Nuclear Energy Law

‫د افغانستان اسالمي جمهوریت‬ ‫د عدلیې وزارت‬ ‫‪AC‬‬ ‫رسمي جریده‬ ‫‪KU‬‬‫قانون انرژی هستوی‬ ‫تاریـــــخ نشــر‪ )۲( :‬دلـو ســـال ‪ ۵۹۳۱‬هـ‪.‬ش نمبر مسلسل‪)۵۲۲۹( :‬‬ ‫فرمان‬ ‫رئیس جمهوری اسالمی افغانستان‬ ‫در مورد توشیح فیصله هیئت مختلط مجلسین شورای ملی پیرامون قانون انرژی هستوی‬ ‫شماره‪)۳۴۱( :‬‬ ‫تاریخ‪۳۱۳۲/۸/۵۲ :‬‬ ‫مادۀ اول‪:‬‬ ‫به تأسی از حکم جزء (‪ )۵۱‬مادۀ (‪ )۱۲‬و فقرۀ (‪ )۲‬مادۀ (‪ )۵۱۱‬قانون اساسی افغانستان فیصلۀ شماره (‪ )۲۲۲‬مؤرخ‬ ‫‪ ۵۹۳۱/۷/۵۳‬هیئت مختلط مجلسین شورای ملی را در مورد قانون انرژی هستوی طی (‪ )۵۵‬فصل و (‪ )۱۷‬ماده‪ ،‬توشیح‬ ‫‪AC‬‬ ‫می دارم‪.‬‬ ‫مادۀ دوم‪:‬‬ ‫این فرمان از تاریخ توشیخ نافذ‪ ،‬همراه با فیصلۀ هیئت مختلط مجلسین شورای ملی و متن قانون متذکره در جریدۀ رسمی‬ ‫‪KU‬‬ ‫نشر گردد‪.‬‬ ‫محمد اشرف غنی‬ ‫رئیس جمهوری اسالمی افغانستان‬ ‫دولت جمهوری اسالمی افغانستان‬ ‫شورای ملی‬ ‫فیصله‬ ‫فرمان تقنینی شماره (‪ )۹۳‬مؤرخ ‪ ۳۱۳۲/۹/۸‬رئیس جمهوری اسالمی افغانستان در مورد قانون‬ ‫انرژی هستوی‬ ‫شماره‪)۵۵۸( :‬‬ ‫تاریخ‪۳۱۳۲/۷/۳۳ :‬‬ ‫به تأسی از حکم مادۀ صدم قانون اساسی افغانستان‪ ،‬هیئت مختلط مجلسین شورای ملی به ترکیب پنج نفر از اعضای هر‬ ‫‪AC‬‬ ‫جرگه فرمان تقنینی شماره (‪ )۱۳‬مؤرخ ‪ ۵۹۳۱/۱/۲‬رئیس جمهور جمهوری اسالمی افغانستان در مورد قانون انرژی‬ ‫هستوی را با یک سلسله تعدیالت در (‪ )۵۵‬فصل و (‪ )۱۷‬ماده در جلسۀ روز دوشنبه مؤرخ ‪ ۵۹۳۱/۷/۵۳‬فیصله نمود‪.‬‬ ‫رئیس هیئت مختلط‬ ‫‪KU‬‬ ‫نجیبه حسینی‬ ‫معاون هیئت مختلط‬ ‫عبیدهللا رامین‬ ‫فهرست مندرجات‬

‫قانون انرژی هستوی‬ ‫فصل اول‬ ‫احکام عمومی‬ ‫صفحه‬ ‫عنوان‬ ‫ماده‬ ‫مبنی‪۳.........................................................................................‬‬ ‫مادۀ اول‪:‬‬ ‫اهداف‪۳.......................................................................................‬‬ ‫مادۀ دوم‪:‬‬ ‫ساحه تطبیق‪۳................................................................................‬‬ ‫مادۀ سوم‪:‬‬ ‫‪AC‬‬ ‫موارد استفاده‪۵..............................................................................‬‬ ‫ادارۀ تطبیق کننده‪۵..........................................................................‬‬ ‫مادۀ چهارم‪:‬‬ ‫مادۀ پنجم‪:‬‬ ‫‪KU‬‬ ‫اصطالحات‪۵..................................................................................‬‬ ‫مادۀ ششم‪:‬‬ ‫وظایف و صالحیت های اداره‪۹............................................................‬‬ ‫مادۀ هفتم‪:‬‬ ‫ایجاد کمیسیون‪۹.............................................................................‬‬ ‫مادۀ هشتم‪:‬‬ ‫فصل دوم‬ ‫جواز نامه‬ ‫صدور جواز نامه‪۷..........................................................................‬‬ ‫مادۀ نهم‪:‬‬ ‫موارد صدور جواز نامه و اجازه نامه‪۸...................................................‬‬ ‫مادۀ دهم‪:‬‬ ‫موانع کار‪۳...................................................................................‬‬ ‫مادۀ یازدهم‪:‬‬ ‫حاالت لغو جواز نامه و اجازه نامه‪۳......................................................‬‬ ‫مادۀ دوازدهم‪:‬‬ ‫انصراف از فعالیت هستوی‪۳۱..............................................................‬‬ ‫مادۀ سیزدهم‪:‬‬ ‫توظیف مفتشین‪۳۱...........................................................................‬‬ ‫مادۀ چهاردهم‪:‬‬ ‫تنفیذ تدابیر‪۳۳................................................................................‬‬ ‫مادۀ پانزدهم‪:‬‬ ‫فصل سوم‬ ‫محافظت از تشعشع‬ ‫اصول بنیادی‪۳۳.............................................................................‬‬ ‫مادۀ شانزدهم‪:‬‬ ‫کنترول و مراقبت منابع و عملکرد ها‪۳۵.................................................‬‬ ‫مادۀ هفدهم‪:‬‬ ‫عدم کنترول و مراقبت منابع و عملکرد ها‪۳۵............................................‬‬ ‫مادۀ هجدهم‪:‬‬ ‫محافظت‬ ‫در‬ ‫نامه‬ ‫اجازه‬ ‫و‬ ‫نامه‬ ‫جواز‬ ‫دارندگان‬ ‫مکلفیت‬ ‫مادۀ نزدهم‪:‬‬

‫‪AC‬‬ ‫شعاع‪۳۵.............................................................................‬‬ ‫فصل چهارم‬ ‫کنترول منابع و موارد رادیو اکتیف‬ ‫‪KU‬‬ ‫مکلفیت اداره‪۳۱.............................................................................‬‬ ‫ثبت منابع تشعشع‪۳۱........................................................................‬‬ ‫صادرات و واردات‪۳۱.......................................................................‬‬ ‫کنترول منابع بی سرپرست‪۳۴.............................................................‬‬ ‫مادۀ بیستم‪:‬‬ ‫مادۀ بیست و یکم‪:‬‬ ‫مادۀ بیست و دوم‪:‬‬ ‫مادۀ بیست و سوم‪:‬‬ ‫کنترول ریکتورهای تحقیقاتی و صنعتی‪۳۴...............................................‬‬ ‫مادۀ بیست و چهارم‪:‬‬ ‫فصل پنجم‬ ‫انحالل تا ٔسیسات هستوی‬ ‫موارد انحالل تأسیسات‪۳۲..................................................................‬‬ ‫مادۀ بیست و پنجم‪:‬‬ ‫طرح انحالل‪۳۲...............................................................................‬‬ ‫مادۀ بیست و ششم‪:‬‬ ‫مکلفیت دارندۀ جواز نامه در مرحله انحالل‪۳۹...........................................‬‬ ‫مادۀ بیست و هفتم‪:‬‬ ‫منابع مالی پروسه انحالل‪۳۹.........................................................‬‬ ‫مادۀ بیست و هشتم‪:‬‬ ‫ممنوعیت فعالیت در جوار مرکز هستوی‪۳۷..............................................‬‬ ‫مادۀ بیست و نهم‪:‬‬ ‫جواز نامه فعالیت های تحقیقاتی و صنعتی‪۳۷............................................‬‬ ‫مادۀ سی ام‪:‬‬ ‫فصل ششم‬ ‫حاالت اضطراری‬ ‫پالن حاالت اضطراری‪۳۸...................................................................‬‬ ‫مادۀ سی و یکم‪:‬‬ ‫پالن ملی حاالت اضطراری‪۳۸.............................................................‬‬ ‫مادۀ سی و دوم‪:‬‬ ‫حاالت اضطراری بیرون مرزی‪۳۸.........................................................‬‬ ‫مادۀ سی و سوم‪:‬‬ ‫‪AC‬‬ ‫فصل هفتم‬ ‫استخراج و پروسس مواد معدنی حاوی رادیو اکتیف‬ ‫‪KU‬‬ ‫تنظیم فعالیت استخراج و پروسس‪۳۳.....................................................‬‬ ‫مادۀ سی و چهارم‪:‬‬ ‫فعالیت های استخراج معدن‪۳۳.............................................................‬‬ ‫مادۀ سی و پنجم‪:‬‬

‫مکلفیت های دارنده اجازه نامه استخراج معدن‪۵۱...................................‬‬ ‫مادۀ سی و ششم‪:‬‬ ‫مصئونیت مواد رادیو اکتیف‪۵۳............................................................‬‬ ‫مادۀ سی و هفتم‪:‬‬ ‫مکلفیت دارندۀ جواز نامه تنظیم مواد فاضله رادیو اکتیف‪۵۳...........................‬‬ ‫مادۀ سی و هشتم‪:‬‬ ‫داشتن جواز نامه کار در مرکز اداره مواد فاضله‪۵۵.....................................‬‬ ‫مادۀ سی و نهم‪:‬‬ ‫داشتن پالن دفع مواد فاضله‪۵۵............................................................‬‬ ‫مادۀ چهلم‪:‬‬ ‫منع تورید مواد فاضله رادیو اکتیف‪۵۵....................................................‬‬ ‫مادۀ چهل و یکم‪:‬‬ ‫تنظیم صدور مواد فاضله رادیو اکتیف‪۵۵.................................................‬‬ ‫مادۀ چهل و دوم‪:‬‬ ‫فصل هشتم‬ ‫تدابیر محافظتی‬ ‫همکاری در تطبیق تدابیر‪۵۱...............................................................‬‬ ‫مادۀ چهل و سوم‪:‬‬ ‫ایجاد سیستم ها‪۵۱..........................................................................‬‬ ‫مادۀ چهل و چهارم‪:‬‬ ‫اجازه نامه صادرات مواد‪ ،‬تجهیزات و تکنالوژی هستوی‪۵۴...........................‬‬ ‫مادۀ چهل و پنجم‪:‬‬ ‫اجازه نامه واردات مواد‪ ،‬تجهیزات و تکنالوژی هستوی‪۵۴............................‬‬ ‫مادل چهل و ششم‪:‬‬ ‫فصل نهم‬ ‫امنیت هستوی‪ ،‬محافظت فزیکی و انتقاالت ممنوعه‬ ‫‪AC‬‬ ‫ممنوعیت استفاده‪۵۲........................................................................‬‬ ‫شرایط محافظت فزیکی‪۵۲..................................................................‬‬ ‫مادۀ چهل و هفتم‪:‬‬ ‫مادۀ چهل و هشتم‪:‬‬ ‫‪KU‬‬ ‫اطالع از سرقت مواد هستوی‪۵۹..........................................................‬‬ ‫مادۀ چهل و نهم‪:‬‬ ‫فصل دهم‬ ‫تخلفات و مؤیدات‬ ‫مسئولیت دارنده جواز نامه‪۵۹.............................................................‬‬ ‫مادۀ پنجاهم‪:‬‬ ‫مدت مرور زمان جبران خساره‪۵۹........................................................‬‬ ‫مادۀ پنجاه و یکم‪:‬‬ ‫درخواست جبران خساره‪۵۷................................................................‬‬ ‫مادۀ پنجاه و دوم‪:‬‬ ‫حاالت رفع مسئولیت‪۵۷.....................................................................‬‬ ‫مادۀ پنجاه و سوم‪:‬‬ ‫تخلفات‪۵۸....................................................................................‬‬ ‫مادۀ پنجاه و چهارم‪:‬‬

‫مجازات‪۵۳...................................................................................‬‬ ‫مادۀ پنجاه و پنجم‪:‬‬ ‫فصل یازدهم‬ ‫احکام نهایی‬ ‫پیشنهاد مقرره ها و وضع طرزالعمل ها‪۵۳...............................................‬‬ ‫مادۀ پنجاه و ششم‪:‬‬ ‫انفاذ‪۱۱........................................................................................‬‬ ‫مادۀ پنجاه و هفتم‪:‬‬ ‫‪AC‬‬ ‫‪KU‬‬ ‫قانون انرژی هستوی‬ ‫فصل اول‬ ‫احکام عمومی‬ ‫مبنی‬ ‫مادۀ اول‪:‬‬ ‫این قانون در روشنی احکام مواد پانزدهم و پنجاه و دوم قانون اساسی افغانستان وضع گردیده است‪.‬‬ ‫اهداف‬ ‫مادۀ دوم‪:‬‬ ‫‪AC‬‬ ‫این قانون به منظور تحقق اهداف ذیل وضع گردیده است‪:‬‬ ‫‪ -۵‬استفاده مفید از انرژی هستوی در عرصه های طبابت‪ ،‬زراعت‪ ،‬صنعت‪ ،‬معادن و سایر مقاصد صلح آمیز‪.‬‬ ‫‪ -۲‬تأمین مصئونیت و امنیت مواد رادیو اکتیف و منابع آن‪.‬‬ ‫‪KU‬‬ ‫‪ -۹‬مصئونیت محیط زیست در برابر تشعشعات رادیو اکتیف و جلوگیری از اثرات مضر آن‪.‬‬ ‫‪ -۲‬جلوگیری از استعمال و انتشار مواد رادیو اکتیف ‪ ،‬و سایر موادی که به تنهایی یا طور مرکب صحت موجودات حیه را‬ ‫متضرر سازد‪.‬‬ ‫‪ -۱‬کنترول و مراقبت از فعالیت های هستوی و مواد فاضله رادیو اکتیف‪.‬‬ ‫‪ -۱‬کنترول و نظارت از انتقاالت مواد ممنوعه هستوی و رادیو اکتیف‪.‬‬ ‫ساحۀ تطبیق‬ ‫مادۀ سوم‪:‬‬ ‫این قانون در مورد تولید‪ ،‬تصرف‪ ،‬واردات‪ ،‬صادرات‪ ،‬حمل و نقل‪ ،‬کنترول‪ ،‬مراقبت‪ ،‬اداره و استفاده صلح آمیز از انرژی‬ ‫هستوی یا هر نوع فعالیت مرتبط به آنها که توسط اداره انرژی هستوی مشخص می گردد‪ ،‬قابل تطبیق می باشد‪.‬‬ ‫‪1‬‬ ‫موارد استفاده‬

‫مادۀ چهارم‪:‬‬ ‫انرژی هستوی و تشعشع آیونایز کننده جهت بر آورده شدن مقاصد صلح آمیز مورد استفاده قرار می گیرد‪.‬‬ ‫حصول مواد منفجره هستوی‪ ،‬دستگاه های پخش کننده مواد هستوی یا انکشاف آن یا هر نوع فعالیت غیر صلح آمیز مرتبط‬ ‫به آنها و یا همکاری در این موارد با دیگران ممنوع می باشد‪.‬‬ ‫ادارۀ تطبیق کننده‬ ‫مادۀ پنجم‪:‬‬ ‫(‪ )۵‬ادارۀ انرژی هستوی مسئول تطبیق احکام این قانون در سطح کشور می باشد‪.‬‬ ‫(‪ )۲‬ادارۀ انرژی هستوی منبعد در این قانون بنام اداره یاد می گردد‪.‬‬ ‫‪AC‬‬ ‫اصطالحات‬ ‫مادۀ ششم‪:‬‬ ‫‪KU‬‬ ‫اصطالحات آتی در این قانون مفاهیم ذیل را افاده می نماید‪:‬‬ ‫‪ -۵‬مواد رادیو اکتیف‪ :‬موادی است که شعاع الفا‪ ،‬بیتا‪ ،‬گاما‪ ،‬و نیوترونها از آن بطور خود بخودی پخش می شود‪.‬‬ ‫‪ -۲‬فعالیت هستوی ‪ :‬شامل تولید‪ ،‬تهیه‪ ،‬پروسس‪ ،‬خرید‪ ،‬فروش‪ ،‬تصرف‪ ،‬توزیع‪ ،‬استعمال؛ واردات و صادرات منابع‬ ‫تشعشع‪ ،‬تأسیس و بکار انداختن ریکتور های هستوی برای مقاصد صنعتی‪ ،‬تحقیقی‪ ،‬زراعتی‪ ،‬طبابت‪ ،‬انرژی برق‪ ،‬حمل و‬ ‫نقل مواد رادیو اکتیف‪ ،‬انحالل مراکز فعالیت و اداره مواد فاضله رادیو اکتیف‪ ،‬می باشد‪.‬‬ ‫‪ -۹‬جواز نامه‪ :‬سند رسمی کتبی است که به منظور اجرای فعالیت هستوی از طرف اداره مطابق احکام این قانون اعطاء‬ ‫می گردد‪.‬‬ ‫‪2‬‬ ‫‪ -۲‬اجازه نامه‪ ،‬سند رسمی کتبی است که به منظور اجرای یک فعالیت هستوی مشخص از طرف اداره مطابق احکام این‬ ‫قانون اعطاء می گردد‪.‬‬ ‫‪ -۱‬تأسیسات هستوی‪:‬‬ ‫شامل‪:‬‬ ‫‪ -‬هر نوع ریکتور که منحیث منبع انرژی یا به مقصد دیگر مورد استفاده قرار می گیرد‪ ،‬ریکتور که منحیث منبع انرژی‬ ‫برای تجهیز یک وسیله بحری ترانسپورتی مورد استفاده قرار می گیرد از این تعریف مستثنی می باشد‪.‬‬

‫‪ -‬فابریکه های که از مواد سوخت هستوی برای تولید مواد هستوی یا پروسس آن یا جهت پروسس مجدد مواد سوخت‬ ‫رادیو اکتیف معروض به تشعشع مورد استفاده قرار می گیرد‪.‬‬ ‫‪ -‬مراکزیکه در آن مواد هستوی نگهداری می شود‪.‬‬ ‫‪AC‬‬ ‫‪ -۱‬صدمه هستوی‪:‬‬ ‫آسیب جانی یا جسمی و یا وارد شدن خساره به ملکیت ها بوده که باالثر فعالیت هستوی یا سایر فعالیت های مرتبط به آن‬ ‫بوجود می آید‪.‬‬ ‫‪KU‬‬ ‫‪ -۷‬حادثه هستوی‪ :‬واقعه یا سلسله از واقعات است که منشأ مشابه داشته و سبب صدمه هستوی می گردد‪.‬‬ ‫‪ -۲‬تشعشع آیونایز کننده‪ :‬اشعۀ است که قابلیت تولید جفت چارج ها را در مواد عضوی دارا باشد‪.‬‬ ‫‪ -۳‬منبع تشعشع‪ :‬مؤلد اشعه رادیو اکتیف یا سایر مواد رادیو اکتیف است که از دوران محروقات هستوی مربوط به ریکتور‬ ‫های تحقیقاتی و صنعتی هستوی خارج می گردد‪.‬‬ ‫‪ -۵۱‬مواد فاضله رادیو اکتیف شامل‪:‬‬ ‫‪ -‬تمام موادی است که در نتیجه تعامالت مواد رادیو اکتیف باقیمانده و استفاده بیشتر از آن در آینده مد نظر نباشد‪.‬‬ ‫‪ -‬موادی است که دارای مواد رادیو اکتیف یا با آن مواد آلوده بوده و نیز دارای اکتیفیتی یا غلظت اکتیفیتی بیشتر می باشد‪،‬‬ ‫که حسب احوال ایجاب کنترول و مراقبت را می نماید‪:‬‬ ‫‪ -۵۵‬مواد هستوی‪ :‬موادی است که طبق احکام این قانون از طرف اداره قابل کنترول و مراقبت تشخیص گردد‪.‬‬ ‫‪ -۵۲‬صادرات‪ :‬انتقال فزیکی مواد هستوی یا تجهیزات مربوطه‪ ،‬معلومات و تکنالوژی و یا سایر مواد رادیو اکتیف به‬ ‫شمول منابع آن است که از کشور به خارج صادر می گردد‪.‬‬ ‫‪3‬‬ ‫‪ -۵۹‬واردات‪ :‬انتقال فزیکی مواد هستوی یا تجهیزات مربوطه‪ ،‬معلومات و تکنالوژی و یا سایر مواد رادیو اکتیف به شمول‬ ‫منابع آن است که از خارج به داخل کشور وارد می گردد‪.‬‬ ‫‪ -۵۲‬دستگاه‪ :‬شامل‪ ،‬تأسیسات پخش کننده شعاع‪ ،‬مراکز استخراج معادن و پروسس مواد خام رادیو اکتیف‪ ،‬مراکز ادارۀ‬ ‫مواد فاضله رادیو اکتیف و سایر دستگاه های است که در آن مواد رادیو اکتیف‪ ،‬تولید‪ ،‬پروسس‪ ،‬استفاده‪ ،‬مراقبت‪ ،‬ذخیره و‬ ‫یا دفع می شود‪ ،‬و به اندازۀ قابل مالحظه ایجاب محافظت را نماید‪.‬‬

‫‪ -۵۱‬مرکز هستوی‪ :‬محلی است که در آن فعالیت ها و عملکرد با استفاده از مواد هستوی اجراء گردیده و شامل مرکز‬ ‫تولید انرژی هستوی‪ ،‬ریکتور تحقیقاتی‪ ،‬مرکز غنی سازی نهایی مواد هستوی‪ ،‬مرکز نگهداشت مواد هستوی به مصرف‬ ‫رسیده‪ ،‬دستگاه غنی سازی‪ ،‬مرکز پروسس مجدد و یا سایر محالتی که توسط اداره مشخص می گردد‪.‬‬ ‫‪ -۵۱‬اسرار هستوی‪ :‬به تمام آن دسته مواد‪ ،‬تخنیکها‪ ،‬معلومات کتبی‪ ،‬شفاهی و الکترونیکی و یا هم تکنالوژی هستوی‬ ‫اطالق می گردد که بطور مستقیم و یا غیر مستقیم از آن در تولید‪ ،‬تهیه‪ ،‬پروسس‪ ،‬خرید‪ ،‬فروش‪ ،‬تصرف‪ ،‬توزیع و‬ ‫استعمال اسلحه هستوی استفاده می گردد‪.‬‬ ‫‪AC‬‬ ‫‪ -۵۷‬حالت اضطرار‪ :‬حالت است که خطرات ناشی از تعامل زنجیری هستوی یا انحالل محصوالت تعامل زنجیری و یا‬ ‫معروض به تشعشع در آن متصور باشد‪.‬‬ ‫‪KU‬‬ ‫‪ -۵۲‬منبع بی سرپرست‪ :‬منبع رادیو اکتیف است که تحت کنترول و مراقبت نبوده و بدون مجوز مناسب متروک‪ ،‬سرقت‪،‬‬ ‫یا از محل اصلی بیجاه و یا منتقل شده باشد‪.‬‬ ‫‪ -۵۳‬رفع مسئولیت‪ :‬خارج ساختن مواد یا تجهیزات رادیو اکتیف در حدود عملکرد مجاز است که ایجاب کنترول و مراقبت‬ ‫را نمی نماید‪.‬‬ ‫‪ -۲۱‬تخلیه‪ :‬پراگنده ساختن فاضل آب و گازیکه آلوده به مواد رادیو اکتیف به حد مجاز بوده و خطری را به محیط زیست‬ ‫وارد نمی نماید‪.‬‬ ‫‪ -۲۵‬دفع‪ :‬جابجا سازی مواد سوخت مصرف شده یا مواد فاضله رادیو اکتیف در یک مرکز مناسب است بدون مقصد‬ ‫استفاده مجدد آن‪.‬‬ ‫‪ -۲۲‬معافیت‪ :‬مواد رادیو اکتیف طبیعی است که ایجاب کنترول را نمی نماید‪.‬‬ ‫‪ -۲۹‬مداخله‪ :‬عملی است که به منظور کاهش یا دفع معروضیت یا احتمال معروضیت در منابع صورت گرفته‪ ،‬از جمله‬ ‫عملکرد های کنترول شده نبوده و در نتیجه یک حادثه غیر مترقبه به وجود می آید‪.‬‬ ‫‪ -۲۲‬متصدی‪ :‬شخص حقیقی یا حکمی دارنده جواز فعالیت هستوی می باشد‪.‬‬ ‫‪4‬‬ ‫‪ -۲۱‬منبع رادیو اکتیف‪ :‬قشر نازکی (کپسول پوشیده) است که مواد رادیو اکتیف در آن به شکل دایمی بسته بندی گردیده و‬ ‫قابل کنترول و مراقبت می باشد‪.‬‬

‫‪ -۲۱‬زباله رادیو اکتیف‪ :‬مواد رادیو اکتیف استعمال شده است که استفاده مجدد آن شامل پالن نمی باشد‪.‬‬ ‫‪ -۲۷‬مصئونیت‪ :‬حفاظت محیط زیست است در مقابل خطرات تشعشع و مصئونیت مراکز و فعالیت های که موجب ازدیاد‬ ‫خطرات تشعشع می گردد‪.‬‬ ‫‪ -۲۲‬امنیت‪ :‬تدابیر است که به منظور جلوگیری از سرقت‪ ،‬سبوتاژ‪ ،‬دسترسی غیر مجاز‪ ،‬حمل و نقل غیر قانونی یا اعمال‬ ‫سوء دیگری در مورد مواد هستوی یا سایر مواد رادیو اکتیف‪ ،‬تجهیزات و تسهیالت مربوطه اتخاذ می گردد‪.‬‬ ‫‪ -۲۳‬عملکرد‪ :‬فعالیت بشری است که منابع اضافی معروضیت یا سایر طرق معروضیت را نشان می دهد‪.‬‬ ‫‪ -۹۱‬شخص عبارت از‪:‬‬ ‫‪AC‬‬ ‫‪ -۵‬شخص حقیقی داخلی‪ :‬شخصی است که دارای تابعیت افغانستان باشد‪.‬‬ ‫‪ -۲‬شخص حکمی داخلی‪ :‬شخصی است که به شکل مؤسسه‪ ،‬شرکت‪ ،‬مالکیت انحصاری‪ ،‬شرکت محدود المسئولیت‪،‬‬ ‫مشارکت مؤقت‪ ،‬سرمایه گذاری مؤقت‪ ،‬شرکت های سهامی خاص یا عام و اتحادیه یا هر نوع مؤسسه دیگر انتفاعی که‬ ‫‪KU‬‬ ‫مطابق احکام قانون تأسیس گردیده باشد‪.‬‬ ‫‪ -۹‬شخص حقیقی خارجی‪ :‬شخصی است که تابعیت غیر از تابعیت افغانستان را داشته باشد‪.‬‬ ‫‪ -۲‬شخص حکمی خارجی‪ :‬شخصی است که شخصیت حقوقی وی طبق احکام قوانین نافذه خارجی مشخص و جواز فعالیت‬ ‫را کسب نموده باشد‪.‬‬ ‫‪ -۹۵‬محیط زیست‪ :‬شامل منابع طبیعی‪ ،‬تعامالت بین اجزای منابع طبیعی یا بین اجزای مذکور و انسانها و حیوانات‪،‬‬ ‫خواص فزیکی‪ ،‬فرهنگی‪ ،‬تزئینی یا شرایطی است که صحت و سالمت آنها را تحت تاثیر قرار می دهد‪.‬‬ ‫‪ -۹۲‬خطر مواد رادیولوژیکی‪:‬‬ ‫خطری است که عوارض آن در انسانها به شکل سوختگی‪ ،‬استفراغ‪ ،‬بی اشتهایی‪ ،‬ریزش موی و اسهال فوراً ظاهر شده یا‬ ‫بعد از مدت طوالنی به انواع سرطانها و سوء شکل در نسل های آینده آشکار می گردد‪ .‬و در صورت استعمال بیش از حد‬ ‫معین آن‪ ،‬باالی حیوانات و نباتات نیز تاثیرات منفی بجا می گذارد‪.‬‬ ‫‪5‬‬ ‫وظایف و صالحیت های اداره‬ ‫مادۀ هفتم‪:‬‬

‫اداره دارای وظایف و صالحیت های ذیل می باشد‪:‬‬ ‫‪ -۵‬تعیین معیارها به منظور مصئونیت محیط زیست در مقابل تاثیرات احتمالی تشعشع ایونایز کننده‪.‬‬ ‫‪ -۲‬صدور‪ ،‬تمدید‪ ،‬تعدیل‪ ،‬تعلیق و لغو جواز نامه ها و اجازه نامه ها‪.‬‬ ‫‪ -۹‬کنترول‪ ،‬مراقبت و ارزیابی مراکز‪ ،‬فعلیت ها و عملکرد های دارندگان جواز نامه و اجازه نامه ها مطابق احکام این‬ ‫قانون‪.‬‬ ‫‪ -۲‬اتخاذ تصامیم در مورد تخلفات از احکام این قانون‪.‬‬ ‫‪ -۱‬همکاری با آژانس بین المللی انرژی اتمی در عرصه های مربوط‪.‬‬ ‫‪AC‬‬ ‫‪ -۱‬اتخاذ تدابیر الزم نظارتی غرض امنیت مواد هستوی و سایر مواد رادیو اکتیف‪ ،‬تجهیزات و تأسیسات مربوطه‪.‬‬ ‫‪ -۷‬تبادل معلومات و همکاری با مقامات نظارتی سایر کشور ها و سازمان های بین المللی مربوط‪.‬‬ ‫‪KU‬‬ ‫‪ -۲‬پیشنهاد طرح مقرره ها و وضع طرزالعمل ها و رهنمود های الزم‪.‬‬ ‫‪ -۳‬اجرای سایر وظایف طبق طرزالعمل های مربوطه‪.‬‬ ‫ایجاد کمیسیون‬ ‫مادۀ هشتم‪:‬‬ ‫(‪ )۵‬به منظور تنظیم بهتر امور مربوط به فعالیت هستوی کمیسیون عالی انرژی هستوی تحت ریاست رئیس جمهوری‬ ‫اسالمی افغانستان به ترکیب ذیل ایجاد می گردد‪:‬‬ ‫‪ -۵‬وزیر امور خارجه بحیث عضو‪.‬‬ ‫‪ -۲‬وزیر امور داخله بحیث عضو‪.‬‬ ‫‪ -۹‬وزیر دفاع ملی بحیث عضو‪.‬‬ ‫‪ -۲‬وزیر عدلیه بحیث عضو‪.‬‬ ‫‪ -۱‬وزیر صحت عامه بحیث عضو‪.‬‬ ‫‪6‬‬ ‫‪ -۱‬وزیر انرژی و آب بحیث عضو‪.‬‬ ‫‪ -۷‬وزیر زراعت‪ ،‬آبیاری و مالداری بحیث عضو‪.‬‬ ‫‪ -۲‬وزیر تحصیالت عالی بحیث عضو‪.‬‬ ‫‪ -۳‬وزیر معادن و پترولیم بحیث عضو‪.‬‬

‫‪ -۵۱‬رئیس عمومی امنیت ملی بحیث عضو‪.‬‬ ‫‪ -۵۵‬رئیس عمومی ادارۀ ملی حفاظت محیط زیست بحیث عضو‪.‬‬ ‫‪ -۵۲‬یک تن استادان پوهنځی ساینس پوهنتون کابل بحیث عضو‪.‬‬ ‫‪ -۵۹‬یک تن استادان الیکتروتخنیک پولی تخنیک کابل بحیث عضو‪.‬‬ ‫‪AC‬‬ ‫‪ -۵۲‬رئیس ادارۀ انرژی هستوی بحیث عضو و منشی‪.‬‬ ‫(‪ )۲‬طرز فعالیت کمیسیون عالی انرژی هستوی با رعایت احکام این قانون در مقررۀ جداگانه تنظیم می گردد‪.‬‬ ‫فصل دوم‬ ‫‪KU‬‬ ‫جواز نامه‬ ‫صدور جواز نامه‬ ‫مادۀ نهم‪:‬‬ ‫(‪ )۵‬هیچ شخص نمی تواند بدون داشتن جواز نامه و اجازه نامه مندرج این قانون فعالیت هستوی را انجام دهد‪.‬‬ ‫(‪ )۲‬جواز نامه فعالیت هستوی به مقاصد صلح آمیز به اساس درخواست اشخاص حقیقی یا حکمی مطابق احکام این قانون‬ ‫از طرف اداره صادر می گردد‪.‬‬ ‫(‪ )۹‬اداره می تواند درخواست مندرج فقرۀ (‪ )۲‬این ماده را مورد غور و ارزیابی قرارداده‪ ،‬در مورد قبولی یا رد آن‬ ‫تصمیم اتخاذ نماید‪.‬‬ ‫(‪ )۲‬هرگاه درخواست مندرج فقرۀ (‪ )۲‬این ماده رد گردد‪ ،‬اداره مکلف است دالیل آن را طور همه جانبه مورد غور و‬ ‫ارزیابی قرارداده‪ ،‬حد اکثر در خالل مدت سه ماه به درخواست دهنده اطالع دهد‪.‬‬ ‫(‪ )۱‬اشخاصی که درخواست ایشان رد می گردد‪ ،‬می توانند درخواست جدید را با دالیل مقنع به اداره ارایه نمایند‪.‬‬ ‫‪7‬‬ ‫(‪ )۱‬شخص خارجی که مطابق احکام این قانون فعالیت هستوی را انجام می دهد مکلف است مواد باقیمانده رادیو اکتیف و‬ ‫مواد فاضله آن را بعد از ختم فعالیت به خارج از کشور انتقال نماید در غیر آن ممنوع الخروج و مورد تعقیب عدلی قرار‬ ‫می گیرد‪.‬‬ ‫موارد صدور جواز نامه و اجازه نامه‬ ‫مادۀ دهم‪:‬‬ ‫(‪ )۵‬اداره می تواند بعد از تحقق موارد ذیل جواز نامه و اجازه نامه را صادر نماید‪:‬‬

‫‪ -۵‬حصول اطمینان از تأمین منافع عامه و توانایی خنثی نمودن اضرار تشعشع ناشی از فعالیت هستوی‪.‬‬ ‫‪ -۲‬حصول اطمینان از تأمین حفاظت محیط زیست ناشی از تشعشعات آیونایز کننده‪.‬‬ ‫‪ -۹‬حصول اطمینان از اینکه فعالیت هستوی تنها برای مقاصد صلح آمیز مطابق معاهدات و میثاقهای بین المللی که‬ ‫‪AC‬‬ ‫جمهوری اسالمی افغانستان به آن الحاق نموده است انجام یابد‪.‬‬ ‫‪ -۲‬ارایه سند کتبی مبنی بر داشتن فهم کافی از قواعد اساسی محافظت از تشعشع‪.‬‬ ‫‪ -۱‬تعهد کتبی مبنی بر اتخاذ تدابیر الزم جهت محافظت و مصئونیت کارکنان و مردم در حال و آینده‪.‬‬ ‫‪KU‬‬ ‫‪ -۱‬تعهد کتبی مبنی بر اتخاذ تدابیر الزمی تخنیکی‪ ،‬مالی و تشکیالتی جهت تأمین مصئونیت مناسب بشمول طرح و تطبیق‬ ‫تدابیر دفاعی در مقابل خطرات رادیولوژیکی‪.‬‬ ‫‪ -۷‬داشتن پالن منظم و مناسب به منظور جلوگیری از خطرات احتمالی در حاالت اضطرار‪.‬‬ ‫‪ -۲‬رعایت حدود دوز (انرژی فی واحد کتله) تعیین شده اداره و نظارت از معروضیت کارکنان به تشعشع آیونایز کننده‬ ‫مطابق ستندرد های بین المللی‪.‬‬ ‫‪ -۳‬داشتن امکانات مالی مناسب جهت دفع مواد فاضله‪ ،‬تصفیه و آسیب احتمالی رادیولوژیکی و انحالل‪.‬‬ ‫‪ -۵۱‬تعهد کتبی مبنی بر فراهم نمودن زمینه دسترسی مفتشین اداره به مراکز هستوی مورد نظر‪.‬‬ ‫‪ -۵۵‬تعهد کتبی مبنی بر فراهم نمودن معلومات مورد نیاز اداره‪.‬‬ ‫(‪ )۲‬هرگاه شخص نتواند‪ ،‬سند مندرج جزء (‪ )۲‬فقرۀ (‪ )۵‬این ماده را ارایه کند مکلف است‪ ،‬برنامه آموزشی حفاظت از‬ ‫شعاع را در اداره سپری و سند کتبی اخذ نماید‪.‬‬ ‫‪8‬‬ ‫(‪ )۹‬دارندۀ جواز نامه فعالیت هستوی مکلف است‪ ،‬به منظور اجرای فعالیت مخشص هستوی اجازه نامۀ جداگانه را از‬ ‫اداره اخذ نماید‪.‬‬ ‫(‪ )۲‬جواز نامه و اجازه نامه مندرج این قانون به شخص دیگر انتقال شده نمی تواند‪.‬‬ ‫موانع کار‬ ‫مادۀ یازدهم‪:‬‬ ‫اشخاص ذیل نمی توانند با تشعشع ایونایز کننده کار نمایند‪:‬‬

‫‪ -۵‬شخصی که سند هجده سالگی را تکمیل ننموده باشد‪.‬‬ ‫‪ -۲‬شخصی که در جریان معاینات صحی معروض به خطر تشعشع‪ ،‬تشخیص شود‪.‬‬ ‫حاالت لغو جواز نامه و اجازه نامه‬ ‫‪AC‬‬ ‫مادۀ دوازدهم‪:‬‬ ‫جواز نامه و اجازه نامه مندرج مادۀ نهم این قانون در حاالت ذیل لغو می گردد‪:‬‬ ‫‪KU‬‬ ‫‪ -۵‬در صورت عدم تطبیق احکام این قانون‪.‬‬ ‫‪ -۲‬در صورت فوت دارندۀ جواز نامه و اجازه نامه یا انحالل شخصیت حکمی‪.‬‬ ‫‪ -۹‬در صورت بروز اثرات سوء بیشتر از حد مجاز به محیط زیست‪.‬‬ ‫‪9‬‬ ‫انصراف از فعالیت هستوی‬ ‫مادۀ سیزدهم‪:‬‬ ‫(‪ )۵‬دارندۀ جواز نامه می تواند‪ ،‬درخواست مبنی بر انصراف از فعالیت هستوی را به اداره ارایه نماید‪.‬‬ ‫(‪ )۲‬اداره می تواند درخواست مندرج فقرۀ (‪ )۵‬این ماده را مورد غور و ارزیابی قرارداده‪ ،‬در مورد قبولی یا رد آن‬ ‫تصمیم مقتضی اتخاذ نماید‪.‬‬ ‫توظیف مفتشین‬ ‫مادۀ چهاردهم‪:‬‬ ‫(‪ ) ۵‬اداره به منظور تطبیق احکام این قانون‪ ،‬مقررات‪ ،‬طرزالعمل ها و رهنمود های مربوط‪ ،‬مفتشین را از میان اشخاص‬ ‫مسلکی ودارای تخصص توظیف می نماید‪.‬‬ ‫‪AC‬‬ ‫(‪ )۲‬مفتشین مندرج فقرۀ (‪ )۵‬این ماده دارای وظایف و صالحیت های ذیل می باشند‪:‬‬ ‫‪ -۵‬تفتیش محل مورد نظر و تأسیسات مربوط‪.‬‬ ‫‪ -۲‬توقف هر نوع فعالیت مغایر احکام این قانون‪.‬‬ ‫‪KU‬‬ ‫‪ -۹‬ضبط هر نوع اسناد و اشیای که داللت بر تخطی نموده و مطابق احکام این قانون جرم پنداشته شود‪.‬‬ ‫‪ -۲‬استجواب شفاهی یا کتبی از شخص مورد نظر‪.‬‬ ‫‪ -۱‬مطالبه معلومات و همکاری های تخنیکی الزم از اشخاص به منظور اجرای بهتر وظایف محوله مندرج این قانون‪.‬‬ ‫‪ -۱‬کسب معلومات در مورد محفوظ بودن منبع تشعشع و مصئونیت فعالیت های هستوی‪.‬‬

‫‪ -۷‬تفتیش هر واقعه یا حادثه شامل مواد هستوی یا منابع تشعشعی‪.‬‬ ‫(‪ )۹‬مفتشین مندرج فقرۀ (‪ )۵‬این ماده مکلف اند حین تفتیش کارت مخصوص تفتیش را ارایه نمایند‪.‬‬ ‫‪10‬‬ ‫تنفیذ تدابیر‬ ‫مادۀ پانزدهم‪:‬‬ ‫(‪ )۵‬هرگاه اداره تشخیص نماید که شرایط جواز نامه یا اجازه نامه از طرف دارندگان آن نقض گردیده است‪ ،‬می تواند‬ ‫حکم مبنی بر رعایت احکام این قانون را با در نظر داشت شرایط آتی صادر نماید‪:‬‬ ‫‪ -۵‬مکلف ساختن متخلف به رفع تخلفات در مدت معینه‪.‬‬ ‫‪ -۲‬تعلیق فوری جواز نامه یا اجازه نامه متخلف‪ ،‬مشروط بر اینکه این اقدام سبب جلوگیری یا کاهش خطر عاجل گردد‪.‬‬ ‫(‪ )۲‬هرگاه تدابیر مندرج فقرۀ (‪ )۵‬این ماده موثر واقع نگردد‪ ،‬اداره می تواند تصامیم ذیل را اتخاذ نماید‪:‬‬ ‫‪ -۵‬صدور هدایت مبنی بر اتخاذ تدابیر الزم به منظور رعایت شرایط مندرج جواز نامه یا اجازه نامه و جبران خساره‬ ‫وارده توسط دارنده آن‪.‬‬ ‫‪AC‬‬ ‫‪ -۲‬تعدیل شرایط مندرج جواز نامه یا اجازه نامه‪.‬‬ ‫‪ -۹‬لغو جواز نامه یا اجازه نامه‪.‬‬ ‫‪ -۲‬احاله قضیه غرض تعقیب عدلی به مراجع مربوط‪.‬‬ ‫‪KU‬‬ ‫فصل سوم‬ ‫محافظت از تشعشع‬ ‫اصول بنیادی‬ ‫مادۀ شانزدهم‪:‬‬ ‫به منظور محافظت از تشعشع موارد ذیل اصول بنیادی شمرده شده و باالی تمام فعالیت های هستوی و عملکرد قابل تطبیق‬ ‫می باشد‪:‬‬ ‫توجیه‪ :‬فعالیت هستوی که مفاد آن از اضرارش برای امور اجتماعی‪ ،‬اقتصادی و صحی بیشتر نبوده و زیان احتمالی را‬ ‫جبران نکند‪ ،‬مجاز نمی باشد‪.‬‬ ‫بهتر سازی‪ :‬تأمین تدابیر محافظتی با نظر داشت فکتور های اجتماعی و اقتصادی مبنی بر نگهداری حد اقل دوز اشعه‬ ‫مورد استفاده اشخاص معروض به خطر یا معروضیت تحمیلی به خطر که بااالثر فعالیت تشعشع به وجود می آید‪.‬‬

‫محدودیت اندازه‪ :‬تضمین فعالیت هستوی به نحویکه دوز اشعه مورد استعمال از اندازه که اداره تعیین نموده‪ ،‬تجاوز نکند‪.‬‬ ‫‪11‬‬ ‫کنترول و مراقبت منابع و عملکرد ها‬ ‫مادۀ هفدهم‪:‬‬ ‫(‪ )۵‬حدود دوز اشعه به منظور حفاظت اشخاص در جریان فعالیت های هستوی با در نظر داشت رهنمود های آژانس بین‬ ‫المللی انرژی اتمی در مقررۀ جداگانه تنظیم می گردد‪.‬‬ ‫(‪ )۲‬حفاظت اشخاص از اضرار ناشی از معروضیت تشعشع آیونایز کننده طبق مقررۀ جداگانه تنظیم می گردد‪.‬‬ ‫عدم کنترول و مراقبت منابع و عملکرد ها‬ ‫مادۀ هجدهم‪:‬‬ ‫(‪ )۵‬منابع و عملکرد ها در حاالت ذیل ایجاب کنترول و مراقبت را نمی نماید‪:‬‬ ‫‪ -۵‬در صورتی که خطر تشعشع برای اشخاص از حد مجاز کم باشد که ایجاب کنترول و مراقبت را ننماید‪.‬‬ ‫‪AC‬‬ ‫‪ -۲‬در صورتی که تاثیر رادیولوژیکی جمعی از حد مجاز کم باشد که ایجاب کنترول و مراقبت را ننماید‪.‬‬ ‫‪ -۹‬در صورتی که فعالیت و عملکرد از طرف اداره مصئون پنداشته شود‪.‬‬ ‫‪KU‬‬ ‫(‪ )۲‬اداره اندازه مجاز مواد رادیو اکتیف یا مواد ناشی از آن را که در فعالیت هستوی مورد استفاده قرار گرفته و ایجاب‬ ‫کنترول و مراقبت را نکند‪ ،‬تعیین می نماید‪.‬‬ ‫مکلفیت دارندگان جواز نامه و اجازه نامه در محافظت شعاع‬ ‫مادۀ نزدهم‪:‬‬ ‫(‪ )۵‬دارندۀ جواز نامه و اجازه نامه و مسئولین ذیربط که شعاع ایونایز کننده را استعمال می نمایند‪ ،‬مکلف اند محیط زیست‬ ‫را از صدمات رادیولوژیک مطابق ستندرد آژانس بین المللی انرژی هستوی‪ ،‬حفاظت نمایند‪.‬‬ ‫(‪ )۲‬دارندۀ جواز نامه و اجازه نامه و مسئولین ذیربط مکلف اند‪ ،‬در جریان فعالیت های مربوط محدودیت ها و دوز مجاز‬ ‫که توسط اداره تعیین گردیده رعایت نمایند‪.‬‬ ‫(‪ )۹‬اشخاص مندرج فقرۀ (‪ )۵‬این ماده مکلف اند‪ ،‬از تخریب یا ضیاع منبع شعاع و یا هر حادثه یا واقعه که موجب تخریب‬ ‫یا ضیاع منبع شعاع می گردد در خالل مدت (‪ )۲۲‬ساعت به اداره اطالع دهند‪.‬‬

‫(‪ ) ۲‬مسئول مرکز صحی نمی تواند‪ ،‬مریض را به منظور تشخیص یا تداوی با شعاع مواجه سازد‪ ،‬مگر اینکه تصدیق‬ ‫طبیب مؤظف و رعایت محافظت و مصئونیت از شعاع در زمینه اخذ گردیده باشد‪.‬‬ ‫‪12‬‬ ‫فصل چهارم‬ ‫کنترول منابع و مواد رادیو اکتیف‬ ‫مکلفیت اداره‬ ‫مادۀ بیستم‪:‬‬ ‫(‪ )۵‬اداره مکلف است به منظور کنترول و مراقبت مصئون منابع و مواد رادیو اکتیف و دستگاه های آن تدابیر موثر را‬ ‫طبق طرزالعمل مربوط اتخاذ نماید‪.‬‬ ‫(‪ )۲‬طبقه بندی صدمه باالقوه منابع و مواد رادیو اکتیف باالی محیط زیست‪ ،‬طبق رهنمود های آژانس بین المللی اتمی‬ ‫توسط اداره صورت می گیرد‪.‬‬ ‫ثبت منابع تشعشع‬ ‫‪AC‬‬ ‫مادۀ بیست و یکم‪:‬‬ ‫(‪ )۵‬اداره‪ ،‬منابع تشعشع را بعد از صنف بندی الزم ثبت می نماید‪.‬‬ ‫‪KU‬‬ ‫(‪ )۲‬اداره به منظور محافظت‪ ،‬مصئونیت و امنیت منابع تشعشع ثبت شده تدابیر الزم را اتخاذ می نماید‪.‬‬ ‫صادرات و واردات‬ ‫مادۀ بیست و دوم‪:‬‬ ‫صادرات و واردات و ترانزیت منابع تشعشع و مواد رادیو اکتیف با رعایت رهنمود های آژانس بین المللی انرژی اتمی در‬ ‫مقررۀ جداگانه‪ ،‬تنظیم می گردد‪.‬‬ ‫‪13‬‬ ‫کنترول منابع بی سرپرست‬ ‫مادۀ بیست و سوم‪:‬‬ ‫اداره به همکاری ادارات ذیربط به منظور بازیابی و کنترول منابع تشعشع بی سرپرست طبق طرزالعمل جداگانه تدابیر‬ ‫الزم را اتخاذ می نماید‪.‬‬ ‫کنترول ریکتور های تحقیقاتی و صنعتی‬ ‫مادۀ بیست و چهارم‪:‬‬ ‫(‪ )۵‬اداره به منظور کنترول و مراقبت ریکتور های تحقیقاتی و صنعتی تدابیر ذیل را اتخاذ می نماید‪:‬‬

‫‪ -۵‬تعیین معیار ها غرض طراحی‪ ،‬ساختمان‪ ،‬جابجا ساختن و طرز عملکرد‪ ،‬حفظ و مراقبت و انحالل آنها‪.‬‬ ‫‪ -۲‬ارزیابی منابع مالی و بشری جهت حصول اطمینان از مصئونیت و امنیت‪.‬‬ ‫‪AC‬‬ ‫‪ -۹‬تنظیم برنامه های تأمین کیفیت‪.‬‬ ‫‪ -۲‬تنظیم برنامه های محافظت از شعاع‪.‬‬ ‫‪KU‬‬ ‫‪ -۱‬تنظیم برنامه ها جهت آماده گی در حاالت اضطراری‪.‬‬ ‫‪ -۱‬تنظیم برنامه نگهداری تخنیکی جهت ابقای مصئونیت و امنیت ریکتور های تحقیقاتی و صنعتی در پروسه انحالل‪.‬‬ ‫(‪ )۲‬اداره می تواند‪ ،‬عالوه بر اتخاذ تدابیر مندرج فقرۀ (‪ )۵‬این ماده سایر تدابیر را عندالضرورت طبق طرزالعمل های‬ ‫جداگانه نیز اتخاذ نماید‪.‬‬ ‫‪14‬‬ ‫فصل پنجم‬ ‫انحالل تأسیسات هستوی‬ ‫موارد انحالل تأسیسات‬ ‫مادۀ بیست و پنجم‪:‬‬ ‫(‪ )۵‬تأسیسات هستوی مطابق احکام این قانون منحل شده می تواند‪.‬‬ ‫(‪ )۲‬انحالل مصئون تأسیسات هستوی در مقررۀ جداگانه که شامل موارد ذیل باشد تنظیم می گردد‪:‬‬ ‫‪ -۵‬مصئونیت و حفاظت محیط زیست‪.‬‬ ‫‪ -۲‬تعیین حدود و شرایط غرض کنترول و مراقبت تأسیسات دارای مواد رادیو اکتیف‪.‬‬ ‫‪AC‬‬ ‫‪ -۹‬وضع معیار ها جهت رفع مسئولیت از مواد رادیو اکتیف در جریان انحالل و بعد از آن‪.‬‬ ‫‪ -۲‬ارایه معلومات در مورد سروی ابتدایی ساحه جهت مقایسه مواد رادیو اکتیف قبل از آغاز و اعمار مرکز هستوی با‬ ‫حاالت بعد از انحالل از دارندۀ جواز نامه و اجازه نامه‪.‬‬ ‫‪KU‬‬ ‫‪ -۱‬حصول اطمینان از تکمیل و نگهداری تمام اسناد مربوط قبل از انحالل‪ ،‬در جریان و بعد از آن‪.‬‬ ‫‪ -۱‬حصول اطمینان از تطبیق شرایط کنترول و مراقبت ارزیابی بعد از انحالل‪.‬‬ ‫‪ -۷‬تعیین میعار های مشخص غرض ختم فعالیت هستوی‪.‬‬ ‫طرح انحالل‬ ‫مادۀ بیست و ششم‪:‬‬

‫(‪ )۵‬دارندۀ جواز نامه و اجازه نامۀ ریکتور تحقیقاتی و صنعتی مکلف اند حین مرحله دیزاین تأسیسات مربوط‪ ،‬طرح‬ ‫انحالل آن را ترتیب و غرض منظوری به اداره ارایه نمایند‪.‬‬ ‫(‪ )۲‬شرایط و حاالت انحالل مندرج فقرۀ (‪ )۵‬این ماده در طرزالعمل جداگانۀ که توسط اداره وضع می شود‪ ،‬تنظیم می‬ ‫گردد‪.‬‬ ‫‪15‬‬ ‫مکلفیت دارندۀ جواز نامه در مرحله انحالل‬ ‫مادۀ بیست و هفتم‪:‬‬ ‫دارندۀ جواز نامه در مرحلۀ انحالل مکلف به انجام وظایف ذیل می باشد‪:‬‬ ‫‪ -۵‬تأمین مصئونیت و حفاظت محیط زیست و سایر فعالیت های مربوط یا فعالیت های که توسط قراردادی فرعی انجام می‬ ‫گردد‪.‬‬ ‫‪ -۲‬آماده گی الزم جهت بررسی تاثیرات محیطی و حفاظتی که برای توقف تطبیق پالن ضروری باشد‪.‬‬ ‫‪ -۹‬رعایت معیار های انحالل احتمالی حین دیزاین تأسیسات و رعایت سیستم های جدید در جریان فعالیت مرکز هستوی‪.‬‬ ‫‪ -۲‬حصول اطمینان از سروی اساسی ساحه قبل از ایجاد تأسیسات در محدوده زمانی معین‪.‬‬ ‫‪ -۱‬ارایه و توجیه روش های جدید و استفاده ناشده پروسه انحالل جهت منظوری به اداره‪.‬‬ ‫‪AC‬‬ ‫‪ -۱‬حصول اطمینان از متناسب بودن طرح انحالل با نوعیت و حالت مرکز هستوی و خطرات احتمالی در پروسه انحالل‪.‬‬ ‫‪ -۷‬حصول اطمینان از مصئون بودن مرکز هستوی در صورت تعویق پروسه انحالل‪.‬‬ ‫‪KU‬‬ ‫‪ -۲‬داشتن ادارۀ تنظیم کننده پروسۀ انحالل و کارکنان مسلکی و با تجربه و حصول اطمینان از آمادگی الزم برای انحالل‬ ‫مصئون مرکز هستوی‪.‬‬ ‫‪ -۳‬داشتن پالن اضطراری جهت دفع خطرات احتمالی و ارایه آن به اداره‪.‬‬ ‫‪ -۵۱‬حصول اطمینان از فراهم شدن منابع مالی برای پروسه انحالل کلی‪.‬‬ ‫منابع مالی پروسه انحالل‬ ‫مادۀ بیست و هشتم‪:‬‬ ‫(‪ )۵‬اندازۀ منابع مالی جهت انحالل مرکز به اساس تحقیقات مالی مرکز هستوی مشخص می گردد در صورت تزئید یا‬ ‫تنزیل مصارف تخمین شده‪ ،‬مقدار آن متناسبا ً نیز افزایش یا کاهش یافته و غرض منظوری به اداره ارایه می گردد‪.‬‬

‫(‪ )۲‬اداره و وزارت مالیه به منظور تطبیق بهتر احکام مندرج فقرۀ (‪ )۵‬این ماده طرزالعمل جداگانه را وضع می نمایند‪.‬‬ ‫‪16‬‬ ‫ممنوعیت فعالیت در جواز مرکز هستوی‬ ‫مادۀ بیست و نهم‪:‬‬ ‫هیچ شخصی نمی تواند در جوار مرکز هستوی فعالیت های مشابه را انجام دهد‪ ،‬مگر اینکه جواز نامۀ آنرا از اداره کسب‬ ‫نموده باشد‪.‬‬ ‫جواز نامۀ فعالیت های تحقیقاتی و صنعتی‬ ‫مادۀ سی ام‪:‬‬ ‫اداره جهت صدور جواز نامه و اجازه نامه فعالیت های تحقیقاتی و صنعتی در مورد مواد رادیو اکتیف طرزالعملی را که‬ ‫حاوی مطالب ذیل می باشد‪ ،‬وضع می نماید‪:‬‬ ‫‪ -۵‬طبقه بندی جواز نامه و اجازه نامه فعالیت‪.‬‬ ‫‪AC‬‬ ‫‪ -۲‬تشخیص آموزش های مسلکی غرض انجام فعالیت های تحقیقاتی و صنعتی و تعیین حدود مسئولیت های دارنده جواز‬ ‫نامه و اجازه نامه‪.‬‬ ‫‪ -۹‬تعیین معیار ها جهت صدور جواز نامه و اجازه نامه فعالیت تحقیقاتی و صنعتی مربوط‪.‬‬ ‫‪KU‬‬ ‫‪ -۲‬ارزیابی درخواست متقاضیان جواز نامه و اجازه نامه ها‪.‬‬ ‫‪ -۱‬طرز صدور و ثبت جواز نامه و اجازه نامه‪.‬‬ ‫‪ -۱‬شرایط‪ ،‬مدت اعتبار و تمدید جواز نامه و اجازه نامه های مربوط‪.‬‬ ‫‪17‬‬ ‫فصل ششم‬ ‫حاالت اضطراری‬ ‫پالن حاالت اضطراری‬ ‫مادۀ سی و یکم‪:‬‬ ‫متقاضی فعالیت هستوی مکلف است‪ ،‬پالن مناسب آمادگی دفع خطرات احتمالی در حاالت اضطراری را تهیه و غرض‬ ‫تائید به اداره ارایه نماید‪.‬‬ ‫شرایط حاالت اضطراری و چگونگی ترتیب پالن آن در طرزالعمل های جداگانه تنظیم می گردد‪.‬‬ ‫پالن ملی حاالت اضطراری‬ ‫‪AC‬‬ ‫مادۀ سی و دوم‪:‬‬

‫اداره مکلف است‪ ،‬به همکاری وزارت دفاع ملی وسایر ادارات ذیربط پالن ملی دفع خطرات احتمالی فعالیت های هستوی‬ ‫یا رادیولوژیکی را در حاالت اضطراری ترتیب و غرض تصویب به کمیسیون عالی انرژی هستوی ارایه نماید‪.‬‬ ‫‪KU‬‬ ‫حاالت اضطراری بیرون مرزی‬ ‫مادۀ سی و سوم‪:‬‬ ‫اداره مکلف است‪ ،‬حین وقوع حالت اضطراری فعالیت های هستوی یا رادیولوژیکی‪ ،‬موضوع را بال فاصله از طریق‬ ‫مراجع ذیربط با آژانس بین المللی انرژی اتمی و مراجع ذیربط کشوری که احتمال مصاب شدن آن به آلودگی رادیو اکتیف‬ ‫متصور باشد‪ ،‬اطالع دهد‪.‬‬ ‫‪18‬‬ ‫فصل هفتم‬ ‫استخراج و پروسس مواد معدنی حاوی رادیو اکتیف‬ ‫تنظیم فعالیت استخراج و پروسس‬ ‫مادۀ سی و چهارم‪:‬‬ ‫اداره مکلف است‪ ،‬مطابق احکام قانون معادن به همکاری وزارت معادن و پترولیم به منظور تنظیم فعالیت های استخراج‬ ‫و پروسس موادیکه احتمال معروضیت خطر صحی و ایمنی و یا پخش تشعشع ایونایز کننده را داشته‪ ،‬طرزالعمل های را‬ ‫که شامل موارد ذیل باشد وضع نماید‪:‬‬ ‫‪ -۵‬فعالیت اکتشافی که احتمال معروضیت به تشعشع در آن متصور باشد‪.‬‬ ‫‪ -۲‬طرز و مقدار نمونه گیری یورانیم یا توریم از معدن و آزمایش آن‪ ،‬مگر اینکه کمتر از حد مجاز باشد‪.‬‬ ‫‪AC‬‬ ‫‪ -۹‬طرز فعالیت های کندن کاری در ساحه‪ ،‬به منظور ارزیابی یا تعیین حدود مواد معدنی‪.‬‬ ‫‪ -۲‬طرز بازدید‪ ،‬اعمار یا انجام فعالیت در یک معدن یا یک مرکز پروسس مواد رادیو اکتیف‪.‬‬ ‫‪KU‬‬ ‫‪ -۱‬طرز انتقال محصوالت معدن یا کارخانه مربوط‪.‬‬ ‫‪ -۱‬طرز اختتام فعالیت معدن یا انحالل مرکز پروسس مواد رادیو اکتیف‪.‬‬ ‫‪ -۷‬طرز کنترول و مراقبت مواد فاضله رادیو اکتیف‪.‬‬ ‫فعالیت های استخراج معدن‬ ‫مادۀ سی و پنجم‪:‬‬ ‫درخواست اجازه نامه فعالیت های استخراج معدن و پروسس مواد معدنی‪ ،‬دارای یورانیم و توریم حاوی معلومات ذیل می‬ ‫باشد‪:‬‬

‫‪ -۵‬داشتن جواز اکتشافی و بهره برداری مواد منرالی مطابق احکام قانون معادن‪.‬‬ ‫‪ -۲‬ارایه مشخصات ساحه بشمول زمین شناسی و معدن شناسی کوردینات های کادستری و عالمه گذاری حدود آن مطابق‬ ‫احکام قانون معادن و مقرره مربوط‪.‬‬ ‫‪ -۹‬داشتن پالن های ساختمانی‪.‬‬ ‫‪19‬‬ ‫‪ -۲‬ارائه معلومات در مورد پالن مقدماتی استخراج معدن و مرکز پروسس مواد رادیو اکتیف‪.‬‬ ‫‪ -۱‬فعالیت های کاری پیشنهادی‪ ،‬تخنیک های استخراجی و انواع تجهیزات مورد استفاده‪.‬‬ ‫‪ -۱‬مقدار یورانیم و یا توریم که با مواد استخراج می گردد‪.‬‬ ‫‪ -۷‬شرایط انتقال مواد معدن‪.‬‬ ‫‪ -۲‬پیشبینی اندازه خطرات معروضیت صحی برای کارکنان‪.‬‬ ‫‪ -۳‬داشتن پالن جلوگیری از حوادث‪.‬‬ ‫‪ -۵۱‬داشتن تدابیر محافظتی از تشعشعات‪.‬‬ ‫‪ -۵۵‬داشتن پالن تنظیم مواد فاضله رادیو اکتیف‪.‬‬ ‫‪AC‬‬ ‫‪ -۵۲‬طرز جلوگیری انتشار احتمالی آلودگی های رادیو اکتیف یا غیر رادیو اکتیفی در محیط و کاهش خطرات‪.‬‬ ‫‪ -۵۹‬معلومات در مورد اندازۀ تاثیرات فعالیت باالی صحت و مصئونیت محیط زیست‪.‬‬ ‫‪ -۵۲‬طرز ذخیره مواد معدنی و مواد بیکارۀ آن‪.‬‬ ‫‪KU‬‬ ‫‪ -۵۱‬داشتن پالن پروسه انحالل و منابع مالی آن‪.‬‬ ‫‪ -۵۱‬معلومات در مورد چگونگی تدابیر امنیتی‪.‬‬ ‫مکلفیت های دارندۀ اجازه نامه استخراج معدن‬ ‫مادۀ سی و ششم‪:‬‬ ‫دارندۀ اجازه نامه استخراج معدن مکلف به رعایت شرایط ذیل می باشد‪:‬‬ ‫‪ -۵‬تأمین مصئونیت و امنیت استخراج معدن و فعالیت های پروسسی آن مطابق شرایط مندرج اجازه نامه‪.‬‬ ‫‪ -۲‬حصول اطمینان از مطابقت فعالیت مربوط با شرایط مندرج اجازه نامه و ارایه گزارش آن به اداره‪.‬‬ ‫‪ -۹‬ارایه معلومات در مورد تغییرات در فعالیت های مربوط و کسب اجازه در زمینه از اداره‪.‬‬ ‫‪ -۲‬حفظ و نگهداری اسناد مربوط و فراهم نمودن زمینه تفتیش آن‪.‬‬ ‫‪ -۱‬ارایه سایر معلومات مورد نیاز اداره‪.‬‬

‫‪20‬‬ ‫مصئونیت مواد رادیو اکتیف‬ ‫مادۀ سی و هفتم‪:‬‬ ‫صادرات‪ ،‬واردات و حفاظت فزیکی مواد رادیو اکتیف و انتقال مصئون آن از یک محل به محل دیگر با در نظر داشت‬ ‫معیار های بین المللی در مقررۀ جداگانه تنظیم می گردد‪.‬‬ ‫مکلفیت دارندۀ جواز نامه تنظیم مواد فاضله رادیو اکتیف‬ ‫مادۀ سی و هشتم‪:‬‬ ‫(‪ )۵‬دارندۀ جواز نامه در تمام مراحل تنظیم مواد فاضله رادیو اکتیف مکلف به رعایت موارد ذیل می باشد‪:‬‬ ‫‪ -۵‬تأمین مصئونیت کلی محیط زیست در مقابل خطرات مواد رادیو اکتیف و سایر خطرات ناشی از آن‪.‬‬ ‫‪ -۲‬تولید حد اقل مواد فاضله رادیو اکتیف‪.‬‬ ‫‪AC‬‬ ‫‪ -۹‬تأمین روابط بین مراحل مختلف تنظیم مواد فاضله رادیو اکتیف‪.‬‬ ‫‪ -۲‬اتخاذ تدابیر محافظتی به منظور تنظیم مواد فاضله رادیو اکتیف مطابق معیار ها و رهنمود های آژانس بین المللی‬ ‫انرژی اتمی‪.‬‬ ‫‪KU‬‬ ‫‪ -۱‬سنجش دقیق خطرات بیولوژیکی‪ ،‬کیمیاوی و سایر خطرات توأم با تنظیم مواد فاضله رادیو اکتیف‪ ،‬وضعیت بحرانی و‬ ‫از بین بردن حرارت باقی مانده که در جریان تنظیم مواد فاضله به وجود می آید‪.‬‬ ‫‪ -۱‬جلوگیری از فعالیت های که تاثیرات آن نسبت به نسل فعلی باالی نسل آینده بیشتر باشد‪.‬‬ ‫(‪ )۲‬اداره به منظور تنظیم مصئون و مطمئن مواد فاضله رادیو اکتیف طرزالعمل جداگانه را وضع می نماید‪.‬‬ ‫‪21‬‬ ‫داشتن جواز نامه کار در مرکز اداره مواد فاضله‬ ‫مادۀ سی و نهم‪:‬‬ ‫اشخاص حقیقی و حکمی نمی توانند‪ ،‬بدون داشتن جواز نامه کار در مرکز اداره مواد فاضله رادیو اکتیف فعالیت نمایند‪.‬‬ ‫داشتن پالن دفع مواد فاضله‬ ‫مادۀ چهلم‪:‬‬ ‫دارندۀ جواز نامه فعالیت مرکز دفع مواد فاضله رادیو اکتیف مکلف است‪ ،‬پالن ختم فعالیت مرکز دفع ضایعات را که شامل‬ ‫کنترول اساسی فعال و غیرفعال می باشد‪ ،‬قبل از آغاز فعالیت تهیه و ترتیب نموده‪ ،‬غرض تائید به اداره ارایه نماید‪.‬‬

‫منع تورید مواد فاضله رادیو اکتیف‬ ‫مادۀ چهل و یکم‪:‬‬ ‫‪AC‬‬ ‫(‪ )۵‬اشخاص حقیقی و حکمی داخلی و خارجی نمی توانند مواد فاضله رادیو اکتیف را به کشور وارد نمایند‪.‬‬ ‫(‪ )۲‬اشخاص حقیقی و حکمی می توانند‪ ،‬در صورت داشتن جواز نامه‪ ،‬ضایعات مواد رادیو اکتیف را که در داخل کشور‬ ‫تولید می گردد‪ ،‬به خارج صادر نمایند‪.‬‬ ‫‪KU‬‬ ‫(‪ )۹‬صدور مواد فاضله رادیو اکتیف جهت نگهداری یا دفع به جنوب عرض البلد به پیمانه (‪ )۱۱‬درجه جواز ندارد‪.‬‬ ‫تنظیم صدور مواد فاضله رادیو اکتیف‬ ‫مادۀ چهل و دوم‪:‬‬ ‫صادرات مصئون مواد فاضله رادیو اکتیف با نظر داشت تأمین امکانات علمی و تخنیکی و رعایت معیار های بین المللی‬ ‫در مقررۀ جداگانه تنظیم می گردد‪.‬‬ ‫‪22‬‬ ‫فصل هشتم‬ ‫تدابیر محافظتی‬ ‫همکاری در تطبیق تدابیر‬ ‫مادۀ چهل و سوم‪:‬‬ ‫(‪ )۵‬ادارات دولتی و دارندگان جواز نامه مکلف اند‪ ،‬غرض تطبیق تدابیر محافظتی در موارد ذیل با آژانس بین المللی‬ ‫انرژی اتمی همکاری نمایند‪:‬‬ ‫‪ -۵‬فراهم نمودن سریع معلومات مورد ضرورت مطابق تفاهم نامه تدابیر محافظتی‪.‬‬ ‫‪ -۲‬فراهم نمودن زمینه برای مفتشین آژانس بین المللی انرژی اتمی جهت بازدید و بررسی از مراکز هستوی‪ ،‬تأسیسات‬ ‫هستوی و سایر محالت ذیربط با نظر داشت تفاهم نامۀ تدابیر محافظتی‪.‬‬ ‫‪AC‬‬ ‫‪ -۹‬ارایه سایر خدمات الزم نظر به تقاضای مفتشین آژانس بین المللی انرژی اتمی‪.‬‬ ‫(‪ ) ۲‬نمایندگان ذیصالح اداره و مفتشین آژانس بین المللی انرژی اتمی می توانند به منظور اجرای بازنگری مجاز به مراکز‬ ‫یا محالت مندرج تفاهم نامه دسترسی داشته باشند‪.‬‬ ‫‪KU‬‬ ‫(‪ )۹‬دارندۀ جواز نامه و کارکنان مربوط مکلف اند‪ ،‬به نمایندگان آژانس بین المللی انرژی اتمی و مفتشین آن غرض‬ ‫حصول اطمینان از متعهد بودن افغانستان به تعهدات مندرج تفاهم نامه تدابیر محافظتی اجازه بازدید از مرکز هستوی را‬ ‫بدهند‪.‬‬

‫ایجاد سیستم ها‬ ‫مادۀ چهل و چهارم‪:‬‬ ‫اداره مکلف است‪ ،‬به منظور اجرای تدابیر محافظتی طبق تفاهم نامۀ تدابیر محافظتی اقدامات ذیل را اتخاذ نماید‪:‬‬ ‫‪ -۵‬ایجاد سیستم اندازه گیری مواد هستوی‪.‬‬ ‫‪ -۲‬ایجاد سیستم ارزیابی اندازه گیری مواد هستوی‪.‬‬ ‫‪ -۹‬ایجاد سیستم موجودی و مفقودی فزیکی و ارزیابی موادیکه اندازه گیری نگردیده است‪.‬‬ ‫‪ -۲‬ایجاد سیستم ثبت و گزارشات مواد هستوی‪.‬‬ ‫‪ -۱‬ایجاد سیستم تنظیم مواد فاضله هستوی‪.‬‬ ‫‪23‬‬ ‫اجازه نامه صادرات مواد‪ ،‬تجهیزات و تکنالوژی هستوی‬ ‫مادۀ چهل و پنجم‪:‬‬ ‫(‪ ) ۵‬اجازه نامۀ صادرات مواد‪ ،‬تجهیزات و تکنالوژی قابل استفاده در فعالیت های هستوی به دارندۀ جواز نامه تحت‬ ‫شرایط ذیل اعطاء می گردد‪:‬‬ ‫‪ -۵‬تعهد دولت تحویل گیرنده مبنی بر استفاده صلح آمیز‪.‬‬ ‫‪ -۲‬تعهد مبنی بر تطبیق تدابیر محافظتی آژانس بین المللی انرژی اتمی حین انتقال‪.‬‬ ‫‪ -۹‬تعهد دولت تحویل گیرنده مبنی بر اتخاذ تدابیر محافظتی مواد هستوی و مراکز هستوی‪.‬‬ ‫‪ -۲‬رعایت میثاق های محافظت فزیکی مواد هستوی‪.‬‬ ‫‪ -۱‬ارایه معلومات در مورد استفاده قانونی نهایی و استفاده کنندۀ نهایی‪.‬‬ ‫‪AC‬‬ ‫(‪ )۲‬دارندۀ جواز نامه نمی تواند مواد‪ ،‬تجهیزات و تکنالوژی را که بداخل کشور وارد نموده‪ ،‬بدون اجازه اداره آنرا به‬ ‫کشور سومی انتقال دهد‪.‬‬ ‫اجازه نامۀ واردات مواد‪ ،‬تجهیزات و تکنالوژی هستوی‬ ‫‪KU‬‬ ‫مادۀ چهل و ششم‪:‬‬ ‫اجازه نامۀ واردات مواد‪ ،‬تجهیزات و تکنالوژی قابل استفاده در فعالیت های هستوی به دارندۀ جواز نامه تحت شرایط ذیل‬ ‫اعطاء می گردد‪:‬‬

‫‪ -۵‬داشتن موافقت کتبی مبنی بر تورید مواد‪ ،‬تجهیزات و تکنالوژی هستوی از مرجع دریافت کننده‪.‬‬ ‫‪ -۲‬معرفی مرجع تعیین شده جهت دریافت مواد‪ ،‬تجهیزات یا تکنالوژی هستوی‪.‬‬ ‫‪ -۹‬ارایه سند کتبی مبنی بر داشتن توانایی استفاده کننده نهایی جهت استفاده از مواد‪ ،‬تجهیزات و تکنالوژی هستوی و داشتن‬ ‫منابع اداری و تخنیکی در زمینه‪.‬‬ ‫‪24‬‬ ‫فصل نهم‬ ‫امنیت هستوی‪ ،‬محافظت فزیکی و انتقاالت ممنوعه‬ ‫ممنوعیت استفاده‬ ‫مادۀ چهل و هفتم‪:‬‬ ‫(‪ )۵‬دارندگان جواز نامه نمی توانند مواد رادیو اکتیف‪ ،‬اسلحه هستوی یا دستگاه پخش تشعشعات آیونایز کننده و مواد‬ ‫رادیولوژیکی را تولید نموده یا جهت انکشاف‪ ،‬دریافت‪ ،‬نگهداری و حمل و نقل آن استفاده نمایند‪.‬‬ ‫(‪ )۲‬کارکنان اداره و دارندگان جواز نامه و اجازه نامه و سایر کارکنان مربوط آنها مکلف اند اسرار هستوی را حفظ‬ ‫نمایند‪.‬‬ ‫شرایط محافظت فزیکی‬ ‫‪AC‬‬ ‫مادۀ چهل و هشتم‪:‬‬ ‫اداره طرزالعمل محافظت فزیکی مواد هستوی و سایر مواد رادیو اکتیف را با رعایت شرایط ذیل وضع می نماید‪:‬‬ ‫‪KU‬‬ ‫‪ -۵‬طبقه بندی مواد بر اساس ارزیابی اضراریکه باالثر سرقت یا انحراف مقدار معین مواد از استفاده قانونی و یا سبوتاژ‬ ‫مرکز هستوی که در آن مواد تولید‪ ،‬پروسس‪ ،‬استفاده‪ ،‬کنترول‪ ،‬نگهداری و منتشر می گردد‪.‬‬ ‫‪ -۲‬تدابیر محافظتی الزم برای کتگوری های مختلف مواد هستوی‪.‬‬ ‫‪ -۹‬تدابیر محاسبوی و کنترولی برای مواد هستوی و سایر مواد رادیو اکتیف‪.‬‬ ‫‪ -۲‬تیین شرایط جهت صدور اجازه نامه‪.‬‬ ‫‪ -۱‬تعیین شرایط به منظور کنترول و مراقبت از حاالت حفاظت فزیکی‪.‬‬ ‫‪ -۱‬تعیین مؤیدات در صورت تخطی از حفاظت فزیکی‪.‬‬ ‫‪25‬‬ ‫اطالع از سرقت مواد هستوی‬

‫مادۀ چهل و نهم‪:‬‬ ‫دارندۀ جواز نامه مکلف است‪ ،‬در صورت سرقت مواد هستوی یا رادیو اکتیف یا احتمال سرقت آن‪ ،‬اداره را بالوقفه طور‬ ‫شفاهی و تحریری مطلع نماید‪.‬‬ ‫فصل دهم‬ ‫تخلفات و مؤیدات‬ ‫مسئولیت دارندۀ جواز نامه‬ ‫مادۀ پنجاهم‪:‬‬ ‫‪AC‬‬ ‫(‪ )۵‬دارندۀ جواز نامۀ فعالیت هستوی مسئول جبران خسارات واردۀ هستوی مطابق احکام این قانون می باشد‪.‬‬ ‫(‪ ) ۲‬مسئولیت جبران خساره مواد هستوی سرقت شده‪ ،‬مفقود شده‪ ،‬متروک یا دور انداخته شده بدوش آخرین شخص می‬ ‫باشد که پروسس آن را عهده دار گردیده است‪.‬‬ ‫‪KU‬‬ ‫(‪ )۹‬در حاالت مندرج فقره های (‪ ۵‬و ‪ )۲‬این ماده اندازۀ خساره وارده حسب احوال از طرف اداره تعیین می گردد‬ ‫مشروط بر این که از (‪ )۵۱۱‬میلیون دالر امریکایی کمتر و از (‪ )۱۱۱‬میلیون دالر امریکایی و یا معادل آن به افغانی‬ ‫بیشتر نباشد‪.‬‬ ‫(‪ )۲‬دارندۀ جواز نامه فعالیت هستوی مکلف است‪ ،‬قبل از آغاز فعالیت‪ ،‬تضمین مالی معادل حد اکثر خساره وارده را تهیه‬ ‫و غرض تائید به اداره ارائه نماید‪.‬‬ ‫(‪ )۱‬حکومت مکلف است پرداخت خساره هستوی را که متصدی آن را تعهد نموده است تأمین نماید‪ .‬مشروط بر اینکه حجم‬ ‫ضرر به اندازه باشد که بیمه تأمین مالی متصدی برای جبران آن کفایت نکند این مبلغ نباید بیشتر از مبالغ مندرج فقرۀ (‪)۹‬‬ ‫این ماده باشد‪.‬‬ ‫مدت مرور زمان جبران خساره‬ ‫مادۀ پنجاه و یکم‪:‬‬ ‫(‪ )۵‬هرگاه متضرر‪ ،‬خسارۀ هستوی را قبل از سپری شدن مدت های ذیل مطالبه نه نماید‪ ،‬حق وی ساقط می گردد‪:‬‬ ‫‪ -۵‬در صورت فوت یا صدمه جسمی‪ ،‬سی سال از تاریخ وقوع حادثه‪.‬‬ ‫‪26‬‬ ‫‪ -۲‬در سایر حاالت‪ ،‬پانزده سال از تاریخ وقوع حادثه‪.‬‬ ‫(‪ )۲‬حق جبران خساره حاالت فوت و صدمه جسمی دارای اولویت می باشد‪.‬‬

‫(‪ )۹‬هرگاه متضرر در مدت مندرج فقرۀ (‪ )۵‬این ماده مطالبه جبران خساره نماید و بعد از سپری شدن مدت فوق‪ ،‬خساره‬ ‫وارده افزایش یافته‪ ،‬خساره متناسبا ً جبران می گردد‪ ،‬مشروط بر اینکه حکم صادره در زمینه نهایی نشده باشد‪.‬‬ ‫(‪ )۲‬اندازۀ جبران خساره مندرج این ماده به شخص از طرف محکمۀ ذیصالح طبق احکام قانون تعیین می گردد‪.‬‬ ‫درخواست جبران خساره‬ ‫مادۀ پنجاه و دوم‪:‬‬ ‫(‪ ) ۵‬شخصی که باالثر وقوع حادثه هستوی متضرر شود‪ ،‬درخواست جبران خساره را به اداره با رعایت احکام این قانون‬ ‫ارایه می نماید‪.‬‬ ‫‪AC‬‬ ‫(‪ )۲‬درخواست حاوی مطالب ذیل می باشد‪:‬‬ ‫‪ -۵‬شهرت درخواست دهنده‪.‬‬ ‫‪ -۲‬تشخیص کامل خساره وارده با ذکر دالیل آن‪.‬‬ ‫‪KU‬‬ ‫(‪ )۲‬اداره درخواست را در خالل مدت (‪ )۹۱‬روز از تاریخ ارایه‪ ،‬بررسی و غرض صدور حکم به محکمۀ مربوط ارجاع‬ ‫می نماید‪.‬‬ ‫حاالت رفع مسئولیت‬ ‫مادۀ پنجاه و سوم‪:‬‬ ‫دارندۀ جواز نامه فعالیت هستوی در حاالت ذیل مسئول جبران خساره پنداشته نمی شود‪:‬‬ ‫‪ -۵‬در صورتی که ثابت گردد‪ ،‬حادثۀ هستوی باالثر عمل مسلحانه جنگی یا تروریزم بوقوع پیوسته باشد‪.‬‬ ‫‪ -۲‬حادثۀ که ناشی از فعالیت تأسیسات هستوی دیگر بوقوع بپوندند‪.‬‬ ‫‪ -۹‬آسیب به ملحقات تأسیسات هستوی که از آن استفاده می گردد و یا استفاده خواهد شد‪.‬‬ ‫‪ -۲‬در صورتی که حادثه باالثر غفلت یا قصد متضرر بوقوع پیوسته باشد‪.‬‬ ‫‪27‬‬ ‫تخلفات‬ ‫مادۀ پنجاه و چهارم‪:‬‬ ‫(‪ )۵‬اعمال ذیل جرم شمرده شده و مرتکب آن مورد تعقیب عدلی قرار می گیرد‪:‬‬ ‫‪ -۵‬حصول‪ ،‬پروسس و انتشار مواد هستوی یا رادیو اکتیف به نحوی که ضرر آن به محیط زیست متصور باشد‪.‬‬ ‫‪ -۲‬سرقت مواد هستوی یا رادیو اکتیف‪.‬‬

‫‪ -۹‬حصول مواد هستوی یا رادیو اکتیف از مجاری غیر قانونی‪.‬‬ ‫‪ -۲‬صدور مواد هستوی یا رادیو اکتیف بدون داشتن جواز نامه و اجازه نامه‪.‬‬ ‫‪ -۱‬ارتکاب عمل علیه تأسیسات هستوی‪.‬‬ ‫‪AC‬‬ ‫‪ -۱‬مداخله در امور م واد و تأسیسات هستوی به نحویکه خطر مرگ یا صدمه جسمی یا ضرر به محیط زیست در آن‬ ‫متصور باشد مگر اینکه اداره به آن کتبا ً موافقه نموده باشد‪.‬‬ ‫‪ -۷‬استعمال مواد هستوی یا رادیو اکتیف غرض ایجاد خطر به مراکز هستوی یا مداخله در آن‪.‬‬ ‫‪KU‬‬ ‫‪ -۲‬افشای اسرار هستوی مندرج این قانون‪.‬‬ ‫‪ -۳‬عدم استفاده از وسایل محافظت تشعشع هنگام کار با منابع تشعشع‪.‬‬ ‫‪ -۵۱‬عدم تطبیق رهنمود ها و طرزالعمل های مربوط‪.‬‬ ‫‪ -۵۵‬استخدام کارکنان بدون معاینات صحی قبلی و عدم تطبیق آن با معاینات صحی فعلی‪.‬‬ ‫‪ -۵۲‬استفاده از منابع تشعشع بدون رعایت رهنمود های تعیین شده توسط اداره یا بهره برداری از منبع رادیو اکتیف در‬ ‫عدم موجودیت تدابیر تحفظی‪.‬‬ ‫‪ -۵۹‬استفاده از منابع رادیو اکتیف بدون کنترول و مراقبت شخص مسئول‪.‬‬ ‫‪ -۵۲‬عدم همکاری برای کنترول و مراقبت منبع تشعشع‪ ،‬در دسترس قرار ندادن معلومات و سایر اسناد مربوط یا گزارش‬ ‫دهی نادرست به اداره‪.‬‬ ‫‪ -۵۱‬وقفه در فعالیت تأسیسات تشعشعی یا منبع تشعشع که منجر به تخلف گردد‪.‬‬ ‫‪ -۵۱‬عدم رعایت شرایط جواز نامه یا اجازه نامه و یا تغییر دادن آنها‪.‬‬ ‫‪28‬‬ ‫(‪ )۲‬هرگاه اعمال مندرج فقرۀ (‪ )۵‬این ماده به مقصد اجرای فعالیت های تروریستی ارتکاب گردیده باشد مرتکب آن طبق‬ ‫احکام قانون مورد تعقیب عدلی قرار می گیرد‪.‬‬ ‫مجازات‬ ‫مادۀ پنجاه و پنجم‪:‬‬ ‫(‪ )۵‬مرتکب اعمال مندرج اجزای (‪ ۹ ،۲ ،۵‬و ‪ )۲‬فقرۀ (‪ )۵‬مادۀ پنجاه و چهارم این قانون به حبس طویل که از (‪ )۵۱‬سال‬ ‫کمتر نباشد محکوم می گردد‪.‬‬

‫(‪ )۲‬مرتکب اعمال مندرج اجزای (‪ ۷ ،۱ ،۱‬و ‪ )۲‬فقرۀ (‪ )۵‬مادۀ پنجاه و چهارم این قانون حسب احوال به حبس طویل که‬ ‫از (‪ )۵۲‬سال کمتر نباشد و یا حبس دوام محکوم می گردد‪.‬‬ ‫(‪ )۹‬مرتکب اعمال مندرج اجزای (‪ ۵۲ ،۵۵ ،۵۱ ،۳‬و ‪ )۵۹‬فقرۀ (‪ )۵‬مادۀ پنجاه و چهارم این قانون حسب احوال مکلف‬ ‫به پرداخت مبلغ (‪ )۹۱۱۱۱‬سی هزار افغانی الی (‪ )۱۱۱۱۱‬پنجاه هزار افغانی و یا به حبس که از یکماه کمتر و از یکسال‬ ‫‪AC‬‬ ‫بیشتر نباشد‪ ،‬محکوم می گردد‪.‬‬ ‫(‪ )۲‬مرتکب اعمال مندرج اجزای (‪ ۵۱ ،۵۲‬و ‪ )۵۱‬فقرۀ (‪ )۵‬مادۀ پنجاه و چهارم این قانون حسب احوال مکلف به پرداخت‬ ‫مبلغ پنجاه هزار (‪ )۱۱۱۱۱‬الی (‪ )۵۱۱۱۱۱‬یکصد و پنجاه هزار افغانی یا به حبس که از یکماه کمتر و از سه سال بیشتر‬ ‫‪KU‬‬ ‫نباشد‪ ،‬محکوم می گردد‪.‬‬ ‫فصل یازدهم‬ ‫احکام نهایی‬ ‫پیشنهاد مقرره ها و وضع طرزالعمل ها‬ ‫مادۀ پنجاه و ششم‪:‬‬ ‫اداره می تواند به منظور تنظیم امور ذیل مقرره ها را پیشنهاد و طرزالعمل را وضع نماید‪:‬‬ ‫‪ -۵‬فهرست اقالم‪ ،‬مواد‪ ،‬تجهیزات‪ ،‬و تکنالوژی که صدور آن ضرورت به جواز دارد‪.‬‬ ‫‪ -۲‬بازنگری متناوب یا تجدید فهرست اقالم کنترولی جهت انعکاس دهی انکشافات در تکنالوژی یا تغییرات در شرایط آن‪.‬‬ ‫‪ -۹‬معیار های ارزیابی درخواست و صدور جواز نامه‪.‬‬ ‫‪ -۲‬فیس صدور و تمدید جواز نامه ها و اجازه نامه ها در مقررۀ جداگانه تنظیم گردد‪.‬‬ ‫‪29‬‬ ‫‪ -۱‬کنترول فعالیت استفاده کننده گان نهایی‪.‬‬ ‫‪ -۱‬اطالع از پروسه صادرات و واردات‪.‬‬ ‫‪ -۷‬نگهداری اسناد فعالیت های هستوی مجاز‪.‬‬ ‫‪ -۲‬حصول اطمینان مبنی بر اجرای کامل معیار های محاسبوی‪.‬‬ ‫‪ -۳‬گزارش دهی به اداره وآژانس بین المللی انرژی اتمی از طریق مراجع مربوط‪.‬‬ ‫انفاذ‬ ‫مادۀ پنجاه و هفتم‪:‬‬

‫این قانون از تاریخ توشیح نافذ و در جریدۀ رسمی نشر گردد‪ ،‬با انفاذ آن قانون انرژی هستوی منتشرۀ جریدۀ رسمی شماره‬ ‫(‪ )۵۵۲۲‬مؤرخ ‪ ۹۱‬سنبله سال ‪ ۵۹۳۲‬ملغی می گردد‪.‬‬ ‫‪AC‬‬ ‫‪KU‬‬ ‫‪30‬‬