Official Catalogue of cultivated species and varieties of agricultural crops

THE MINISTRY OF AGRICULTURE AND FOOD THE OFFICIAL CATALOGUE OF CULTIVATED SPECIES AND VARIETIES OF AGRICULTURAL CROPS NSI The National Seed Institute Published with the proposal of the State Commision for Varieties' Testing and approval of the Ministry of Agriculture and Food Tirana, 1995 THE LEGEND The catalogue of species and cultivated varieties of agricultural crops is formulated upon the law no. 7659, dated on 12 January 1993 "On Seeds and Seedlings" and the Regulation following this law enacted by decision of the Council of Ministers no. 552, dated on 14 November 1994. General Abbreviations and Definitions Code of NS/: The number of code for classification of varieties in the NSI (National Seed Institute). The first group of three digits is the code for the species; the second group represents the name of variety provided under the code. Variety: The name is the of variety's name as registered in the Albanian official catalogue. Synonyms that the specific variety has in other countries are presented under item 'Synonyms'in the end of the varieties' list for each of the species. The selector or responsible for conservation of the variety: Implies the creator of variety. In absence of "Sel." the name written in the relevant column means - the responsible person for that variety. Registration: Indicates the first year of registration in the official register of species and cultivated varieties, which is valid for a ten year term. Re-registration: Indicates the year of re-registration of variety, which is valid for a ten year term. LEGJENDE Katalogu i specieve dhe varieteteve te kultivuar te bimeve bujqesore eshte formuluar sipas ligjit Nr. 7659, date 12.01.1993 "Per farerat dhe fidanet" dhe Rregullores ne zbatim te ketij ligji, dale me Vendim te Keshillit te Ministrave Nr. 552, date 14.11. 1994· Shkurtime dhe perkufizime te pe,rgjithshme Kodi i ESHF: Numri i kodit te klasifikimit te varieteteve ne ESHF. Grupi i pare prej Varieteti: specie. Seleksioneri ose pergjegjesi tre shifrash jep bdin e species; grupi i dyte perfaqeson emrin e varietetit te dhene ne kod. Emri eshte ai me te cilin njihet varieteti si9 eshte rregjistruar ne katalogun zyrtar shqiptar. Sinonimet qe mban varieteti ne vende te tjera jane paraqitur nerubriken: "Sinonime" ne fund te listes se varieteteve te 9do per ruajtjen e varietetit: Sel. • nenkupton seleksionerin krijues te varietetit; Kur nuk shenohet sel. emri i shenuar ne kolonen perkatese nenkupton - pergjegjesin per varietetin. Regjistrimi: Shenon vitin e pare te regjistrimit ne regjistrin zyrtar te specieve e varieteteve te kultivuar, regjistrim i cili eshte i vlefshem per nje periudhe deri 10 vjet. Riregjistrimi: Shenon vitin e rirc;gjistrimit te varietetit, i cili eshte i vlefshen per nje periudh~ deri 10 v jet. 3 DRITHERAT TERSHERA Arena byzantina K. Kooh IDl:NTIFIKIMJ I VARIETETJT Seleksfonerl Kodi ESHF 0011 0012 0013 ose instltuti Emrl (1) Tipi Ngjy~a e pergjegjes blolo kokrres per ruaJt. gjik e varietit a b K~mlshtaj VP 8 In stit. Kerk. Flama Selma VP 8 V B Tipi bio!~jil<: \/ • vje$t!tcr P • pranveror Foragjere Fusha Kruj~ " Universiteti Bujqesor Tirane VP• vjef)htor-pranveror Ngjyra e kokrres: B - e bardhe ELBI Hordeum vulgare L, IDENTIFIKfMI f VARIETETIT Seleksioneri ose instituti Kadi Emri (1) Tlpi Ngjyra e pergJegJes ESHF biolo ·kokrres per ruajt. gji.k e variet. a b Regjl- Rire strimi gjistrlml 1974 1994 1985 1994 1'990 1994 Regji Rire strim! gjistrimi 0021 Dunajski TRH p 2 Stacioni Panxh.Kon;e 1976 1994 0022 Alfa V 2 INRA France 1976 1994 (set} 0023 Parthos p 2 " « 1980 1994 00024 Orso 1 VP 6 Inst. K~rk. Foragj Fushe Kruje 1977 1994 0025 Orso 59 VP 6 " . a} Tipi biologjik: P - pranveror V • vjeshtor VP - vjeshtor, pranveror b) Rrjeshta per kalli : 2 - 2 rrjeshta (distik} 6 - 6 rrjeshla (polistik) Sinonirne: Dunajski TRH - Terova 5 ORIZI Oryza sativa L. IDENTIFIKIMI I VARIETETIT Seleksioneri ose instituti Kodi Emri pergjegjes ESHF per ruajt. e varietit 0031 Balillcf grano grosso ENR !tali (sel) 0032 Europa ENR !tali (sel) 0033 Shkodca 84 Inst. Misrit dhe Orizit (sel) F. Hoxhari etj) 0035 Balilla ENR !tali (sel) Sinonimet: Balilla granogrosso: Farebardhe k8ke~~madh Balilla- Farebardhe kokerrvogel THEKRA Secale cereale L. IDENTIFIKIMI I VARIETETIT Seleksioneri ose instituti Kodi Emri (1) Tipi Plloi pergjegjes ESHF biolo dia per ruajt. gjik e varietit a b Regji strimi 1963 1~82 1988 1963 Regji strimi 0041 0042 Petronellem H/1/2 V Tetrap. St. Panxh. Korc;:e 1994 Danae HV a. Tipi biologjik: H - hershem V - vonshem HV - hershem/vonshem H/1/2 V - hershem, gjys. vonshem b. Plloidia Tetrap - tetraploid Sinonime: · Danae - Mokra 1970 Rire gjistrimi 1994 1994 1994 1994 Rire gjistrimi 1994 GRURI I BUTE Trlticum aestivum L. emend. Flori •t ftao IDENTIFIKIMI I VARIETETIT Selekslonert ose Regjl institutl strlmi Kodl Emr1 (1) Tfpl Halizl- pirgjagjts ESHF biolo mi pir ruajt. gJlk e varletft a b . 0051 Dajti HH HII M.Permeti ILB (sel) 1976 0052 MEC 1/2VH PHH IKB Lushnje 1977 0053 LBZ 2 VH HII II " S.Gozhita sel 1982 0054 Ciano x Jubileu 1/2V/1/2/H 'Ee • ~ 0055 C-22-78 VH PHIi " . M. Pt\rmeti sel 1984 Xh. Shima • 0056 Lb 3-3 1/2 HH HII .. S. Gozhita set 1982 M.Cela 0057 Kalliarta 1/2/H-H Hit " S. GozhitaV. Malo M.<;ela sel 1990 0058 David X MEC VH HU . Xh. Shima M.c,;ela M.Qela sel 1992 0059 Ovest w HIL IKB LushnJe 1976 00510 Kamz.a 9 V HIL ILB M. P!rmeti sel 00511 Nikia 886 WH Hll M. Permeti sel 198i 00512 Nikia 684 WH 1/2HII M. P~rmeti sel 1987 00513 Kamza 19 V PHIi Grupi perm.gjen. katedra e bimeve UB 1994 00514 Kamza 20 V PHI II 1994 00515 30 vjetori V HII M. Permeti sel .. 00516 L 29.73 V HII M. Permeti sel 00517 Ni 1488 WH HII M. Penneti sel a) Tipi biologjik: HH - i hershem, i hersMm 1/2VH VH 1/2V/1/2H 1/2HH w V WH b) Halezimi: Hll 1/2 HL Sinonime Ovest MEC gjysem i vonsh~m. l hersMm i vonshem, i hershem gjysem i vonshem, gjys. i hershem gjysam i hershem, i hersMm i vonshem, i vonshem i vonshem i vonshem, i vonshem i hersh. • hala ; PHIi - pa hala ; me gjysem hala Korabi Agimi 7 Rlre gjistriml 1994 " .. ~ GRURI I FORTE Tritioum durum Desf. IOENTIFIKIMI t VARIETETIT Kodl ESHF 0061 0062 0063 0064 0065 0066 Emrl Crezo 5/11-1 9178 Lushnja KamzaO9 GR 28-74 Tlpi a VH VH V 74 HH V VH Seleksloneri ose Regjl lnstltutt atrlml plrgJegJis plrruajt. e varletlt IKB Lushnje 1978 IKB F.Kasflta sel 1990 IKB M.Ptnneti sel198" IKB S.Gozhita sel 1984 Univers. Bujq&sor Kated. Gjen. Sime. Gr. p&nnirs.gjen; me grure sel 1994 IKB Lushnje M.Ptnneti sel 1979 a. Tipi biologjik: VH - i vonsMm, i hersMm V - i vonshem HH - i hershtm, i hersh!m Sinonimet: Crezo - Dumrea IDENTIFIKIMI I VARIETETIT MISRI Zea mays L. Seleksionerf ose lnstltutl Kodl Emrl (1) Tlpl Hersh - pirgJegjls ESHF hlbr. mlrla pirruajt. a vartatlt a b 0071 Rozafa 87 s 200 Inst. Misrit 0072 Rozafa89 B s 250 dhe Orizit 0073 Rozafa 95 s 200 Shkr-dl!r 0074 Rozafa 111 s 450 0075 Rozafa 108 T 350 0076 Rozafa 115 s 500 0077 Rozafa 113 B s 500 0078 Ro:zafa 116 8 T 550 M 0079 Rozafa 625 s 600 00710 Rozafa 689 s 600 . 00711 Rozafa 683 s 600 00712 Rozafa 67 s 600 Regji strtml 1978 1986 1980 1987 1985 1980 1986 1986 1988 1988 1988 1991 . . 00713 Rozafa 133 s 700 1980 • 00714 Rozafa 134 T 700 1980 • 00715 Rozafa 624 T 600 1987 . 00716 Rozafa 131 s 600 1988 a 00717 Rozafa B 17 s 250 1994 . 00718 Rozafa 1251 s 200 1990 00719 ILB 62-6 s 600 Univcr. Bujq Tiran(! 19~ Grupi i pun~s pl!rmires gJen me misrin 00720 ILB 72-5 s 600 " 1990 00721 Gracia T 250 SES Europa NV/SA 1994 Rlre gJlstrlml 1994 1994 1994 1994 1994 1994 Rire gJlstrlml 1994 .. .. 1994 1994 a - Tipi i hibridit s - Hibrid j thjeshte b- Hershmena Klasa F.AO T - Hrbrid i trefishte. 8 BISJ/T.AJORET PER KOKERR FASULJA Phaseolus vulgarls L. IOENTIFIKIMI I VARIETETIT Kodl Emri ESHF 0491 Shijak 0492 Kallmet 0493 Caush 0494 Limonka 0495 M4403 0498 Biser 0497 Linja 2116 0498 Unja 52 0499 Unja 1815 04910 Pll0y.verdh 04911 Meravilja e verdM 04912 Meravilja e gjelber a. ½ ngj - gjys6m ngjitese ngj - ngjitese shk - e shkurt!r shkurt apo ka cavj. a Yz ngj shk ngj shk ½ ngj ½ ngj ½ngj shk ½ngj shk ngj ngj b Bishtaja: v - e verdhe. gj. - e gje!ber c Kok.rra: Bardh • e bardhe d. Tipi: K . per kokerr Ngjyr . me ngjyre Bisht - bishtaje IDENTIFIKIMI I VARIETETIT Kodi Emrl tipi ESHF rrltjes 0501 Ho~ishti ngj 051 QJqra Cicer arietinum L. Setekslonerl ose lnstitutl blsh kok Tlpt plrgjegJes taja rra per ruajt. e varletlt b C d Bardh K IKB Lushnje Ngjyr K . . Bardh K . .. Ngjyr K .. .. limoni Bardh K Bardh K Bardh K IKB Lushnje A.Canko sel V Sisti,t Bardh K V Bisht IPP V gj. Shenim: IPP · Inst Perime Patate FASULJA PLLAQI Phaseolus cocclneus L. Selekslonen ose Regji instltutl strimi Kokrra pergjegjes per ruaJt. e vartetlt B Dega e Far Kon;:e 1960 052 Thjerza Lens culinaris Medik.(Ervum lens L. 1 053. Fasulja qorre me sy te zi rreth ilit Vigna unguiculata L. {Walp) var. melanophthalma ( Dolicho ) 9 RegJI- Rire striml 9jistr1 ml 1966 1994 1966 1994 1968 1970 • 1978 1978 1994 1994 1978 1994 1980 1994 1980 1994 Rire gjistrtmi 1994 039. Kikiriku INDUSTRIALET Arachis hypogaea L. 040 PANXHARSHEQERI Beta vulgaris L. IDENTIFIKIMI I VARlETETIT Seleksioneri 0$8 Regji- Rire lnstJtuti strimi gjlstrlml Kodl Emri (1) Ploi ESHF dla a 0401 Julia Triplo. 0402 Eva 0403 Maribo Poly Poli 0404 Maribo extrapoly • 0405 Kor~2 . 0406 H 137 0407 Kor9a Mono 1 .. 0408 Desprez mono N Trip. 0409 Despr. Poly 2E Poli 04010 Tribel ~ a. Ploidia: Trip. - Triploid Poll - Poliploid b. Germiteti Nje - Njefaresh Sh. - Shumfartsh 04 1 ~ Panxhari foragjer Beta vulgaris L 042 Kofza vajore Genni tetl b njiefar. " sh.f. . nj.f. sh.f Brassica napus L Var. oleifera D.C 043 Kijrpl Canabis saliva L plrgJegjls ptir ruajt. evarletlt KWS Gjem,ani set 1990 1990 Maribo Oanisco sel 1981 " 1985 SIPanxh.Ko~e sel 1~88 " . 1986 1990 Fiorimond 1978 De: prez France 1973 SES Belgjike 1981 PAMBUKU Gossypium spp fDENTIFIKIMI I VARIETETIT Seleksioneri 1994 1994 1994 1994 1994 1994 1994 1994 1994 1994 ose Regjl- Rire I Kodl Emri hershme ESHF rla (a) 0441 3-20 1/2H 0442 Belizvor 432 H 0443 Linja 23 1/2HH (a} Hershmeria: 1/2H - gjys~m i hershl:!m H- i hershem lnstltuti pergjegjijs pir ruajt. e varietit IKB Lushnje A. Babo J.Muzaka, N.Kurti sel IKB Lushnje IKB Lushnje H.Oemiri sel 112HH - gjysem i hershem. i hershem 10 strimi gjistrimi 1984 1994 1985 1994 1994 IDENTIFIKIMI I VARIETETIT Kodi Emrl ESHF 0451 0452 0453 Vniimk Weber Violet (a) Hershmeria I - gjysem i vane II - gjysem i vone, i vone Ill - i vone IDENTIFIKIMI I VARIETETIT hershme ria (a) Ill I II SOJA Glycine Max. (L.,.Merrill Seleksioneri ose Regji instituti strimi pergjegjes per ruajt. e varietit IKF Fushe Kruje 1!380 " " 1982 " " 1981 LULEDIELLI Helianthus annuu.sl Seleksioneri ose instituti Kodi Emri CV Hlbrid hershm- pergjegjes ESHF ( a ) tipl (b) eria ( c ) per ruajt. ]0461 0462 Smena Peredovik Sinonime: Smena - <;erma Peredovik - Perpara Cv Cv C.v - kultivar 047 - Lini Unum usitatissimum L. IDENTIFIKIMI I VARIETETIT M M DUHANI e varietit IKB lushnje Nicotiana tabacum L. Seleksioneri Rire gjistrimi 1994 1994 1994 Regji strimi 1970 1970 ose Regji- Rire instituti strimi gjistrimi Kodi Emri Cv Tipi pergjegjes ESHF ose H per ruajt. e varietit 0481 Arberia H orient Inst. Duhanit 1971 1994 0482 Argjiro H Cerrik 1973 1994 0483 CB 1 Cv 1990 1994 0484 T-4 Cv 1984 1994 0485 H-148 H 1988 1994 0486 Nr-9 H 1989 1994 0487 Roskovec 2 Cv orien/sarn. 1983 1994 0489 C - 75 V H Gjethe madh 1982 1994 04810 Virxhinia-12 Cv 1990 1994 04811 C 32/8 Cv 1985 1994 04812 C 33/B Cv 1990 1994 a) H - hibrid Cv - kultivar b) orient - oriental sam. - samsun 11 Rire gjistrimi 1994 1994 PATATJA Solanum tuberosum L. IDENTIFIKIMI I VARIETETIT Seleksioneri ose Regji- Rire instituti strimi gjistrimi Kodi Emri Tipi pergjegjes ESHF per ruajt. e varietit 0511 Adreta Kons. IPP 0512 Mariela " 0513 Jaerla 0514 Liseta II " 0515 Bintje II " a. konsum: niseshte, me konsistence te forte QEPA Allium cepa L. IDENTIFIKIMI I VARIETETIT Seleksioneri ose instituti Kodi Emri Tipi Ngjyra e pergjegjes ESHF biolo kokrres per ruajt. gjik e variet. a b 0521 Drishti Cv K Drejtoria 0522 Mirasi Cv K e Farerave 0523 Permeti Cv K 0524 Rehova Eko K 0525 Dibra Cv K 0526 Dukati Cv K 0527 Tushemishti CV K 0528 Bianca di Maggio CV B 0529 D'orata di Parma Cv B (a) Tipi Hibrid (H) Johibrid (Jh) Cv-Kultivar Eko-Ekotip (b) Ngjyra 8 - Bardhe, V - Verdhe, K - kuqe Bianca di Maggio - Pjata e majit D'orata di Parma - E bardha e Sukthit IDENTIFIKIMI I VARIETETIT Kodi ESHF 0531 0532 0533 0534 Emri Kashan Belorta Berdica Elefanti PRESHI All' 1um porrum L () Seleksioneri ose instituti pergjegjes per ruajt. e variet. IPP IPP IPP IPP 1978 1994 1975 1994 1980 1994 1980 1994 1990 1994 PER/MET Regji strimi 1940 1940 1940 1960 1940 1940 1940 1980 1950 Regji strimi 1970 1970 1970 1970 Rire gjistrimi 1994 1994 1994 1994 1994 1994 1994 1994 1994 Rire gjistrimi 1994 1994 1994 1994 HUDHRA Allium sativum L. IDENTIFIKIMI I VARIETETIT Kodi ESHF 0541 0542 0543 055 Kopra Emri Kor9a Mileti Puka Anethum graveolens L. 056 Selinoja Apium graveolens L. 057 Asparagusi Asparagus officinalis L. Tipi a CV CV Cv Seleksioneri ose 'Regji instituti strimi pergjegjes per.ruajt. e varietit Drejtoria Farave 1960 1970 1960' PANXHARI I SALLATES (I KUQ) Beta vulgaris L. var. conditiva Alef. IDENTIFIKIMI I VARIETETIT Seleksioneri Rlre gjlstrimi 1994 1994 1994 ose Regji- Rire Kodi Emri ESHF 0581 Egjyptian (a) Tipi Cv - ku!tivar H - hibrid 059 Pazia Beta vulgaiis L spp . ..:..:kla instituti strimi gjistrimi Tipi pergjegjes ( a ) per rllajt. e varietit Cv IPP 1980 1994 LULELAKRA Brassica oleracea L. convar. botrytis (L) Alef. var. bot,ytis L. 0601 0602 0603 0604 605 IDENTIFIKIMI I VARIETETIT Kodi ESHF .. Emri Lawyna * Snow Ball* January * Snow March* Aprilex * Tipi Cv Cv Cv Cv Cv a Seleksioneri ose instituti pergjegjes per ruajt. e varietit IPP IPP IPP IPP IPP Regji strimi 1980 1980 1980 1980 1980 Rirc gjistrlmi 1994 1994 1994 1994 1994 a. Tipi i varietetit H - hibrid Cv - kultivar Sinonime: Lawyna - Bardhoshja Snow Ball Topi bores January - Janari Snow March - Marsorja Aprilex - Prilii LAKRAKOKE Brassica oleracea L. Convar. capitata L. var. A. Alba DC IDENTIFIKIMI I VARIETETIT Seleksioneri ose Regji- Rire instituti strimi gjistrlml Kodi Emri Jipl pergjegjes ESHF a per ruajt. e varietit 0611 Gloria Cv IPP 1970 1994 0612 Mishia Cv IPP 1970 1994 0613 M-140 Cv IPP 1970 1994 0614 IPP 24-K Cv IPP 1970 1994 Sinonime: Gloria - Postriba RREPA Brasslca rapa L. var. rapa IDENTIFIKIMI I VARIETETIT Seleksioneri ose Regji- Rire instituti strimi gjistrimi Kodi Emri Tipi pergjegjes ESHF a per ruajt. e varietit 0621 Konike IPP 1980 ·1994 SPECI Capsicum annurml. IDENTIFIKIMI I VARIETETIT Seleksioneri ose Regji- Rire instituti strimi gjistrimi Kodi Emri Tipi pergjegjes ESHF a per ruajt. e varietit · 0631 Laknas Cv IPP 1980 1994 0632 Kapi * Cv • 1970 1994 0633 Oblik Cv 1976 1994 0634 P0<;:e Cv 1976 1994 0635 Vethke Cv 1976 1994 0636 Gjorice C:J 1976 1994 0637 Hundashke Cv 1976 1994 0638 Gogozhare Cv 1976 1994 0639 <;arleston Cv 1976 1994 06310 PCR Cv IPP 1976 1994 Tipi: (H) - Hibrid; Cv - kultivar Sinonimet Kapi* - Peza SHALQINI Citrillus lanatus (Thunb) Matsum. et Nakai IDENTIFIKIMI I VARIETETIT Kodi Emri Tipi ESHF a 0641 KS- 74 Cv 0642 Sugarbaby Cv a: Tipi: H - Hibrid Cv - kultivar PJEPRI Cucumis melo L. IDENTIFIKIMI I VARIETETIT Kodi Emri Tipi ESHF a 0651 Qarres 78 Cv 0652 Honey Cv 0653 Honey Dew Cv 0654 Sharante Cv 0655 Christel Cv a. Tipi Hibrid (H) kultivar - Cv Sinonime: Honey - Mjaltes Honey Dew - Vaden i bardhe IDENTIFIKIMI I VARIETETIT Kodi Emri ESHF 0661 Cubit 0662 Langi 0663 Marketmore 0664 Pepinex H TRANGULLI Cucumis sativus L. Tipi a ,; v c. Cv Seleksioneri ose instituti pergjegjes per ruajt. e varietit IPP IPP Seleksioneri ose inst.ituti pergjegjes per ruajt. e varietit IPP Seleksioneri ose instituti pergjegjes per ruajt. e varietit ,;:-ip Sluis & Groot Holand se! 0665 IPP 724 H IPP J Thanat, sel 0666 IPP 775 H 06666 Poinset Cv a. Tipi: Hibrid (H) Kultivar - Cv Regji strimi 1974 1954 Regji strimi 1940 1970 1970 1978 1970 Regji strimi 1070 1~150 1990 1973 1987 1987 1981 Rire gjistrimi 1994 1994 Rire gjistrimi 1994 1994 1994 1994 1994 Rire gjistrimi 1994 1994 1994 1994 1994 1994 1994 KUNGULLI I GJELLES Cucurblta plpo L. lD!NTIFIKIMI I VARIETETIT S.lekslonert Kodl ESHF 0671 Emrl I bardhi i gjell&s llpl • ose lnstltutl plrgJegjls ~l"rvajt. evattdt IPP KUNGULLI DIMERAK Cucorblta maxima DuchHne rDENTIFIKIMI I VARIETETIT Seleksloneri ose lnstituti Kodl Emrl Tlpl ptrgJegjfs ESHF a pit ruaJt. e varletlt 0681 OimEirak Cv IPP Tipi: H - hibrid Cv • kultivar 069 Angjlnarl Cynara scolymus L. IDENTIFIKIMI I VARl!TETIT Kodl Emrf ESHF 0701 Tamahata• 0702 Nantes KAROTA Daucus catota L. Selekslonerf ose Tlpl a Cv Cv lnstltutf pirgJegJls p~r ruajt. e varfettt IPP IPP a Tipi: Cv - kultivar RegJI strtmi 1970 Regjl strirnl 1950 Regji strlml 1980 1980 Rlre gp.trlmi 1994 Rlre gJlstriml 1994 Rlre gjlstrimi 1994 1994 Sinonime: Tamahata - Bukuroshja 071 Flnoku Foeniculum vulgare MiUer BAMJA Hiblscut esculentus L. IDENTIFIKIMI I VARIETETIT Kodi ESHF 0721 0722 Emrl Libohova Oblika a. Tipi pop. popullate Tipi a Pop Pop 16 Seleksionert ose lnstltutl pergJegJijs pir ruajt. e vartetlt IPP ~ Regji strimi 1984 1984 Rire gjistrtm 1994 1994 ~ SALLATA Lactuca sativa L. IDENTIFIKIMI I VARIETETIT Kodi ESHF 0731 0732 Emri (1) Kultivimi ( a ) Allias f+s Great Lakes f+s a. kultivimi: (f) fushe te hapur - {s) - serra b. tipi: Kupe (e mbyllur), e 91iret, romane Tipi ( b) k 9 Seleksioneri ose instituti pergjegjes per ruajt. e varietit IPP DOMATJA Lycopersicon lycopersicum L. Karsteex Farw. IDENTIFIKIMI I VARIETETIT Seleksioneri ose instit4ti Kodi Emri Tipi pergjegj es ESHF a per ruajt. e varietit 0741 Vemone H IPP H.<;obani,F.Kutrolli M.Hallidri sel 0742 Vivia H Sluis & Groot Hol.sel 0743 Fitorja A H IPP H.<;obani,F.Kutrolli M.Hallidri 0744 FT 7/85 H IPP " sel 0745 FT 8/85 H IPP " sel 0746 IPP 1431 H IPP sel 0747 IPP ZKC H IPP H.Cobani,M.Halli. 0748 Agimi Cv IPP 0749 Tirana Cv N. Kafazi, sel 07410 C 35 Cv IPP 07411 Sanjollas Cv Ne bah9evanet ne !anjo llas l(olonje. Regji strlmi 1978 1978 Regji strimi 1990 1990 1987 1989 1989 1986 1988 1972 1960 1980 1930 07412 IPP KA-651 Cv IPP H.yobani,M.Hallidri !,.-q1987 07413 IPP DO 3324 Cv 1986 07414 Fitorja B H 1987 07415 Zemer kau H « 1940 07416 Serreke Cv Bah9evanet ne Permet 1960 (a) Tipi: Cv - kultivar H - hibrid 075 Majdanozi Petroselinurn crispurn (Miller) Nyrna ex. A.WHill 17 Rire gjistrimi 1974 1994 Rire gjistrlmi 1994 1994 1994 1994 1994 1994 1994 1994 1994 1994 J994 1994 1994 1994 1994 1994 BIZEUA Plsum satlvum L. IDENTIFIKIMI I VARIETETIT Selekslonerl ose lnstltuti Kodi Emri Tipi kokrra JHirgjegfis ESHF pir ruaJt; ( a ) (b} e varlet. 0761 Protor Lem gjelb IPP 0762 8 Pop 0763 Progres • .. 0764 Kokernnadhja . . • Sinonime: Progres - Perparimi a. Tipi: e li!muar (Lem); rrudhosur (R) b. Kokrra: (V) verdhe; me tegument t~ ngjyrosur (TNGJ} (GJ) gjefber IDENTIFIKIMI I VARIETETIT Kodl ESHF 0791 0792 Emri Virofly Matador Tipi: H - i hershem IDENTIFIKIMI I VARIETETIT Kadi Emrl ESHF 0801 Kokerrmadhe SPINAQI Spinacla oleracea L. Tipi a H H BATHA Selekslonerl ose institutl pArgJegjis per ruajt. e varietetit !PP !PP Vicia faba Lvar. major Seleksloneri ose Jnstltutl pergjegjes pir rualt. e varietetit tPP 1970 18 Regji Rire strlml gJlstrlmt 1984 1994 1984 1994 1984 1994 1984 1994 Regji- Rire strlml gjlstrlmi 1968 1978 Regjl strimi 1994 1994 1994 Rlre gjistrimi RILKA Raphanus sativus L. tOENTIFIKIMI I VARIET'ETIT Seleksioneri ose Regjl instltuti strimi Kodl Emrl Rrenj ngjyta pergJqJes ESHF per ruajt. a b e variet. ·-.-,--,-:,:-: .. 0771 Q'ersh1za R K IPP 1980 a. R.rerija ½ gj. gjystm e gjatt (R) mimbullaket gj e gjate b. Ngjyra e bardh~ {B}; e verdM (V}; e zez~ (Z) e kuqe- roze {R}; violele {VI); njMgjyreshe dyngjy~she Slnonime; a. R - e rrumbullak~t b. K - e kuqe IDENTIFIKIMI I VARIETETIT Kodi ESHF 0781 0782 0783 Emrl Aidin Sihaj Violet 8arbentan Zallherri Tipi: kultivar (Cv) hibrid (H) PATELLXHANI Solanum melongena L. Tipi a Cv Cv Pop S~leksioneri ose instituti pArgjegjes per ruajt. e varlet IPP Regjl• strimi 1984 1984 1773 popullate {Pop) 19 Rfre gjistrimi 1994 Rlre gjistrimi 1994 1994 1994 C,-()8 Ttrsh!ra e larte Armenatharum elatlus L. 009 Bilba pa hala Bromus cathartlcus Vahl 010 Telishi Dactylis glomerata L. 0101 Dora Cv 1980 • 1994 011 0111 012 013 014 0141 Bishtpel6za Festuca arundinacea Schreber Manada Cv 1980 1994 Bishtpel6za livadhore Festuca pratensis : Hudson Bishtpeleza e kuqe Festuca ru bra L. Egj/hra itafiane Lolium muttiflorum La~ Dilane Cv 1980 - 1994 SORGUMI 015 016 017 018 FORAGJERET l;qii!ra angleze Lolium perenne Bishtmiu livadhor Phleum pratense L. Kokemadhi i kanarina•,,1e (Skariola) Ptialarls canariensls L Flokeza livadhore Poa pratensis t.. Sorghum bicolor ( L.) Moench. fOENTIFIKIMI I VARIETETIT Seleksioneri 1-· ose Regji~ Rire lnstituti strimi gjistriml Kodi Emri Hershmeria pergjegjes ESHF pijr ruajt. ' e varietit I I I · J J 0191 Drini 4 H I K.Foragjere 1&6~1 1994 0192 Drini 28 H Fushe Kruje 0193 Qelibar i kuq H 0194 S-7 H 0195 31 - 97 B H 198~) 1994 0196 3197 A H Pr- i hersMm 020 Fstiesa 022 l otus, Sorghum technlcum L Lotus ccrniculatus L. 021 Sulla Hedisarum coronarum L 023 Lupini i bardhe 0221 Grasslands maku 1980 - 1994 Lupinus albus L. 20 JONXHA Medlcago satlva L. IDENTIFIKIMI I VARIETETIT Seleksloneri osa institutl Kodl Emri Tipi pirgjegjls ESHF a per ruajt. e varletlt 0241 Tomin mesdh. a) tnst.K~rkim Foragj. F Kruj~ {IKF} M. Permeti sel. 0242 Gjirokastra mesdh. " " 0243 Ou Puits flam. .. " 0244 Moapa livadhokull lnst.l>yj. K ullot. a) Tipi: mesdh • mesdhetar flam - flamande livadhokull - e pershtatshme per livadhe e kullota 025. ESPARCETA 0261 0262 0263 0271 029 (Onobrychis viciifolia Scop.) BIZELJA FORAGJERE PJsum satlvum L. IDENTIFIKIMI I VARIETETIT Selekslonerl ose instltuti Kodl Emrl pergjegjes ESHF ptr ruajt. e varlet. Takala IKF Fusht! Krujij IP- 5 IKF " . Voskopoja IKF" .. TRIFILI ALEKSANDRIN Trlfolium aluandrinum L IDENTIFJKIMI I VARIETETIT Kodi ESHF Emri Sacromonte Trifili Suedez Trrtolium hibridum L. Trifili i kua Trifolium incarnatum L. 21 Selekslonerl ose lnstltutl pergjegjes pAr ruajtj.e varie IKF Fush~ Kruje Inst. Pyjeve dhe Kullotave Tirani RegJI• strimi 1980 1980 1986 1986 Regji strimi 1980 1980 1980 Regji strimi 1978 1980 1980 Rlre gjistrfmi 1994 1994 1994 1994 Rire gjistrimi 1994 1994 1994 Rlre gjistrimi 1994 1994 1994 030 Trifili livadhor Trtfollum pratense L. ().301 Shishtaveci 031 Trlfili zvarritis (I bardhi) Trlfollum re1111n• L. 0311 Matta 0312 Pitau 032 Trifili skurro Trifollum 911uartosum L. 033 Trifili nAntektsor Trifollum subtenneum L 0331 Wogenellup 0332 Mountbarkes 0333 Larisa 0334 Klarine BATHAFORAGJERE Vlcia faba L. var. minar IOENTIFIKIMI I VARIETETIT Kodi ESHF 0341 0342 0343 Emrl Manfred in Manfor E bardhe e vendit (a} Tipi biologjik: D - dimfror P • pranveror 035 BURXHAKU Vtc1a sat1va L. 0351 Lulemaji 036 UROVI Vicia ervilia willd 037 KO<;KULLA Lathyll)fS hirsutus L. 0371 larushe (farezeze} 038 LAKRA FORAGJERE Tipi (a) D p p Brassica oleraceae L. convar. acephala (DC.) 0381 Angelite 0382 E bardhe vendi 0383 Perko 0384 Pranverore Nr. 2 22 " 1880 1994 .. 1970 1984 lnstituti Pyj.Kull. 1980 1994 lnst.Pyj.Kull. Tirane 1980 1994 lnstituti i l?yjeve 1986 1994 dhe Kullotave 1988 1994 Tirant 1986 1994 • . 1986 1~94 SeMksloneri ose Regjl- Rire institutl strimi gjistrimi pergjegjls pir ruaJt. e varletlt IKF FusM Kruje 1980 1994 IKF • " " IKF • H IKF Fushe Kruje 1980 1994 IKF Fush~ Kruje 1980 1994 IKF Fushe Kruje 1980 1994 ETEROVAJORET 094 Borzlloku Ocium basilicum L. 081 Pelini 0941 Giethemesatari Artemisia vulgaris L. 0942 Gjethemadhi i Napofit 082 Helmarina 0941 Gjethemesatari Atropa belladona L. 0942 Gjethemadhi i Napolit . 0943 Gjethevogli p~r zbukurirr 083 Sinapi i zi 0944 Xhuxhiperzbukunm 0945 Engenoli Brassica nigra L. Koch 084 Kumen 095 Anicja Carum carvi L. Pimpinella anisum L. 0951 Anason 085 Kori andri 0952 Anisum i Turingise Coriandrum sativum L. 096 Rozmarina 0851 Kokerrmadhi Rozmarinus officinalls L. 0961 Angustifolium 086 Piretrumi 0962 Lalifolium Chrysanthemum cineraria var. folium 097 Sherb~la Salvia officinalis L 0861 Lulemesatari i Shkodres 098 Shengjini 087 lzopi Salvia sclares L. Hyssopus officinalis L. 099 Saturea 088 L ivandoja Saturea hortensis L Lavandula angustifolia. Miller 089 Manxurana 010 9aji i ma lit Majorana hortensis L. Sideritis rce5eri 090 Mellaga 011 Sinapl i bardhe Malva si lvestris L. Sinapis alba L. 091 Kamomm 012 Timus {Lisra) Matricaria chamomila L. Thymus vulgaris L. 01231 Dimerori gjerman 092 Bar blete 01232 Longidens Melisa officinalis L. 01233 Xhumrica 093 Mendra 01234 Albanis Mentha piperita L. 013 Valerlana Valeriana officinalis L. 23 PERMBAJTJA Legjenda 3 DRITHERAT (Cerealet) Avena byzantina K. Koch. - Tershera..................... 5 Hordeum vulgare L. - ~lbi . .. . . .. . . . . . .. . . . .. .. .. . . .. .. . 5 Oryza sativa L.- Orizi.. ........ ....... ....... ........ .. 6' Secale cereale L. -Thekra. .. . . .. . . . . . . . . .. . .. . . .. . . . . . . . 6 Triticum aestivum L.emen.d Fiori et Paol. - Gruri i bute. 7 Triticum durum Dest. - Gruri i forte.................... . 8 Zea mays L. - Misri.................... .... 8 BISHTAJORET PER KOKERR Phaseolus vulgaris L. - Fasulja. ................ ........ 9 Phaseolus coccineus L. - Fasulja pllaqi. ..... ,.......... 9 Cicer arietinum L. - Qiqra.. .... ................... ..... 9 Lens culinaris Medik. (Ervum lens L.) - Thjerza... .... .. 9 Vigna unguiculata L. (Walp) - Fasulja qorre............ 9 INDUSTRIALET Ara chis hypogaea L. - Kikiriku... ....... ............... 1 O Beta vulgaris L. - Panxharsheqeri..... .. . ... ... .. ...... 1 O Beta vulgaris L. - Panxhari foragjer..... ............. 10 Canabis sativa L. - Kerpi. ......................... :... 10 Brassica napus L. var. oleifera D.C - Kolza vajore..... 10 Gossypium spp. - Pambuku.. ...... ... . .. .. .... ..... ... . .. 10 Glycine max L. (Merrill) - Soja........................ 11 Helianthus anuuus L. - Luledielli...... ......... .. ..... 11 Linum usitatissimum L. - Lini.......................... 11 Nicotiana tabacum L. - Duhani. .. . . .. ... .. . .. ... ... . ... . 11 PATATJA Solanum tuberosum L. - Patatja......................... 12 PERIMET Alli um cepa L. - Qepa... .. ... .. .. ... . .. .. .. . . . ... .. .. 12 Allium porrum L.- Preshi............................... 12 Alli um sativum L.- Hudhra. ...... .. ... .. ................ 13 Anethum graveolens L. - Kopra..... ... .. .. .. .. . . .. .. . . . . 13 Apium graveolens L. - Selinoja......................... 13 Asparagus officinalis L. - Asparagusi.................. 13 Beta vulgaris L. var. conditiva Alef. - Panxhari i kuq. 13 Beta vulgaris L. spp cikla - Pazia.. ....... .. .. .. .. .. .. 13 Brassica oleracea L. convar. botrytis L.- Lulelakra.... 13 Brassica oleracea L. convar. capitata L.- Lakra koke... 14 Brassica rapa L. var. rapa - Rrepa..................... 14 Capsicum annuum L. - Speci............................. 14 Citrullus lanatus(Thunb) Matsum et Nakai - Shalqini.... 15 Cucumis melo L. - Pjepri. ... ... . . . .. . ... . .. . .. . . .. .. . .. 15 Cucumis sativus L. - Trangulli......................... 15 Cucurbita pepo L. - Kungulli i gjelles.. .. . . . . .. . . . . . . . 16 Cucurbita maxima Duchesne - Kungulli dimerak.. .. .. . . .. . 16 Cynara scolymus L. - Angjinari......................... 16 Daucus ca rota L. - Ka rota.............................. 16 Foeniculum vulgare Miller - Finoku..................... 16 Hibiscus esculentus L. - Bamja... .. ... .. ... . . . .. .. .. . . . 16 Lactuca sativa L. - Sa Ila ta............................ 17 25 Lycopersicon lycopersicum L. karsten ex Farw DomatJa 17 Petroselinum crispum (Miller) Nymanex A.W.Hill Ma1danozi 17 Pisum sativum L - Bizelja.............................. 18 Spinacia oleracea L. - Spinaqi........ ................. 18 Vicia faba L. var. major - Bath a...................... 18 Raphanus sativus L. - Rilka....................... .... . 19 Solan um melongena L. - Patellxhani.. ... .. .. ...... . . . 19 FORAGJERET Arrhenatherum elatius L. - Tershera e la rte............ 20 Bro mus catharticus Vahl - Bi Iba pa ha la................ 20 Dactylis glomerata L. - Telishi........................ 20 Festuca arundinacea Schreber - Bishtpeleza........ ..... 20 Festuca pratensis -Hudson - Bishtpeleza livadhore...... 20 Festuca rubra L. - Bishtpeleza e kuqe...... .... ........ 20 Lolium multiflorum Lam - Egjera italiane............... 20 Loli um perenne L. - Egjera angleze..... ................ 20 Phleum pratense L. - Bishtmiu livadhor................. 20 Phalaris canariensis L. - Kokemadhi i kanarinave....... 20 Poa pratensis L. - Flokeza livadhore.... ............... 20 Sorghum bicolor (L.) Moench. - Sorgumi................. 20 Sorghum technicum L. - Fshesa... ............ ........... 20 Hedisarym coronarum L. - Sulla......................... 20 Lotus corniculatus L. • Lotusi........ ... .. .... ........ 20 Lupin us al bus L. - Lupin: i bardhe.................. ... 20 Medicago sativa L. - Jonxha............................ 21 Onobrychis viciifolia Scop. - Esparceta................ 21 Pisum sativum L. - Bizelja foragjere................... 21 Trifolium alexandrinum L. - Terfili aleksandrin........ 21 Trifolium pratense L. - Terfili livadhor............... 22 Trifolium repens L. - Terfili zvarrites (i bardhe)..... 22 Trifolum squarrosum L. - Terfili skurro· (i erret)...... 22 Trifolum subterraneum L. - Terfili nentokesor.......... 22 Vici a faba L. var. minor - Bath a foragjere...... .... . .. 22 Vicia sativa L. - Burxhaku.. ........................... 22 Vici a ervilia Willd. - Urovi.......... ... . .. ... .. .. . .. . 22 Lathyrus hirsutus L. - Kor;kulla........................ 22 Brasica oleraceae L. convar acephala (D.C)-Lakra foragjere. 22 ETEROVAJORET Artemisia vulgaris L. - Pelini ........................ . Atropa belladona L. - Helmarina ............ . Brassica nigra L. Koch - Sinapi i zi .... . Ca rum carvi L. - Kumeli .................... . Coriandrum sativum L. - Koriandri ... . Chrysanthemum cineraria var.folium - Piretrumi ....... . Hyssopus officinalis L. - lzopi ..................... . Lavandula angustifolia Miller - Livandoja ............. . Majorana hortensis L. - Manxurana .. Malva silvestris L. - Mellaga ......................... . Matncaria cha mo mi Ila L. - Kamomili ................... . Mei,s.i officinalis L.- Bar blete ...................... . Mentha p1perita L. - Mendra ........................... . Ocimum bas,licum L. - Borziloku ....................... . Pimpinella anisum L. - Anicja ......................... . Rozmarinus officinalis L. - Rozmarina ................. . Salvia officinalis L. - Sherebela ..................... . Salvia sclares L. - Shengjini ......................... . Saturea hortensis L. -Saturea ........................ .. Sideritis roseri - <;aj i malit ........................ . Sinapis alba L. - Sinapi i bardhe .................... .. Thymus vulgaris L. - Timus (Listra) ................... . Valeriana officinalis L. - Valeriana .................. . 23 23 23 23 23 23 23 23 23 23 23 23 23 23 23 23 23 23 23 23 23 23 23 REPUBLIKA E SHQIPERISE MINISTRIA E BUJQESISE DHE USHQIMIT ENTI SHTETEROR I FARERA't'E DHE FIDANEVE RREGULLORE E REGJISTRIMIT 'fE VARIETETEVE TE SPECIEVE TE KULTIVUARA NE REGJISTRIN ZYRTAR KREUi REGJI~TRIMI I VARIETETEVE. Nenil Kushte te pergjithshme te regjistrimit te varieteteve ne Shqiperi Regjistrimi i nje varieteti ne regjistrin shqiptar te varieteteve te specieve te kultivuara kerkon: 1. Qe nje varietet i ri te kete tipare te dallueshme nga varietetet e tjere te njohur te regjistruar ne katalog. 2. Qe te kete identitet te percaktuar mire, te jete varietet i fiksuar, homogjen dhe stabel. 3. Te kete vlera per perdorim e kultivim. Regjistrimi st,pallet me akt ministerial (te Ministrise se Bujqesise dhe Ushqimit) me propozimin e Komisionit Shteteror te Atestimit (Miratimit) te Varieteteve (KSHAV). Regjistrimi eshte i vlefshem per nje periudhe dhjetevjec;are. Nese shfaqet interes per zgjatjen e periudhes se regjistrimit te nje varieteti, kerkesa i paraqitet KSHAV. K,erkesa paraqitet dy vjet para skadimit (mbarimit) te afatit te regjistrimit te meparshem (sipas Direktivave te Keshillit te Komunitetit Europian nr. 70-458/ C.C.E., faqe 13, neni 13 ne gazeten zyrtare te 12 nentorit 1970. Nese nje varietet i regjistruar shfaq shenja renie para perfundimit te afatit 1 O vjec;ar, eshte e drejte e KSHAV te beje c;regjistrimin e tij. KREU·II FORMALITETET E PARAQITJES SE KERKESES PER REGJISTRIM Neni2 Kerkesa per regjistrim ne Regjistrin Zyrtar te varieteteve te s pecieve te kultiyuara duh et t'i paraqitet Entit Shteteror te Fare rave dhe Fidaneve Tirane. Kerkesa. duhet te paraqitet ne dy kopje njera prej te cilave ne formularin legal leshuar nga Enti Shteteror i Farerave dhe Fidaneve Tirane (ESHF) dhe duhet perfundimisht te mberrije ne ESHF brenda 15 janarit e 15 korrikut te c;do viti respektivisht per varietetet qe mbillen ne pranvere dhe per ato qe mbillen ne vjeshte. Bashkangjitur kesaj kerkese dergohen te dhenat dhe dokumentet sipas neneve qe vijojne. Neni 3 Data e dergimit te dokumenteve njihet data e regjistrimit te tyre ne protokollin e ESHF. Ne kerkesen per regjistrim per te cilen ben fjale neni 2 i kesaj rregulloreje duhet te precizohen a. Gjeneralitetet e seleksionerit qe kerkon regjistrimin e varietetit apo gjeneralitetet e personit juridik te autorizuar prej tij per te paraqitur kerkesen per regjistrim sipas nenit 5 te ligjit nr. 7659, date 12.01.1993. b. Emertimi i varietetit c. Emertimi (ferma) apo institucioni ku mbahet (ruhet) pastertia e varietetit. d. Pershkrimi i karakteristikave morfologjike e biologjike te varieteteve duke theksuar ve~anerisht ato qe e bejne kete te fundit te dallohet prej varieteteve te tjere eksistues. 27 Per hibridet sintetike apo te thjeshte duhet te pershkruhet gjith9ka qe ka te beje me ~01111->vr,t ·t:· gjeneologjike. e Origjina e varietetit dhe metoda me te cilen ai eshte perftuar (krijuar) Metoda qe krijuesi (kerkues1) ka aplikuar ose synon te apiikoje per ruajtjen e pastertise se varietetit. g Zona bujqesore ve9anerisht e pershtatshme per kultivimin e varieteteve. h. Nese per te njenjtin varietet eshte paraqitur kerkese per regjistrimin ne regjistrin e vaneteteve te ndon1e shteti tjeter, anetar i Unionit Europian dhe te tjere, ne cilin shtet dhe c,la eshte pergj1gja e kerkeses. Kerkeses duhet t'i bashkangjiten dokumentet e meposhtme: 1. Riprodhime fotografike ne shkallen e bimes ose pjeseve te saj qe sherbejne per te identifikuar sakte varietetin dhe eventualisht riprodhime grafike te karakteristikave te vei;anta. 2. Rezultatet e provave eksperimentale zyrtare, ku jane kryer. Per krijuesit (kerkuesit) e huaj eshte i nevojshem caktimi i nje perfaqsuesi ne Shqiperi me mandat zyrtar. Per varietetet e specieve perimore duhet precizuar ne kerkesen e paraqitur nese kerkohet regjistrimi i varietetit ne seksionin "a" ose "b". Ne seksionin "a" perfshihen VcJrietetet, fara e te cileve duhet te. certifikohet si "fare baze" ose si "fare e certifikuar" duke e krahasuar ne parcelat e paskontrollit me "faren e mostres standart". <;do njeri prej ketyre varieteteve duhet me detyrim te jete i certifikuar. Ne seksionin "b" perfshihen varietetet, fara e te cileve nuk kontrollohet me "faren e mostres standart". Neni4 Bashkengjitur kerkeses per regjistrimin permendur ne nenet 2 dhe 3, krijuesi i varietetit duhet te paraqese kopje te te drejtes se krijuesit te varietetit per te cilen kerkohet regjistrimi ne regjistrin zyrtar. ~e mungese te saj du~et te paraqese ne dy kopje dokumentet e meposhtme: 1. Kerkesen perkatese per njohjen e te drejtes se krijuesit te varietetit per te cilen kerkohet regjistrimi ne regjistrin e varieteteve (nje kopje e kerkeses duhet te paraqitet ne formularin ligjor) . Shenim: Ky formular i bashkengjitet kesaj rregulloreje. 2. Pershkrimi i varietetit: emertimi i propozuar i pershkruar me hollesi, menyra me te cilen eshte krijuar varieteti dhe tiparet e ndryshme te nafyres morfologjike dhe fiziologjike qe e bejne ate te dallohet nga varietetet e tjera te njohura te ngjajshme mete. Kur per prodhimin e nje varieteti nevojitet perdorimi i perseritur i nje varieteti tjeter duhen pershkruar edhe tiparet e ketij te fundit. 3. Relacion i shkurter qe ilustron strukturen, organizimin dhe mjetet teknike qe ka disponuar deri ne fund te krijimit te varietetit. 4. Shenime plotesuese eventuale per 9do informacion e dokumentacion tjeter te nevojshem per t'u ruajtur deri ne marrjen e vendimit perfundimtar lidhur me kerkesen e paraqitur, duke iu referuar ve9anerisht rezultateve te provave te kultures te kryera ne Shqiperi ose ne ndonje stitet tjeter Nese dokumentacioni paraqitet ne gjuhe te huaj, duhet t'i bashkengjitet perkthimi i deklaruar konform. 5. Nje deklarate qe deshmon: a. se varieteti perte cilin kerkohet njohja e te drejtes se krijuesit perm bush kerkesat e parashikuara nga ligji nr. 7659 b. ne rastin se per prodhimin e fares se nje varieteti kerkohet perdorim1 i perseritur i nje varieteti tjeter te regjistruar ne regjister, duhet paraqitur autorizim me shkrim nga autori te cilit i lejohet perdorimi i varietetit te dhene. c. Rezultatet e marra pas kerkeses per regjistrim ne regjistrin e ndonje shteti tjeter, nese eshte paraqitur nje keirkese e tille. 6. Prokuren ose letren e te ngarkuarit, kur ka ndonje te autorizuar, paraqitur ne formularin zyrtar te firmes, apo institucionit qe ka dhene autorizimin ose kopien autentike. NeniS Brenda 15 shkurit te c;:do viti respektivisht per varietetet qe mbillen ne pranvere dhe ato qe mbillen ne vjeshte, kerkuesi i regjistrimit te varietetit ne regjistrimin zyrtar eshte i detyruar te dergoje kampionet e fares,,..,se fidanet, sipas sasive te percaktuara ne pasqyrat bashkengjitur kesaj rregulloreje si dhe te paguaje tarifat e percaktuara per kryerjen e provave. Tarifat paraqiten ne pasqyren bashkengjitur Kur kampionit te fares i eshte bere ndonje trajtim duhet te pershkruhet tipi dhe perqindja e lendes aktive te perdorur. Dote kthehen dhe perjashtohen nga provat ato kampione, nen 9faredo titulli qe nuk i pergjigjen standarteve shteterore te percaktuara. 28 a, • .,,, I•-••• '\I Kerkesa per reg11strim qe vjen jashte afateve te parashikuara nga neni 2 i klaaj rregulloreje ose qe vjen ne afat por jo bashkeshoqeruar me dokumentacionin e plote siv specifikohet n6 nenet 3 e 4 nuk do te mi::rret ne konsiderate. Rastet e mosmarrjes ne konsiderate u bahen te ditura te interesuarve pa vonese. K.REUIII KRITERET E REGJISTRIMIT Neni7 Eksperimentimi i varieteteve per te cilat kerkohet regjistrimi kryhet nen pergjegjesine e se~orit te provave te varieteteve ne ESHF, ne bashkepunim me institucionet kerkimore shkencore te yendit, kundrejt pageses, per dy cikle vegjetative te ndryshme ne formen e dy provave te plota, qe kryhen ne nje ose dy pika te ndryshme ekologjike. Keto prova kryhen per te verifikuar dallueshmerine, homogjenitetin dhe stabilitetin (DHS). Krahas tyre kryhen edhe provat per vleren agronomike e teknologjike (VAT) ne jo me pak se 3 pika ekologjike. Provat per DHS dhe VAT jane baze per mbrojtjen e se drejtes se seleksionerit dhe garanci per perdorusin e varietetit. Nje komision ekspertesh, i caktuar nga KSHAV viziton provat, ben vleresime e vrojtime. Ky komision i paraqit raportin mbi provat, vleresimet dhe vrojtimet e.bera ne !(SHAV, i cili merr ne shqyrtim dosjen mete dhenat e plota te perpunuara te varietetit dhe i propozon.Ministrise se Bujqesise regjistrimin e varietetit ose e refuzon ate. Provat per dallueshmerine, homogjenitetin e stabilitetin (DHS) do te kryhen per varietetet e krijuara ne vend dhe per varietetet e huaja te cilet nuk jane tf'stuar per DHS ne ndonje vend tjeter. Per varietetet e huaja te regjistruara ne katalogun e Unionit Europian dote kryhen vetem provat per vleren agronomike e teknologjike (VAT). Per varietetet e tjera do te kryhen dy tipet e provave. KREUIV RREGULLAT TEKNIKE TE REGJISTRIMIT Neni8 Regjistrimi i varieteteve ne katalogun zyrtar te Bhqiperise i nenshtrohet rregullave teknike te regjistrimit, homologe me ato qe aplikohen ne vendet e Unionit Europian. Regjistrimi i nje varieteti ne Regjstrin Zyrtar te specieve dhe varieteteve ben te nevojshme njohjen e dallueshmerise, homogjenitetit dhe stabilitetit. Provat per dallueshmeri Dallueshmeria: vleresohet· gjate dy cikleve te p;·ovave nepermjet vrojtimeve te kryera gjate gjithe periudhes vegjetative. Varieteti i ri krahasohet direkt me varietetet ose grupvarietetet te ngjajshme me te. Krahasimi behet per tipare morfologjike e fiziologjike. Provat per homogjen itet . . Homogjeniteti i varieteteve vleresohet nepermjet vr.ojtimeve te realizuaraa ne nje numer te percaktuar bimesh individuale. Lista e karakteristikave (tipareve) qe dote ekzaminohen jarie te percaktuara ne konventat e UPOV-it. Keto tipare jane te pershkruara ne pasqyrat bashkengjitur kesaj rregulloreje. Provat e stabilizitetit Kontrolli i stabilitetit kryhet mbi nje master derguar sipas nje periodiciteti te rregullt nga kerkuesit (krijuesit).ose mbajtesi i varietetit. Gjukimi realizohet mbi bazen e krahasirriit te kampionit te derguar me ate te ruajtur ne koleksionin e mostrave e te referuar si master standart. Provat per VAT Ne keto prova varieteti vleresohet per produktivitetin, pri~et teknologjike dhe prirjet kulturale Metodika e provave dhe regjistrimi hartohet nga sektori i regjistrimit ne ESHF se bac::hku me institutet kerkimore slakencore. Kjo rregullore botohet ne gazeten zyrtare. MINISTRI Hasan Halili Shenim: Kjo rregullore zbatohet per bi mete arave, foragjereve, drufrutoret e vreshtat,pyjet dhe Jule/. 29 KERKESE PER REGJISTRIMIN E VARIETETIT TE SPECIES ........................... . Ministrise se Bujqesise dhe Ushqimit Entit Shteteror te Farerave dhe Fidaneve Sektorit te regjistrimit te varieteteve I nenshkruari me cilesine e krijuesit, kerkoj regjistrimin ne regjistrin e varieteteve, sipas ligjit nr. 7659, date 12.1.1993, te varietetit te (perm end specien te cilit i perket). Varieteti quhet ( eshte e detyrueshme te cilesohet se emertimi i varietetit eshte sipas fantazise se krijimit dhe pergjegjesia e ruajtjes se pastertise i besohet: (trego gjeneralitetet ne rastin kur perfaqsuesi eshte i njenjti person qe paraqet kerkesen. Varieteti rrjedh (permend prinderit qe jane kryqezuar ose sisteme te tjera te krijimit te tij). Ne rastin e hibridit trego formulen e sakte duke theksuar nese behet fjale per hibride me formule te thjeshte. Metoda qe mendohet te perdoret per ruajtjen e pastertise se varietetit eshte si me poshte: (P~rshkruaj shkurtimisht poc qarte metoden). lnstituti (ekonomia) ku mbahet varieteti i pastert ndodhet ne: rrethin komunen (ose bashkine) fshatin dhe ben pjese ne (shteti). Zonat bujqesore ve9anerisht te per~htatshme per kultivimin e varietetit jane: I nenshkruari deklaroj se per kete varietet eshte paraqitur (ose nuk eshte paraqitur) kerkesa per regjistrimin e tij ne vende te tjera (ne rast se po, permend shtetin dhe pergjigjen e kerkeses). Bashkengjitur dote gjeni: a. Pershkrimin e varietetit ne skeden perkatese. b. Riprodhime fotografike ose foto mekanike te bimes ose pjeseve te saj (qe sherbejne per identifikimin e sakte te varietetit) me riprodhime grafike te karakteristikeve te ve9anta nese eshte e nevojshme. c. Rezultatet e provave eksperimentale (ku jane kryer}. KERKUESI Firma ADRESA: Data ................... . 30 SASITE E KAMPIONIT TE FARES PER PROVA a) KULTURAT BUJQl::SORE Dritherat qe mbillen ne vjeshte Dritherat qe mbillen ne pranvere (elbi,tershera) Misri Orizi Sorgumi Panxharsheqeri Patatja Foragjere Leguminoze shumevjec;:are Leguminoze njevjec;are Graminore Vajoret dhe tekstilet Luledielli Kolza Soja p) PERIMET Varieteti ne vitin e I te proves 1 2 Shalqini 50 g Aspar~gusi (1) 50 g Pazia 100 g Panxhari i kuq 100 g Karota 50 g Lulelakra 20 g Brokoli 20 g Lakerkoke 20 g Lakra e Brukselit 20 g Kohlarabi 20 g Trangulli 30 g ~ikor1a 30 g Qepa 50 g Fasulja 2 kg FasulJa pllaqi 2 kg Batha 3 kg Finoku 30 g Endiv1a 30 g Sallata 15 g Patellxhani 20 g Pjepri 30 g Speci 20 g Bizelja 1.5 kg Varieteti ne vitin e II te proves 3 80 g 100 g 200 g 200 g 100 g 50 g 50 g 50 g 50 g 50 g 50 g 50 g 100 g 3 kg 3 kg 4 kg 60 g 50 g 50 g 30 g 50 g 30 g 2 kg 15 kg fare per 2 vjet rrjesht + rreth 600 kallinj 15 kg fare per 2 vjet rrjesht + 600 kallinj 3 kg fare + 0.5 kg per c;:do prind 15 kg per 2 vjet rrjesht 2 kg per 2 vjet rrjesht 2.5 kg per 2 vjet rrjesht 100-150 kg, sipas madhesise se zhardhokut per dy vjet rrjesht 2 kg per 2 vjet rrjesht 2 kg per 2 vjet rrjesht + 100 bishtaja per bizelen foragjere 2 kg per 2 vjet rrjesht 1 kg per 2 vjet rrjesht 2 kg per 2 vjet rr1esht 15 kg per 2 vjet rrjesht I b) PERIMET Varieteti ne vitin Varieteti ne vitin I e te proves e II te proves I 1 2· 3 I I Domatja 20 g 30 g Preshi 50 g 100 g Majdanozi 10 g 25 g Rrepa 20 g 100 g Rrilk3 50 g 100 g Selinoja 10 g 25 g Spinaqi 100 g 200 g Kungulli 50 g 80 g (1) Per sasite e kpmpionit te fares vendos ESHF 31