གང་ ང་གི་བཟོ་ འི་ ་འབད་མི་ ཡངན་ལག་ལེན་འཐབ་མི་ འཆང་ ོད་ ི་ ་རིམ་འཐབ་མི་ མི་ངོ་ རེ་རེ་བཞནི་ ིས་ དོན་ཚན་༩༢ པའི་འོག་ ་ ན་ཚགོས་ ིས་དབང་ཚད་ དོ་མི་ མི་ངོ་ ་ དོན་ཚན་དའེི་འོག་ ་ ་ ོ་ ་འཐབ་ནི་གི་དོན་ ་ ལས་ རོགས་འབད་དགོཔ་དང་ གལ་ ིད་དེ་བ མ་མའི་ལས་རོགས་མ་འབད་བ་ཅིན་ ་མཚན་ བཀོད་ནི་དང་ ར་ཐབས་ག་ནི་ཡང་མེད་པར་ བཅའ་ ིམས་འདི་ལས་འགལ་བའི་གནོད་ འགེལ་ ི་ཉེས་ ོན་ཡིན་པར་བ ི་དགོ། 34 ༩༤. མི་ངོ་གང་ ང་ཅིག་གིས་ དོན་ཚན་༩༢ པའི་འགོ་ ་ ན་ཚོགས་ ིས་དབང་ཚད་ དོ་པའི་ མི་ངོ་གང་ ང་ ་ཁངོ་རའི་ ་ ོ་ ་འཐབ་ནི་ནང་ མནོ་བཞིན་བསམ་བཞིན་ ་ ིར་འ ངས་ འབད་ནི་ ཡངན་བར་ཆད་ བ་པ་ཅནི་ བཅའ་ ིམས་འདི་ལས་འགལ་བའི་གནོད་འགེལ་ ི་ ཉེས་ ོན་ཡིན་པར་བ ི་དག།ོ ད ེ་ཚད་འབག་ནིའི་ ་བའི་གནད་ ོད།ད ེ་ཚད་འབག་ནིའི་ ་བའི་གནད་ ོད། ༩༥. ན་ཚོགས་ ཡངན་དེ་གིས་རང་གི་ཚབ་ ེ་དབང་ཚད་ ོད་མི་འགོ་དཔནོ་གང་ ང་ཅིག་ ་ ད ེ་ད ད་འབད་ནའིི་དོན་ ་ འ ལ་ཁང་ ཡངན་ས་ཁོངས་ ས་གནས་གཞན་ ་ནང་ལས་ ཆེད་ ་བཀོད་པའི་ ོད་ལམ་ ི་ཐོག་ ་ ངམ་དང་ ་ ས་ ་ཆ་ བཟོ་བཅོས་འབད་ཚར་ མི་འཐོན་བ ེད་ འི་ད ེ་ཚད་འབག་ནིའི་དབང་ཚད་ཡདོ། ༩༦. དོན་ཚན་༩༥ པའི་དགངོས་དོན་ འི་དབང་ལས་མ་འགལ་བར་ ད ེ་ཚད་འབག་མི་གིས་ གཤམ་གསལ་ ་འབད་དགོཔ་དེ་ཡང་། ཀ) བདག་བ ང་འབད་མི་ ཡངན་དའེི་ ངོ་ཚབ་ ཡངན་ས་གནས་ ི་འགོ་འ ིད་ འབད་མི་ཅིག་ ་ ཆེད་ ་བཀོད་པའི་ལམ་ གས་ ི་ཐོག་ ་ ད ེ་ད ད་འབད་ནི་ གི་ ོ་འདོད་ཡོད་པའི་ ོར་ལས་ བ ་བ ལ་ ིན་དགཔོ་དང་། ཁ) བདག་བ ང་འབད་མི་གི་ ངོ་ཚབ་ ཡངན་ མི་ངོ་ ་ངོ་འཛོམས་ཐོག་ ་ ད ེ་ ད ད་འབད་ནི་གི་དནོ་ ་ ད ེ་ཚད་བ ་ལེན་འབད་དག།ོ ག) ད ་ེཚད་དེ་ ད ེ་ཚད་འབག་མི་དང་ བདག་བ ང་འབད་མི་ ཡངན་ དེའི་ངོ་ ཚབ་ ཡངན་མི་ངོ་གཉིས་ཆ་ར་གིས་ གས་དང་ཐི ་ བ་ཞིནམ་ལས་ལག་ ིས་ བཀོད་དགོ་པའི་ཧོད་ ་ནང་བ གས་བ ག་དགོ། ང་) ན་ཚོགས་ ིས་གཞི་བ གས་འབད་མི་ ཡངན་ ངོས་འཛིན་འབད་མི་བ ག་ ད ད་ཁང་ནང་ ཧོད་དེ་ ་ ིར་འ ངས་མེད་པར་གཏང་དགོ། 35 མཐའ་འཁོར་ ི་མཐའ་འཁོར་ ི་བ ག་ད ད་ཁང་།བ ག་ད ད་ཁང་། ༩༧. ག ང་གིས་ བཅའ་ ིམས་འདའིི་འོག་ ་ མཐའ་འཁོར་ ི་བ ག་ད ད་ཁང་ གཅིག་ ཡངན་ དེ་ལས་མངམ་གཞི་བ གས་འབད་ནི་དང་ ཡངན་བ ག་ད ད་ཁང་ ཡངན་ ེལ་ཁང་ གཅིག་ ཡངན་དེ་ལས་མངམ་ མཐའ་འཁོར་ ་ིབ ག་ད ད་ཁང་ ེ་ངོས་འཛིན་འབད་ཆགོ། ༩༨. ན་ཚོགས་ ིས་ གཤམ་འཁོད་གསལ་ ོན་འབད་ནའིི་དོན་ ་ ིགས་གཞི་དང་ ་བའི་ གནད་ ོད་ ་བཟོ་དགཔོ་དེ་ཡང་། ཀ) མཐའ་འཁོར་ ི་བ ག་ད ད་ཁང་གི་ ་ ོ་ ་དང་། ཁ) བ ག་ད ད་འབད་ནི་ཨིན་པའི་ད ེ་ཚད་ཅིག་ གོང་འཁོད་བ ག་ད ད་ཁང་ནང་ ོད་ནི་གི་ ་བའི་གནད་ ོད། ག) བ ག་ད ད་ཁང་དེ་གིས་རང་གི་ ་ ་ོ ་འཐབ་ གས་ནི་གི་དོན་ ་ མཁོ་གལ་ ཅན་ ཡངན་ཕན་ཐོགས་ཅན་ ི་གནད་དོན་གཞན་ ། ༼ལེ ་༼ལེ ་ ་ད་ད ་་པཔ་་༽༽ བ ར་ ོབ ར་ ོདད་་དདངང་་ གནོད་འགེལ་གནོད་འགེལ་ ཉེས་ཆད།ཉེས་ཆད། མཐའ་འཁོར་ ི་མཐའ་འཁོར་ ི་ ིམས་ིམས་ ་གནས་དགོ་པའི་འགན་འ ི།་གནས་དགོ་པའི་འགན་འ ི། ༩༩. ལས་ ེ་དང་ ེལ་ཁང་ མ ན་ཚོགས་ མི་ངོ་ག་ར་གསི་ བཅའ་ ིམས་འདི་དང་ འོས་ འབབ་ཡོད་པའི་མཐའ་འཁོར་ ི་ ིམས་དང་ ིགས་གཞི་གཞན་ ་ནང་བཀོད་པའི་འགན་ འ ི་ ་ ་གནས་དགོ། ིམས་ ་གནས་ནི་གི་ ་འགན་ནང་ གནད་དོན་གཞན་དང་གཅིག་ ཁར་ གཤམ་གསལ་ ིར་བཏང་ག་ི ་འགན་ ་ ད་དགོ་མི་དེ་ཡང་། 36 ཀ) ིགས་གཞི་ ར་ ་ ཡངན་ངོས་ལེན་ ི་ཐོག་ལས་བཏང་མི་བཀོད་ ་ ་ནང་ དགོས་མཁོ་ ར་ ་ གནས་ ལ་གང་ ང་ ིན་ན་ིདང་། ཁ) གནས་ ལ་ ིན་མི་ ་ག་ར་འ ལ་མདེ་དང་ གོ་བ ་ ི་འ ར་མ་ དོཔ་ཨནིམ་ ངེས་གཏན་བཟོ་ན།ི ག) མཐའ་འཁོར་ ི་ལམ་ གས་ ་གནས་མ་གནས་ ོར་ལས་ ཞིབ་ད ད་འབད་ བའི་ བས་ ་མ ན་འ ེལ་འབད་ནི་དང་ ་འགན་དེ་འཐབ་མི་འག་ོདཔནོ་ ིས་ མ ན་ ེན་དེ་ ་ནང་འ ལ་ ོད་འབད་ནི་ ་ ཤེས་བཞིན་མཐོང་བཞིན་ ་ ིར་ འ ངས་ ཡངན་ ོན་འགགོ་ བཀག་ཆ་མི་འབད་ནི། ང་) མཐའ་འཁོར་ ི་ཉོགས་མེད་གནང་བ་ ོད་མི་ ཡངན་ བཀོད་ ་ ོད་མི་གཞན་ ་ ནང་ བཀོད་དེ་ཡོད་པའི་ཆ་ ེན་ག་ར་དང་འ ིལ་ནི། ཅ) གནང་བ་མེད་པར་ རང་བཞིན་ ི་འཐོན་ ངས་ ་བཀོལ་ ོད་ ཡངན་ བཏོན་ མ་ཆོག་པའ་ི ོར་ལས། ༡༠༠. ན་ཚོགས་་ཡིག་ཚང་གིས་ ཚད་ ན་དབང་འཛིན་ ་དང་མ ན་འ ལེ་དམ་ཟབ་ ི་ཐོག་ལས་ ་ ོག་འབད་ནི་དང་ བཅའ་ ིམས་འདའིི་འགན་འ ི་ ་བ ར་ དོ་འབད་ནི་གི་འགན་ འ ར་གཙོ་བོ་འབག་དགོ། མཐའ་འཁོར་ ི་མཐའ་འཁོར་ ི་གནོད་འགེལ།གནོད་འགེལ། ༡༠༡. བཅའ་ ིམས་འདའིི་དགངོས་དོན་ འི་འགོ་ ་བཟོ་བའི་ འགན་འ ི་གང་ ང་ལས་འགལ་མི་ དེ་ གནོད་འགེལ་ ེ་བ ི་ཞིནམ་ལས་ འ ག་གི་ཉེས་འགེལ་ ིམས་དེབ་ཡངན་ བཅའ་ ིམས་འདའིི་དོན་ཚན་༡༠༤ པའི་འགོ་ ་བཀོད་དེ་ཡོད་མི་ཉེས་ཆད་ ་འ ི་དགོ། 37 ཞི་བའི་གནོད་འགེལ་ ་ཉེས་ཆད།ཞི་བའི་གནོད་འགེལ་ ་ཉེས་ཆད། ༡༠༢. བཅའ་ ིམས་འདའིི་འགོ་ ་ཞ་ིབའི་གནོད་འགེལ་འཐབ་མི་ ་ ཉེས་ཆད་འདི་ གཤམ་གསལ་ ་ལས་གཅིག་ ཡངན་དེ་ལས་མངམ་ ེ་ཕོག་་དགཔོ་དེ་ཡང་། ཀ) ལ་ཡོངས་ལས་མིའི་ཉིན་བ ར་ ་ཆ་ ང་མཐའི་ཚད་གཞི་ཐོག་ ་ངོ་གཅིག་ ལས་བ ་གཉིས་ ི་བར་ན་ ོད་དགོ་པའི་ཉེས་ཆད་དང་། ཁ) མིའི་འ ོད་བ ེན་དང་ ཡངན་མཐའ་འཁོར་ ་ གནོད་ ོན་ཐེབས་འ ང་ནི་ལས་ ོན་འགོག་འབད་ཐབས་ ་ མཁོ་གལ་ཅན་ ེ་མཐོང་བའི་མར་ཕབ་དང་ ལེགས་ བཅོས་ ཉམས་བཅོས་ ི་ཐབས་ལམ་ ་འབད་དགོ་པའི་བཀོད་ ། ག) གནོད་འགེལ་པ་གསི་ གསལ་བ གས་འབད་བའི་ཐབས་ལམ་ ་ ས་ཚོད་ ་མ་ འབད་མི་ ་བ ེན་ཏེ་ དབང་འཛིན་ ི་ཁ་ ག་ལས་ཟད་སོང་གཏང་དགོཔ་འཐོན་ མི་གི་ རིན་ད ལ་ལོག་ ོད་ན།ི ང་) གནོད་འགེལ་ ་བ ེན་ཏེ་ མི་ངོ་ ་ ་ ཡངན་ ་དངོས་ ་ ་གནོད་ ོན་ ང་ མ་ིལེགས་བཅོས་འབད་བའི་ ད་འ ས་ ི་རིན་ད ལ་ དོ་ནི། ཅ) མཐའ་འཁོར་ ི་ཉོགས་མེད་གནང་བ་ ཆ་ཤས་ཅིག་ ཡངན་ག་ར་མཚམས་འཇོག་ ཡངན་ཆ་མེད་གཏང་ནི། ཆ) གལ་ ིད་བཀག་ཆ་འབད་དགོ་པའི་བཀོད་ ་ ིན་ཚར་བའི་ ལ་ལས་ཡང་ གནོད་ འགེལ་འ ོ་མ ད་དེ་རང་འབད་བ་ཅནི་ དེ་ ་ ཉེས་ ་ གནོད་འགེལ་དེ་ ན་མ་ བཅད་ ན་ཚོད་ ི་རིང་ ་ ལ་ཡོངས་ལས་མིའི་ཉིན་བ ར་ ་ཆ་ ང་མཐའི་ ཚད་གཞི་ཐོག་ ་ངོ་༡༠ ི་ ་ཆ་དང་འ ་མཉམ་ ི་ཉེས་ཆད་འདི་ཉིནམ་རེ་རེ་ བཞིན་ ་ཕོག། 38 ཇ) གནོད་འགེལ་ཅིག་བཀག་ཆ་འབད་དགོ་པའི་བཀོད་ ་བཏང་ཚར་བའི་ ལ་ལས་ འ ོ་མ ད་དེ་རང་འབད་བ་ཅིན་ བཟོ་ ་ག་ཅི་རང་ཨིན་ ང་ ད་འ ས་ག་ནི་ ཡང་མེད་པར་ ོ་བ མ་ནི། ༡༠༣. བཅའ་ ིམས་འདི་གི་འོག་ ་ ཞི་བའ་ིགནོད་འགེལ་ ི་དནོ་ ་ཉེས་ཆད་ ་ གཤམ་གསལ་ ་ གཞི་བཞག་ ་ེད ེ་ཞིབ་འབད་དགོཔ་ད་ེཡང་། ཀ) མཐའ་འཁོར་ ་གནོད་ ོན་ ང་མ་ིགི་རིན་གོང་དང་། ཁ) གནོད་འགེལ་འཐབ་མི་གི་ཁ་ ངས། ག) མིའི་འ ོད་བ ེན་དང་མཐའ་འཁོར་ ་འ ར་བ་ཆེ་ ང་། ང་) གནོད་འགེལ་པའི་བསམ་ ོར། ཅ) གནོད་འགེལ་ལས་བ ེན་ཏེ་ ང་བའི་ དཔལ་འ ོར་ ི་ཁེ་ཕན་ཐོབ་མི་ ཡངན་ བསམ་ ོ་བ ེད་མི། ཉེས་ཅན་གནོད་འགེལ་ ི་ཉེས་ཆད།ཉེས་ཅན་གནོད་འགེལ་ ི་ཉེས་ཆད། ༡༠༤. བཅའ་ ིམས་འདི་འོག་ ཉེས་ཅན་གནོད་འགེལ་འཐབ་མི་གི་དོན་ ་ འ ག་གི་ཉེས་འགེལ་ ིམས་དེབ་ནང་ཉསེ་ཆད་ཆེད་ ་བཀདོ་དེ་མེད་པ་ཅིན་ གནོད་འགེལ་ཆེ་ ང་དང་ གནོད་འགལེ་ པའི་བསམ་ ོར་དང་བ ན་ཏེ་ མཐའ་འཁོར་ ་གནོད་ ནོ་ ང་མི་རིན་གོང་གི་ཁ་ ོང་ ་ ཉེས་ ཅན་ ི་ཉེས་ཆད་ བཙོན་ ིམས་ ་ངོ་གཅིག་ལས་ ལོ་གཅིག་གི་བར་ན་བཀལ་ཆོག། ཉེས་ཉེས་ཆད་ཆེད་ ་བཀོད་དེ་མེད་པ།ཆད་ཆེད་ ་བཀོད་དེ་མེད་པ། ༡༠༥. བཅའ་ ིམས་འདི་དང་ ཡངན་ ིགས་གཞི་ ་ནང་ མཐའ་འཁོར་ ི་གནོད་འགེལ་ཅིག་གི་ དོན་ ་ ཉེས་ཆད་ཆེད་ ་བཀོད་དེ་མདེ་པ་ཅིན་ གནོད་འགེལ་འཐབ་མི་དེ་ ་ ཉེས་ཆད་འདི་ ཆ་གནས་ཡོད་པའི་ ིམས་གཞན་ འི་དགོངས་དོན་ ་དང་འ ིལ་ཏེ་བཀལ་དགོ། 39 ༼ལེ ་༼ལེ ་བ ་བ ་པཔ་་༽༽ ་ཚོགས་དགོངས་དོན།་ཚོགས་དགོངས་དོན། ན་ཚོགས་ ི་འ ས་མི་དང་ན་ཚོགས་ ི་འ ས་མི་དང་ འགོ་དཔོན་འགོ་དཔོན་ ་གཡོགཔ་ ་་གཡོགཔ་ ་ མི་དམངས་ ་གཡོགཔ་ ེ་བ ི་དགོཔ།མི་དམངས་ ་གཡོགཔ་ ེ་བ ི་དགོཔ། ༡༠༦. ན་ཚོགས་ ི་འ ས་མི་དང་ འགོ་དཔོན་ ་གཡོགཔ་གཞན་ ་ག་ར་ བཅའ་ ིམས་འདི་ ཡངན་ འདའིི་འགོ་ ་བཟོ་བའི་བཅའ་ཡིག་ ཡངན་བཀོད་ ་ ོད་མི་ ་དང་འ ིལ་ཏེ་ ་ ོ་ འཐབ་པའི་ བས་ ཡངན་འཐབ་ནི་འབད་བའི་ བས་ ་ མི་དམངས་ ་ི ་གཡོགཔ་ ེ་བ ་ི དགོ། མང་ ོགས་དང་ ང་ ོགས་མཐའ་འཁོར་ ི་གན་ཡིག།མང་ ོགས་དང་ ང་ ོགས་མཐའ་འཁོར་ ི་གན་ཡིག། ༡༠༧. ལ་ཡོངས་ཚོགས་འ ་ལས་ བ་ ོན་མཛད་མི་ མང་ ོགས་དང་ ང་ གོས་མཐའ་འཁརོ་ མ ན་འ ེལ་ ི་གན་ཡིག་ ་ ་ ིང་རིམ་བཞིན་ ཆ་འཇགོ་གནང་མི་ག་ར་ ལ་ཁབ་ནང་ འཁོད་ ི་ ིམས་གཞན་གང་ ང་དང་ ཅོག་འཐདཔ་ ེ་བ ར་ ོད་འབད་དགོ། བཅའ་ཡིག་བཟོ་ཆོག་པའི་དབང་ཚད།བཅའ་ཡིག་བཟོ་ཆོག་པའི་དབང་ཚད། ༡༠༨. ན་ཚོགས་ ིས་ ིམས་དང་འ ིལ་ཏེ་ དེའི་ ་ ་ོ ་ ཚད་དམ་དང་ འཇོན་ཚད་ དོན་ ིན་ཅན་ ེ་ལག་ལེན་འཐབ་ནི་གི་དོན་ ་ མཁོ་གལ་ཅན་ ི་བཅའ་ཡིག་ ་བཟོ་ཆོག། བ རབ ར་བཅོས།་བཅོས། ༡༠༩. བཅའ་ ིམས་འདི་ ་བ ར་བཅོས་རེ་འབད་དགོཔ་འཐོན་པ་ཅིན་ ི་ཚོགས་ལས་མཛད་དགོ། དདབབངང་་འཛིན་འཛིན་ཡོད་པའི་དེབ་ ིགས།ཡོད་པའི་དེབ་ ིགས། ༡༡༠. གལ་ ིད་ ོང་ཁ་དང་ ད ིན་ ད་གཉིས་ ི་བར་ན་གོ་དནོ་མ་འ ཝ་རེ་འཐནོ་ཚེ་ ོང་ཁའི་ དེབ་ ིགས་ ་ཆ་གནས་བཞག་དག།ོ 40 ངེས་ཚིག།ངེས་ཚིག། ༡༡༡. བཅའ་ ིམས་འདི་ནང་ཚིག་དོན་ ི་གོ་བ་སོ་སོར་ ོགས་དགོས་ན་མ་གཏགོས་ དེ་མིན: (1) ““ལས་དནོ་ལས་དནོ་”” ཟེར་མི་འདི་ ིད་ ས་དང་ འཆར་གཞི་ ལས་རིམ་ ལས་ འ ལ་ ་ ད་པའི་མིའི་ལས་དོན་ ་ག།ོ (2) “ང་ོཚབ་ལས་ ་ེ” ཟེར་མི་འདི་ ན་ཁག་ ཡངན་ ལས་ ངས་ འ ག་གི་ ོམ་ ེའི་བཅའ་ མིས་༡༩༩༩ ཅན་མའི་འགོ་ ་གཞ་ིབ གས་འབད་བའི་ ོམ་ ེ་ ཡངན་ འ ག་ག ང་གི་རང་ ོང་གི་མི་དམངས་འ ས་ཚོགས་གང་ ང་ ཡངན་ ཚོང་ ེའི་བཅའ་ ིམས་༢༠༠༠ ཅན་མའི་འོག་ ་ཐོ་བཀོད་འབད་བའི་ ཚོང་ ེ་ ་ ་གོ། (3) “བཙགོ་ ང་” ཟེར་མི་འདི་ ེ་ཤིང་ ོགས་ཆགས་ མི་རིགས་ ་དང་ ི་ ོད་ ི་དངོས་པོ་ ་ ་ ས་ཉེས་ ི་གནདོ་པ་ བ་མི་ ང་མའི་ ི་ག གས་དང་ ན་ ས་ ེ་ ན་ ི་ ད་ཆོས་ ་ ་ འབབ་ ོས་མེད་པའི་འ ར་བཅོས་འ ོ་མི་ ་གོ། (4) “ ་ཡགི་ ལ་མ་ི” ཟེར་མི་འདི་ ཚད་ ན་དབང་འཛནི་ ཡངན་ ན་ཚགོས་་ ཡིག་ཚང་ལས་ གོང་འཕེལ་ ི་གནང་བ་ ཡངན་ མཐའ་འཁོར་ ི་ཉོགས་མེད་ གནང་བ་ ་བ ལ་འབད་མི་ མི་ངོ་ཅིག་ ་གོ། (5) “དབང་འཛནི་” ཟེར་མི་འད་ི ལ་ཡོངས་མཐའ་འཁོར་ ན་ཚོགས་ ཡངན་ ན་ཚོགས་་ཡིག་ཚང་ ཡངན་ བཅའ་ ིམས་འད་ིའགོ་གི་ ་འགན་ འཐབ་མི་ ཚད་ ན་དབང་འཛིན་ ཡངན་ ཁོང་གི་འགོ་དཔོན་ ་ ་གོ། (6) “བཅའ་ མིས་” ཟེར་མི་འདི་ ལ་ཡོངས་མཐའ་འཁོར་བཅའ་ ིམས་ ི་ལོ་ ༢༠༠༧ ཅན་མ་ ་གོ། 41 (7) “ཚད་ མོས་ ་ིམ་ི ་ེདཔལ་འ རོ་གངོ་འཕལེ་ ་ིལས་དནོ་” ཟེར་མི་འདི་ མིའི་ འ ོད་བ ེན་དང་ མཐའ་འཁོར་ ་ ས་ཉེས་ ི་འ ར་བ་ ང་མཐའ་ཅན་ ི་ཐོག་ ལས་ འཆར་གཞི་བཟོ་ ེ་ལག་ལེན་འཐབ་མི་ མི་ ེ་དཔལ་འ ོར་གོང་འཕེལ་ ི་ ལས་རིམ་ ་གོ། (8) “ཁེ་ཕན་ཅན་ ་ིབཀོལ་ དོ་” ཟེར་མི་འདི་ མི་དམངས་ ི་ཁེ་ཕན་ ཡངན་ ཕན་བདེ་ ཉེན་ ང་ འ ོད་བ ེན་ ་ འོས་འབབ་དང་མ ན་པའི་ མཐའ་ འཁོར་ ཡངན་ དེའི་ཆ་ཤས་གང་ ང་བཀོལ་ ོད་འབད་མི་ ་གོ། (9) “ ན་ཚགོས་” ཟེར་མི་འདི་ ལ་ཡོངས་མཐའ་འཁརོ་ ན་ཚོགས་ ་གོ། (10) “ཚད་ ན་དབང་འཛནི་” ཟེར་མི་འདི་ ན་ཚོགས་ ིས་ རང་གི་ ་ ོ་ ་ འཐབ་ནི་གི་དོན་ ་ ཚད་ ན་དབང་འཛིན་ ེ་ འདེམས་འ ་འབད་བའི་ངོ་ཚབ་ ལས་ ེ་གང་ ང་ ་གོ། (11) “འ ེལ་ཡདོ་མ་ིང་ོ” ཟེར་མི་འད་ི ལས་འ ལ་ཅིག་གསི་ ཕན་གནོད་ཡདོ་པའི་ མི་ ང་ ཡངན་ ེ་ཚན་ མི་ ེ་ ་ ་གོ། (12) “གངོ་འཕལེ་ ་ག་ིགནང་བ་” ཟེར་མི་འདི་ ཚད་ ན་དབང་འཛིན་ ིས་ ས་ཆ་ ཅིག་བཀོལ་ ོད་འབད་ནི་ ཡངན་ བཟོ་བ ན་ ི་དོན་ ་ ཆོག་ཐམ་ ཡངན་ ར་ ོད་ གནང་བ་ ་ ོད་ནི་ ཡངན་བ ར་བཟོ་འབད་མི་ ་ག།ོ (13) “གངོ་འཕལེ་ ་ིལས་དནོ་” ཟེར་མི་འད་ི ལ་ཡོངས་ ཡངན་ ས་གནས་ ི་ གནས་རིམ་ནང་ འཆར་གཞི་བཀདོ་མི་ ཡངན་ བས་ཐོག་གི་ལས་རིམ་ག་ཅི་ རང་ཨིན་ ང་ མིའི་འ ོད་བ ེན་དང་མཐའ་འཁོར་ ་གནོད་པ་ཡོད་པའི་ གོང་ འཕེལ་ ི་ལས་འ ལ་དང་ ལས་རིམ་ ་ ་གོ། 42 (14) “ རི་ ད་” ཟེར་མི་འདི་ ཁེ་ཕན་ཅན་ ི་བཀོལ་ ོད་ ་ ས་ཉེས་ ི་གནོད་པ་ བ་ནི་ ཡངན་ འ ོད་བ ེན་ ་ཉེན་ཁ་ཡོད་མི་ ཡངན་ ཉེན་ཁ་འ ང་ནི་ཨིན་ པའི་ མཐའ་འཁོར་ ི་ཆ་ཤས་ ཡངན་ ཆ་ ེན་ ི་ ས་ཚད་ ་ ཐད་ཀར་ ཡངན་ བ ད་དེ་བ ར་བཅོས་བཟོ་མི་ ་ ས་ རིལ་པོ་ ང་ ས་ག་ཅ་ིརང་ ཨིན་ ང་ ་ ས་གང་ ང་ ་གོ། (15) “ རི་འཐནོ་བཙགོ་ ས་དམ་འཛནི་ཚད་བ ང་” ཟེར་མི་འདི་ ལས་འ ལ་ཅིག་ ཡངན་ དེའི་ལས་དོན་ ་གིས་ ས་ཚདོ་གཅིག་ ཡངན་ དེ་ལས་མང་བའི་ ས་ ན་ བས་ ་ཚད་ལས་བ ལ་མ་ཆོག་པའི་ ིར་འཐོན་བཙོག་ ང་གི་དམིགས་ བསལ་ཆ་ཚད་དང་ ཡངན་ མང་ཚད་ གནས་རིམ་ འི་ ོར་ལས་ཆདེ་ ་བཀོད་ པའི་ ་ཚད་ ཡངན་མང་ ང་ ་ག།ོ (16) “ རི་འཐནོ་བཙགོ་ ང་” ཟེར་མི་འདི་ ལས་འ ལ་ནང་ ི་འཐོན་ ངས་རང་སོ་ ལས་ ཡངན་ ་འ ས་ ི་ཐོག་ལས་ ངམ་དང་ ་ ས་ཆ་ ་ནང་ཐད་ཀར་ ཡངན་བ ད་ད་ེའ ོ་མི་ ་ ས་ ཡངན་གཡོ་འ ལ་ ཚ་ ོད་ ་ ད་ ་ ་གོ། (17) “མཐའ་འཁརོ་” ཟེར་མི་འདི་ ས་གཞི་དང་ ས་ ་ བར་ ང་ གནམ་ གཤིས་ ་ ད་ ིམ་ ོ་བོ་ ་བ ིས་པའི་མའིི་མཐའ་ ོར་ ི་དངོས་ག གས་ ཆ་ ེན་དང་ ས་ ེང་ ་ཚེ་ ོག་བ ང་མི་ ོག་མེད་དང་ ོག་ ན་ ་ིབར་ནའི་ མ ན་འ ེལ་ ི་ ་ཚོགས་ཆ་ ེན་ ་བ ིས་པའི་ ོག་ཆགས་ ི་ ེ་ ན་ཆ་ ེན་ དང་ ེ་ཤིང་གི་རགིས་ག་ར་ ་གོ། (18) “མཐའ་འཁརོ་ ་ིལས་དནོ་” ཟེར་མི་འདི་ མཐའ་འཁོར་ཉམས་བཅོས་ ཡངན་ ོན་འགོག་ ཡར་ ག་གི་དོན་ ་ལས་རིམ་ ཡངན་ལས་འ ལ་གང་ ང་ ་གོ། 43 (19) “མཐའ་འཁརོ་ ་ིད ་ེཞབི་” ཟེར་མི་འདི་ ལས་འ ལ་ ི་ལས་དོན་ ་ མཐའ་ འཁོར་ ་གནོད་པ་མེད་པར་ ན་བ ན་ ི་ཐོག་ལས་ འཛིན་ ོང་འཐབ་ཡོདཔ་ ངེས་གཏན་བཟོ་ནི་གི་ཐབས་ལམ་ ་ངོས་འཛིན་འབད་ནའིི་དོན་ ་ འ ག་པའི་ ིམས་ ི་འོག་ ་དགོས་མཁོ་བཀོད་དེ་ཡོད་པའི་ ་བའི་གནད་ ོད་ག་ར་ ་གོ། (20) “མཐའ་འཁརོ་ ་ིཉགོས་མདེ་གནང་བ་” ཟེར་མི་འདི་ ལས་འ ལ་ ི་ལས་དོན་ ་ མཐའ་འཁོར་ ་གནདོ་པ་མེད་པར་ ན་བ ན་ ི་ཐོག་ལས་ འཛནི་ ོང་ འཐབ་ཡོདཔ་ངེས་གཏན་བཟོ་ནི་གི་གནད་དོན་ ་བ གས་ཏེ་ ན་ཚོགས་ ཡངན་ ཚད་ ན་དབང་འཛིན་ ིས་ ལས་འ ལ་ཅིག་གི་ལག་ལེན་འགོ་བ གས་ ནིའི་དོན་ ་ ཡིག་ཐོག་ལས་ ོད་མི་ སོ་ཆོད་ ་གོ། (21) “མཐའ་འཁརོ་ ་ིགནདོ་པ་” ཟེར་མི་འདི་ ཐད་ཀར་ ཡངན་བ ད་དེ་ གཤམ་ གསལ་གནོད་པ་ ་ ་ག:ོ ཀ་ མཐའ་འཁོར་ ིར་བཏོན་དང་ མེདཔ་བཏང་ཐོག་ལས་གནོད་པ་ བ་མི་ ཡངན་ གཤམ་གསལ་ ་གནོད་པ་ བ་མི། ༡. རང་བཞིན་ ི་ གོ་ཆགས་དང་ ོ་ཤིང་ ། ཡངན། ༢. རང་བཞིན་ གོ་ཆགས་དང་ ོ་ཤངི་ ་གནས་ས། ༣. རང་ ལ་ ི་ ་ནང་ ོད་མི་ ཡངན་ ས་ཐོག་ ་ ོད་མ་ིསེམས་ཅན་ ། ཁ་ མཐའ་འཁོར་དེ་ གནོད་ ོན་ཅན་ ཡངན་ མར་ཉམས་ནི་ ཡངན་ གནོད་ ོན་ ཡངན་མར་ཉམས་ ི་ཉེན་ཁ་ཡོད་པའི་བ ར་བཅོས་གཏང་ནི། ག་ མཐའ་འཁོར་ ི་གནས་གོང་ ་གནོད་པ་ ཡངན་ གནོད་པ་འ ང་ནིའི་ ཉེན་ཁ་ཡོད་པའི་ མཐའ་འཁོར་བ ར་བཅོས་གཏང་ན།ི ང་ ཆེད་ ་བཀོད་པའི་ རིགས་ ན་ ི་མཐའ་འཁོར་བ ར་བཅོས་གཏང་ནི། 44 (22) “མཐའ་འཁརོ་ ་ིགནདོ་པ་ད ་ེཞབི་ ་ི ན་ ་” ཟེར་མི་འདི་ ོན་ད ད་འབད་ བའི་མཐའ་འཁོར་ ི་གོང་འཕེལ་ལས་དོན་ ི་ཡིག་ཐོག་ད ེ་ད ད་དང་ མཐའ་ འཁོར་ ི་གོང་ཚད་ཁེ་ཕན་ད ེ་ད ད་བ གས་ཏེ་ཡདོ་པའི་ ན་ ་ཅིག་ ་གོ། (23) “མཐའ་འཁརོ་འཛནི་ ངོ་འཆར་གཞ་ི” ལས་འ ལ་ ི་བཟོ་བཀོད་དང་ བཟོ་ བ ན་ ལག་ལེན་ ་ ོད་ནི་ འི་དོན་ ་ མཐའ་འཁོར་དང་ འ ོད་བ ེན་ ཉེན་ ང་གི་ ོར་ལས་གསལ་བཀོད་འབད་དེ་ཡོད་པའི་འཆར་གཞི་ཅིག་ ་ག།ོ (24) “མཐའ་འཁརོ་ ་ིཁ་ཚགི་” ཟེར་མི་འདི་ མཐའ་འཁརོ་ ི་ཉོགས་མདེ་གནང་བ་ དང་ འ ག་ ིགས་བཀོག་ནིའི་ཆོག་ཐམ་ ཡངན་ གངོ་འཕེལ་ ི་གནང་བ་དང་ གཅིག་ཁར་ཡོད་པའི་ ལག་ལེན་ ི་ མ་གཞག་བཟང་པོ་ གནས་ཚད་ ི་ལམ་ གས་ ཡངན་ལམ་ ོན་ ཡངན་ ལ་ཡོངས་ ིར་ ད་ ི་གནས་ཚད་ ་ ས་ ཡངན་ ཅ་ཆས་གང་ ང་གི་ ོན་ད ད་འབད་བའི་ཉེན་ཁ་མཐོ་ཚད་ འི་གནས་ ན་གང་ ང་ ་ག།ོ (25) “མ ན་ ེན་” ཟེར་མི་འདི་ ི་འཐོན་བཙོག་ ང་ ཡངན་ བཙོག་ ིབ་འཐོན་ མི་གི་ འཐོན་བ ེད་ ་རིམ་ ཡངན་ ཞབས་ཏགོ་གི་ས་གནས་ཅིག་ ་ག།ོ (26) “འཆང་མ་ི” ཟེར་མི་འདི་ ལེ ་ག མ་པའི་འོག་གི་ མཐའ་འཁརོ་ཉོགས་མེད་ གནང་བ་འཆང་མི་ ་གོ། (27) “བཟ་ོ འ་ིམ ན་ ེན་” ཟེར་མི་འདི་ མི་ ེ་དཔལ་འ ོར་ ི་ཞབས་ཏགོ་གང་ ང་མཁོ་ ོད་འབད་མི་ཚོང་ ེ་གཞི་བ གས་ཅིག་ ་གོ། (28) “བཟ་ོ འ་ིའ ལ་ཁང་” ཟེར་མི་འདི་ ཅ་ཆས་དང་ཞབས་ཏོག་གང་ ང་ བཟོ་ བ ན་འབད་མི་བཟ་ོ ་ ་ ་གོ། 45 (29) “གནས་ཚད་ཤསེ་ན་ི” ཟེར་མི་འདི་ ིར་བཏང་གི་མི་ཚེའ་ིགནས་ ངས་ནང་ མི་ཅིག་གི་འཐབ་མི་ ཡངན་ བ་ ར་འབད་བའི་ ་ ོད་ཅིག་ ་བ ེན་ཏེ་ག་ཅི་ ང་ ནི་ཨིན་ན་གི་ ོར་ལས་ ིར་བཏང་ ཡངན་ ་མཚན་ ན་པའི་མི་ངོ་ཅིག་གིས་ག་ ཅི་ཤེས་དགོཔ་ཨིན་ན་ ་གོ། (30) “ས་ཆ་” ཟེར་མི་འདི་ནང་ ས་གཞིས་དང་ ིམ་ དེ་ལས་འདི་ ་དང་འ ེལ་བ་ ཡོད་པའི་ ཉེར་ ོད་ ི་རིགས་གང་ ང་ ་ག།ོ (31) “བཙགོ་པ་བཟ་ོན་ི” ཟེར་མི་འདི་ བཟོ་བ ན་ ི་ ་རིམ་འཐབ་པའི་ བས་ ་ འཐོན་མི་འཐོན་བ ེད་ལས་བ ེན་ཏེ་ ཡངན་ ་བཀོལ་མ་བ བ་ཐལ་ཏེ་བཞག་ མི་ ་ག་ཅི་རང་ཨིན་ ང་ མ་དགོ་པའ་ིའ ག་ ིགས་གི་ཅ་ཆས་ ་ ་གོ། (32) “ས་གནས་ ་ིག ང་” ཟེར་མི་འད་ི ེད་འོག་གངོ་འཕེལ་ཚོགས་ ང་ ཡངན་ ོང་ཁག་གངོ་འཕལེ་ཚོགས་ ང་ ོང་ ེ་ཚོགས་ ང་ ོམ་ ེ་ཚོགས་ ང་ ོམ་ཚོགས་ ི་ཚོགས་ ང་ ག ས་ཚན་ཚོགས་ ང་ ་ ་གོ་ནི་དང་ དེ་ནང་ དེ་ གས་ ི་ཚོགས་ ང་གང་ ང་གིས་ ལག་ལེན་འཐབ་མི་དང་ འབད་མི་ ་ འགན་འཐབ་མི་ ་དང་ ཆ་མ ངས་ ཡངན་ ཅོག་འཐདཔ་གི་ དབང་ཚད་དང་ ་འགན་ ་ ོ་ ་ ལག་ལེན་འཐབ་ནི་ ཡངན་ འབད་ནི་ འཐབ་ནི་ ་ག་ིདོན་ ་ ི ིམས་གང་ ང་གིས་ ཡངན་ འོག་ ་བཟོ་བའི་ཚགོས་ ང་ཡང་ དཔ་ཨིན། (33) “ཅ་ཆས་” ཟེར་མི་འདི་ ས་ ོར་ ཡངན་ ོག་ ན་ ི་ ་ ས་ ཡངན་ བཀོལ་ ོད་མ་འབད་བའི་རང་བཞིན་ ི་ ་ ཡངན་ ག་རོ་ ་ ་གོ། (34) “ ་ གོ་” ཟེར་མ་ིའདི་ མཐའ་འཁོར་ ་གནོད་ཉེན་ཡོད་པའི་ལས་འ ལ་ འི་ གས་མ ན་དང་ དམིགས་ ལ་ ངས་ཚད་ཅན་ ི་ཐབས་ལམ་དང་ ་ ོག་ ན་ འི་ལས་རིམ་ཅིག་ ་གོ། 46 (35) “ ་ ད་ ི་བཙགོ་ བི་” ཟེར་མི་འདི་ མ་གཡེང་འབད་བ ག་མི་གསར་གཏོད་ ི་ལས་དོན་ཐོག་ལས་ ཙི་ ་ལང་སི་སི་ ཡངན་ བ ན་ཁག་ཁག་ མ་ཅོག་མ་ གོཝ་བཟོ་མི་ ཡངན་ ་ ད་གཞན་ ི་ཚོར་ ང་ ་བར་གེགས་ བ་མི་གི་ གས་ ཚད་ཡོད་པའི་ ་ ད་ཅིག་ ་ག།ོ (36) “མི་ང་ོ” ཟེར་མི་འདི་ མི་ངོ་གང་ ང་ ཡངན་ ིམས་ ི་ཆ་འཇོག་ངོ་བོ་ དེ་ ལས་ཚོང་ ེའི་བཅའ་ ིམས་༢༠༠༠ ཅན་མའི་འགོ་ ་ཐོ་བཀོད་འབད་འབདཝ་ ཨིན་ ང་མེན་ ང་ ལས་ ེ་གང་ ང་ ་གོ། (37) “འཆར་གཞ་ི” ཟེར་མི་འདི་ ཆེད་ ་བཀོད་པའི་ ས་ ན་ནང་འཁོད་ དམིགས་ བསལ་ ི་དམིགས་ ལ་ཅིག་ བ་ནིའི་དོན་ ་ འ ག་ ལ་ག ང་གི་ དི་དོན་ ོས་ཆོད་ ་གཞ་ིབཞག་ ེ་བཟོ་བའི་ ིད་ ས་དང་ ལས་རིམ་ ི་མཉམ་འ ེལ་ ིག་ཚན་ཅིག་ ་ག།ོ (38) “འཐནོ་ས་” ཟེར་མི་འདི་ མཐའ་འཁོར་ནང་ བཏང་མི་ ིར་འཐོན་བཙགོ་ ང་ ཡངན་ རང་བཞིན་གང་ ང་ཅིག་གི་ རི་ ད་ ་ིམ ན་ ེན་ཅིག་ ་གོ། (39) “བཙགོ་པ་བཟ་ོམ་ི” ཟེར་མི་འདི་ ཁེ་ཕན་ཅན་ ི་བཀོལ་ ོད་ ་ ས་ཉེས་ ི་ གནོད་པ་ བ་ནི་ ཡངན་འ ོད་བ ེན་ ་ཉེན་ཁ་ཡོད་མི་ ཡངན་ ཉེན་ཁ་འ ང་ནི་ ཨིན་པའི་ མཐའ་འཁོར་ ི་ཆ་ཤས་ ཡངན་ ཆ་ ེན་ ི་ ས་ཚད་ ་ ཐད་ཀར་ ཡངན་ བ ད་དེ་བ ར་བཅོས་བཟོ་མི་ ་ ས་ རིལ་པོ་ ང་ ས་ག་ཅ་ིརང་ ཨིན་ ང་ ་ ས་གང་ ང་ ་གོ། 47 (40) “བཙགོ་ བི་” ཟེར་མི་འདི་ ཁེ་ཕན་བཀོལ་ ོད་ ་ ས་ཉེས་ ི་གནོད་པ་ བ་ནི་ ཡངན་ མི་དམངས་ ི་འ ོད་བ ེན་ ཉེན་ ང་ ཡངན་ ཕན་བདེ་ ཡངན་ ོག་ ཆགས་ ་རིགས་ རི་ གས་ འི་གནས་ ན་ ཡངན་ ེ་ཤིང་གི་རིགས་ག་ ར་ ་ཉེན་ཁ་བཀལ་མི་ ཡངན་ ཉེན་ཁ་བཀལ་ཆོག་ཆགོ་ཡོད་པའི་ ིར་ ད་ ིར་འཐོན་བཙགོ་ ང་ ཡངན་ འ ག་ ིགས་བཀོག་མི་ ་ལས་བ ེན་ མཐའ་ འཁོར་ ི་ཆ་ཤས་གང་ ང་གི་ ི་ག གས་ ཡངན་ ཚ་ ོད་ ན་ ས་ ེ་ ན་ འོད་ གས་ ་ ཐད་ཀར་ ཡངན་ བ ད་དེ་བ ར་བཅོས་འ ོ་མི་ ་གོ། (41) “ཆདེ་ ་བཀདོ་མ་ི” ཟེར་མི་འདི་ ིས་ད ད་ ི་ གིས་གཞི་ནང་ཆེད་ ་བཀོད་ མི་ ་གོ། (42) “ལས་རམི་” ཟེར་མི་འདི་ འཆར་གཞིའི་དམིགས་བསལ་ ི་དམིགས་ ལ་ཅིག་ བ་ནིའི་དོན་ ་མི་དམངས་ ཡངན་ ེར་ ི་མཉམ་འ ེལ་ཅན་ ི་ལས་དོན་ ི་ ིག་ཚན་ཅིག་ ་ག།ོ (43) “ལས་འ་ ལ་” ཟེར་མི་འདི་ མཐའ་འཁོར་ ་ གལ་འཚབས་ ི་ཕན་གནོད་ ཡོད་པའི་ལས་དོན་ཅིག་ ་གོ། (44) “བཅ་ོཐབས་ ་ིཐབས་ལམ་” ཟེར་མི་འདི་ མཐའ་འཁོར་ ི་གནོད་པ་ ་མར་ ཕབ་ བ་ནི་ ཡངན་ གནོད་ ོན་ ང་མི་ས་གོ་ ་བ ར་གསོ་འབད་ནི་གི་དོན་ ་ བཙོག་ ིབ་བཏང་མི་ ་གིས་འབད་བའི་གོང་འཕེལ་ ི་ལས་དོན་ ་ ་ག།ོ (45) “་ག ང་” ཟེར་མི་འདི་ འ ག་་ག ང་ ་གོ། (46) “ ་ེཚན་གཞརི་བཞག་ག་ིལམ་ ནོ་” ཟེར་མི་འདི་ འོས་འབབ་ཡོད་པའི་ལས་ ེ་ ཡངན་ ངོ་ཚབ་ལས་ ེ་ ་གིས་འབད་དགོ་པའི་ ལག་ལེན་ ི་ མ་བཞག་བཟང་པོ་ ེ་བ མ་ ེལ་འབད་བའི་ལམ་ ོན་ ་ ་གོ། 48 (47) “ཐབས་ ས་ཅན་ ་ིམཐའ་འཁརོ་ ་ིབ ག་ཞབི་” ཟེར་མི་འདི་ ་ག ང་གི་ ོས་ འཆར་བཀོད་པའི་ ིད་ ས་ ཡངན་ འཆར་གཞི་ ལས་རིམ་ ་གིས་ མཐའ་འཁོར་ ་ཕན་གནོད་ ་ིད ེ་ཞིབ་འབད་ནའིི་དོན་ ་ གས་མ ན་ ི་ ་རིམ་ཅིག་ ་གོ། (48) “ ན་ཚགོས་་ཡགི་ཚང་” ཟེར་མི་འདི་ ལ་ཡོངས་མཐའ་འཁོར་ ན་ཚགོས་ ི་ ང་ཆེན་ཡགི་ ་ ་གོ། (49) “འབག་ན་ི” ཟེར་མི་འདི་ རང་བཞིན་ ི་འཐོན་ ངས་ ་ རང་གི་ ེ་ས་དང་ བ གས་ས་ངོ་མ་ནང་ལས་ དངོས་ ་ ེ་ བཏོན་ནི་ ་གོ། (50) “ ག་ ན་ ་ི ན་ ས་” ཟེར་མི་འདི་ ོག་ ན་ ི་ཅ་ཆས་ ་གནདོ་ ནོ་ཡོད་ མི་ ཡངན་ མཐའ་འཁོར་ ་ཉེན་ཁ་ཅན་ ི་བ ར་བཅོས་བཟོ་མི་ མངོན་གསལ་ ི་ ས་ འི་ཅ་ཆས་ལས་ ང་བའི་ ་ ས་ཅིག་ ་གོ། (51) “འ ག་ གིས་” ཟེར་མི་འདི་ནང་ འ ག་ ིགས་ ེ་ཆེད་ ་བཀོད་པའི་གནད་ དོན་གང་ ང་དང་ བཀོག་བཞག་མི་ ཡངན་ བཀོག་བཞག་ནི་གི་ ོ་འདདོ་བ ེད་ མི་ ་ ས་ རིལ་པོ་ ང་ ས་ འདོ་ གས་ག་ཅི་རང་ཨིན་ ང་ དཔ་ཨིན། (52) “ ་” ཟེར་མི་འདི་ནང་ འ ག་གི་ ིད་དོན་ ི་ས་མཚམས་ནང་འཁདོ་ ་ཡོད་ པའི་ ལ་ཡོངས་ ཡངན་ ལ་རབས་ ི་མངོན་གསལ་ཅན་ ི་ ས་ཁོངས་ ི་ གཙང་ ་དང་ མཚོ་ ་ ིང་ འདམ་ཚང་ ་ དཔ་ཨནི། (53) “ ་ཡདོ་པའ་ིས་ཆ་” ཟེར་མི་འད་ི ས་གོང་འཕེལ་གཏང་ནི་དང་ ས་ ེང་ ་ ོད་ མི་ ོག་ཆགས་དང་ ེ་ཤིང་གི་ད ེ་བ་ འི་རང་བཞིན་ སོ་ཐག་གཅད་པའི་ བས་ ་ ་ ག་ཡོད་མི་དེ་མང་ཤོས་ཨིན་པའི་ས་ཆ་ ་གོ། ས་ ་གཉིས་ཆ་ར་གཅིག་ ཁར་ ན་ མ་ཚོགས་ས་ ་མཐའ་འཁརོ་ ི་ ན་རིམ་གངོ་འཕེལ་འ ོཝ་ཨིན། (54) “ ང་ གོས་དང་མང་ གོས་མ ན་འ ེལ་མཐའ་འཁརོ་ ་ིགན་ཡགི་” ཟེར་མི་ འདི་ ལ་ཁབ་གཉིས་ ཡངན་ དེ་ལས་མང་བའི་བར་ན་བཟོ་མི་ ཆིངས་ཡིག་ དང་ མ ན་ ོས་ དེ་ འི་ད ད་གཞིའི་གན་འཛིན་ ་ ་གོ། ོན་ཚིག། ་ི ོད་འཇིག་ ེན་ ི་ཡི་འ ང་བ་ ། ། ནང་བ ད་ཁམས་ འི་ ་ ་ ན་ ིས་ བ། ། ོད་ ི་འཇགི་ ེན་རང་བཞིན་དཔལ་མངའ་ན། ། ནང་བ ད་ ེ་འ འོི་ ོག་ག་ི ེན་ ་ བ། ། ་ིམི་ ན་ ིས་བ དོ་ཅིང་བ གས་པའི་ ལ། ། ནང་མི་ཡོངས་ ིས་ངོམས་ཤིང་ ོད་པའི་གནས། ། ན་ལ་དགའ་བདེ་འ ིན་པའི་གཞི་ཡནི་པས། ། རང་བཞིན་མཐའ་འཁོར་ ང་བའི་ཐབས་ལ་འབད། ། ་ིཡི་རང་བཞིན་ གོ་མེད་བེམ་པོ་དང་། ། ནང་གི་ ོག་ ན་ ས་ ་ བ་པ་གཉིས། ། གཅིག་ལ་གཅིག་བ ེན་གཅིག་མེད་གཅིག་མི་གནས། ། གཉིས་ཀ་ད ེར་མདེ་བ ན་པའི་ ་གནོ་ ིས། ། ་ིཡི་རང་བཞིན་ ན་ མ་ཚོགས་པ་དང་། ། ནང་གི་ ེ་འ འོི་བདེ་ ིད་ ན་པ་གཉསི། ། ས་ ེང་མཛེས་པའི་ ན་ ་བ ལ་པའི་བར། ། གནས་པའི་ གས་པ་ ོགས་མཐར་ ས་ ར་ཅིག །