Air Protection Law

Na osnovu lana 23 Statuta Br ko distrikta Bosne i Hercegovine, Skup tina Br ko distrikta Bosne i Hercegovine, na 93. sjednici odr anoj 30. juna 2004. godine, usvaja ZAKON O ZA TITI VAZDUHA I. OP E ODREDBE SADR AJ ZAKONA lan 1 Ovim zakonom ure uje se za tita vazduha od zaga ivanja radi za tite zdravlja ljudi, klime i ivotne sredine od tetnog uticaja zaga enog vazduha. Za tita vazduha od zaga ivanja prouzrokovanog radioaktivnim materijama, industrijskim nesre ama i elementarnim nepogodama, ure uje se posebnim zakonom. CILJEVI ZA TITE VAZDUHA lan 2 Za titom vazduha prema ovom zakonu osiguravaju se: za tita kvaliteta vazduha radi izbjegavanja, spre avanja ili smanjivanja, tetnog uticaja zaga ivanje vazduha na ljudsko zdravlje, klimu i ivotnu sredinu u cjelinu; kontrola zaga ivanja vazduha koja poti e od ljudskog djelovanja i ograni avanje intenziteta zaga ivanja vazduha na izvorima zaga ivanja; odr avanje postoje eg stanja kvaliteta vazduha na podru jima nezaga enog ( istog) vazduha; pobolj anje vrijednosti kvaliteta vazduha u zonama u kojima je vazduh zaga en; proces za tite vazduha, kao i dio sistema za tite ivotne sredine, s utvr enim pravima, obavezama i odgovornostima fizi kih i pravnih lica; informisanje stanovni tva o vrijednostima kvaliteta vazduha i mjerama za o uvanje i pobolj anje kvaliteta vazduha; u e e javnosti u procesu za tite vazduha; ostvarivanje i drugih ciljeva za tite vazduha u skladu sa ovim zakonom. NA ELA ZA TITE VAZDUHA lan 3 Polaze i od osnovnih na ela za tite ivotne sredine, za tita vazduha zasniva se na: za titi vazduha, vode i zemlji ta kao i osnovnih komponenti i potencijala ivotne sredine; ograni avanju ispu tanja zaga uju ih materija u vazduh na najmanju mogu u mjeru, uz kori enje najboljih raspolo ivih tehnologija; na elu ''zaga iva pla a'' koje osigurava da tro kove sprovo enja mjera pobolj anja stanja vazduha snose pravna ili fizi ka lica koja ispu taju zaga uju e materije u vazduh; na elu da se mjere i postupci za za titu vazduha ne mogu sprovoditi ako bi imali negativan uticaj na ivotnu sredinu izvan Br ko distrikta BiH ili bi bili suprotni strogim propisima o za titi na radu; u e e javnosti u postupku utvr ivanja politike i dono enju planova i programa za tite vazduha, izdavanju saglasnosti i dozvola, inspekcijskom nadzoru i drugim postupcima procesa za tite vazduha. DEFINICIJE I POJMOVI lan 4 Pojedini izrazi koji se upotrebljavaju u ovom zakonu imaju slijede e zna enje: ''vazduh'' zna i spoljni vazduh (skup svih gasova) u atmosferi, ne uklju uju i radne prostorije; '' velika nesre a/udes'' zna i pojavu velike emisije, po ara ili eksplozije koje nastaju zbog nekontrolisanih promjena nastalih tokom rada postrojenja i predstavljaju veliku opasnost po zdravlje ljudi ili ivotnu sredinu posredno ili neposredno unutar ili izvan postrojenja uklju uju i jednu ili vi e opasnih supstanci; ''vrijednost uzbune'' zna i nivo iznad koga postoji rizik po ljudsko zdravlje prilikom kratkog izlaganja i na kojem e biti preduzeti direktni koraci; ''grani na vrijednost kvaliteta vazduha'' zna i nivo odre en na osnovu nau nog znanja, s ciljem izbjegavanja spre avanja ili smanjivanja tetnih uticaja na ljudsko zdravlje i/ili ivotnu 2 sredinu u cjelini; ovaj nivo se mora dosti i u odre enom periodu i kasnije ne smije biti prekora en; ''grani na vrijednost emisije'' zna i koncentraciju i/ili koli inu zaga uju ih supstanci u emisijama iz nekog izvora u toku odre enog perioda koje ne smiju biti prekora ene; ''emisija'' zna i ispu tanje supstanci iz bilo kog izvora u vazduh; ''zaga uju a materija'' zna i bilo koju supstancu koju ovjek direktno ili indirektno unosi u vazduh i koja vjerovatno mo e imati tetan uticaj na ljudsko zdravlje i/ili na ivotnu sredinu u cjelini, uklju uju i i neprijatne mirise; ''zaga ivanje vazduha'' zna i direktno ili indirektno uno enje supstanci u vazduh od ovjeka i rezultira takvim tetnim uticajima koji ugro avaju ljudsko zdravlje, nanose tetu ivotnim resursima, ekosistemima, materijalnoj svojini i koji o te uju i uti u na razonodu i ostale vrste zakonskog kori enja ivotne sredine; ''zna ajna promjena'' zna i promjenu u radu postrojenja koja mo e imati tetne uticaje na ljude ili ivotnu sredinu, bilo da su ti uticaji neposredni ili odlo eni; ''izvor'' zna i bilo koje porijeklo ispu tanja supstanci u vazduh, uklju uju i stacionarne izvore industrije i doma instva, kao i pokretne izvore kao to su motorna vozila, i ta kaste i difuzne izvore; ''kvalitet vazduha" zna i koncentraciju zaga uju ih suspstanci u vazduhu u toku odre enog perioda; ''neprijatan miris'' zna i svojstvo odoranata koje se ljudskim ulom mirisa opa a da izaziva negativan fiziolo ki uticaj; ''pravno ili fizi ko lice'' zna i bilo koje fizi ko ili pravno lice koje rukovodi radom ili kontroli e objekat ili kome je data mo ekonomskog odlu ivanja tehni kom funkcionisanju preduze a; ''postrojenje'' zna i bilo koji objekat koji se koristi za industrijske ili javne komunalne svrhe koji vjerovatno mogu da izazovu zaga ivanje vazduha; ''postrojenje sa sagorijevanjem'' zna i bilo koju tehni ku napravu u kojoj se goriva oksidiraju kako bi se koristila toplota koja se na taj na in produkuje; ovaj zakon se primjenjuje samo na pogone sa sagorijevanjem koji su namijenjeni za produkovanje energije sa izuzetkom onih pogona koji direktno koriste produkte sagorijevanja u procesima proizvodnje; ''postrojenje za spaljivanje otpada'' zna i bilo koju stacionarnu ili pokretnu tehni ku jedinicu namijenjenu termalnoj obradi otpada sa ili bez povrata toplote od sagorijevanja koje se produkuje; ovo uklju uje spaljivanje putem oksidacije otpada kao i putem ostalih procesa kao to su procesi pirolize, gasifikacije ili plazme kada se supstance koje nastaju kao rezultat tretiranja naknadno spaljuju; ''prag informisanja'' zna i nivo iznad koga postoji rizik po ljudsko zdravlje usred kratkog izlaganja za izuzetno osjetljive dijelove stanovni tva i o kome je potrebno dati najnovije informacije; ''ciljana vrijednost'' zna i nivo odre en s ciljem izbjegavanja vi e dugotrajnih tetnih uticaja na ljudsko zdravlje i/ili ivotnu sredinu u cjelini; ovaj nivo se mora dosti i u odre enom periodu gdje je to mogu e. OSNOVNE OBAVEZE lan 5 Svi subjekti ije aktivnosti imaju uticaja na vazduh du ni su da me usobno sara uju o pitanjima za tite ivotne sredine. Zabranjeno je ispu tanje ili uno enje u vazduh zaga uju ih supstanci u koli inama koje mogu ugroziti zdravlje ljudi i ivotnu sredinu. II. PLANIRANJE ZA TITE VAZDUHA SVRHA PLANIRANJA lan 6 Radi postizanja ciljeva za tite vazduha utvr enih ovim zakonom, u Distriktu se utvr uje strategija za tite vazduha s akcionim planom upravljanja kvalitetom vazduha i drugi planovi i programi koji se donose i ostvaruju na na in i pod uslovima utvr enim ovim zakonom. VRSTE PLANSKIH DOKUMENATA lan 7 U Br ko distriktu BiH se donose slijede i planski dokumenti iz oblasti za tite vazduha: 3 strategija za tite vazduha Br ko distrikta BiH s akcionim planom upravljanja kvalitetom vazduha (u daljem tekstu: strategija za tite vazduha Distrikta); izvje taji o izvr avanju planova i programa. STRATEGIJA ZA TITE VAZDUHA DISTRIKTA lan 8 Strategijom za tite vazduha Distrikta utvr uje se politika za tite vazduha i upravljanje kvalitetom vazduha. Strategiju za tite vazduha Distrikta priprema u nadle n odjeljenj Vlade, na na in propisan Zakonom o za titi ivotne sredine za pripremanje strategije za tite vazduha Distrikta i akcionog plana za tite ivotne sredine. Na prijedlog gradona elnika, Skup tina Br ko distrikta BiH donosi strategiju za za titu vazduha, na period od est godina. Strategija za tite vazduha Distrikta je sastavni dio strategije Distrikta i akcionog plana za tite ivotne sredine, a u postupku pripremanja i dono enja uskla uje se s odgovaraju im planskim dokumentom na nivou Bosne i Hercegovine. IZVJE TAJ O SPROVO ENJU POLITIKE lan 9 O sprovo enju politike utvr ene strategijom za tite vazduha Distrikta, gradona elnik podnosi Skup tini Br ko distrikta BiH na razmatranje izvje taj najmanje jednom u dvije godine. Izvje taj sadr i naro ito: podatke o stanju kvaliteta vazduha i tendencijama njegovog kretanja kada su u pitanju zaga uju e materije za koje su grani ne vrijednosti utvr ene na osnovu Zakona o za titi ivotne sredine; podatke o tendencijama i razvoju emisija zaga uju ih materija koje su upisane u katastar emisija; mjere za pobolj anje kvaliteta vazduha koje su preduzete i njihovi rezultati. LOKALNI PROGRAMI ZA TITE VAZDUHA lan 10 Programom za tite vazduha utvr uje se politika za tite vazduha i na in upravljanja kvalitetom vazduha na podru ju Distrikta, u skladu sa strategijom za tite vazduha Distrikta. Program za tite vazduha: priprema gradona elnik, na na in propisan Zakonom o za titi ivotne sredine za pripremanje lokalnog programa za tite ivotne sredine; donosi gradona elnik na prijedlog nadle nog odjeljenja na period od est godina. Program za tite vazduha sastavni je dio lokalnog programa za tite ivotne sredine. O sprovo enju politike utvr ene Programom za tite vazduha, gradona elnik podnosi Skup tini Br ko distrikta BiH, na razmatranje izvje taj, najmanje jednom u dvije godine. PLANIRANJE PROSTORA lan 11 Prilikom planiranja prostora, politika, mjere i ograni enja utvr eni planskim dokumentima iz oblasti za tite vazduha, predstavljaju jedan od obaveznih osnova za pripremanje i izradu prostornih planova. Za podru je Distrikta, utvr uje se lista za ti enih podru ja, na kojima se ne mo e graditi nijedan novi ta kasti izvor emisija, posebno pogoni i postrojenja, postrojenja sa sagorijevanjem i postrojenja za spaljivanje otpada, niti se mogu vr iti zna ajnija pro irenja postoje ih djelatnosti. Kod izrade i dono enja prostornih planova, prilikom odre ivanja lokacija za nove ta kaste izvore emisija i izvore za koje je potrebna ekolo ka dozvola posebna pa nja posve uje se za titi ventilacionih hodnika i kvalitetu vazduha gusto ili stalno naseljenog podru ja. Lokacija, veli ina i karakteristike ventilacionih hodnika odre uju se meteorolo kom studijom. III. IZVORI EMISIJA 1. OP A OGRANI ENJA 4 OBAVEZE PRAVNOG LICA IZVORA EMISIJA lan 12 Pravno lice pogona, postrojenja i drugih izvora, koji ispu tanjem tetnih materija u vazduh zaga uju ili mogu da zagade vazduh du ni su da: vr e mjerenja i pra enja emisija; smanje na najmanju mogu u mjeru emisije zaga uju ih materija i neprijatnih mirisa u vazduh, uz primjenu najboljih raspolo ivih tehnologija; ne prekora e grani ne vrijednosti emisija. Grani ne vrijednosti emisija propisuje gradona elnik, podzakonskim aktom. GRANI NE VRIJEDNOSTI EMISIJA lan 13 Ekolo kom dozvolom, na osnovu studije o uticaju na ivotnu sredinu se utvr uje da li emisije u vazduh koje poti u iz izvora za iju je izgradnju i upotrebu potrebna ekolo ka dozvola, mogu imati uticaja na ivotnu sredinu koji se mo e odrediti. IZVORI EMISIJA I DRUGE DOZVOLE lan 14 Da li emisije u vazduh, koje poti u iz izvora za iju izgradnju i upotrebu nije potrebna ekolo ka dozvola, mogu imati uticaja na ivotnu sredinu koji se mo e dozvoliti, utvr uje se urbanisti kom saglasno u, odobrenjem za gra enje i odobrenjem za upotrebu, na osnovu studije o vazduhu. Zahtjev za izdavanje saglasnosti i odobrenja iz stava 1 ovog lana, pored elemenata propisanih posebnim zakonom, sadr i i podatke o: osnovnim supstancama koje e se koristiti u radu objekta; supstancama koje e biti ispu tene u vazduh u toku redovnog rada objekta, uklju uju i i rasipaju e emisije; supstancama koje e biti ispu tene u vazduh iz objekta u slu aju nesre e velikih razmjera; preventivnim mjerama za ubla avanje posljedica, koje e se koristiti za spre avanje i smanjivanje emisija. Urbanisti ka saglasnost, odobrenje za gra enje i odobrenje za upotrebu, izdaju se na na in i po postupku propisanim posebnim zakonom. Ako emisije u vazduh mogu imati uticaja na ivotnu sredinu na podru ju Distrikta, u postupku izdavanja saglasnosti i odobrenja prema stavu 3 ovog lana, tra i se prethodno mi ljenje nadle nih odjeljenja Vlade koja su obavezna dati u roku od 15 dana od dana kada je zatra eno. SMETNJE ZA IZDAVANJE DOZVOLA lan 15 Nadle na odjeljenja Vlade ne mogu izdati dozvolu, saglasnost ili odobrenje iz lana 13 i lana 14 ovog zakona ako prema studiji o uticaju na ivotnu sredinu, odnosno studiji o vazduhu, emisije u vazduh iz izvora mogu tetno uticati na zdravlje ljudi i klimu ili ivotnu sredinu u znatnoj mjeri. Dozvola, saglasnost ili odobrenje iz stava 1 ovog lana ne e se izdati, ako je izvjesno da e izvor ispu tati u vazduh supstance iznad grani nih vrijednosti emisija propisanih na osnovu ovog zakona. ODOBRENJE ZA RAD lan 16 Nadle na odjeljenja Vlade izdat e pravnom licu izvora emisije odobrenje za po etak obavljanja djelatnosti, kojim se utvr uje da su ispunjeni uslovi u pogledu tehni ke opremljenosti, za tite na radu i za tite i unapre ivanja ivotne sredine, kao i drugi propisani uslovi (u daljem tekstu: odobrenje za rad), na na in i pod uslovima utvr enim posebnim propisima. U postupku izdavanja odobrenja za rad, uslovi u pogledu tehni ke opremljenosti i za tite i unapre ivanja ivotne sredine, utvr uju se na osnovu ekolo ke dozvole, odnosno odobrenja za upotrebu, ako za upotrebu objekata nije propisana obaveza izdavanja ekolo ke dozvole. Ako ekolo ka dozvola, odnosno odobrenje za upotrebu nisu izdati na osnovu studije o uticaju na ivotnu sredinu koja sadr i elemente i uslove za utvr ivanje uticaja emisija u vazduh na ivotnu sredinu ili studije o vazduhu, nadle na odjeljenja ne mogu izdati odobrenje za rad dok pravno ili fizi ko lice ne dostavi studiju o vazduhu. 5 Odobrenje za rad pravnog lica izvora emisija u vazduh izdaje se prilikom svakog po etka obavljanja djelatnosti (u slu aju prekida rada, mijenjanja uslova obavljanja djelatnosti, promjene djelatnosti i sli no). IZRADA STUDIJE O VAZDUHU lan 17 Studiju o vazduhu izra uje pravno lice koje ima ovla enje Odjeljenja nadle nog za za titu ivotne sredine. O izradi studije zaklju uje se ugovor izme u pravnog lica izvora emisije, kao naru ioca, i lica koje on odabere s liste kao izvo a a izrade. Izrada studije vr i se prema pravilima struke i elementima propisanim ovim zakonom. Tro kove izrade studije snosi naru ilac izrade, prema tarifi koju propisuje gradona elnik. SADR AJ STUDIJE O VAZDUHU lan 18 Studija o vazduhu sadr i podatke o: projektu, uklju uju i lokaciju, okru enje, infrastrukturu, prirodu aktivnosti i gdje je to potrebno, tehnologiju koja e se koristiti; pore enje tehnologije koja e se koristiti u odnosu na najbolje raspolo ive tehnologije, posebno one koje se odnose na emisije u vazduh; supstancama koje e se koristiti za proces proizvodnje i za proizvodnju energije; supstancama koje e biti emitovane u vazduh u toku normalnog rada objekta, uklju uju i difuzne emisije kao i u slu aju nesre e ve ih razmjera. Opis uticaja na ivotnu sredinu koje imaju zaga uju e materije u toku normalnog rada i u slu aju nesre a ve ih razmjera, u studiji obuhvata: skicu podru ja koje je pod uticajem izvora emisije; opis kvaliteta vazduha u podru ju uticaja prije realizacije projekta; opis i prora un dodatnog zaga enja prouzrokovanog realizacijom projekta uz kori enje podataka o lokalnim meteorolo kim uslovima, gdje je to odgovaraju e; opis kvaliteta vazduha u podru ju uticaja. Studija posebno sadr i: opis uticaja o ekivanog kvaliteta vazduha nakon realizacije projekta na ljude, faunu, floru, zemlji te, materijalno i kulturno naslije e; ova procjena uticaja uklju uje opis stepena zaga enja vazduha u odnosu na propisane grani ne vrijednosti; listu preventivnih i za titnih mjera kojima se spre ava ili smanjuje uticaj emisija prouzrokovanih realizacijom projekta; podatke koji su kori eni i metoda koje su primijenjene u izradi studije; rezime studije. Rezime studije bez tehni kih podataka javno se objavljuje odmah nakon izrade na oglasnom mjestu Distrikta u kojem e objekat biti lociran i ostaje objavljen najmanje dva mjeseca. PROMJENA ODOBRENIH USLOVA lan 19 U svakoj promjeni u projektu, planu ili radu nekog izvora emisije, pravno lice je du no da tra i izmjenu odobrenja. U slu aju manjih promjena, nadle na odjeljenja se obavje tavaju o prirodi promjene i njenim uticajima na emisiju zaga uju ih materija u vazduh u roku od osam dana od nastanka promjene. U slu aju zna ajne promjene, pravno lice izvora emisije podnosi nadle nim odjeljenjima, prije pristupanju promjeni, zahtjev za: izmjenu ekolo ke dozvole, ako se radi o slu aju iz lana 13 ovog zakona; izmjenu odobrenja za gra enje odnosno izmjenu ili dopunu urbanisti ke saglasnosti, ako se radi o slu aju iz lana 14 ovog zakona. SADR AJ DOZVOLE lan 20 Uslovi i podaci koji ine sadr aj dozvole iz lanova 13 i 14 ovog zakona, propisani su Zakonom o za titi ivotne sredine i Zakonom o ure enju prostora. 6 U pogledu emisija zaga uju ih materija u vazduh dozvole iz stava 1 ovog lana sadr e i: podatke o preventivnim mjerama za tite protiv zaga enja vazduha, uklju uju i primjenu najboljih raspolo ivih tehnologija; propisane zabrane i ograni enja emisija u vazduh koje je du no da primjenjuje odgovorno lice izvora emisija; uslove i na in ispu tanja zaga uju ih materija u vazduh; grani ne vrijednosti emisija, koje pravno lice izvora emisija ne mo e prekora iti; lokacije za uzimanje uzoraka i vr enje periodi nih mjerenja, te rokove i na in postupanja prilikom uzimanja uzoraka i periodi nih mjerenja; mjere koje treba preduzeti u slu aju nesre a ve ih razmjera. Grani ne vrijednosti emisija utvr uju se prema okolnostima slu aja, ako se nijedna propisana grani na vrijednost ne mo e primijeniti. MONITORING VAZDUHA lan 21 Na in redovnog pra enja emisija zaga uju ih materija u vazduhu uzimanja uzoraka i mjerenja parametara vazduha i osmatranje promjena kvaliteta vazduha i njihovog uticaja na zdravlje ljudi i ivotnu sredinu, propisuje gradona elnik. GODI NJI IZVJE TAJ lan 22 Pravno lice stacionarnog izvora emisije iz lana 13 ovog zakona podnosi izvje taj nadle nim odjeljenjima Vlade, jednom godi nje. Izvje taj sadr i podatke o potro nji energije i goriva, emisijama iz izvora, te op e podatke o uticaju koji mogu imati supstance, koje se ispu taju u vazduh, na zdravlje ljudi. Izvje taj se javno objavljuje na oglasnom mjestu Distrikta odmah nakon podno enja i ostaje objavljen (dostupan javnosti) najmanje dva mjeseca. PREISPITIVANJE DOZVOLA lan 23 Dozvole za izvore emisija iz lanova 13 i 14 ovog zakona u dijelu koji se odnosi na emisije zaga uju ih materija u vazduh i grani ne vrijednosti emisija, preispituju se redovno, u pravilu svake desete godine, a vanredno prilikom procjene propisa, prijema godi njeg izvje taja pravnog lica ili nalaza inspektora, ako za to ima osnova. Ako se u slu aju iz stava 1 ovog lana utvrdi da se prema uslovima utvr enim u dozvoli ne mo e osigurati da se grani ne vrijednosti emisija ne prekora uju, nadle no odjeljenje je ovla eno da po slu benoj du nosti izmijeni ili dopuni dozvolu i preduzme druge mjere propisane ovim zakonom. PREKORA ENJE GRANI NIH VRIJEDNOSTI lan 24 Ako pravno lice izvor emisija iz lana 14 ovog zakona ispusti u vazduh koli inu zaga uju ih materija koja je ve a od utvr enih grani nih vrijednosti emisija, pravno lice je du no da o tome obavijesti nadle na odjeljenja za izdavanje dozvola. Nadle na odjeljenja iz stava 1 ovog lana, du na su da: obustave rad izvora emisija dok pravno lice ne uskladi ispu tanje zaga uju ih materija u vazduh s grani nim vrijednostima emisija ili ne stavi izvor emisija van pogona; odredi najdu i rok do koga rad izvora emisija mo e biti obustavljen zbog ve e koncentracije emisija u vazduh od utvr enih grani nih vrijednosti. KVAR NA IZVORU EMISIJA lan 25 U slu aju kvara na izvoru emisija iz lana 14 ovog zakona, odgovorno lice je du no da smanji trajanje ili prekine rad dok se izvor emisija ne osposobi za siguran rad. U okolnostima iz stava 1 ovog lana rad izvora emisije ne mo e da traje neprekidno du e od osam sati, a ukupno godi nje trajanje rada ne mo e biti du e od 96 sati. 7 NESRE E VE IH RAZMJERA lan 26 O nesre i ve ih razmjera, koja je zadesila izvor emisija iz lana 13 ovog zakona, obavje tava se odjeljenje nadle no za izdavanje ekolo ke dozvole i stanovni tvo ugro enog podru ja. Nadle no odjeljenje je du no da u slu aju iz stava 1 ovog lana obustavi rad izvora emisija dok se prekomjerno ispu tanje zaga uju ih materija, koje ugro ava zdravlje ljudi i ivotnu sredinu, i posljedice nesre e, ne saniraju. 2. POSEBNA OGRANI ENJA KU NI IZVORI EMISIJE lan 27 Op a ograni enja utvr ena ovim zakonom ( lan 13-20) se ne primjenjuju na emisije u vazduhu iz ku nih aktivnosti ili ku nih izvora sagorijevanja ija je termalna snaga manja od 250 KW. Oprema, ure aji i ostale ma ine, koje se koriste u doma instvima i koje predstavljaju izvore emisija, podlije u prethodnom odobravanju tipa proizvoda kome pripadaju. Pravila o odobravanju tipa proizvoda, o emisiji zaga uju ih materija i spaljivanju biomasa manjeg obima, propisuje gradona elnik. GORIVA KU NIH IZVORA lan 28 U ku nim izvorima emisije mogu se koristiti samo vrsta i te na goriva utvr ena u standardima organizacije nadle ne za standardizaciju, mjerenje i patente. INDUSTRIJSKA POSTROJENJA lan 29 Emisije iz postrojenja sa sagorijevanjem, nominalne termalne snage manje, jednake ili ve e od 50 MW, propisuje gradona elnik. Prekora enje grani nih vrijednosti emisija odre enih za pogone sa sagorijevanjem, koji koriste doma a vrsta goriva, mo e se privremeno dozvoliti ako ne traje du e od est mjeseci i ako nije dva puta ve e od grani ne vrijednosti emisije. Privremena dozvola iz stava 2 ovog lana mo e se izdati ako se na ovaj na in ne prekora uju grani ne vrijednosti kvaliteta vazduha. Propisom gradona elnika utvr uju se grani ne vrijednosti emisija i zahtjevi koji se ti u monitoringa zaga uju ih materijala za industrijske sektore proizvodnje metala (pogoni za pe enje metalne rude ili za sinterovanje, pogoni za proizvodnju sirovog gvo a ili elika uklju uju i stalno livenje), proizvodnje cementnog klinkera u rotacionim pe ima i proizvodnje celuloze iz drveta ili drugih vlaknastih materijala. POSTROJENJE ZA SPALJIVANJE OTPADA lan 30 Uslove za rad postrojenja za spaljivanje otpada propisuje gradona elnik u skladu sa ovim zakonom. MOTORNA VOZILA lan 31 Emisija iz motornih vozila ure uje se podzakonskim aktom, kojim se ure uje redovni godi nji tehni ki pregled motornih vozila. Nadle ni organ ne mo e izvr iti registraciju vozila, koje prekora uje propisane grani ne vrijednosti emisija. SADR AJ SUMPORA U GORIVU lan 32 Te ka ulja kod kojih sadr aj sumpora prelazi 1,00% mase, ne mogu se koristiti kao goriva za pogone sa sagorijevanjem od 01. januara 2010. godine. 8 Pogoni sa sagorijevanjem koji koriste te ka ulja kod kojih je sadr aj sumpora ve i od 1,00 % mase, mogu da rade samo na osnovu dozvola izdatih u skladu s lanom 13 i lanom 14 ovog zakona. Dizel goriva, koja se koriste za motorna vozila i brodove, ne mogu biti kori ena kao goriva od: 01. januara 2010. godine ukoliko je sadr aj sumpora ve i od 0,20% njihove mase; 01. januara 2015. ukoliko je sadr aj sumpora ve i od 0,10% njihove mase. Ograni enja iz stava 1- 3 ovog lana ne primjenjuju se na: 1. goriva koja su namijenjena za preradu prije finalnog sagorijevanja; 2. goriva koja e biti prera ena u rafinerijskoj industriji. Uslove mjerenja i kontrole sadr aja sumpora u gorivu propisuje gradona elnik. GORIVA ZA VOZILA lan 33 Goriva za motorna vozila moraju odgovarati standardima koje utvr uje organizacija nadle na za standardizaciju, mjerenja i patente. Od 01. januara 2010. godine ne e se vr iti promet olovnog benzina. SKLADI TENJE GORIVA lan 34 Projektovanje i kori tenje objekata, postrojenja, vozila i brodova koji se koriste za skladi tenje, utovar i prevoz benzina od jednog skladi ta do drugog ili od glavnog skladi ta do benzinske stanice, vr i se tako da se: zadr e preostala isparenja u kontejneru nakon istakanja benzina; prihvate i zadr e povratna isparenja iz prostora za skladi tenje na benzinskoj stanici ili glavnom skladi tu; zadr e isparenja u pokretnom kontejneru dok ne do e do ponovnog punjenja u glavnom skladi tu. Redovno testiranje nepropusnosti kamiona cisterni i periodi nu kontrolu ispravnosti ventila za vakuum/pritisak na svim pokretnim kontejnerima, vr i u instituciji koju ovlasti gradona elnik u rokovima koje utvrdi. ISPARLJIVA ORGANSKA JEDINJENJA lan 35 Emisije isparljivih organskih jedinjenja utvr uje posebnim propisom gradona elnika u skladu sa ovim zakonom. Upotreba organskih jedinjenja iz stava 1 ovog lana u djelatnostima i pogonima mora biti svedena na najmanju mogu u mjeru. Supstance i preparati, koji se uslijed isparljivih organskih jedinjenja klasifikuju kao kancerogeni, mutageni ili toksi ni za reprodukciju, moraju biti zamijenjeni manje tetnim supstancama i preparatima, u najve oj mogu oj mjeri i najkra em roku. ZA TITA OZONSKOG OMOTA A lan 36 Uslovi i postupak postepenog isklju ivanja iz upotrebe supstanci koje o te uju ozonski omota i njihove zamjene alternativnim supstancama koje imaju zna ajno manji tetni uticaj na ivotnu sredinu, kao i postupak za rukovanje proizvodima koji sadr e ili su napravljeni od supstanci koje o te uju ozonski omota , propisuje gradona elnik. Propisom iz stava 1 ovog lana utvr uje se na in vo enja evidencija o izvozu, uvozu i potro nji supstanci koje o te uju ozonski omota kao i na in podno enja izvje taja. REGISTAR EMISIJA lan 37 U registru postrojenja i zaga iva a ivotne sredine, koji se uspostavljaju na osnovu Zakona o za titi ivotne sredine, vodi se i registar emisija u vazduh u koji se upisuju podaci o izvorima emisija u vazduh, njihovim pravnim licima i zaga uju im materijama koje izvori ispu taju u vazduh. 9 Sadr aj podataka koji se vode u registru iz stava 1 ovog lana, na in i rokove njihovog prikupljanja, dostavljanja i upisivanja u registar, metodologiju i na in vo enja podataka u registru, kao i na in upravljanja podacima upisanim u registar (davanje informacija, podno enje izvje taja i drugo) propisuje gradona elnik. U registar emisija u vazduh obavezno se unose slijede e zaga uju e materije: sumpordioksid, nitrooksidi, ugljendioksid, ugljenmonoksid, amonijak, nitrozooksidi, metan, nemetanski ugljenvodonici, benzen i PM 10. Na osnovu podataka registra emisija u vazduh i Vlada Br ko distrikta BiH objavljuje u januaru svake godine izvje taj o emisijama zaga uju ih materija u vazduh, uklju uju i i emisije iz prirodnih izvora na podru ju Distrikta za pretpro lu godinu. IV. ZA TITA VAZDUHA VRIJEDNOSTI KVALITETA VAZDUHA lan 38 Grani ne vrijednosti, ciljane vrijednosti i pragovi uzbune za zaga uju e materije koje se ispu taju u vazduh propisuje gradona elnik u skladu sa ovim zakonom. Nadle na odjeljenja ne mogu odobriti obavljanje djelatnosti koja bi prouzrokovala prekora enje grani nih vrijednosti u podru ju gdje grani ne vrijednosti nisu prekora ene. Skup tina Br ko distrikta BiH mo e odrediti grani ne vrijednosti kvaliteta vazduha za svoje podru je, koje su ni e od vrijednosti utvr enih u propisu iz stava 1 ovog lana, zavisno od specifi nosti podru ja. MJERENJE KVALITETA VAZDUHA lan 39 Stru na institucija koju ovlasti gradona elnik uspostavlja i vr i monitoring kvaliteta vazduha u skladu sa uslovima utvr enim propisom iz lana 26 stav 1 ovog zakona. Stru na institucija koju ovlasti gradona elnik uspostavlja i vr i monitoring kvaliteta vazduha u skladu sa uslovima utvr enim propisom iz lana 21 ovog zakona. MJERE ZA UGRO ENA PODRU JA lan 40 Distrikt donosi akcioni plan za tite kvaliteta vazduha za podru ja u kojima su prekora ene grani ne vrijednosti kvaliteta vazduha za jednu ili vi e zaga uju ih materija. U postupku dono enja, prijedlog plana mora biti dostupan javnosti radi davanja primjedbi. Planovima iz stava 1 ovog lana mogu se predvidjeti mjere kontrole, obustavljanja aktivnosti, uklju uju i motorni saobra aj, ukoliko doprinose pobolj anju kvaliteta vazduha. Plan iz stava 1 ovog lana mora biti dostavljen gradona elniku u ijoj je nadle nosti sprovo enje mjera iz plana. Plan pored ostalog sadr i: lokaciju podru ja pretjerane zaga enosti; op e informacije o vrsti podru ja (industrijska ili ruralna oblast); procjenu zaga enog podru ja (km2) i broja stanovnika izlo enog zaga ivanju; potrebne klimatske podatke; relevantne topografske podatke; informacije o vrsti ciljeva koji zahtijevaju za titu u datom podru ju; prirodu i procjenu zaga ivanja, kao to su koncentracije uo ene u prethodnim godinama, tehnike koje se koriste za procjenu; porijeklo zaga ivanja kao to je lista osnovnih izvora emisije odgovornih za zaga ivanje (mapa), ukupna koli ina emisija iz ovih izvora (tona godi nje), informacije o zaga ivanju koje dolazi iz drugih podru ja; analizu situacije, kao to je detaljan opis onih faktora koji su prouzrokovali prekora enje (prenos, uklju uju i prekograni ni prenos, oblik), detaljan opis mogu ih mjerenja za pobolj anje kvaliteta vazduha; detaljan opis mjera ili projekata koje treba usvojiti radi smanjenja zaga ivanja nakon stupanja na snagu ovog zakona; 10 procjenu planiranog pobolj anja kvaliteta vazduha i o ekivanog vremena koje je potrebno da bi se postigli ovi ciljevi; neophodne bud etske zahtjeve (sredstva, osoblje, informacije i sl.) koje iziskuje planirano pobolj anje kvaliteta vazduha. Gradona elnik preduzima mjere koje su neophodne za postizanje ciljne vrijednosti koncentracije ozona u vazduhu. STANJE IZUZETNOG ZAGA IVANJA lan 41 Distrikt donosi plan kada postoji rizik prekora enja praga upozorenja, utvr uju i mjere smanjenja rizika od prekora enja i ograni enja trajanja pojava izuzetnog zaga ivanja (smog). Planovima se mo e, pored mjera kontrole, predvidjeti obustava aktivnosti izvora emisije uklju uju i motorni saobra aj koji doprinose prekora enju pragova upozorenja. U slu aju da pitanje zaga enja vazduha, koje je prouzrokovano drumskim saobra ajem, ne mo e biti rije eno na drugi na in, mo e se zabraniti kori tenje odre enih drumova za odre ene vrste vozila. U slu aju da su prekora eni utvr eni pragovi uzbuna nadle na odjeljenja preduzimaju neophodne mjere kako bi javnost bila obavije tena (npr. putem radija, televizije, tampe ili na drugi uobi ajeni na in). RAZMJENA INFORMACIJA lan 42 Informacije i izvje taje institucija i odjeljenja nadle nog za procjenu kvaliteta vazduha iz lana 39 ovog zakona gradona elnik dostavlja me uentitetskom organu nadle nom za za titu ivotne sredine. INFORMISANJE JAVNOSTI lan 43 Stru na institucija iz lana 39 ovog zakona osigurava da se a urirane informacije o koncentracijama zaga uju ih materija u vazduhu redovno dostavljaju javnosti i odgovaraju im organizacijama. Informisanje se vr i putem radija, televizije, tampe, displeja ili putem kompjuterskih mre a. Informacije iz stava 1 ovog lana sadr e podatke o prekora enju koncentracija utvr enih grani nih vrijednosti i pragova uzbune u periodu za koji se informacija daje, te o srednjoj vrijednosti emisija kao i procjenu u vezi s grani nim vrijednostima i pragovima uzbune i njihovom uticaju na ljudsko zdravlje i ivotnu sredinu. Nadle na odjeljenja du na su informisati javnost (na primjer putem radija, televizija ili tampe) o prekora enju pragova za ozon. Informacije koje se dostavljaju javnosti i organizacijama moraju biti jasne, razumljive i dostupne. V. NADZOR lan 44 Nadzor nad sprovo enjem odredaba ovog zakona i propisa donesenih na osnovu njega vr e nadle na odjeljenja, na na in propisan Zakonom o za titi ivotne sredine. VI. KAZNENE ODREDBE PREKR AJI lan 45 Nov anom kaznom u iznosu od 1.500 do 15.000 KM kaznit e se za prekr aj pravno i fizi ko lice koje: zapo ne s radom bez pribavljene ekolo ke dozvole ( lan 14); ponovo otpo ne s radom u postoje em objektu ili promijeni namjenu bez pribavljene ekolo ke dozvole ( lan 16); vr i namjerne zna ajne promjene u projektu ili radu izvora emisije, bez pribavljene ekolo ke dozvole ( lan 20). 11 Nov anom kaznom u iznosu od 1.500 do 15.000 KM kaznit e se za prekr aj pravno lice koje: ne podnese godi nji izvje taj ( lan 22); ne obavijesti nadle no odjeljenje o prekora enju grani nih vrijednosti emisija ( lan 24). Za prekr aj iz stavova 1 i 2 ovog lana kaznit e se i odgovorno lice u pravnom licu i fizi ko lice nov anom kaznom od 100 do 1.500 KM. VII. PRIJELAZNE i ZAVR NE ODREDBE lan 46 Odredbe ovog zakona primjenjuju se na nove objekte za koje je postupak izdavanja dozvola pokrenut nakon stupanja na snagu ovog zakona. Postoje i objekti, koji su u vrijeme stupanja na snagu ovog zakona ve pu teni u pogon i koji su dobili potrebne dozvole ili pokrenuli postupak izdavanja dozvola, du ni su da u roku od osam godina od dana stupanja na snagu ovog zakona usklade svoje aktivnosti sa odredbama ovog zakona i propisa donesenih na osnovu zakona. Postoje i objekti su du ni pripremiti planove implementacije o postepenom pobolj anju karakteristika svojih emisija kako bi se ispunili uslovi iz ovog zakona. Planovi se dostavljaju nadle nim odjeljenjima radi odobravanja i javnosti na na ine definisane u lanu 40 ovog zakona i najkasnije od jedne godine od dana stupanja na snagu ovog zakona. lan 47 Strategiju za za titu vazduha, iz lana 8 stav 2 ovog zakona, Skup tina Br ko distrikta BiH e donijeti u roku od jedne godine od dana stupanja na snagu ovog zakona. Propise iz lana 12 stav 2 i 36 stav 1 ovog zakona donosi gradona elnik u roku od godinu dana od dana stupanja na snagu ovog zakona. Propise iz lana 17 stava 4, lana 21, lana 27 stav 3, lana 29 stav 1, lana 30 stav 1, lana 32 stav 5, lana 34 stav 2, lana 35 stav 1, lana 37 stav 2 i lana 38 stav 1 ovog zakona donijet e gradona elnik u roku od jedne godine od dana stupanja na snagu ovog zakona. lan 48 Uskla ivanje propisa donesenih na osnovu ovog zakona, s tehni kim razvojem, propisivanje grani nih vrijednosti, metoda mjerenja, najboljih raspolo ivih vrijednosti tehnologija i drugo vr it e se najmanje svakih pet godina. lan 49 Ovaj zakon stupa na snagu osmog dana od dana objavljivanja u ''Slu benom glasniku Br ko distrikta BiH''. Broj: 0-02-022-169/04 Br ko, 30. jun 2004. godine PREDSJEDNIK SKUP TINE BR KO DISTRIKTA Mirsad apo, dipl. pravnik B o s n a i H e r c e g o v i n a BR KO DISTRIKT BOSNE I HERCEGOVINE SKUP TINA BR KO DISTRIKTA This document was created with Win2PDF available at http://www.daneprairie.com. The unregistered version of Win2PDF is for evaluation or non-commercial use only. http://www.daneprairie.com